ID.nl logo
Optimaliseer je Home Assistant-dashboard met secties en condities
© arneaw - stock.adobe.com
Huis

Optimaliseer je Home Assistant-dashboard met secties en condities

In de updates die Home Assistant maandelijks krijgt, krijgen secties veel aandacht. Hiermee kun je een dashboard veel eenvoudiger visueel vormgeven. Je kunt secties en de kaarten in die secties bijvoorbeeld heel gemakkelijk verslepen of dupliceren. Via condities heb je bovendien controle over wát er wordt getoond. Hierdoor kan je dashboard zich aanpassen aan de omstandigheden. We laten zien hoe je deze opties optimaal benut.

In dit artikel laten we zien hoe je een overzichtelijk en dynamisch Home Assistant-dashboard maakt met secties:

  • Voeg secties toe om kaarten te groeperen
  • Gebruik condities om kaarten of secties alleen te tonen wanneer ze relevant zijn
  • Maak aangepaste dashboards voor verschillende apparaten
  • Voeg interactieve badges en kaarten toe voor een intuïtieve bediening van je slimme apparaten
  • Verberg of toon specifieke dashboardelementen op basis van schermformaat of gebruikersvoorkeuren

Lees ook: Zo krijg je een beter bluetooth-bereik voor Home Assistant

Sinds maart 2024 staan de updates van Home Assistant voor een groot deel in het teken van secties. Hiermee kun je eenvoudig en visueel, dus zonder YAML-code, je dashboard vormgeven. Secties helpen direct bij het maken van een logische indeling. Maak bijvoorbeeld een sectie per ruimte, soort apparaat of bepaald doel.

Door met secties te werken, kun je kaarten eenvoudiger organiseren en groeperen, zonder dat je met bijvoorbeeld horizontale en verticale stapels hoeft te werken. Je kunt secties en de kaarten in een sectie ook heel makkelijk naar een andere plek slepen.

Verder zijn er opties als dupliceren, kopiëren en plakken. Hoewel je in een slim huis de meeste zaken waarschijnlijk automatisch regelt, via slimme automatiseringen, blijft een dashboard in meerdere situaties praktisch en onmisbaar. Je houdt hiermee altijd het overzicht en de controle over je slimme huis, ook als je onderweg bent of afwijkt van je normale patronen. Bovendien kun je er natuurlijk veel aanvullende informatie op weergeven, zoals de weersverwachting, camerastreams of een boodschappenlijstje.

Je dashboard zelf kun je overigens ook slimmer maken. Zo kun je secties of individuele kaarten alleen weergeven als ze relevant zijn, op basis van bijvoorbeeld tijd, aanwezigheid of de temperatuur. Daar geven we in dit artikel ook wat handige tips voor!

Een dashboard voor elk apparaat

Als je dat handig vindt, kun je voor elk apparaat een specifiek dashboard maken. Of, geholpen door de tips in dit artikel, bepaalde secties verbergen op apparaten met een klein scherm.

Ook een tablet op een centrale plek in de hal of woonkamer is een leuke toepassing voor een dashboard op maat. Gebruik bijvoorbeeld een goedkope Android-tablet van Lenovo of Samsung (reken op ongeveer 120 euro), een tweedehands exemplaar of een afgedankt model dat je nog in huis hebt.

Continu opladen raden we overigens af. De batterij kan uitzetten door verhitten of overladen, wat voor onveilige situaties kan zorgen. Opladen tot bijvoorbeeld zestig procent is veiliger. Nog beter is een tablet zonder batterij, maar die zijn wat lastiger te vinden.

Een tablet is een handig hulpmiddel voor centrale bediening van je smarthome.

1 Dashboards beheren

Home Assistant geeft je na de installatie een standaarddashboard genaamd Overzicht, dat vol wordt gezet met alle bekende entiteiten, gegroepeerd per ruimte. Dit wordt bij een grotere installatie al snel lang en onoverzichtelijk.

Je kunt het beheer over dit dashboard overnemen, maar je kunt ook een nieuw dashboard toevoegen. Daarvoor ga je naar Instellingen / Dashboards. Je ziet hier ook de andere dashboards Energie waarop het energieverbruik wordt getoond en Map voor een kaartweergave.

Bij het toevoegen van een dashboard kies je de optie Leeg nieuw dashboard. Hierna kun je een icoontje kiezen en enkele opties. Als alternatief kun je kiezen voor Default dashboard dat zich als het standaarddashboard gedraagt en alle apparaten laat zien, Kaart dat personen en apparaten op een kaart laat zien en Webpagina om binnen Home Assistant een bepaalde website naar keuze te integreren.

Via de instellingen kun je een nieuw en desgewenst nog leeg dashboard maken.

Probeer het online demo-dashboard

Wil je vooraf experimenteren, maar nog niet direct je eigen dashboard aanpassen? Je kunt dan ook de online demo openen. Hier kun je met alle genoemde opties oefenen in een gesimuleerde omgeving. De aanpassingen die je daarin maakt, worden niet opgeslagen. Als je de browser vernieuwt (F5) begin je opnieuw.

In de online demo kun je een dashboard met secties uitproberen.

2 Weergaven

Blader naar je nieuwe dashboard en klik op het penseeltje om het te bewerken. Je ziet nu standaard één tabblad genaamd Home. Dit wordt een weergave of (in het Engels) view genoemd. Via het penseeltje kun je deze weergave bewerken.

