ID.nl logo
De beste extensies voor Chrome, Firefox en Edge
© Reshift Digital
Huis

De beste extensies voor Chrome, Firefox en Edge

Hedendaagse browsers zitten vaak al bomvol functies om het surfen te stroomlijnen, maar het kan altijd veelzijdiger! We nemen enkele van de beste extensies voor Chrome, Firefox en Edge onder de loep. Die laatste werkt sinds kort op dezelfde browser-engine als Chrome, waardoor de genoemde extensies in beide browsers werken.

Browserextensies, plug-ins, add-ons, of hoe u ze ook wilt noemen, zijn een soort mini-applicaties die slim de standaardfunctionaliteit van een browser uitbreiden. Zowel Firefox als de meeste op Chromium gebaseerde browsers ondersteunen tientallen van deze handige tools. 

De gratis extensies waarover we meer gaan vertellen, vind je de extensiebibliotheken van Chrome of Firefox. Respectievelijk de Chrome Web Store en de Firefox Add-ons-pagina. Met de knoppen Toev. aan Chrome en Toevoegen aan Firefox installeer je ze.

Mocht je nu niet tevreden zijn over een van de extensies, dan kun je ze altijd weer verwijderen. In Chrome doe je dat via Chrome://extensions en in Firefox onder About:addons. In Edge kijk je bij Edge://extensions en zorg er hier ook voor dat de knop Sta extensie van andere winkels toe ingeschakeld is.

Bulk URL Opener - Meerdere sites tegelijk openen

Bezoek je voor een project wel vaker meerdere verwante websites, dan kun je die met Bulk URL Opener op elk moment in één keer openen. Klik op het icoontje om de url’s van je huidige tabbladen in een lijst te zien. Je kunt deze lijst vervolgens bewaren met New list en naderhand ook weer oproepen vanuit het uitklapmenu en met Load list

Je kunt ook zelf url’s toevoegen of aanpassen via Edit list. Bij Settings kun je aangeven wat er met trefwoorden in de lijst moet gebeuren, zoals automatisch openen in Google, Bing of DuckDuckGo.

NightTab - Doe meer met tabbladen

©PXimport

Zodra je na de installatie van NightTab in Chromium of Firefox een nieuw tabblad opent, merk je direct het verschil. De tabbladen hebben een donker thema en enkele vooraf ingestelde bladwijzerknoppen, ook wel speed dials genoemd. Bijna alle onderdelen van zo’n tabblad zijn aanpasbaar.

Een speed dial pas je aan via Edit en het potloodicoon, een nieuwe creëer je met de Add-knop. Handig is ook dat je de speed dials in logische groepen kunt indelen. Nog meer mogelijkheden krijgt je via het tandwielpictogram.

SingleFileZ - Webpagina's archiveren

Wil je webpagina’s archiveren en die ook zonder internetverbinding kunnen bekijken, dan heb je een tool als SingleFileZ nodig. Je hoeft slechts op het SingleFileZ-icoon te klikken en de huidige webpagina wordt opgeslagen op een door jou bepaalde locatie.

Het gaat om een gecomprimeerd zip-archief met html-extensie. Om zo’n lokaal bewaard bestand te kunnen openen, moet je bij de Extensieopties van SingleFileZ wel eerst deze optie activeren: Toegang tot bestands-url’s toestaan. Je kunt hier ook nog allerlei andere opties instellen.

SelectionSK - Doe meer met geselecteerde teksten

©PXimport

Er zijn heel wat nuttige webservices en SelectionSK brengt binnen Chromium of Firefox diverse diensten mooi samen in één menu. Het volstaat om een stukje tekst met de muis te markeren om een pop-menu te zien. De gemarkeerde tekst kun je van hieruit naar het klembord sturen, in een nieuwe e-mailbericht plaatsen of doorsturen naar allerlei onlineverstaaldiensten en woordenboeken.

Je kunt de tekst ook direct doorzetten naar zoekmachines als StartPage, Google, DuckDuckGo, Bing en Wolfram Alpha. Binnen Opties kun je talrijke instellingen zelf wijzigen.

