ID.nl logo
Kapot apparaat repareren of vervangen? Volg dit stappenplan
© Andrey Popov
Zekerheid & gemak

Kapot apparaat repareren of vervangen? Volg dit stappenplan

Is je smartphone, wasmachine, stofzuiger of koffiemachine stuk? Misschien denk je al aan een nieuwe kopen, maar repareren is natuurlijk de duurzame keuze. Doorloop deze stappen om te onderzoeken wat in jouw geval de beste optie is.

Na het lezen van dit artikel heb je antwoord op de volgende vragen.

  • Wanneer heb je recht op kosteloze reparatie van je kapotte apparaat?
  • Waar kun je je apparaat laten repareren?
  • Waar moet je op letten als je een nieuw apparaat koopt?

Ook interessant voor jou: Recht op reparatie: wat houdt het in en waarom is het belangrijk?

Stap 1: Volg de probleemoplosser in de handleiding

Heb je problemen met de werking van een apparaat? Kijk dan om te beginnen in de handleiding of er een eenvoudige oplossing is. Heb je de papieren handleiding niet meer? Je vindt de meeste handleidingen ook op internet, bijvoorbeeld op de website van de fabrikant. Hierin kun je de betekenis van storingscodes opzoeken en veelvoorkomende problemen en oplossingen vinden. Zo kun je bijvoorbeeld problemen met je vaatwasser, printer of koffiemachine oplossen. Bij digitale apparaten kan het nodig zijn om een update te installeren. 

©Phovoir

Stap 2: Maak gebruik van je recht op garantie

Gaat je apparaat eerder stuk dan je mocht verwachten? Dan kun je gebruikmaken van de garantie. Je vindt de duur van de verkopers- of fabrieksgarantie in de garantievoorwaarden. Als je recht hebt op garantie, moet de verkoper of fabrikant het product kosteloos repareren of vervangen.

Heb je het product gekocht na 27 april 2022 en gaat het al in het eerste jaar na aankoop stuk? Dan hoef je niet te bewijzen dat je het product hebt gebruikt zoals het hoort. Een apparaat dat in het eerste jaar al stukgaat, is een ‘ondeugdelijk’ apparaat volgens de wet. Het was bij aankoop al niet goed. Alleen als de verkoper kan bewijzen dat je het product verkeerd hebt gebruikt, kun je het recht op garantie verliezen. Gaat het apparaat na het eerste jaar stuk en zegt de verkoper dat het je eigen schuld is? Dan is de bewijslast omgekeerd. Je moet dan bewijzen dat de verkoper ongelijk heeft en dat je het apparaat normaal gebruikt hebt. 

TIPS Het kan lastig zijn om te bewijzen dat je een product normaal hebt gebruikt. Deze tips helpen.

  • Zoek op internet of andere gebruikers hetzelfde probleem hebben.
  • Ga in gesprek met de verkoper. Vertel wat je met het product hebt gedaan en vraag om een oplossing.
  • Als het gaat om een kostbaar product: stel voor een onafhankelijke deskundige te raadplegen die kan beoordelen of het product verkeerd is gebruikt.

©guruXOX

Stap 3: Doe een beroep op de verkoper na de garantieperiode

Ook als de garantietermijn is afgelopen, ben je niet rechteloos. Als je mocht verwachten dat je het product langer probleemloos zou kunnen gebruiken, moet de verkoper nog steeds meewerken aan een oplossing. De verkoper is je eerste aanspreekpunt, omdat je met hem de overeenkomst hebt gesloten. Zo nodig verwijst de verkoper je door naar de fabrikant voor een oplossing.

In de tabel hieronder vind je de gemiddelde levensduur van verschillende huishoudelijke en digitale apparaten. Als een apparaat eerder mankementen vertoont die niet aan normale slijtage te wijten zijn, kun je de verkoper vragen om een kosteloze reparatie of vervanging. Heb je bijvoorbeeld een dure speakerset en doet zich net na de garantieperiode van twee jaar kortsluiting voor? Dan kun je recht hebben op nieuwe speakers. Het kan ook redelijk zijn dat de verkoper korting geeft op de reparatie, omdat je het product al een tijdlang zonder problemen hebt kunnen gebruiken. Denk aan een koelvries-combinatie waarvan de ventilator na ruim twee jaar hinderlijk gaat brommen.