Bij Weergavetype zie je de optie Secties. Je kunt hierbij eventueel afwijken van de standaard vier kolommen per sectie. Een van de voordelen van secties is dat het de plaatsing ervan heel voorspelbaar maakt. Wil je de ruimte toch beter benutten, dan kun je eventueel de optie Dense section placement aanvinken.

Merk op dat secties nog experimenteel worden genoemd. Laat je je daar niet door afschrikken. De voornaamste beperking is dat mogelijk niet alle kaarten van derden geschikt zijn voor gebruik binnen secties.

Kies Opslaan om de configuratie te sluiten. Via het plusteken naast deze weergave kun je eventuele extra weergaven toevoegen. Als je meer dan één weergave hebt, worden de weergaven getoond als tabbladen. Voor elke weergave kun je een ander weergavetype kiezen als je dat praktisch vindt. Je hoeft dus niet op elk tabblad met secties te werken.

Voor deze weergave kies je voor Secties als weergavetype.

3 Badges

De bovenste rij op je dashboard toont een plusteken. Hier kun je zogenoemde badges toevoegen. Een badge laat in feite een specifieke entiteit zien, bijvoorbeeld de temperatuur. Op het tabje Zichtbaarheid kun je voor die badge nog, via een of meerdere voorwaarden, bepalen wanneer de badge zichtbaar moet zijn. Je kunt de badge dus verbergen als deze niet relevant is.

Ook bij secties, de sectiekop en alle kaarten kun je dit gebruiken, om het bewuste onderdeel onder bepaalde omstandigheden te verbergen. Hier geven we verderop in dit artikel veel tips voor. Recent zijn de badges overigens een stuk moderner gemaakt, waardoor je niet snel een alternatief zult zoeken, zoals de set Mushroom-kaarten (beschikbaar via HACS, de Home Assistant Community Store).

Via een badge kun je bijvoorbeeld de temperatuur weergeven.

4 Secties

Je dashboard bevat al een eerste sectie en je kunt naar hartenlust secties toevoegen. Bij een sectie zie je aan de rechterbovenkant drie icoontjes voor respectievelijk het verplaatsen, bewerken en verwijderen van de sectie. Bij het bewerken van de configuratie kun je de breedte aanpassen (het aantal kolommen dat de sectie moet innemen) en de zichtbaarheid voor de sectie wijzigen.

In de sectie kun je nu kaarten toevoegen met het plusteken. De sectie heeft standaard al één kaart, de sectiekop met daarin de tekst Nieuwe sectie. Die kun je desgewenst verwijderen of aanpassen.

Bij de sectiekop en andere kaarten kun je de configuratie aanpassen via een penseeltje. Die zie je als je de muis over de kaart beweegt. Er verschijnt dan ook een menu (de drie puntjes) met de opties Dupliceren, Kopiëren, Knippen en Verwijderen.

De sectiekop gebruik je meestal als eerste kaart, maar je kunt daarvan afwijken, door geen of zelfs meerdere sectiekoppen in een sectie te gebruiken. De sectiekop geeft naast een titel wat interessante opties. Zo kun je onder het kopje Entiteiten extra gegevens kiezen om te tonen, zoals de temperatuur en luchtvochtigheid in die ruimte. Net als bij andere kaarten kun je eventueel de zichtbaarheid beperken.

Links de nieuwe sectie met sectiekop en gedeelte om kaarten toe te voegen.

5 Kaarten toevoegen

Je kunt de meeste kaarten gebruiken voor je secties. Ook kaarten van derden worden aangepast om met secties te werken, geholpen door de duidelijke richtlijnen van Home Assistant. Het toevoegen van een kaart gaat niet anders dan bij een normaal dashboard. Voeg bijvoorbeeld een tegelkaart toe voor een lamp of een thermostaatkaart voor de verwarming.

Je hebt nog wat opties om het uiterlijk aan te passen, zoals de gewenste naam en een pictogram. Voor sommige kaarten kun je extra functies laten zien. Voor een lamp kan dat bijvoorbeeld een helderheidsinstelling of kleurtemperatuur zijn. En voor een thermostaat kun je de HVAC-modi laten zien, waarmee functies als verwarmen, ventileren, koelen en aan/uit worden bedoeld.

Je kunt kaarten toevoegen voor entiteiten, zoals een thermostaat.

6 Vormgeven

Je kunt de positie van secties gemakkelijk wijzigen door ze te verslepen via het icoontje. Maar ook elke kaart, inclusief de sectiekop, kun je gewoon oppakken en verslepen naar een andere plek in dezelfde sectie óf een andere sectie.

Merk op dat kaarten standaardinstellingen hebben wat betreft de grootte. Dit kun je op het tabblad Lay-out altijd aanpassen als je een kaart te klein of te groot vindt.

In de volgende paragrafen laten we zien hoe je met de zichtbaarheidsopties kunt werken om bijvoorbeeld secties of kaarten te verbergen. Zo kun je de ruimte beter benutten, door bijvoorbeeld een icoontje voor een container alleen te laten zien als deze aan de weg moet worden gezet. En op kleinere apparaten kun je secties verbergen. Wellicht hoef je daar dan niet eens een apart dashboard voor te maken.

Verberg bijvoorbeeld de buienradarkaart op kleine apparaten.