Survol - Previews van websites

Jehebt ze vast al opgemerkt op Wikipedia: handige paginavoorvertoningen zodra je de muisaanwijzer boven een interne link houdt. Met Survol voeg je een vergelijkbare functionaliteit toe aan zowat alle webpagina’s binnen Chromium en Firefox.

Zo krijg je al een aardig idee van wat op de gelinkte webpagina te zien is en kun je al beslissen of een bezoek de moeite loont. Je kunt Survol per pagina in- of uitschakelen en via Algemene instellingen kun je ook domeinnamen intikken waarbij je zo’n voorafbeelding standaard wilt hebben uitgeschakeld.

SmartUp Gestures - Voeg muisgebaren toe

©PXimport

Browsers laten zich doorgaans ook met allerlei toetsencombinaties aansturen maar met behulp van SmartUp Gestures kun je die voortaan ook met (eigen) muisgebaren bedienen. Standaard moet je in SmartUp Gestures hierbij de rechtermuisknop ingedrukt houden, terwijl je bijvoorbeeld naar rechts sleept (volgende pagina).

Andere opties zijn onder meer naar links (vorige pagina), naar boven of naar beneden (scrollen) en naar boven én naar beneden (pagina verversen). Via Extensieopties kies je zelf welke features je activeert. Met Actions in het submenu kun je de ondersteunde muisgebaren bekijken en aanpassen.

Hover Zoom+ - Afbeeldingen uitvergroten

Deze extensie is vooral iets voor liefhebbers van afbeeldingen. Zodra je de muisaanwijzer even boven een plaatje houdt, krijg je een uitvergrote versie te zien, tenminste op ondersteunde sites als Google Afbeeldingen, Facebook en DeviantArt.

Via Extensieopties bepaal je onder meer de vergrotingsfactor, de positie van het onderschrift en het eventuele ambient light-effect. Overigens werkt deze extensie ook bij video’s (webm en mp4).

YouTube Windowed FullScreen - Video's schalen

©PXimport

Videoliefhebbers (van YouTube-clips en -films) zullen veel plezier beleven aan de extensie YouTube Windowed FullScreen. Je kunt er fullscreenvideo’s in een afzonderlijk venster mee bekijken. Het volstaat een zelf te bepalen sneltoets in te drukken om de video in vol ornaat te zien.

In tegenstelling tot de fullscreenmodus van YouTube zelf blijven de adresbalk en de tabbladen van je browser nog zichtbaar. Zo kun je ondertussen ook even iets anders doen. Het is bovendien mogelijk het browservenster te schalen, terwijl de video netjes bijna alle vensterruimte blijf innemen. 

Buffer - Berichten inplannen

Ben je actief op sociale media en deel je dus graag allerlei informatie, dan is Buffer vast iets voor je. Nadat je bij deze dienst bent aangemeld kun je met een klik op het icoon de inhoud van een webpagina delen met een of meer sociale mediasites.

Het is verder mogelijk om je bijdrage op een bepaalde dag en tijdstip in te plannen. Je kunt alles overzichtelijke beheren vanaf je online Buffer-dashboard. De extensie kan met diverse sociale media overweg, waaronder Twitter, Facebook, Pinterest, LinkedIn, Instagram en Reddit.

Audio Equalizer - Muziek tunen

©PXimport

We hebben al enkele extensies voorgesteld die het oog flink verwennen. De extensie Audio Equalizer is vooral een streling voor het oor. Het icoon aanklikken is namelijk voldoende om een heuse equalizer in een pop-upvenster te laten verschijnen.

Er zijn elf schuifknoppen beschikbaar en eventuele aanpassingen zetten zich onmiddellijk door, niet alleen op de huidige webpagina maar op alle websites. Dat is misschien enigszins onhandig, maar gelukkig zijn er twintig presets beschikbaar. Je kunt ook eigen configuraties bewaren en snel weer oproepen.

Neat URL - Url's opschonen

Naast cookies kunnen ook allerlei parameters achteraan een url, bijvoorbeeld wanneer je op een hyperlink klikt, worden ingezet om je beter te kunnen traceren. Een typisch voorbeeld is de zogenoemde referer: de webpagina waarop u de link hebt aangeklikt.