ProductGemiddelde levensduur in jaren
Espressomachine6,7
Koelkast13,4
Sledestofzuiger11,5
Steelstofzuiger5,9
Vaatwasser11,8
Vriezer15,1
Wasdroger13,1
Televisie10
Printers6
Laptop6
Tablet4,5
Smartphone4
Smartwatch3,5

Bron: Consumentenbond

Stap 4: Ga na wat je zelf kunt doen

Heb je geen recht op gratis reparatie, bijvoorbeeld omdat je zelf schuld hebt aan het mankement of omdat het gaat om normale slijtage? Ga dan na of je het probleem zelf kunt verhelpen. Is er een onderdeel stuk en kun je dat demonteren? Denk aan een onderdeel van je keukenmachine, de stofzuigerslang of het deurrubber van de wasmachine? Dan kun je dit onderdeel misschien ook zelf vervangen. Het kan even zoeken zijn naar een winkel die het betreffende onderdeel op voorraad heeft of voor je kan bestellen. Zoek bijvoorbeeld met het typenummer van je apparaat op internet, vraag het aan de leverancier of neem het onderdeel mee naar een elektronica- of witgoedwinkel. Weet je niet hoe je de reparatie moet uitvoeren? Op YouTube vind je talloze filmpjes die je kunnen helpen. Zorg dat je altijd veilig werkt en haal de stekker uit het stopcontact. 

©Robert Kneschke

Zelf aan de slag?

Een schroevendraaier heb je (bijna) altijd wel nodig!

Stap 5: Zoek gratis hulp bij de reparatie

Is de reparatie te ingewikkeld? Misschien kun je hulp vragen bij een Repair Café. Het Repair Café is een wereldwijde reparatieservice die wordt gerund door vrijwilligers. Je kunt er terecht met je kapotte koffiemachine, stofzuiger, laptop of meubelstuk. Voorwaarde is wel dat je het apparaat makkelijk kunt meenemen. Je vindt Repair Cafés door heel Nederland. Neem eventueel vooraf contact op om te vragen of er iemand aanwezig met de deskundigheid die je nodig hebt. Let ook goed op de openingstijden, want die zijn meestal heel beperkt. Je vindt op de website van Repair Café ook handige tips over zelf repareren

©Andrey Popov

Stap 6: Zoek een betaalde reparatieservice

Zoek je een professional die jouw apparaat kan repareren? Afhankelijk van het apparaat dat je wilt laten repareren, heb je verschillende mogelijkheden.

  • Neem contact op met de klantenservice van het merk en vraag om advies.

  • Met een telefoon of ander klein apparaat kun je makkelijk naar een reparatiewinkel of reparatiebalie van een elektronicazaak.

  • Voor grotere apparaten, zoals wasmachines en vaatwassers, kun je ook zoeken naar een klussenbedrijf dat reparaties uitvoert. Je kunt ook hulp vragen van een monteur op afstand, die door middel van een videoverbinding met je meekijkt wat er aan de hand is. Of zoek een betrouwbare elektronicareparateur bij jou in de buurt in het Nationaal Reparateursregister.

 Soms betaal je vooraf onderzoekskosten. Pas na het onderzoek hoor je of het apparaat gerepareerd kan worden en voor welke prijs. Als je kiest voor reparatie, kunnen de onderzoekskosten worden kwijtgescholden. Maak daar afspraken over. Vraag ook of de reparateur contact met je opneemt als de reparatie duurder wordt. 

Stap 7: Nieuw apparaat nodig? Let dan hierop

Is een reparatie niet mogelijk of te duur ten opzichte van de waarde van je apparaat? Dan zit er weinig anders op dan het apparaat af te danken en een nieuw exemplaar te kopen. Neem de ervaring met je oude apparaat mee bij de aankoop. Moest je je oude apparaat afdanken omdat onderdelen niet te demonteren of niet verkrijgbaar waren? Kies dan een merk dat wel goed te repareren is. Vraag ernaar bij de verkoper. Zorg dat je kwetsbare apparaten zoals een telefoon, tablet of laptop goed beschermt als je onderweg bent. En volg zoveel mogelijk de adviezen in de handleiding over goed gebruik en noodzakelijk onderhoud.