Indeling van je dashboard

Het is handig om vooraf te bedenken hoe je je dashboard gaat indelen. Veel mensen delen hun dashboard per ruimte in. Hierbij kun je eventueel tabbladen gebruiken, met één tabblad per ruimte.

Een andere optie is het indelen op het soort apparaat. Gebruik dan tabjes (of secties) voor bijvoorbeeld alle verlichting, klimaatregelingen, alarm en zo verder. Je kunt natuurlijk ook op één tabblad werken en dan verder onderverdelen in secties.

Wat ook handig kan zijn is een afwijkend eerste tabblad, dat je bijvoorbeeld als een soort overzichtsweergave gebruikt, met de belangrijkste items.

7 Zichtbaarheid

Badges, secties en kaarten (waaronder de sectiekop) hebben zoals gezegd een tabblad Zichtbaarheid waarin je enkele condities kunt opgeven. Het bewuste onderdeel waarvoor je het gebruikt, zoals een badge, sectie of kaart, wordt alleen getoond als aan alle voorwaarden is voldaan.

Bij een voorwaarde kun je kiezen tussen Entiteitsstatus, Numerieke status, Scherm en Persoon. Ook kun je met En een combinatie maken, zodat meerdere voorwaarden waar moeten zijn. En met Of maak je combinatie waarbij één van de voorwaarden waar moet zijn.

Voor Entiteitsstatus en Numerieke status geven we hierna wat voorbeelden. Met de optie Scherm kun je kiezen bij welke schermformaten een onderdeel getoond moet worden, met de opties mobiel, tablet, desktop en breed scherm.

Met de optie Persoon kies je welke personen het onderdeel zien. Je kiest dan gewoon de bewuste persoon en gewenste status (zoals Thuis of Afwezig).

Je kunt een sectie verbergen op bijvoorbeeld kleinere schermen.

8 Entiteitsstatus

Voorwaarden kun je handig inzetten om alleen belangrijke of relevante kaarten te laten zien. Laat bijvoorbeeld alleen lampen zien die aan staan, containers die aan de weg moeten worden gezet, of een openstaande garagedeur die normaal dicht hoort te zijn.

Voor bovenstaande voorwaarden gebruik je de Entiteitsstatus. Ook het feit of de zon zich boven of onder de horizon bevindt, kun je via deze optie als voorwaarde gebruiken. Je kiest dan Entiteitsstatus, gevolgd door de zon (Sun) en de gewenste status.

Je kunt de status voor entiteiten overigens altijd controleren onder Ontwikkelhulpmiddelen / Statussen, mocht het gedrag afwijken van wat je had verwacht.

Via de ontwikkelhulpmiddelen kun je de status voor entiteiten controleren.

9 Numerieke status

Bij voorwaarden kun je ook Numerieke status gebruiken. Denk aan bijvoorbeeld een bepaalde temperatuur. Wil je een tuinsproeier alleen laten zien als het erg warm is, dan wijs je de temperatuursensor aan en vul je in het veld Boven in vanaf welke temperatuur de kaart getoond moet worden.

Ook de aanwezigheid van personen kun je als voorwaarde gebruiken. Goed om te weten is dat het getal voor de entiteit zone.home in Home Assistant staat voor het aantal personen dat thuis is. Je kunt dus ook nu de optie Numerieke status gebruiken. Kies dan bij Entiteit voor Thuis en vul bij Boven de waarde 0 in.

Gebruik de numerieke status bijvoorbeeld voor de aanwezigheid van personen.

10 Helpers gebruiken

Je zult soms een helper nodig hebben om je doel te bereiken. Heb je bijvoorbeeld een sectie met alle lampen, die alleen in de avond getoond moet worden? Een goede manier om dat voor elkaar te krijgen, is door onder Instellingen / Apparaten en diensten op het tabblad Helpers een helper toe te voegen van het type Schema. Geef de helper een naam en vul alle tijden in waarop het onderdeel getoond moet worden. Een tijdsblok maak je door te slepen. Doe dat bijvoorbeeld voor elke dag van 18:00 tot 0:00.

Bij een sectie kies je nu als voorwaarde de optie Entiteitsstatus gevolgd door de naam van de bewuste helper. Binnen de ingevulde tijdsblokken staat deze helper ‘aan’ en wordt de sectie waarvoor je het gebruikt zichtbaar.

Maak een helper met de gewenste tijdsblokken.

11 Navigeer naar subweergave

Een andere goede manier om bepaalde onderdelen te verbergen, is door gebruik te maken van subweergaven. Open hiervoor je dashboard in de bewerkingsmodus, via het penseeltje rechtsboven, en voeg een weergave toe. Vul een titel in, zet een vinkje bij Subweergave en kies een weergavetype, zoals Secties.

Een subweergave blijft verborgen op je dashboard, maar je kunt wel navigeren naar de subweergave. Open nu op je hoofddashboard de configuratie voor bijvoorbeeld een sectiekop of andere kaart. Bij Interacties kies je achter Tik gedrag de optie Navigeer. Selecteer nu zojuist gemaakte subweergave. Op je dashboard zie je nu het groter-dan-teken (>) als indicatie dat je kunt navigeren naar een andere weergave. Zo kun je je dashboard een stuk compacter maken, terwijl je met één tik toch alle opties kunt aanbieden.

