Spotlight, Apple's zoektechnologie, is sinds Mac OS X 10.4 in 2005 op Macs beschikbaar. Jarenlang is het relatief stabiel gebleven, zonder nieuwe functies te bieden. Maar met OS X Yosemite heeft Apple een hoop nieuwe zoekresultaten aan Spotlight toegevoegd.

Als je Spotlight gebruikt, kan het zijn dat je er alleen beroep op doet om bijvoorbeeld naar contactpersonen of e-mails te zoeken - of af en toe een bestand. Maar Spotlight kan veel meer dingen opzoeken: het kan het web doorzoeken, informatie op Wikipedia vinden, ponden naar grammen omzetten (of naar euro's), definities van woorden geven en meer. Lees ook: Zo beheer je je bestanden in Apple's Finder.

Het is tijd voor een opfriscursus. Hier bespreek ik het zoeken met Spotlight op OS X. Ik begin met de basis en ga daarna wat dieper in op geavanceerd zoeken met Spotlight.

Eerste stappen met Spotlight

Zoeken met Spotlight is eenvoudig. Om de Spotlight zoekbalk tevoorschijn te halen hoef je alleen maar op Command-Spatie te drukken of op het vergrootglasicoontje aan de rechterkant van je menubalk te klikken. Typ één of meer woorden en Spotlight zal live updates van resultaten geven.

©PXimport

Spotlight doorzoekt vele soorten bestanden en inhoud.

In het voorbeeld hierboven heb ik naar spotlight gezocht en het eerste resultaat was het Spotlight-instellingenpaneel in System Preferences. Als ik dat wil openen kan ik gewoon op Enter drukken. Maar ik kan ook in de lijst omlaag scrollen, waarbij ik een Bing-zoekopdracht te zien krijg, een muzieknummer op iTunes, een café in de buurt dat door Maps gevonden is, een artikel op Wikipedia, een definitie van het woord "spotlight" en een aantal artikelen die ik over Spotlight geschreven heb die op mijn computer zijn opgeslagen. Als ik blijf scrollen krijg ik veel andere bestanden op mijn Mac te zien die het woord "spotlight" bevatten.

Zoals je al kunt zien, kan Spotlight een heleboel zoekresultaten leveren. Hoe kun je ze sorteren zodat je de gewenste resultaten krijgt? Je zou kunnen beginnen door naar het Spotlight instellingenpaneel te gaan door op Return te drukken nadat je naar spotlight gezocht hebt. (Of open System Preferences en klik op het Spotlight-icoontje.) Op het tabblad Search Results in dit paneel kun je kiezen welke categorieën in Spotlight zoekresultaten worden weergegeven en in welke volgorde.

©PXimport

Pas de Spotlight-instellingen aan zodat je de soorten bestanden die je gebruikt te zien krijgt.

Zoals je hierboven kunt zien, heb ik niet alle categorieën aangevinkt: Ik heb ervoor gekozen om geen presentaties of spreadsheets in mijn zoekresultaten weer te geven. Ik heb de resultaten ook een beetje door elkaar gehusseld; documenten staan ergens bovenaan, gevolgd door applicaties. (De volgorde van deze categorieën zal op jouw Mac waarschijnlijk anders zijn.) Om de volgorde aan te passen kun je de categorieën in de lijst verslepen.

Afhankelijk van de bestandstypen die je op je Mac hebt staan en wat je uit je zoekresultaten wilt halen, kun je de categorieën die je het meest gebruikt kiezen en deze instelling later aanpassen om de volgorde te kiezen die het beste bij je past.

