Spotlight, Apple's zoektechnologie, is sinds Mac OS X 10.4 in 2005 op Macs beschikbaar. Jarenlang is het relatief stabiel gebleven, zonder nieuwe functies te bieden. Maar met OS X Yosemite heeft Apple een hoop nieuwe zoekresultaten aan Spotlight toegevoegd.

Als je Spotlight gebruikt, kan het zijn dat je er alleen beroep op doet om bijvoorbeeld naar contactpersonen of e-mails te zoeken - of af en toe een bestand. Maar Spotlight kan veel meer dingen opzoeken: het kan het web doorzoeken, informatie op Wikipedia vinden, ponden naar grammen omzetten (of naar euro's), definities van woorden geven en meer. Lees ook: Zo beheer je je bestanden in Apple's Finder.

Het is tijd voor een opfriscursus. Hier bespreek ik het zoeken met Spotlight op OS X. Ik begin met de basis en ga daarna wat dieper in op geavanceerd zoeken met Spotlight.

Eerste stappen met Spotlight

Zoeken met Spotlight is eenvoudig. Om de Spotlight zoekbalk tevoorschijn te halen hoef je alleen maar op Command-Spatie te drukken of op het vergrootglasicoontje aan de rechterkant van je menubalk te klikken. Typ één of meer woorden en Spotlight zal live updates van resultaten geven.

©PXimport

Spotlight doorzoekt vele soorten bestanden en inhoud.

In het voorbeeld hierboven heb ik naar spotlight gezocht en het eerste resultaat was het Spotlight-instellingenpaneel in System Preferences. Als ik dat wil openen kan ik gewoon op Enter drukken. Maar ik kan ook in de lijst omlaag scrollen, waarbij ik een Bing-zoekopdracht te zien krijg, een muzieknummer op iTunes, een café in de buurt dat door Maps gevonden is, een artikel op Wikipedia, een definitie van het woord "spotlight" en een aantal artikelen die ik over Spotlight geschreven heb die op mijn computer zijn opgeslagen. Als ik blijf scrollen krijg ik veel andere bestanden op mijn Mac te zien die het woord "spotlight" bevatten.

Zoals je al kunt zien, kan Spotlight een heleboel zoekresultaten leveren. Hoe kun je ze sorteren zodat je de gewenste resultaten krijgt? Je zou kunnen beginnen door naar het Spotlight instellingenpaneel te gaan door op Return te drukken nadat je naar spotlight gezocht hebt. (Of open System Preferences en klik op het Spotlight-icoontje.) Op het tabblad Search Results in dit paneel kun je kiezen welke categorieën in Spotlight zoekresultaten worden weergegeven en in welke volgorde.

©PXimport

Pas de Spotlight-instellingen aan zodat je de soorten bestanden die je gebruikt te zien krijgt.

Zoals je hierboven kunt zien, heb ik niet alle categorieën aangevinkt: Ik heb ervoor gekozen om geen presentaties of spreadsheets in mijn zoekresultaten weer te geven. Ik heb de resultaten ook een beetje door elkaar gehusseld; documenten staan ergens bovenaan, gevolgd door applicaties. (De volgorde van deze categorieën zal op jouw Mac waarschijnlijk anders zijn.) Om de volgorde aan te passen kun je de categorieën in de lijst verslepen.

Afhankelijk van de bestandstypen die je op je Mac hebt staan en wat je uit je zoekresultaten wilt halen, kun je de categorieën die je het meest gebruikt kiezen en deze instelling later aanpassen om de volgorde te kiezen die het beste bij je past.

Waar je naar kunt zoeken

Wat kun je met Spotlight vinden? Begin met iets eenvoudigs, zoals een applicatie die je vaak gebruikt. Typ bijvoorbeeld SAF om Safari tevoorschijn te halen en druk op Return om het programma te laden. (Uiteraard zal Safari niet verschijnen als je er in het instellingenpaneel van Spotlight voor gekozen hebt om geen applicaties weer te geven.) Ben je op zoek naar een bestand met informatie over een cliënt, maar je weet niet meer hoe het bestand heet? Geen probleem. Spotlight kijkt naar de bestandsnaam plus de inhoud van een bestand. Als je documenten wilt vinden waarin de Acme Corporation vermeld wordt, hoe je alleen maar deze naam in te typen en de zoekresultaten te controleren.

Vergeet niet dat Spotlight alleen de topresultaten in het venster zal weergeven; als je alle resultaten wilt zien, moet je omlaag scrollen en op Show All-in Finder klikken. Je krijgt dan een nieuw Finder-venster te zien met daarin alle bestanden die met je zoekopdracht overeenkomen.

Spotlight indexeert niet alleen de inhoud van documenten - het kan ze ook laten zien. Zoek ergens naar en gebruik vervolgens de pijltjestoetsen om een item te selecteren. Het paneel aan de rechterkant laat een voorbeeld zien en je kunt er zelfs doorheen scrollen en links aanklikken. (Tip: Maak het venster wat groter zodat je meer van het voorbeeld kunt zien.)