Je kunt vanaf bijvoorbeeld een sectiekop navigeren naar een andere weergave.

12 Dashboard als standaard instellen

Ben je tevreden met je dashboard, dan raden we aan om dit als standaard in te stellen. Daarmee wordt het standaarddashboard genaamd Overzicht automatisch verborgen. Hiervoor ga je naar Instellingen / Dashboards. Klik nu op het dashboard en kies in het venster de optie Als standaard instellen op dit apparaat. Overigens kun je deze optie ook via je profiel instellen. De instelling geldt per apparaat. Je kunt daardoor op elk apparaat een ander dashboard als standaard gebruiken.

Je kunt je nieuwe dashboard als standaard instellen. 

Shelly Wall Display met Home Assistant

De Shelly Wall Display is een leuke optie voor een dashboard op maat. Het kleine kastje heeft een 4inch-touchscreen in kleur en geïntegreerd relais voor 5A. Je kunt dit scherm op de plek van een wandschakelaar monteren. De laatste versie, beschikbaar sinds eind september 2024, ondersteunt direct Home Assistant. Je kunt bij de configuratie gewoon de link naar een specifiek dashboard opgeven.

Een alternatief is de Sonoff NSPanel Pro die deels vergelijkbaar is, maar gebruik met Home Assistant is wat omslachtiger. Er bestaat sinds kort ook een versie met groter touchscreen: de NSPanel Pro 120.

De Shelly Wall Display ondersteunt sinds kort Home Assistant.

▼ Volgende artikel
Review Fender x Teufel Rockster Cross 2 – Draagbare speaker met gitaarlooks
© Maikel Dijkhuizen
Huis

Review Fender x Teufel Rockster Cross 2 – Draagbare speaker met gitaarlooks

De reguliere Rockster Cross 2 van Teufel kwam afgelopen zomer op de markt. Onlangs bracht de Duitse audiospecialist in samenwerking met Fender een speciale uitvoering uit. Het fraaie 'gitaarversterkerdesign' komt grotendeels uit de koker van het bekende instrumentenmerk. Wat heeft deze bluetooth-speaker nog meer te bieden?

Fantastisch
Conclusie

Zoek je een goed klinkende bluetooth-speaker met een origineel design? Wanneer het stevige prijskaartje van zo'n driehonderd euro geen bezwaar is, schaf je met de Fender x Teufel Rockster Cross 2 een prima exemplaar aan. Andere pluspunten zijn de comfortabele draagriem, powerbankfunctie en stevige constructie.

Plus- en minpunten
  • Origineel uiterlijk
  • Solide constructie
  • Behuizing kan ietwat achterover hellen
  • Powerbankfunctie
  • 3,5mm-geluidsingang
  • Drie actieve audiodrivers
  • Lange batterijduur
  • Goede audiokwaliteit
  • Geluidsopties wijzigen in app
  • Zware behuizing
  • Duur

Wie weleens een gitaarversterker van Fender heeft gezien, weet meteen waar de vormgeving van de Fender x Teufel Rockster Cross 2 op is gebaseerd. Zo bevat het zilverkleurige speakergaas linksboven het sierlijke logo van de Amerikaanse producent. Dat is precies hoe Fender veel van zijn gitaarversterkers vormgeeft.

©Maikel Dijkhuizen

Naast de bluetooth-speaker zitten er een handleiding, usb-c-oplaadkabel en draagriem in de productdoos.

Zwaar, maar toch mobiel

Met een gewicht van 2,4 kilo is deze bluetooth-speaker bepaald geen lichtgewicht. Toch neem je de Rockster Cross 2 vrij eenvoudig mee. De achterzijde bevat namelijk twee handgrepen, waardoor je voldoende grip hebt. Een andere optie is om door middel van twee karabijnhaken de bijgesloten verstelbare draagriem te bevestigen. Het uiterlijk van deze riem lijkt trouwens sprekend op een gitaarband van Fender. Handig, want je draagt dit apparaat dus met je schouder.

De behuizing is zeer sterk en kan dus absoluut een stootje hebben. Het product voldoet aan de IPx5-norm, zodat het wel een spatje regen kan verdragen. Staat de Rockster Cross 2 eenmaal op zijn plek, dan zal de speaker niet zo gauw verschuiven. Het apparaat rust namelijk op vier lange antislipvoetjes. Een interessante optie is dat je de luidspreker ietwat achterover kunt laten hellen. Zet de behuizing dan schuin neer.

©Maikel Dijkhuizen

Dankzij de brede 'gitaarband' neem je de bluetooth-speaker makkelijk mee.

Aansluitingen

Dankzij de aanwezige bluetooth5.3-adapter verbind je vlot een smartphone of tablet. Het is bovendien mogelijk om gelijktijdig twee mobiele toestellen te koppelen. Voor oplaaddoeleinden zit er aan de achterkant een usb-c-poort met powerbankfunctie. Kortom, je laadt onderweg zo nodig jouw smartphone of smartwatch op. Achter hetzelfde klepje vind je trouwens ook een 3,5mm-geluidsingang. Hierop kun je eventueel een bekabelde audiobron aansluiten. Verder is er een behoorlijke accu ingebouwd. Teufel belooft namelijk een luistertijd van 38 uur bij een gemiddeld volumeniveau van 70 decibel. In de beschikbare ecomodus is dat zelfs naar verluidt 46(!) uur, maar dat gaat dan wel ten koste van de audiokwaliteit.