▼ Volgende artikel
Bekijk de nieuwe trailer van The Mandalorian and Grogu
Huis

Bekijk de nieuwe trailer van The Mandalorian and Grogu

Disney en Lucasfilm hebben gisteren een nieuwe trailer van de aankomende bioscoopfilm The Mandalorian and Grogu uitgebracht.

Tijdens de Super Bowl werd er al een trailer uitgezonden, maar die viel niet bij alle fans even goed in de smaak. Lucasfilm lijkt het goed te willen maken met deze nieuwe trailer, die veel meer als een trailer voor een traditionele Star Wars-film voelt.

The Mandalorian en Grogu worden in de aankomende film ingehuurd om Colonal Ward te redden uit de klauwen van Rotta the Hutt - de zoon van Jabba the Hutt. De rol van The Mandalorian wordt zoals in de serie gespeeld door Pedro Pascal, maar ook acteurs als Jeremy Allen White en Sigourney Weaver zijn van de partij.

De film, die de Disney+-serie The Mandalorian opvolgt, draait vanaf 20 mei in Nederlandse bioscopen.

Watch on YouTube
▼ Volgende artikel
SSD in topvorm in Windows 11: zo blijft hij sneller en gaat hij langer mee
© MG | ID.nl
Huis

SSD in topvorm in Windows 11: zo blijft hij sneller en gaat hij langer mee

SSD's zijn snel, stil en energiezuinig, maar ze vragen om een iets andere aanpak dan klassieke harde schijven. Windows 11 biedt heel wat instellingen die de prestaties en levensduur van je SSD beïnvloeden. Met deze tips ontdek je welke functies je beter inschakelt, uitschakelt of controleert, zodat je SSD jarenlang betrouwbaar blijft werken.

In dit artikel

In dit artikel loop je de Windows 11-instellingen langs die het meeste invloed hebben op je SSD, zoals snel opstarten, TRIM en geplande optimalisatie. Je checkt ook de gezondheid via S.M.A.R.T., kijkt naar firmware en stuurprogramma's en zorgt dat er genoeg vrije ruimte overblijft voor wear leveling. Tot slot stel je energiebeheer, indexering, slaapstand, schrijfcache en het wisselbestand zo in dat je systeem stabiel blijft en je schijf minder onnodig schrijft.

Lees ook: Check je opslag: zo gezond zijn je HDD en SSD

Solid state drives (SSD) zijn tegenwoordig de standaardopslag in laptops en pc's. Maar ze werken fundamenteel anders dan traditionele harde schijven. Ze gebruiken geheugencellen in plaats van roterende platen, wat enorme snelheidsvoordelen biedt, maar ook specifieke aandacht vraagt voor schrijfbewerkingen, caching en systeeminstellingen. Met enkele gerichte optimalisaties haal je maximale prestaties uit de SSD en verleng je de levensduur. 

Schakel Snel opstarten uit

Snel opstarten is bedoeld om het opstartproces te versnellen, maar de tijdwinst die je hiermee boekt op een SSD is verwaarloosbaar. De functie slaat de kern van het systeem, inclusief essentiële stuurprogramma's, op de schijf op in de toestand waarin je de vorige sessie hebt afgesloten. Daardoor lijkt het systeem sneller te starten, maar eigenlijk hervat het deels de vorige sessie. Snel opstarten kan er ook voor zorgen dat bepaalde updates niet worden geïnstalleerd, omdat de computer niet echt volledig afsluit. Wanneer je deze optie uitschakelt, start het systeem altijd volledig opnieuw op, wat stabieler werkt en problemen voorkomt. Om Snel opstarten uit te schakelen, typ je in de zoekbalk Configuratiescherm en open je Systeem en beveiliging. Klik op Energiebeheer.

Kies in de linkerkolom Het gedrag van de aan/uit-knoppen bepalen. Wanneer je dit venster voor de eerste keer opent dan zal het selectievakje grijs staan, waardoor je niets kunt wijzigen. In dat geval moet je eerst klikken op de optie Instellingen wijzigen die momenteel niet beschikbaar zijn.

Hoewel Snel opstarten wordt aanbevolen, schakel je het beter uit met een SSD.