Waar je naar kunt zoeken

Wat kun je met Spotlight vinden? Begin met iets eenvoudigs, zoals een applicatie die je vaak gebruikt. Typ bijvoorbeeld SAF om Safari tevoorschijn te halen en druk op Return om het programma te laden. (Uiteraard zal Safari niet verschijnen als je er in het instellingenpaneel van Spotlight voor gekozen hebt om geen applicaties weer te geven.) Ben je op zoek naar een bestand met informatie over een cliënt, maar je weet niet meer hoe het bestand heet? Geen probleem. Spotlight kijkt naar de bestandsnaam plus de inhoud van een bestand. Als je documenten wilt vinden waarin de Acme Corporation vermeld wordt, hoe je alleen maar deze naam in te typen en de zoekresultaten te controleren.

Vergeet niet dat Spotlight alleen de topresultaten in het venster zal weergeven; als je alle resultaten wilt zien, moet je omlaag scrollen en op Show All-in Finder klikken. Je krijgt dan een nieuw Finder-venster te zien met daarin alle bestanden die met je zoekopdracht overeenkomen.

Spotlight indexeert niet alleen de inhoud van documenten - het kan ze ook laten zien. Zoek ergens naar en gebruik vervolgens de pijltjestoetsen om een item te selecteren. Het paneel aan de rechterkant laat een voorbeeld zien en je kunt er zelfs doorheen scrollen en links aanklikken. (Tip: Maak het venster wat groter zodat je meer van het voorbeeld kunt zien.)

©PXimport

Met Spotlight kun je een voorbeeld van je bestanden bekijken en live informatie van het web, de Maps app en meer bekijken.

Je kunt in het voorbeeldpaneel ook muzieknummers of video's afspelen. En als je naar een contactpersoon zoekt, kun je de cursor over zijn of haar e-mailadres bewegen en op een knop klikken om een iMessage of e-mail te sturen, een telefonische of FaceTime oproep te verzenden of de website van die persoon te bezoeken (als er eentje is ingevoerd).

Spotlight gaat veel verder dan dat. Naast documenten op je Mac, kan het ook het web doorzoeken (helaas alleen met behulp van Bing), Wikipedia en de online winkels van Apple (iTunes Store, App Store, iBooks Store). Typ movie theater in om je lokale bioscoop te vinden, plus de locatie ervan in Maps.

En Spotlight kan ook informatie aanbieden. Je kunt het gebruiken om eenheden om te zetten; typ bijvoorbeeld 100 kg om het equivalent in ponden, ounces en tonnen te zien. Typ 100 GBP om het equivalent in dollars, euro's, yen of Canadese dollars te zien. Gebruik Spotlight als rekenmachine: typ bijvoorbeeld (6*8)/4 om het resultaat van deze berekening te zien. En je kunt definities van woorden vinden: typ een woord dat je niet kent en zoek naar de categorie Definition voor een definitie uit de Dictionary app.

Spotlight zoekresultaten inperken

Als je Spotlight met de standaardinstellingen gebruikt, kan het zijn dat je teveel categorieën hebt, wat voor een overvloed aan resultaten zorgt. Ik heb hierboven al uitgelegd hoe je kunt bepalen welke categorieën er worden weergegeven, maar misschien wil je ook bepaalde mappen uitsluiten. Als je het Spotlight paneel opent in System Preferences en op het tabblad Privacy klikt, kun je mappen - of schijven - toevoegen die je niet wilt laten indexeren.

©PXimport

Verwijder mappen en schijven om ervoor te zorgen dat je Spotlight zoekresultaten je niet overweldigen.

Om dit te doen, moet je een map of schijf naar het venster slepen of op de + knop drukken, een item selecteren en op Choose klikken.

Spotlight is een krachtige tool en het is een goed idee om het te tweaken zodat het beter voor je werkt. Niet iedereen heeft dezelfde soorten bestanden, dus kies de categorieën die bij je zoekopdrachten passen en zet ze in de juiste volgorde. Spotlight is enorm veelzijdig.

Worstelaar en influencer Logan Paul heeft zijn zeldzame Pikachu Illustrator-Pokémon-kaart verkocht voor 16,49 miljoen dollar.