©Maikel Dijkhuizen

Achter het klepje zijn een usb-c-oplaadpoort en 3,5mm-geluidsingang verstopt.

Stevige beats

Voor een adviesprijs van maar liefst 299,99 euro mag je natuurlijk een goede audiokwaliteit verwachten. Gelukkig is dat ook het geval, want deze bluetooth-speaker levert een natuurgetrouw geluid. Twee tweeters en een behoorlijke woofer zijn verantwoordelijk voor de audioweergave. Vanwege deze verschillende actieve drivers is er een duidelijke scheiding tussen de hoge en lage tonen te horen. De muziek klinkt hierdoor erg levendig. Gebruik de Rockster Cross 2 ook gerust om een feestje te bouwen. Hij kan namelijk zeer luid spelen, waarbij de bas zich duidelijk laat gelden.

De bovenzijde telt enkele fysieke knoppen. Daarmee koppel je een nieuwe bluetooth-bron, wijzig je het volume en pauzeer je de muziek. Daarnaast kun je tussen drie geluidsmodi switchen en een tweede Rockster Cross 2 draadloos koppelen. Met laatstgenoemde opstelling luister je naar echt stereogeluid. Je gebruikt jouw smartphone optioneel als veredelde afstandsbediening. Installeer hiervoor de Teufel Go-app, waarna je diverse geluidsinstellingen naar eigen wens aanpast.

©Maikel Dijkhuizen

Deze bluetooth-speaker heeft aan de bovenzijde enkele fysieke bedieningsknoppen.

Fender x Teufel Rockster Cross 2 kopen?

Zoek je een goed klinkende bluetooth-speaker met een origineel design? Wanneer het stevige prijskaartje van zo'n driehonderd euro geen bezwaar is, schaf je met de Fender x Teufel Rockster Cross 2 een prima exemplaar aan. Andere pluspunten zijn de comfortabele draagriem, powerbankfunctie en stevige constructie.

▼ Volgende artikel
Nieuwe pc? Zo neem je al je instellingen mee
© ID.nl
Huis

Nieuwe pc? Zo neem je al je instellingen mee

Wie overstapt naar een andere computer denkt meestal meteen aan het overzetten van programma's en bestanden zoals documenten en foto's. De vele persoonlijke instellingen en voorkeuren die zorgvuldig zijn opgebouwd, raken helaas vaak verloren. Hoe zorg je ervoor dat je je ook op het andere systeem meteen weer helemaal thuis voelt?

Wat gaan we doen?

Als je al een tijd op dezelfde computer werkt, heb je ongetwijfeld niet alleen het besturingssysteem op je eigen manier aangepast, maar ook je favoriete applicaties. Denk aan je vertrouwde bureaubladthema, spellingsinstellingen, woordenlijsten, aangepaste werkbalken en browserextensies. Juist deze (vaak kleine) aanpassingen maken een systeem echt persoonlijk en vlot bruikbaar. Gelukkig kun je heel wat van die personalisaties relatief eenvoudig meenemen. In dit artikel laten we je zien hoe je dat aanpakt voor Windows, kantoorsuites, browsers en andere applicaties. We gaan verder dan synchronisatie via cloudaccounts en laten je zien hoe je met (gratis) tools ook instellingen van losse applicaties veilig migreert.

Lees ook: Vind de perfecte laptop: alles wat je moet weten voor de juiste keuze

Synchronisatie via Windows-account

Windows biedt veel instellingen die je werkomgeving persoonlijker maken, zoals visuele thema's, spellingsvoorkeuren en meer. Sommige vereisen handmatig werk of externe tools, maar een aantal laat zich automatisch synchroniseren via je Microsoft-account. Laten we hiermee beginnen. Zorg dat je met zo'n account bent aangemeld bij Windows. Dit regel je via Instellingen / Accounts / Uw info. Klik daar op In plaats daarvan aanmelden met een Microsoft-account en volg de instructies.

Open daarna Accounts / Windows-back-up en druk op Beheren. Bevestig met Ja, synchroniseren / Gereed. Herstart de module Instellingen en open opnieuw Windows back-up. Schakel Mijn apps onthouden in als je op een andere pc met hetzelfde account dezelfde apps uit de Microsoft Store wilt gebruiken. Open Mijnvoorkeuren onthouden om aan te geven of je ook de onderdelen Accounts, WiFi-netwerken en wachtwoorden, Taalvoorkeuren en woordenlijst en diverse instellingen wilt synchroniseren.

Je kiest zelf hoever de automatische synchronisatie mag gaan.

Handmatige sync Windows

Zo'n accountsynchronisatie is handig, maar niet alle personalisatie-instellingen worden meegenomen. Dat geldt bijvoorbeeld voor geluidsschema's of muisaanwijzers. Of misschien meld je je liever helemaal niet aan met een Microsoft-account, of vertrouw je deze cloudsynchronisatie niet, ook al is er sprake van dataversleuteling. Dan kun je de migratie ook handmatig doen.

