Als je met je eigen, traditionele bankrekening geld overmaakt in vreemde valuta, kan dat wel eens duur uitpakken. Het is slim om vooraf de kosten van geld wisselen te vergelijken, want er zijn online betaaldiensten en banken waar je veel minder betaalt.

Ook interessant voor jou: Dit moet je weten over betalen in een andere munt

Koop je weleens iets in een buitenlandse webwinkel of maak je geld over naar iemand buiten de eurozone? Dan heb je te maken met een andere muntsoort. Meestal kun je de rekening gewoon met je eigen bankrekening of creditcard betalen, maar daar komen wel kosten bij kijken. 

©Valerii Evlakhov

Geld overschrijven binnen Europa

Maak je geld over naar een land dat de euro als betaalmiddel heeft? Dan is een overschrijving gratis, zoals je gewend bent.

Moet je een betaling doen naar een Europees land dat een andere munt als betaalmiddel heeft? Ook dan kan overschrijven voor jou gratis zijn. Het ligt eraan of je de betaling kunt doen in euro’s en of het land valt binnen het SEPA-gebied. Bij het SEPA-gebied horen alle landen van de Europese Unie plus IJsland, Liechtenstein, Monaco, Noorwegen, het Verenigd Koninkrijk en Zwitserland. Je kunt naar die landen geld overmaken in euro’s zonder extra kosten. De ontvanger moet het bedrag dat je moet betalen dan dus wel in euro’s vermelden.

Ook al zie je zelf geen kosten bij een SEPA-overboeking, de ontvanger krijgt niet altijd de volledige waarde van het bedrag dat je hebt overgemaakt. Er kan geld geld wegvloeien voor de kosten van geld wisselen door de bank in het buitenland en voor de eventuele kosten die de buitenlandse bank bij de ontvanger in rekening brengt.

Wil je een overboeking doen binnen het SEPA-gebied in een andere muntsoort? Dan moet je wél kosten betalen. Het verschilt per bank hoe hoog die kosten zijn en hoe ze worden berekend. Het kan een vast bedrag zijn per overschrijving (meestal tussen de 6 en 15 euro) en/of een percentage van het te betalen bedrag (meestal 0,1 procent met een minimum van bijvoorbeeld 5 euro). Ook betaal je kosten voor geld wisselen. 

©pla2na

Betalingen buiten Europa

Wil je geld overmaken naar een land dat niet bij het SEPA-gebied hoort, zoals de Verenigde Staten, Canada, Australië, Turkije of Oekraïne? Dan krijg je te maken met hogere kosten. Je betaalt dan niet alleen de transactiekosten van je eigen bank, maar ook de kosten van de buitenlandse bank (OUR). In totaal kan het gaan om enkele tientjes tot 50 euro en meer. Je kunt ook met de ontvanger afspreken dat de ander deze kosten betaalt.

Daarbovenop komen nog de kosten voor geld wisselen. Sommige banken bieden maar een beperkt aantal valuta aan waarin je geld kunt overmaken. Moet je geld overmaken in een valuta die je bank niet aanbiedt? Dan kun je het bedrag misschien in dollars overmaken, waarna het door de buitenlandse bank wordt omgewisseld in de valuta van het betreffende land. Dit brengt nog weer extra kosten met zich mee. 

Kan het goedkoper?

Als je maar af en toe geld overmaakt naar het buitenland, houden de kosten je misschien niet zo bezig. Maar als je vaker betalingen doet naar een land met een andere muntsoort, dan is het slim om te kijken naar alternatieven.

Internationale betaaldienst

Met een internationale betaaldienst kun je online geld overmaken naar het buitenland zonder hoge kosten. Wise is een betaaldienst die openstaat voor zakelijke én particuliere gebruikers. Je kunt er in bijna heel de wereld mee betalen. Voor iedere overschrijving betaal je een vast tarief plus een percentage van het bedrag dat je overmaakt. Deze kosten hangen af van het valutapaar. Voordat je de overboeking doet, zie je precies hoe hoog de kosten zijn, zodat je ze kunt vergelijken met de kosten van je eigen bank.

Om met Wise te kunnen betalen, moet je je eerst registreren met je e-mailadres of met je Google- of Facebookaccount. Vervolgens kun je het bedrag en de valuta kiezen en de gegevens invullen van de bankrekening van de ontvanger. Je betaalt via een bankoverschrijving of met een debit- of creditcard. Als je bankiert bij Bunq kun je binnen de Bunq-app gebruikmaken van Wise. 

Betaalrekening bij een andere bank

Bij sommige banken is geld overmaken in vreemde valuta erg goedkoop, bijvoorbeeld bij de online banken Revolut en N26. N26 werkt hiervoor samen met betaaldienst Wise. Ook bij Wise zelf kun je een betaalrekening openen. Bij Revolut en Wise kun je zelfs een betaalrekening hebben in een andere muntsoort, zoals Britse ponden of Amerikaanse dollars. Je kunt betalingen in ponden of dollars dan rechtstreeks van je eigen saldo doen, zonder dat er eerst gewisseld hoeft te worden. Maar ook als je alleen euro’s op je bankrekening hebt staan, ben je met zo’n speciale betaalrekening meestal veel goedkoper uit. 