Ook links in commerciële e-mail bevatten vaak informatie die naar de gebruiker leiden. Neat URL schoont alle overtollige parameters in een aangeklikte link op. Je kunt zelf bepalen welke typische parameters of trefwoorden je automatisch wilt laten weghalen.

Cookie AutoDelete - Beter cookiebeheer

©PXimport

Wil je cookies en aanverwante data nauwgezet aansturen, probeer dan Cookie AutoDelete eens. Je doet er wel goed aan na de installatie de instellingen te doorlopen. Onder meer de rubriek Automatisch opruimen opties is best interessant. 

Je kunt ook per site bepalen welke cookies je in een greylist of whitelist wilt stoppen. De items in een whitelist worden quasi-permanent bewaard, die in een greylist tot de browser wordt herstart. Naast cookies kun je hier ook nog allerlei andere data laten verwijderen, zoals cache, localstorage en indexeddb. 

Behave! - Tegen pottenkijkers

Het valt nooit uit te sluiten dat bepaalde websites heimelijk een poortscan uitvoeren op je systeem of ip-adressen in je netwerk proberen te benaderen. De extensie Behave! waarschuwt je daar onmiddellijk voor. De icoonkleur wijzigt dan en je krijg informatie zoals de geviseerde ip-adressen en -poorten. 

Je kunt naderhand ook nog de logs bekijken. Op het tabblad Prefs kun je onder meer instellen vanaf hoeveel poortscans je een waarschuwing wenst.

Ghostery - Blokkeer trackers en meer

©PXimport

Ghostery is een openbrontool die advertenties, trackers en allerlei andere inhoud van derde partijen blokkeert. Een tellertje op het icoon vertelt je hoeveel trackers en aanverwanten de tool op de huidige webpagina heeft aangetroffen.

Van hieruit kun je dan makkelijk beslissen of de website al dan niet vertrouwt en in hoeverre je advertenties en trackers wilt blokkeren. Op het tabblad Gedetailleerd overzicht kun je dat zelfs per tracker(type) bepalen, en niet alleen voor die ene site. We raden  je wel aan om bij Instellingen, Wel/niet meedoen alle vinkjes te verwijderen.

NoScript - Blokkeer nog meer

Terwijl Ghostery het vooral heeft gemunt op diverse trackers, neemt NoScript tot slot allerlei andere actieve inhoud in het vizier, zoals scripts in javascript en flash. Klik op het icoon om na te gaan welke domeinen zijn betrokken en om aan te geven in hoeverre je externe onderdelen van die domeinen vertrouwt.

Via Opties leg je vast welke elementen je voor elke zone (Vertrouwd, Tijdelijk Vertrouwd, Niet-vertrouwd en Standaard) wilt toestaan, zoals Script, Object, Media en Frame. Zo zou je bijvoorbeeld voor de zone Standaard alles kunnen toelaten, behalve het onderdeel Script.

▼ Volgende artikel
Microsoft Gaming-baas Phil Spencer en Xbox-president Sarah Bond vertrekken
Huis

Microsoft Gaming-baas Phil Spencer en Xbox-president Sarah Bond vertrekken

Microsoft Gaming-ceo Phil Spencer en Xbox-directeur Sarah Bond vertrekken bij het Amerikaanse bedrijf.

Dat hebben verschillende media vernomen, en Spencer zelf heeft het inmiddels ook bevestigd via social media. Daarbij publiceerde IGN ook interne e-mails van Microsoft's ceo Satya Nadella, de te vertrekken Spencer en de nieuwe Microsoft Gaming-ceo Asha Sharma en Matt Booty.

Naar verwachting vertrekt Spencer, die bijna veertig jaar bij Microsoft werkzaam was, aanstaande maandag. Xbox-president Sarah Bond - waarvan voorheen werd gedacht dat ze Spencer uiteindelijk zou vervangen - gaat ook weg. Asha Sharma is op dit moment nog de president van Microsofts CoreAI en gaat dus Microsoft Gaming bestieren. Matt Booty, het hoofd van Xbox Game Studios, wordt gepromoot naar chief content officer en zal nauw samenwerken met Sharma.