©PXimport

Met Spotlight kun je een voorbeeld van je bestanden bekijken en live informatie van het web, de Maps app en meer bekijken.

Je kunt in het voorbeeldpaneel ook muzieknummers of video's afspelen. En als je naar een contactpersoon zoekt, kun je de cursor over zijn of haar e-mailadres bewegen en op een knop klikken om een iMessage of e-mail te sturen, een telefonische of FaceTime oproep te verzenden of de website van die persoon te bezoeken (als er eentje is ingevoerd).

Spotlight gaat veel verder dan dat. Naast documenten op je Mac, kan het ook het web doorzoeken (helaas alleen met behulp van Bing), Wikipedia en de online winkels van Apple (iTunes Store, App Store, iBooks Store). Typ movie theater in om je lokale bioscoop te vinden, plus de locatie ervan in Maps.

En Spotlight kan ook informatie aanbieden. Je kunt het gebruiken om eenheden om te zetten; typ bijvoorbeeld 100 kg om het equivalent in ponden, ounces en tonnen te zien. Typ 100 GBP om het equivalent in dollars, euro's, yen of Canadese dollars te zien. Gebruik Spotlight als rekenmachine: typ bijvoorbeeld (6*8)/4 om het resultaat van deze berekening te zien. En je kunt definities van woorden vinden: typ een woord dat je niet kent en zoek naar de categorie Definition voor een definitie uit de Dictionary app.

Spotlight zoekresultaten inperken

Als je Spotlight met de standaardinstellingen gebruikt, kan het zijn dat je teveel categorieën hebt, wat voor een overvloed aan resultaten zorgt. Ik heb hierboven al uitgelegd hoe je kunt bepalen welke categorieën er worden weergegeven, maar misschien wil je ook bepaalde mappen uitsluiten. Als je het Spotlight paneel opent in System Preferences en op het tabblad Privacy klikt, kun je mappen - of schijven - toevoegen die je niet wilt laten indexeren.

©PXimport

Verwijder mappen en schijven om ervoor te zorgen dat je Spotlight zoekresultaten je niet overweldigen.

Om dit te doen, moet je een map of schijf naar het venster slepen of op de + knop drukken, een item selecteren en op Choose klikken.

Spotlight is een krachtige tool en het is een goed idee om het te tweaken zodat het beter voor je werkt. Niet iedereen heeft dezelfde soorten bestanden, dus kies de categorieën die bij je zoekopdrachten passen en zet ze in de juiste volgorde. Spotlight is enorm veelzijdig.

Het is tijdelijk mogelijk om het eerste seizoen van de Amazon Prime Video-serie Fallout geheel gratis te zien.

De Fallout-serie is normaliter alleen te zien door een Amazon Prime Video-abonnement af te sluiten, maar de komende tijd zal het bedrijf gratis de afleveringen van het eerste seizoen op YouTube uitbrengen. Op moment van schrijven staan de eerste twee afleveringen er op, en de komende dagen volgt de rest.

De gratis afleveringen kunnen via het YouTube-kanaal van Amazon Prime Video bekeken worden. Tot 12 februari kan het eerste seizoen gratis via YouTube bekeken worden.

De gratis afleveringen zijn duidelijk bedoeld als promotie voor de serie, waarvan het tweede seizoen nu bezig is op Amazon Prime Video. Op 1 februari zal de laatste aflevering van dat tweede seizoen op Amazon Prime Video verschijnen.

Het succes van Fallout

In 2024 begon de fictieve Fallout-serie al op Amazon Prime Video, gebaseerd op de games van Bethesda. Met acteurs als Ella Purnell, Walton Goggins en Kyle MacLachlan wordt een alternatieve geschiedenis (en toekomst) geschetst waarbij de Verenigde Staten door een nucleaire winter geteisterd worden. Diverse samenlevingen houden het jarenlang vol in schuilkelders, en wanneer ze daar weer uit durven te komen, maken ze kennis met een aardoppervlakte die voorgoed veranderd is.

De serie bleek een grote hit en het eerste seizoen behaalde meer dan honderd miljoen kijkers. Ondertussen is al bevestigd dat er een derde seizoen komt - de opnames daarvan zullen in mei van start gaan.

Ook werkt Amazon aan een realityshow rondom Fallout, waarin deelnemers in een schuilkelder moeten leven en deel zullen nemen aan diverse spellen. Volgens de beschrijving "is het een spel van machtspatronen, populariteit en sociale strategieën waarbij uiteindelijk een gigantische geldprijs gewonnen kan worden". Verdere concrete detail zijn er nog niet, en het is ook niet duidelijk vanaf wanneer de realityshow op Amazon Prime Video te zien zal zijn.