We beginnen met het overzetten van een Windows-thema, aangezien dat meerdere onderdelen omvat, zoals lokaal opgeslagen achtergronden, accent- en vensterkleuren, een geluidsschema en de muiscursorstijl. Ga naar Instellingen / Persoonlijke instellingen / Thema's. Dubbelklik op de miniatuur van het gewenste thema, of klik op Bladeren door thema's om er een nieuw te kiezen in de Microsoft Store. Bovenaan kun je het thema aanpassen via de opties Achtergrond, Kleur, Geluiden en Muiscursor. Gebruik telkens het pijltje linksboven om terug te keren. Sla daarna je aangepaste thema op met Opslaan en geef het een naam. Klik vervolgens met rechts op de miniatuur van dit geselecteerde thema en kies Thema voor delen opslaan. Bewaar het als .deskthemepack-bestand (dat eigenlijk een zip-bestand is) op een extern of gedeeld medium. Dubbelklik je op dit bestand in Verkenner van je andere systeem, dan wordt het automatisch uitgepakt en als Windows-thema geïnstalleerd.

Stel je eigen Windows-thema samen en exporteer het.

Lettertypes en screensavers

Misschien heb je ook zelf een of meer extra lettertypes en screensavers geïnstalleerd, en wil je deze overzetten. Dit kan handmatig als volgt. Voor lettertypes typ je %windir%\fonts in de adresbalk van Verkenner. Selecteer met ingedrukte Ctrl-toets alle gewenste lettertypebestanden, klik er met rechts op en kies Kopiëren naar. Sla deze bestanden op een extern of gedeeld medium op. Op de andere pc selecteer je de bestanden, klik je er met rechts op en kies je Installeren (voor alle gebruikers).

Het overzetten van screensavers verloopt op vergelijkbare wijze. Open de mappen %windir%\System32 en %windir%\SysWOW64, selecteer de gewenste scr-bestanden en kopieer ze naar een geschikt medium. Plak ze op de andere pc in %windir%\System32 en bevestig de kopieeractie als administrator. Je installeert een screensaver door er met rechts op te klikken en Installeren te kiezen, of via Instellingen / Persoonlijke instellingen / Vergrendelingsscherm / Schermbeveiliging.

We hebben een PowerShell-script gemaakt dat dit grotendeels automatiseert. Download het bestand exporteer-extrafonts-ss.ps1 (dit is de downloadlink) op je nieuwe pc, klik er met rechts op en kies Run with PowerShell (als administrator). Je vindt de screensavers en de meeste lettertypes nu op je bureaublad (behalve enkele standaardfonts die je in het script kunt aanpassen bij Fonts uitgezonderd), in submappen van FontScreenSaverBackup.

Je kunt screensaver-bestanden kopiëren en eenvoudig weer elders installeren.

Pictogramlay-out

Na verloop van tijd raak je ongetwijfeld gewend aan de lay-out van je bureaubladpictogrammen en snelkoppelingen. Om deze over te zetten naar een andere pc moet je eerst de snelkoppelingen en bestanden (eventueel handmatig) naar het bureaublad van dat systeem kopiëren. Je vindt deze snelkoppelingen (met extensie .lnk) in c:\users\<je-accountnaam>\desktop voor je eigen account en in c:\users\public\desktop voor alle gebruikers. Dit is echter niet iets wat je snel zult doen. Met het gratis en portable DesktopOK kun je de pictogramlay-out makkelijk opslaan en exporteren via DesktopOK / Pictogrammenindeling opslaan als *.DOK. Later kun je deze ook weer importeren via Pictogrammenindeling laden uit *.DOK. Dit werkt ook handig op dezelfde pc als je oorspronkelijke lay-out per ongeluk door de war is geraakt.

In principe kun je ook je vertrouwde pictogramlay-out terugzetten.

Profielen

De makkelijkste manier om je Windows-account naar een andere pc over te zetten is via een Microsoft-account (zie paragraaf 1, Synchronisatie via Windows-account). Toch wordt het gebruikersprofiel niet volledig meegenomen. Onder meer lokale bestanden, programmavoorkeuren buiten de Microsoft Store en appdata-mappen, zoals macro's, sjablonen en scripts, blijven achter.

In afwachting van een (vernieuwde) migratietool die Microsoft binnenkort belooft, kun je TransWiz gebruiken. Met de gratis versie kun je één account tegelijk overzetten, maar je kunt dit gewoon herhalen voor andere profielen. Dit werkt ook bij profielen die aan een Microsoft-account zijn gekoppeld. Schakel desnoods tijdelijk over naar een lokaal account. Na de migratie op de andere pc koppel je het profiel opnieuw aan hetzelfde Microsoft-account via Instellingen / Accounts.

Download TransWiz. Installeer het msi-bestand op beide pc's. Start het programma op je oude pc. Kies I want to transfer data to another computer, klik op Volgende en selecteer het gewenste, niet-actieve account (meld je eventueel tijdelijk aan met een ander account). Klik op Volgende en kies een opslaglocatie voor het zip-bestand. Beveilig dit eventueel met een wachtwoord.

Start TransWiz op het andere systeem, kies I have data I want to transfer to this computer en verwijs naar het zip-bestand. Geef eventueel een andere accountnaam op, kies of dit een standaard- of administratoraccount wordt en stel het wachtwoord in. Na afloop zijn de gegevens overgezet en kun je je aanmelden met het nieuwe profiel.

TransWiz staat op het punt een Windows-profiel te migreren.