"Afgelopen najaar deelde ik met Satya dat ik nadacht over mijn vertrek en het beginnen aan het volgende hoofdstuk van mijn leven", zo stelt Spencer in zijn e-mail. "Vanaf dat moment gingen we aan de slag met onze aanpak, met het oog op het behoud van stabiliteit en het versterken van de fundering die we hebben gebouwd. Xbox is altijd meer dan een bedrijf geweest. Het is een levendige gemeenschap bestaande uit spelers, makers en teams die erg veel geven om wat we bouwen en hoe we dat doen. Het verdient een goed doordacht plan voor de toekomst."

"Ik wil Phil bedanken voor zijn uitzonderlijke leiderschap en samenwerking", aldus Nadella in zijn e-mail naar werknemers. "In meer dan 38 jaar bij Microsoft, waaronder 12 jaar aan het hoofd van de gamedivisie, heeft Phil geholpen met het transformeren van wat we doen en hoe we dat doen."

View post on X

De nieuwe Microsoft Gaming-ceo aan het woord

Sharma, de nieuwe ceo van Microsoft Gaming, meldt in haar e-mail: "Mijn eerste taak is simpel: begrijpen hoe dit werkt en het vervolgens beschermen. Dat begint bij drie verplichtingen. Ten eerste geweldige games - daar begint alles mee. We moeten geweldige games hebben die door onze spelers geliefd worden." Vervolgens vertelt Sharma over het belang van onvergetelijke personages, de macht geven aan ontwikkelstudio's en iconische franchises.

"Ten tweede: de terugkeer van Xbox. We verbinden ons opnieuw aan onze trouwe Xbox-fans en -spelers, die de afgelopen 25 jaar in ons hebben geïnvesteerd, en de ontwikkelaars waar we de uitgebreide universa en ervaringen die onze spelers wereldwijd omarmen mee hebben gebouwd. We zullen onze afkomst eren met een vernieuwde inzet voor Xbox, te beginnen bij de console, die heeft gevormd wie we zijn." Sharma benadrukt daarbij dat games tegenwoordig op meerdere apparaten te vinden zijn, en spreekt uit dat Microsoft zich niet wil limiteren aan één apparaat. "Terwijl we uitbreiden op pc, mobiel en cloud, moet Xbox naadloos, onmiddellijk en waardig voor de gemeenschappen die we serveren voelen."

Het derde punt van Sharma is "de toekomst van spelen. We nemen de heruitvinding van spelen waar. Daarom zullen we investeren in nieuwe zakenmodellen en nieuwe manieren om te spelen door gebruik te maken van wat we al hebben: iconische teams, personages en werelden waar mensen van houden. Maar we zullen die werelden niet behandelen als statische IP om uit te melken en geld uit te onttrekken. We bouwen een gedeeld platform en gereedschappen die ontwikkelaars en spelers de macht geven om hun eigen verhalen te creëren en delen."

Over Spencer en de staat van Xbox

Phil Spencer werd in 2014 hoofd van Xbox, toen hij de opdracht had Xbox One van een gebrekkige release het jaar ervoor te redden. Tijdens die consolegeneratie werd onder andere het populaire Xbox Game Pass gelanceerd. Dankzij onder andere die service en zijn veelvuldige interviews werd hij al snel populair onder gamers.

Na de Xbox Series X en S-release in 2020 begon de mening over Spencer om te slaan, vooral gevoed door de veranderingen rondom Xbox als merk. Sinds enkele jaren komen de spellen van Xbox-ontwikkelaar zelfs vaak ook op andere platforms uit - bijvoorbeeld op PlayStation 5 en Nintendo Switch. Tegelijkertijd loopt de verkoop van de huidige Xbox Series X en S-consoles flink terug. Spencer zelf verscheen de afgelopen jaren steeds minder vaak in interviews, en ook de vele ontslagrondes en studiosluitingen binnen de Xbox-divisie zorgden voor reputatieschade.

Tegelijkertijd werden onder Spencers leiding grote aankopen als Bethesda en Activision Blizzard gedaan, bekend van gamefranchises als The Elder Scrolls, Fallout en Call of Duty.