©Leonid Iastremskyi

PayPal of creditcard?

Voor betalen in een buitenlandse webwinkel gebruiken veel mensen PayPal of een creditcard. Ook deze betaalmethoden brengen kosten met zich mee. Bij PayPal krijg je deze kosten vooraf te zien als je de betaling in vreemde valuta instelt. Je kunt ook eerst het bedrag omrekenen met een tool in de Wallet (in de PayPal-app of op internet). Als je een creditcard hebt gekoppeld aan je PayPal-account, gelden de valutawisselkosten van PayPal.

Lees ook: Zo werkt betalen met PayPal (en dit is waarom het zo handig is)

Betalen in vreemde valuta met je creditcard is meestal duurder. Creditcards rekenen bovenop de wisselkoers nog een koersopslag van bijvoorbeeld 2 procent. Je kunt de kosten berekenen met behulp van de Wisselkoerscalculator.

Je laptopaccu lijkt altijd leeg te zijn op het moment dat er nergens een stopcontact te bekennen is. Met de juiste software-instellingen pers je echter makkelijk een uur extra uit je apparaat, zonder dat je daarvoor technisch onderlegd hoeft te zijn. Wij leggen uit aan welke knoppen je precies moet draaien voor maximaal resultaat.

Er is weinig irritanter dan een laptop die in de spaarstand schiet of uitvalt terwijl je in de trein net de laatste hand legt aan een belangrijk document. Veel gebruikers denken bij een snel leeglopende batterij direct dat de hardware versleten is en kijken alweer naar een nieuwe laptop. Vaak is de accu zelf echter nog prima in orde, maar gaat het besturingssysteem slordig om met de beschikbare energie. Fabrieksinstellingen zijn namelijk vaak gericht op maximale prestaties en helderheid, niet op uithoudingsvermogen. In dit artikel leer je hoe je de regie terugpakt en de energievreters in toom houdt, zodat je met een gerust hart de dag doorkomt.

Waar die energie eigenlijk naartoe lekt

Om te begrijpen hoe je accucapaciteit bespaart, moet je eerst weten waar de energie aan opgaat. De twee grootste verbruikers in een laptop zijn vrijwel altijd het beeldscherm en de processor. Het scherm vreet stroom om pixels te verlichten; hoe feller het scherm, hoe sneller de teller tikt. Daarnaast speelt de verversingssnelheid een rol. Veel moderne schermen verversen het beeld 120 keer per seconde (120 Hz). Dat kijkt heel rustig, maar kost aanzienlijk meer rekenkracht dan de standaard 60 Hz.

Onder de motorkap is de processor continu bezig met het verwerken van taken. Een veelvoorkomende misvatting is dat je handmatig alle programma's moet afsluiten om stroom te besparen. Dat is maar ten dele waar, want moderne systemen zijn heel goed in het bevriezen van apps die je niet gebruikt. Wat wél energie kost, zijn achtergrondprocessen die actief blijven synchroniseren, zoals cloudopslagdiensten of mailprogramma's die elke minuut checken op nieuwe berichten. Ook randapparatuur die stroom trekt via de usb-poort, zelfs als je deze niet actief gebruikt, snoept procenten van je lading af.

Besparen tijdens eenvoudige taken

De energiebesparende modus is je beste vriend wanneer je taken uitvoert die weinig rekenkracht vereisen. Denk hierbij aan tekstverwerken, e-mailen, webbrowsen of het invullen van spreadsheets. In deze scenario's heb je de volledige kracht van je processor en videokaart simpelweg niet nodig. Door in Windows of macOS te kiezen voor de energiebesparende modus, klokt de processor zichzelf terug. Hij werkt dan letterlijk iets langzamer, maar voor administratieve taken merk je daar in de praktijk niets van. De letters verschijnen nog steeds direct op je scherm zodra je ze typt.

Daarnaast is dit het moment om eens kritisch naar je schermhelderheid te kijken. Binnenshuis is een helderheid van 50 tot 60 procent vaak meer dan voldoende om comfortabel te kunnen werken. Werk je vooral 's avonds? Dan kan het zelfs nog lager. Ook het uitschakelen van toetsenbordverlichting levert in deze context pure winst op. Het zijn kleine percentages per uur, maar op een hele werkdag maakt dit het verschil tussen wel of niet de oplader moeten pakken.

©PXimport

Prestaties boven accuduur

Er zijn momenten waarop je de batterijbesparingsinstellingen beter uit kunt laten, of zelfs agressief moet vermijden. Zodra je aan de slag gaat met zware grafische taken, zoals videobewerking, 3D-rendering of serieuze gaming, werkt een besparingsmodus averechts. De software knijpt de toevoer van stroom naar de componenten af, wat resulteert in een haperend beeld, trage exporttijden en een frustrerende gebruikservaring.