Taalinstellingen

Taal en spelling zijn vaak afgestemd op je voorkeuren, dus waarschijnlijk wil je die ook overzetten. De meeste taalinstellingen binnen Windows worden automatisch gesynchroniseerd via je Microsoft-account, maar desnoods doe je dit handmatig, door dezelfde taalpakketten te installeren. Ga hiervoor naar Instellingen / Tijd en taal / Taal en regio en kies Een taal toevoegen.

De toetsenbordindeling is gekoppeld aan de taal, maar je kunt ook handmatig extra indelingen toevoegen. Klik op de drie puntjes naast je voorkeurstaal en kies Taalopties. Scrol naar Geïnstalleerde toetsenborden en klik op Een toetsenbord toevoegen om de gewenste indeling te kiezen. Met Windows-toets+Spatiebalk schakel je vervolgens snel tussen indelingen. Je kunt trouwens ook per app-venster een andere invoermethode instellen via Instellingen / Tijd en taal / Typen / Geavanceerde toetsenbordinstellingen, met de optie Laat me een andere invoermethode instellen voor elk app-venster.

Wanneer je in apps met spellingcontrole, zoals Kladblok, met rechts klikt op een rood onderstreept woord en kiest voor Aan woordenboek toevoegen of Spelling / Aanwoordenlijst toevoegen, dan wordt het woord in Windows toegevoegd aan een gebruikerswoordenboek. Dit vind je in de map %appdata%\Microsoft\Spelling, wellicht in de submap \neutral of in een taal-submap zoals \nl-NL, in het bestand default.dic of custom.dic. Je kunt dit bestand bekijken met een teksteditor en kopiëren naar dezelfde map op je andere toestel om deze woordenlijst(en) over te zetten.

Je wilt vast alle toegevoegde woorden mee naar je andere systeem migreren.

Op zoek naar een nieuwe laptop?

Op Kieskeurig.nl zie je meteen welke het meest in prijs gedaald is

Applicaties

Geïnstalleerde applicaties zomaar overzetten lukt meestal niet, dus zit er weinig anders op dan ze opnieuw te installeren. Voor volledig portable apps volstaat het vaak om de map waarin je ze plaatste te kopiëren.

Er bestaan handige tools waarmee je veel populaire gratis apps met enkele muisklikken op je nieuwe pc installeert. Bijvoorbeeld Ninite en een pakketbeheerder zoals UniGetUI (klik op deze GitHub-pagina in de rechterkolom onder Releases op Latest).

In UniGetUI kies je Pakkettenbundels en klik je op Pakketten toevoegen aan bundel. Gebruik Pakketten ontdekken om apps op te zoeken. Vink de gewenste pakketten aan en klik op Selectie toevoegen aan bundel. Herhaal dit tot je bundel compleet is. Sla deze op via Bundel opslaan als, open de bundel daarna via Bestaande bundel openen, selecteer alle pakketten en bevestig met Selectie installeren.

Stel zelf je applicatiebundel samen om vervolgens alle apps snel te installeren.

Tip: maak een aparte usb-stick

Met al je favoriete portable apps

App-configuraties

Zo installeer je snel veel apps op je nieuwe pc, maar daarmee neem je je persoonlijke instellingen of configuraties nog niet mee. De gratis app CloneApp was hier prima geschikt voor, maar de ontwikkeling is al enkele jaren stopgezet. Je kunt deze nog steeds downloaden en gebruiken, maar weet dat instellingen van nieuwere apps mogelijk niet volledig meer worden meegenomen. De ontwikkelaar biedt intussen een alternatief aan, Appcopier, maar deze tool is vooralsnog beperkt en minder gebruiksvriendelijk.

Je kunt het eventueel handmatig proberen met een tool als FreeFileSync door de belangrijkste configuratiebestanden naar dezelfde maplocaties op je nieuwe pc te kopiëren. Veel van die bestanden zitten in app-specifieke submappen van mappen zoals %AppData%, %LocalAppData% en %ProgramData%, typisch met extensies zoals ini, cfg, conf, config, json, xml, yaml of yml. Het is het proberen waard, maar overschrijf niet zomaar bestaande bestanden op je nieuwe pc.

Upgrades voor CloneApp wachten helaas op een nieuwe ontwikkelaar.

Codes en licenties

Als je op je nieuwe pc programma's installeert die ook al op je oude pc stonden, wil je natuurlijk de softwarelicentie overnemen. Hoe je dat doet, hangt af van de toepassingen zelf. Bij software die aan een account is gekoppeld, hoef je meestal alleen met hetzelfde gebruikersaccount op je nieuwe pc aan te melden. Soms moet je de licentie eerst deactiveren op je oude pc via de instellingen of via een webportaal.

Voor software met een klassieke activatiecode noteer je de licentiecode van de oude installatie. Die vind je vaak in je account, op het doosje of in een mail. Bij de installatie op je nieuwe pc voer je deze opnieuw in. Tools zoals Magical Jelly Bean Keyfinder (gratis beperkte versie) en NirSoft Produkey (gratis) kunnen codes van veel geïnstalleerde programma's uitlezen. Omdat deze tools methoden gebruiken die ook door malware gebruikt wordt, is het normaal dat je virusscanner hierbij een melding geeft.

Sommige apps gebruiken een licentiebestand, met een extensie als lic, dat, key of ini, dat je moet exporteren of kopiëren naar dezelfde locatie op je nieuwe pc. Vaak is opnieuw activeren dan ook nodig.