Controleer regelmatig op firmware-updates

Firmware-updates kunnen de prestaties van je SSD optimaliseren en de levensduur verlengen. Ze verlopen wel iets complexer dan gewone software-updates, omdat elke fabrikant zijn eigen methode heeft om de firmware bij te werken. Ga daarom altijd naar de officiële website van de fabrikant van de SSD en volg zorgvuldig de instructies.

Een handig hulpmiddel is CrystalDiskInfo. Deze gratis tool toont gedetailleerde informatie over de schijf, waaronder de firmwareversie. Zo kun je snel zien of er een update beschikbaar is. Heeft Windows ondertussen nieuwe stuurprogramma's gedownload maar nog niet geïnstalleerd, dan kun je die toepassen via Apparaatbeheer. Klik met de rechtermuisknop op het Startmenu en kies Apparaatbeheer. Vouw Schijfstations uit. Klik met de rechtermuisknop op je SSD en kies Stuurprogramma bijwerken.

In Apparaatbeheer kun je het stuurprogramma van de SSD bijwerken.
Controleer de S.M.A.R.T.-status

Met tools zoals CrystalDiskInfo zie hoe gezond de SSD is. Van elke harde schijf krijg je bovenaan heel wat informatie: de gezondheidstoestand, het volume, het type schijf, de temperatuur, de interface, het aantal keren dat de schijf is opgestart en het aantal bedrijfsuren dat dit stukje elektronica al meedraait. Het programma toont bovendien het merk en het serienummer van de schijf. Die informatie kan van pas komen als er sprake is van garantie. Daaronder lees je of de schijf de S.M.A.R.T.-technologie ondersteunt en of TRIM actief is. Daarnaast zie je nog een aantal technische parameters die vooral voor specialisten interessant zijn. Wanneer alle indicatoren blauw zijn, kun je op beide oren slapen. Fouten die in het geel verschijnen, zullen mettertijd verergeren. Wanneer bijvoorbeeld het onderdeel Media en Data Integriteit Fouten geel wordt gemarkeerd, is het tijd om een back-up te maken en de schijf te vervangen.

Alle informatie en de status van je SSD via CrystalDiskInfo.

Laat voldoende vrije ruimte over

Een SSD bestaat uit geheugencellen waarin data wordt opgeslagen. Die cellen slijten telkens wanneer ernaar wordt geschreven. Zonder bescherming zouden sommige cellen, zoals diegene waarop vaak systeemdata wordt geschreven, veel sneller verslijten dan andere. Daarom zit diep in de ingebouwde controllerchip van de SSD, een ingebouwde functie die zorgt dat alle geheugencellen evenwichtig worden aangesproken, zodat de schijf gelijkmatig slijt en betrouwbaar blijft. Wear leveling verdeelt de schrijfbewerkingen gelijkmatig over alle cellen, maar deze technologie heeft ruimte nodig om goed te kunnen werken. Als de schijf bijna vol is, kan de controller minder efficiënt herschikken en dan slijten bepaalde cellen sneller. Probeer slechts 75% van de SSD te gebruiken voor opslag en laat de overige 25% vrij om de schijf snel te houden. Dit zal de duurzaamheid op de lange termijn ook vergroten. Er zijn verschillende manieren om opslagruimte vrij te maken in Windows 11. Ga naar Instellingen / Systeem / Opslag en schakel Opslaginzicht in. Of gebruik Schijfopruiming om tijdelijke en ongewenste bestanden te verwijderen.

Door Opslaginzicht te activeren bespaar je automatisch op schijfruimte.

Controleer TRIM

TRIM is essentieel om een SSD gezond en snel te houden. Wanneer je in Windows een bestand verwijdert, markeert het besturingssysteem die ruimte als beschikbaar, maar de SSD weet dat niet vanzelf. Voor de SSD lijkt het alsof de data nog steeds aanwezig zijn.