In deze gevallen heeft de hardware ademruimte nodig om te kunnen presteren. Als je probeert te gamen op een besparingsstand, zal het systeem de prestaties van de grafische chip zo ver terugschroeven dat het spel onspeelbaar wordt. Bovendien duurt het renderen van een video in spaarstand veel langer, waardoor het scherm en de schijf langer actief moeten blijven, wat onderaan de streep soms zelfs méér energie kost dan een korte piekbelasting op vol vermogen. Hier geldt: efficiëntie door snelheid is soms zuiniger dan traagheid.

Situaties waarin instellingen het niet meer redden

Hoewel je met software veel kunt optimaliseren, zijn er harde grenzen waarbij geen enkele instelling je meer gaat redden. Je moet realistisch zijn over de fysieke staat van je apparaat.

Ten eerste is er de chemische degradatie. Als de maximale capaciteit van je accu (ook wel battery health geheten) onder de 70 procent is gezakt, kun je instellen wat je wilt, maar de rek is er fysiek uit. De batterijcellen kunnen de lading simpelweg niet meer vasthouden. Ten tweede is oververhitting een doodsteek voor je accuduur. Als de ventilatoren van je laptop continu staan te loeien omdat de koelkanalen vol stof zitten, kost dat enorm veel energie. Warmte is in feite verspilde energie. Tot slot helpt software niet als je zware externe apparaten zonder eigen voeding aansluit. Een externe harde schijf die zijn stroom via de laptop krijgt, trekt de accu leeg alsof het een rietje in een pakje sap is, ongeacht je schermhelderheid.

Creëer je eigen energieprofiel

Om echt grip te krijgen op je verbruik, moet je de instellingen afstemmen op jouw specifieke gedrag. Begin met de slaapstand-instellingen. Veel mensen laten hun laptop openstaan als ze even koffie gaan halen, waarbij het scherm zomaar tien minuten op volle sterkte blijft branden. Stel in dat het scherm al na twee of drie minuten inactiviteit uitgaat. Dat is de makkelijkste winst die je kunt boeken.

Kijk ook naar je randapparatuur. Gebruik je een externe monitor? Zorg dan dat je laptop zo is ingesteld dat het interne scherm volledig uitschakelt, en niet 'zwart maar aan' blijft staan. Gebruik je veel bluetooth-apparaten? Schakel bluetooth uit als je ze niet gebruikt; het constant scannen naar verbindingen kost stroom. Voor gebruikers met een oledscherm is er nog een extra truc: gebruik een donkere modus. Bij oledschermen verbruiken zwarte pixels namelijk helemaal geen energie, in tegenstelling tot traditionele lcd-schermen waar de achtergrondverlichting altijd aan staat.

Balans tussen snelheid en stopcontact

Het verlengen van je accuduur is uiteindelijk een balansspel tussen comfort en noodzaak. De grootste winst behaal je door de schermhelderheid te temperen en de slaapstand agressiever in te stellen, zodat je geen energie verspilt in de pauzes. Wees niet bang om de energiebesparingsmodus standaard aan te zetten voor alledaags werk; de moderne processors zijn krachtig genoeg om dat zonder haperingen op te vangen. Pas als je merkt dat je laptop traag reageert bij zwaardere taken, is het tijd om de teugels weer iets te laten vieren. Zo bepaal jij hoelang de werkdag duurt, en niet je batterij.

Een medley gebaseerd op soundtracks uit Super Mario-games van het Jazzorkest 8-Bit Big Band heeft afgelopen zondagnacht een Grammy gewonnen.

De medley ‘Super Mario Praise Break’ won een Grammy Award voor beste arrangement (instrumentaal of a capella). In de medley zijn nummers als Gusty Garden Galaxy uit Super Mario Galaxy en Bomb-Omb Battlefield uit Super Mario 64 te horen.

De 9-Bit Big Band is afkomstig uit New York en heeft al eens eerder een Grammy gewonnen voor gamemuziek. In 2022 won het orkest een Grammy voor het nummer Meta’s Knight’s Revenge uit de SNES-game Kirby Superstar.

De Grammy Awards

De Grammy Awards worden al sinds 1959 georganiseerd en worden gezien als een van de belangrijkste prijzen voor muziek ter wereld. Ze worden vaak vergeleken met de Oscars, die worden uitgereikt aan films. Dit jaar won Bad Bunny de prijs van album van het jaar, en ging Billie Eilish er vandoor met een Grammy voor nummer van het jaar. Overigens won Austin Wintory een Grammy in de categorie beste gamesoundtrack voor de soundtrack van Sword of the Sea.

De Super Mario-reeks van Nintendo valt op diverse spelcomputers van het bedrijf te spelen, waaronder de Nintendo Switch 2 en Nintendo Switch. Onder de meest recente grote hoofddelen vallen Super Mario Wonder en Super Mario Odyssey.