Veel productsleutels hebben deze tools niet weten te vinden op dit testsysteem.

Lees ook: Technische toolkits voor computerproblemen: dit heb je nodig

Browsers

Je gebruikt waarschijnlijk een of meer browsers die gepersonaliseerd zijn met bijvoorbeeld eigen thema's, bladwijzers, geschiedenis, wachtwoorden en instellingen. De eenvoudigste manier om deze over te zetten, is door de ingebouwde synchronisatie te activeren.

We beginnen met Chrome. Log in met je Google-account (dat vind je rechtsboven), open Instellingen, klik op Jij en Google, ga naar Synchronisatie en Google-services en kies Synchronisatie aanzetten. Druk op de knop Instellingen, kies Beheren wat jesynchroniseert en vink de gewenste onderdelen aan via Synchronisatie aanpassen. Op je nieuwe pc meld je je aan met hetzelfde account en activeer je opnieuw de synchronisatie.

Voor Edge werkt dit op vrijwel dezelfde manier met je Microsoft-account, via Instellingen / Profielen / Synchroniseren. Bij Firefox kan het ook, als je een Mozilla-account hebt, via Instellingen / Synchronisatie.

Heb je geen account, dan wordt het iets omslachtiger. Wachtwoorden kun je exporteren en importeren via de ingebouwde wachtwoordmanager. Voor andere onderdelen gebruik je bijvoorbeeld een gratis tool zoals Hekasoft Backup & Restore (ook portable). Sluit je browsers, start de tool en selecteer de gewenste browser. De app ondersteunt circa 45 browsers. Je ziet meteen hoeveel data er geback-upt wordt. Zorg dat Backup is geselecteerd, klik op Start en kies een naam en locatie voor het back-upbestand (dat ook echt de extensie .backup heeft). Op je nieuwe pc installeer je dezelfde browser, sluit je deze en open je opnieuw de app. Kies Restore en verwijs naar het back-upbestand. Alles werkt netjes via lokale bestanden, zonder cloudverbinding.

Hekasoft Backup & Restore kan met nagenoeg alle browsers overweg.

Synchroniseren Office 365

De kans is groot dat je ook een kantoorpakket gebruikt, en wellicht is dit Microsoft 365 (voorheen Office 365). Persoonlijke instellingen worden dan automatisch gesynchroniseerd tussen systemen, op voorwaarde dat je een geldige licentie hebt en op elk apparaat met hetzelfde Microsoft-account bent aangemeld. Het gaat bijvoorbeeld om je Office-thema, aangepaste woordenlijst, Snelle toegang-werkbalk, Lint-aanpassingen, taalvoorkeuren en (via OneDrive) recente bestanden en persoonlijke sjablonen.

Controleer wel een paar instellingen. Meld je binnen de Office-apps aan met je Microsoft-account (klik desnoods op Aanmelden, rechtsboven). Ga in Windows naar Instellingen /Accounts / Windows-back-up, klik op Beheren bij Uw Microsoft-account synchroniseren met Windows en kies Ja, synchroniseren. Zet vervolgens de optie Mijn voorkeuren onthouden aan en vink bij voorkeur alle opties aan. Gebruik je een werk- of schoolaccount, dan kan je IT-beheerder wel bepaalde synchronisaties beperken (via groepsbeleid).

Voor automatische synchronisatie controleer je enkele instellingen.

Handmatig overzetten Office 365

Je kunt ook specifieke Office-onderdelen handmatig overzetten. Voor sjablonen kopieer je bestanden met extensies als dotx, potx en xltx naar dezelfde map op je nieuwe pc. Deze staan normaal gesproken in C:\Users\<gebruikersnaam>\Documenten\Aangepaste Office-sjablonen. Ook eigen woordenboeken kun je meenemen. Het bestand Custom.dic staat in %AppData%\Microsoft\Uproof, default.dic of custom.dic in %AppData%\Microsoft\Spelling, in de submap \neutral of eventueel andere submappen.

Aanpassingen aan het Lint en werkbalken exporteer je via Bestand /Opties / Lint aanpassen. Klik rechtsonder op Importeren en Exporteren en kies Alle aanpassingen exporteren.

Wil je aangepaste stijlen, marges, regelafstand, macro's of eventueel extra opmaakelementen in Word overnemen, dan kopieer je ook het bestand Normal.dotm uit %AppData%\Microsoft\Templates. Extra macro's kun je ook los exporteren in de VBA-editor (Alt+F11), via Bestand / Bestand exporteren en later Bestand importeren.

Bepaalde Office-voorkeuren, zoals standaard bestandslocaties, zitten in het Windows-register. Een back-up maken kan via de Register-editor (druk op Windows-toets+R en voer regedit uit). Bij recente Word-versies zitten deze in de sleutel Computer\HKEY\_CURRENT\_USER\Software\Microsoft\Office\16.0\Word\Options. Klik met rechts op deze sleutel, kies Exporteren en bewaar het reg-bestand. Dubbelklik op dit bestand op je nieuwe systeem en bevestig tweemaal met Ja om de instellingen te importeren. Je maakt liefst eerst een systeemherstelpunt via Een herstelpunt maken in het Windows-startmenu.

Sommige Office-instellingen zijn opgeslagen in het Windows-register.