TRIM vertelt de SSD welke gegevens echt verwijderd zijn, zodat de schijf intern kan opruimen en die ruimte klaar kan maken voor nieuwe schrijfbewerkingen. In Windows 11 is TRIM standaard ingeschakeld, maar het is een kleine moeite om dit even te controleren. Open de Opdrachtprompt als administrator. Dan typ je fsutil behavior query DisableDeleteNotify. Krijg je als resultaat DisableDeleteNotify = 0 dan is TRIM ingeschakeld. Zie je daarentegen DisableDeleteNotify = 1 dan is TRIM uitgeschakeld. Om TRIM in dat geval te activeren, typ je fsutil behavior set DisableDeleteNotify 0 en druk je op Enter.

"DisableDeleteNotify = 0" betekent dat de TRIM-functie is ingeschakeld.

Laat de ingebouwde defragmentatie ingeschakeld

In de begindagen van SSD's waren deze schijven minder duurzaam dan nu. Daarom werd destijds afgeraden om te defragmenteren. Het leverde geen snelheidswinst op en kon zelfs schadelijk zijn, omdat het onnodig veel lees- en schrijfbewerkingen veroorzaakte. In tegenstelling tot wat vaak wordt gedacht, kunnen SSD's nog steeds in beperkte mate fragmenteren. Met de huidige technologie is de ingebouwde defragmentatie-optie in Windows 11 toch een veilig en nuttig hulpmiddel om de schijf gezond te houden. Tijdens deze optimalisatie voert het systeem ook automatisch een TRIM-opdracht uit, zoals in de vorige tip werd uitgelegd. Laat de ingebouwde optimalisatie dus gewoon ingeschakeld. Zoek op Stations defragmenteren en optimaliseren. Selecteer dee SSD en klik op Optimaliseren. Controleer via Instellingen wijzigen of Geplande optimalisatie is ingeschakeld. De meeste experts raden een wekelijks schema aan om dit te doen. Gebruik liever geen defragmentatietools van derden. Veel van die tools beweren dat ze de SSD versnellen, maar in de praktijk doen ze vaak niets of voeren ze overbodige schrijfopdrachten uit.

De knop die defragmenteert, heet nu Optimaliseren.

Stel de energiemodus in op Beste prestaties

Wanneer je computer een tijdje inactief is geweest, kun je vooral bij een laptop merken dat hij in het begin traag reageert. Dat komt doordat Windows standaard de energie-instellingen aanpast om stroom te besparen. Door de energiemodus op Beste prestaties te zetten in plaats van op Beste energie-efficiëntie, kun je die vertraging elimineren en de snelheid merkbaar verhogen. Druk op Win+I om Instellingen te openen. Ga dan naar Systeem / Aan/uit en accu. Vouw het menu Energiemodus open en kies bij zowel Aangesloten op netstroom als Op batterijstroom de optie Beste prestaties.

Zet beide energiemodi op de instelling Beste prestaties.

Indexering uitschakelen, ja of nee?

Windows indexeert standaard de bestanden om sneller te kunnen zoeken. Daarvoor maakt het systeem een catalogus van alle bestanden op de schijf. Bij oudere, trage harde schijven had dit een merkbare invloed op de prestaties, omdat de schijf voortdurend kleine stukjes data moest lezen en schrijven. Op een SSD liggen de zaken anders. De toegangstijden zijn extreem kort en de kleine schrijfbewerkingen van de indexering zijn verwaarloosbaar op vlak van snelheid en levensduur. Alleen in uitzonderlijke gevallen kan het zinvol zijn de indexering uit te schakelen, bijvoorbeeld op een lichte pc met weinig RAM of op oudere hardware, of als je zelden zoekt via Verkenner of het Startmenu. In alle andere gevallen laat je de functie beter aan, of beperk je de indexering tot specifieke mappen, zoals Documenten. Op deze manier beperk je de indexering. Druk op Win+S en typ Indexeringsopties. Klik op het resultaat Indexeringsopties. Selecteer Wijzigen om te zien welke locaties worden geïndexeerd. Haal de vinkjes weg bij overbodige mappen en laat alleen Documenten (of andere gewenste mappen) geselecteerd.

Wil je de indexering volledig uitschakelen dan open je Verkenner en klik je in het linkerdeelvenster op Deze pc. Klik met de rechtermuisknop op het Windows-station (meestal C:). Kies Eigenschappen en onder het tabblad Algemeen verwijder je het vinkje bij De inhoud en eigenschappen van bestanden op dit station mogen worden geïndexeerd. Klik op Toepassen om de wijziging op te slaan.