Microsoft heeft eerder laten weten aan een nieuwe console te werken, die de grenzen tussen consoles en pc moet vervagen. Voor zover bekend wordt dit een apparaat die in feite pc-games af gaat spelen, alsmede Xbox-games, en waarop verschillende digitale pc-winkels bereikbaar zullen zijn - en dus niet alleen die van Microsoft zelf.

Het vertrek van twee belangrijke kopstukken binnen Microsofts gamedivisie is opvallend, zeker in combinatie met het feit dat de gametak van het bedrijf schijnbaar in een transitieperiode zit. Ook het feit dat de nieuwe ceo van Microsoft Gaming van CoreAI afkomt, houdt de gemoederen onder gamers bezig. Microsoft zet groots in op kunstmatige intelligentie, maar onder gamers heerst vooral onvrede over de invloed die AI tegenwoordig heeft op hun hobby. Sharma benadrukte in haar interne e-mail echter dat Xbox zich niet gaat richten op "zielloze AI-slop".

▼ Volgende artikel
Het geheugen van je computer: dit is het verschil tussen DDR4 en DDR5
© Ayo man | Law of God
Huis

Het geheugen van je computer: dit is het verschil tussen DDR4 en DDR5

Toen je je laptop kocht, keek je waarschijnlijk vooral naar de processor, de grafische chip en hoeveel GB werkgeheugen erin zit. Of dat werkgeheugen DDR4 of DDR5 is, is voor de meeste mensen geen doorslaggevende factor. Toch is het wel handig om te weten wat de verschillen zijn tussen DDR4, dat je vooral in oudere laptops tegenkomt, en DDR5, dat bij nieuwe modellen meestal de standaard is. DDR5 kan per seconde meer data verwerken dan DDR4. Wat dat verschil betekent en wanneer extra gigabytes meer opleveren dan de stap naar DDR5, lees je in dit artikel.

In dit artikel

je leest wat DDR4 en DDR5 precies van elkaar onderscheidt, wanneer je dat verschil in snelheid en energieverbruik echt merkt en waarom het voordeel van DDR5 ten opzichte van DDR4 bij gamen vaak beperkt blijft. Ook leggen we uit waarom DDR4 niet automatisch meer de goedkope keuze is, waarom je DDR4 en DDR5 niet kunt uitwisselen en wat dat betekent voor upgraden bij laptops en desktops. Tot slot lees je hoe je op Windows en Mac snel checkt of je meer RAM nodig hebt.

Lees ook: RAM(p)-scenario: waarom tech in 2026 duurder wordt

De techniek achter DDR4 en DDR5

Het grootste verschil tussen DDR4 en DDR5 zit in de datasnelheid en bandbreedte. Zie het als een digitale weg: DDR4 is een prima route waar het verkeer netjes doorrijdt, DDR5 is een bredere snelweg waar per seconde meer data overheen kan. Daardoor hoeft de processor bij zware taken waarbij veel data heen en weer gaat (denk bijvoorbeeld aan videobewerking) minder vaak te wachten op nieuwe informatie. Let wel: die extra 'rijstroken' leveren pas winst op als je processor, grafische chip en software er ook echt gebruik van maken. Bij lichte taken, zoals browsen en tekstverwerken, is werkgeheugenbandbreedte zelden de bottleneck. Gaat dat langzaam, dan heeft dat eerder te maken met de processor, opslag, of de browser.

DDR5 kan ook helpen met het energieverbruik, omdat het op een lagere spanning werkt: 1,1 volt in plaats van 1,2 volt bij DDR4. In een laptop kan dat iets schelen, al hangt het effect af van wat je doet en hoe de rest van het systeem is opgebouwd. Daarnaast zit bij DDR5 een deel van de stroomregeling op de geheugenmodule zelf. Dat kan de stroomvoorziening stabieler maken, maar het maakt de module ook wat complexer om te produceren.

Wat biedt DDR5 in de praktijk?