Het is logisch dat Microsoft Copilot verankerd zit in Edge. Hierbij gaat de browser steeds verder en verschijnen er steeds meer AI-functies op. Ze zijn minder prominent aanwezig dan bij sommige concurrenten, maar maken alledaagse taken net een tikje slimmer en makkelijker.

AI-gestuurde taalhulpmiddelen

Lezen, luisteren, vertalen of schrijven: Edge schuift steeds meer slimme taalhulpen naar voren. Met een druk op Ctrl+Shift+U laat je een webpagina hardop voorlezen. Een smalle werkbalk verschijnt bovenaan, waarin je niet alleen kunt starten of pauzeren, maar ook de stem en het leestempo naar smaak aanpast. Je hoeft niet de hele pagina voor te laten lezen. Selecteer een passage, klik met de rechtermuisknop en kies Doorgaan met hardop voorlezen vanaf hier. Ook voor vreemde talen hoef je geen externe tools meer aan te spreken. Je laat ofwel een stukje tekst, ofwel de volledige pagina meteen in het Nederlands vertalen. Nog praktischer wordt het wanneer je zelf iets schrijft. Onder Instellingen / Talen kun je Hulp bij schrijven activeren. Vanaf dat moment houdt Edge je spelling en grammatica in de gaten en zie je suggesties direct oplichten in de tekst. Dankzij de ingebouwde Editor, die AI op de achtergrond inzet, worden je zinnen niet alleen foutvrij, maar vaak ook net wat scherper.

AI-themagenerator

Via de Instellingen onder Uiterlijk vind je nu een AI-themagenerator die op basis van een eenvoudige prompt een volledig nieuw thema creëert. Typ bijvoorbeeld een beschrijving van een sfeer, een kleurpalet of zelfs een fantasiebeeld, en binnen een paar minuten staat er een verrassend ontwerp klaar. Heb je geen inspiratie? Dan doet de knop Verras me het werk voor jou en zal de AI iets geheel onverwachts bedenken. Met één klik op Thema toepassen geef je de browser meteen een frisse, persoonlijke uitstraling.

Automatisch tabbladen organiseren

Wie vaak tientallen webpagina's tegelijk open heeft staan, weet hoe onoverzichtelijk die tabs kunnen worden. Met de functie Tabbladen organiseren breng je weer structuur in die chaos. Helemaal linksboven, onder de knop Tabblad actiemenu, vind je de nodige opties. Zo kun je bijvoorbeeld overschakelen naar verticale tabbladen of eerder gesloten tabbladen opnieuw oproepen. In hetzelfde menu duikt ook de functie Tabbladen organiseren op. Als je hierop klikt, verschijnt er een pop-upvenster dat aangeeft welke tabbladen gegroepeerd zullen worden, zodat je browserscherm meteen een stuk overzichtelijker oogt.

Drie lekkere Copilot+-laptops

Werk je veel met foto- en videobewerking of andere zware klussen, dan zit je goed met deze ASUS ProArt P16 OLED Copilot+PC H7606WP-RJ129X. Door de combinatie van een AMD Ryzen AI 9-chip en 32 GB werkgeheugen blijf je vlot werken, ook als je tegelijk exporteert, rendert en meerdere programma's open hebt. Het OLED-scherm laat diepe zwarttinten en veel detail in schaduwen zien, en met het touchscreen maak je snel aantekeningen of sleep je makkelijker door je tijdlijn.

De Acer Aspire 14 AI A14-52M-56CK is gemaakt voor dagelijks werk onderweg: compact, 1,4 kg en groot genoeg om comfortabel te typen en te multitasken. De Intel Core Ultra 5-processor en 16 GB geheugen houden Office, veel tabbladen en videobellen soepel, terwijl 512 GB opslag ruimte geeft voor documenten en mediabestanden. Handig is dat Acer het simpel houdt: geen touchscreen, dus je leunt op toetsenbord en touchpad. Met HDMI sluit je snel een extra scherm aan en via de 3,5mm-poort kun je bedraad luisteren of vergaderen zonder gedoe met koppelen.

Wil je een licht en flexibel systeem dat ook als tablet werkt, dan past de Microsoft Surface Pro 11 (wifi 7, 512 GB) echt wat voor jou. Het 13-inch touchscreen en het 2-in-1 ontwerp maken hem handig voor notities, schetsen en werken onderweg, zeker als je een Surface Slim Pen erbij neemt. De Snapdragon X Plus met 45 TOPS is gericht op AI-taken: Copilot kan je helpen met tekst, samenvattingen en het omzetten van een Word-bestand naar een PowerPoint, terwijl de chip tijdens gebruik leert en taken soepeler laat aanvoelen. Reken voor onderweg op een lange adem met een opgegeven accuduur tot 14 uur, en met wifi 7 heb je een snelle draadloze basis als je netwerk dat ondersteunt.