Je kunt de mappen selecteren die je toch wilt indexeren.

Zet de slaapstand (hibernate) uit als je die niet gebruikt

Wanneer de slaapstand is ingeschakeld, schrijft je Windows 11-pc bij het afsluiten grote hoeveelheden gegevens naar de SSD. Het bestand hiberfil.sys, dat Windows hiervoor aanmaakt, kan tientallen gigabytes groot zijn. Gebruik je de slaapstand nooit, dan kun je die beter uitschakelen. Zo bespaar je schijfruimte en verminder je onnodige schrijfbewerkingen, wat de levensduur van de SSD ten goede komt. De slaapstand is bedoeld om je snel te laten hervatten waar je was gebleven, maar dat voordeel weegt niet altijd op tegen de extra belasting van de SSD. Om de slaapstand uit te schakelen, typ je Opdrachtprompt in het zoekvak en kies je Als administrator uitvoeren. Bevestig met Ja in de prompt van het Gebruikersaccountbeheer. Typ vervolgens het commando: powercfg /hibernate off en druk op Enter. Wil je later de slaapstand opnieuw activeren, gebruik dan hetzelfde commando met on in plaats van off: powercfg /hibernate on.

Schakel de slaapstand uit via de Opdrachtprompt.

Schrijfcache inschakelen

De schrijfcache is een tijdelijk buffergeheugen (meestal RAM) waarin Windows en de SSD-controller gegevens eerst opslaan voordat ze fysiek naar de NAND-cellen van de SSD worden geschreven. Dat heeft twee voordelen. Het verhoogt de snelheid, omdat meerdere kleine schrijfbewerkingen worden samengevoegd tot één grotere, efficiëntere operatie, én het verlengt de levensduur van de SSD doordat er minder vaak hoeft te worden geschreven. Het enige risico is dat je bij stroomuitval of een plotselinge systeemcrash gegevens kunt verliezen als de data in de cache nog niet naar de SSD zijn weggeschreven. Bij laptops met een batterij is dat risico klein, maar bij desktops zonder noodvoeding (UPS) kan het wel voorkomen. Om de schrijfcache in te schakelen open je via het zoekvak Apparaatbeheer. Vouw Schijfstations open en dubbelklik op je SSD.

Open het tabblad Beleidsregels. Zorg dat de optie Schrijfcache op het apparaat inschakelen is aangevinkt. Dit bevordert zowel de prestaties als de duurzaamheid. Laat de optie Leegmaken van Windows-schrijfcachebuffer op apparaat uitschakelen uitgeschakeld, tenzij je zeker weet dat je computer beschermd is tegen stroomuitval (bijvoorbeeld met een noodstroomvoeding).

Laat de optie om de schrijfcache te gebruiken ingeschakeld.
Laat het wisselbestand ingeschakeld

Sommige bronnen raden aan om het wisselbestand (pagefile.sys) voor de SSD uit te schakelen, omdat dit het aantal schrijfbewerkingen zou verhogen en zo de levensduur zou verkorten. In de praktijk is dat niet meer relevant. Moderne SSD’s kunnen enorme hoeveelheden schrijfcycli aan, gemeten in TBW (terabytes written). Het wisselbestand wordt door Windows zeer spaarzaam gebruikt, alleen wanneer het RAM tijdelijk tekortschiet. Bovendien gaat het meestal om kleine, tijdelijke blokken die continu worden overschreven. Zelfs bij intensief gebruik kom je met een SSD van 300 TBW pas na vele jaren in de buurt van de slijtagegrens. Een systeem met 16 GB RAM en normaal gebruik schrijft hoogstens enkele gigabytes per dag naar het wisselbestand. Zelfs bij 10 GB per dag is dat slechts 3,6 TB per jaar. Dat is nog geen 2% van de levensduur van een doorsnee SSD van 500 TBW. Laat het wisselbestand dus gewoon ingeschakeld. Zonder pagefile loop je kans op instabiliteit of "Out of memory"-fouten, en sommige programma's (zoals Photoshop, Premiere of CAD-software) vereisen het zelfs.

Laat het virtueel geheugen in de Systeemeigenschappen gewoon ingeschakeld.

View post on TikTok

Handig om mee te nemen:

Portable SSD's