DDR5 komt vooral tot zijn recht bij taken die veel werkgeheugenbandbreedte vragen, zoals 8K videobewerking of complexe simulaties. Daarbij blijft de processor (en soms de GPU) meestal de doorslaggevende factor: die bepaalt of je systeem zo'n klus überhaupt vlot aankan. DDR5 kan helpen om wachttijd te verminderen, maar het maakt een trage CPU niet ineens snel. Een ander voordeel is dat je per module hoge capaciteiten kunt halen. Voor zware desktop-werkstations zijn systemen met 256 GB aan werkgeheugen inmiddels realiteit. Bij laptops ligt die grens doorgaans lager, vaak rond de 128 GB, omdat ze meestal minder geheugenslots hebben. Bovendien is het werkgeheugen bij veel modellen vastgesoldeerd, waardoor je later niet kunt uitbreiden.

©Batorskaya Larisa

DDR5 voor gamers: nodig of niet?

Voor gamers blijft het voordeel van DDR5 vaak beperkt. In veel games gaat het om een klein verschil, en op 1440p of 4K zie je dat meestal nog minder terug omdat je dan eerder tegen de grens van de videokaart aanloopt dan tegen die van het werkgeheugen. Ook hier geldt: de keuze voor CPU en vooral GPU bepaalt je gameprestaties veel sterker dan de stap van DDR4 naar DDR5. Dat verschil tussen DDR4 en DDR5 is onderzocht in een vergelijkingstest van de gezaghebbende site Tom's Hardware. Daarbij ging het bijvoorbeeld om 3% verschil in gameprestaties in Assassin's Creed Valhalla, 2% in Far Cry 6, Tom Clancy's Ghost Recon Breakpoint, Watch Dogs: Legion en Borderlands 3, en 1% in Shadow of the Tomb Raider en Wolfenstein: Youngblood.

©Crystal Dynamics

Het verschil tussen RAM en opslag

Veel mensen halen werkgeheugen (RAM) en opslaggeheugen (SSD of HDD) door elkaar, terwijl ze iets heel anders doen: RAM is het korte-termijngeheugen waarin de gegevens staan van programma's die je nú gebruikt, waardoor je met meer RAM makkelijker en sneller tussen meerdere apps schakelt, maar zodra je de computer uitzet is dit geheugen weer leeg. Opslaggeheugen is juist het lange-termijngeheugen waarop je foto's, documenten en andere bestanden blijven staan, ook als er geen stroom is.

Is een laptop met DDR4 nog goed genoeg?

Ja, voor de meeste Nederlanders is een laptop met DDR4 nog steeds goed genoeg. Gebruik je hem vooral voor internetten, Netflix kijken, Microsoft Office en af en toe een simpele fotobewerking, dan merk je in de praktijk nauwelijks verschil tussen DDR4 en DDR5. Bij laptops is DDR4 of DDR5 bovendien vaak geen losse keuze: het hangt samen met de generatie processor die in het model zit.

DDR5 kan wel voordeel geven bij zwaardere taken waarbij de computer grote hoeveelheden data tegelijk moet verwerken, maar dat wordt pas echt interessant als je met zware programma's werkt, of als je games zo soepel mogelijk wilt laten lopen - ervan uitgaande dat je CPU en GPU die werklast ook aankunnen. Denk aan situaties waarin je merkt dat je laptop moeite heeft om alles bij te houden, ook al staat de beeldkwaliteit niet eens extreem hoog. In veel situaties blijft het verschil klein. Belangrijker is vaak de hoeveelheid werkgeheugen: 16 GB voelt meestal merkbaar fijner dan 8 GB, ongeacht of het DDR4 of DDR5 is.

DDR4 is niet meer vanzelfsprekend goedkoop

Lange tijd was DDR4 de slimme, goedkope keuze als je vooral op de prijs lette: het verschil met DDR5 was groot. Door de huidige tekorten klopt dat beeld minder. DDR4-geheugen is flink duurder geworden; in sommige gevallen is de prijs zelfs meer dan verdubbeld. DDR5 is ook duurder geworden, maar omdat de productie van DDR4 wordt afgebouwd, kan DDR4 relatief harder in prijs oplopen. Daardoor ligt DDR4 in veel gevallen dichter tegen DDR5 aan dan je zou verwachten. Wie nu een nieuw systeem koopt, is met DDR4 vaak nog steeds het minst kwijt, alleen is 'goedkoop' bij werkgeheugen momenteel een rekbaar begrip.