De kaart werd in 1998 uitgereikt aan winnaars van een tekenwedstrijd georganiseerd door Coro Coro, een Japans mangamagazine. De kaart is zo’n 40 keer gedrukt en is nooit in winkels verkocht, waardoor deze al snel veel geld waard was. Ook werd de art gemaakt door Atsuko Nishida, de artiest die de eerste ontwerpen van Pikachu maakte, en heeft de Pikachu Illustrator-kaart in kwestie een PSA 10-beoordeling. Dat is de hoogste beoordeling van de toestand van Pokémon-kaarten.

Verkocht tijdens veiling

In 2021 kocht Logan Paul de kaart voor 5,28 miljoen dollar, waardoor het meteen de duurste Pokémon-kaart ooit werd. Ook liet hij een ketting en hoes van zo’n 70.000 dollar maken, die hij droeg tijdens verschillende worstelwedstrijden.

De Pikachu Illustrator-kaart werd verkocht via een veiling, die tussen 4 januari en 14 februari liep. Met een openingsbod van 500.000 euro liep het bedrag uiteindelijk op tot zo’n 16,5 miljoen dollar, waarna Guinness World Records bevestigde dat het wederom om de duurste Pokémon-kaart ooit gaat. De nieuwe eigenaar van de kaart is niet bekend.

Telecombedrijf Odido laat weten dat mensen geen automatisch recht op compensatie hebben nadat hun gegevens via een datalek afgelopen week op straat zijn gekomen.

In het weekend van 7 en 8 februari vond een cyberaanval plaats op de website van Odido, waarbij criminelen toegang kregen tot een klantcontactsysteem. De criminelen hebben een bestand kunnen downloaden met daarop gegevens van klanten. Het zou om gegevens van mogelijk 6,2 miljoen klanten kunnen gaan.

Onder de gegevens die zijn gestolen, vallen mogelijk de volledige naam, het adres en de klantnummers van klanten. Ook de mobiele nummers, IBAN-rekeningnummers, geboortedata, e-mailadressen en identificatiegegevens (waaronder rijbewijs- en paspoortnummers) kunnen zijn buitgemaakt.

Odido benadrukte kort na het lek dat er geen scans van identiteitsbewijzen zijn gelekt, noch wachtwoorden, factuurgegevens of belgegeven. Mensen kunnen daarbij gebruik blijven maken van de diensten van Odido, maar er wordt wel aangeraden dat klanten alert zijn op vreemde sms'jes of e-mails, zeker als daar links in staan.

Geen automatisch recht op compensatie

Op een speciale pagina met informatie over het datalek heeft Odido inmiddels meer informatie gegeven over het lek en diverse vragen beantwoord. Er staat ook een vraag en antwoord bij over mogelijke compensatie voor klanten wanneer data van de klant is gelekt.

Odido schrijft: "Een datalek geeft niet automatisch recht op compensatie. Onze inspanningen zijn er momenteel op gericht om juist te voorkomen dat klanten op enige manier schade zouden ondervinden als gevolg van dit incident. We hebben klanten proactief geïnformeerd zodat zij extra alert kunnen zijn op eventueel verdachte signalen. Dit is in lijn met het advies van het Centraal Meldpunt Identiteitsfraude (CMI) van de Rijksoverheid."

Het antwoord vervolgt: "Het CMI benadrukt bovendien dat niet automatisch sprake is van identiteitsfraude of dat met de gestolen gegevens identiteitsfraude kan worden gepleegd. Ook meldt het CMI dat met de betrokken gegevens niet zomaar een lening, bankrekening of telefoonabonnement kan worden afgesloten. Ook kan er geen nieuw identiteitsbewijs mee worden aangevraagd. Daarvoor zijn immers extra controles nodig, zoals een echt identiteitsbewijs, je DigiD of de inloggegevens van je bank."

Op de website staat nog een vraag over compensatie, met daarbij nadrukkelijk vermeld dat sommige 'cybersecurity-experts' claimen dat men recht heeft op compensatie. Ook daarop wordt gemeld dat "een datalek geen automatisch recht op compensatie geeft".