©ronstik

Upgraden: wat wel en niet kan

DDR4 en DDR5 zijn nooit onderling uitwisselbaar, ook niet in een desktop. De inkeping zit op een andere plek en het platform moet het juiste type werkgeheugen ondersteunen. Je kunt dus geen DDR5 plaatsen in een systeem dat voor DDR4 is gemaakt, en andersom ook niet.

Bij laptops betekent dit meestal dat als je wilt overstappen op DDR5 je een nieuwe laptop zult moeten kopen. Veel laptops hebben namelijk geen uitbreidbaar werkgeheugen meer: de geheugenchips zitten voor ruimte- en kostenbesparing op het moederbord gesoldeerd, en bij sommige ontwerpen zelfs in hetzelfde pakket als de processor. Dan kun je later niets meer bijprikken. Dat is ook precies waarom DDR4 vs DDR5 bij laptops zelden de hoofdvraag is: je kiest een model, en daar hoort dit type geheugen bij.

Bij een desktop heb je vaak meer speelruimte, maar ook daar is het geen kwestie van alleen de geheugenmodules wisselen. Wil je van DDR4 naar DDR5, dan heb je een moederbord nodig dat DDR5 ondersteunt, en vaak ook een processor die bij dat moederbord past. Heb je vooral te weinig werkgeheugen (bijvoorbeeld 8 of 16 GB) en merk je dat je pc daardoor traag wordt, dan is extra DDR4 bijplaatsen meestal de goedkoopste verbetering. Pas als je toch al toe bent aan een grotere upgrade van je pc, wordt de stap naar DDR5 logisch.

Wanneer moet je echt upgraden?

Echt upgraden is pas zinvol als je merkt dat je huidige machine niet meer probleemloos werkt bij zware klussen zoals grote fotobestanden bewerken, video's monteren of veel dingen tegelijk doen. Heb je nu een laptop met 16 GB of 32 GB DDR4 die nog vlot werkt? Blijf die dan vooral gebruiken zolang de prijzen zo hoog liggen. Twijfel je, kijk dan eerst wat de oorzaak van de mindere prestaties is: zit je werkgeheugen tegen zijn limiet, of zijn het vooral je processor of GPU die de klus niet bijbenen?

Zo controleer je of je extra RAM nodig hebt

Voordat je besluit om een flinke investering te doen in een nieuw systeem of extra geheugen, is het slim om te kijken hoe je huidige computer presteert onder druk. Je kunt dit eenvoudig zelf testen op zowel Windows als Mac.

Windows

Open eerst de programma's die je normaal gesproken tegelijk gebruikt, zoals je browser met veel tabbladen, Word en een videocall. Druk daarna op Ctrl + Shift + Esc om Taakbeheer te openen. Ga naar het tabblad Prestaties en klik op Geheugen. Kijk vervolgens naar de grafiek en het percentage dat in gebruik is: blijft dat langere tijd rond de 80 tot 90 procent hangen terwijl je gewoon je dagelijkse werk doet, dan zit je tegen de grens van je werkgeheugen aan. Dat merk je vaak aan kleine haperingen, zoals tabbladen die trager laden of apps die later reageren. Zie je tegelijk dat je pc veel met de schijf bezig is, bijvoorbeeld omdat programma's ineens langzamer worden terwijl je opslaglampje blijft knipperen, dan is de kans groot dat Windows tijdelijk data op de SSD parkeert omdat het werkgeheugen volloopt.

Apple

Open je gebruikelijke programma's en druk daarna op Command + Spatiebalk. Typ Activiteitenweergave en druk op enter. Klik bovenin op het tabblad Geheugen en kijk onderaan naar de grafiek bij Geheugendruk. Is die groen, dan is er niets aan de hand. Wordt de grafiek geel of rood, dan heeft je Mac meer geheugen nodig om alles vlot te blijven draaien. Let ook op Gebruikte swap: als dat oploopt tot meerdere gigabytes, dan is je werkgeheugen in de praktijk te krap.