De donkere wintermaanden komen eraan en dat betekent dat je lijf sneller een tekort heeft aan vitamine D. De beste leverancier van deze vitamine is namelijk de zon. Je hoeft niet bibberend van de kou alsnog buiten in de zon te zitten: er zijn veel andere manieren om toch aan vitamine D te komen. Deze bijvoorbeeld.

Vitamine D is een vetoplosbare vitamine. Het helpt onder andere bij de opname van calcium en het bevordert de groei en mineralisatie van je botten. Daarnaast vervult deze vitamine belangrijke ondersteunende functies binnen het immuunsysteem, de bloedsomloop, het zenuwstelsel en de spijsvertering. Vitamine D wordt ook in verband gebracht met het bestrijden van ziekten zoals diabetes, kanker, hartproblemen en depressies. Geen wonder dus dat vanuit veel instanties wordt aangeraden om vooral in herfst en winter dagelijks een vitamine D-supplement te nemen. In de lente en zomer kom je al gauw aan je dagelijks aangeraden hoeveelheid vitamine D, al heeft dit wel met je huidskleur te maken: zwarte mensen schijnen eerder een vitamine D-tekort te hebben. Gelukkig kun je de vitamine ook uit voeding en zelfs uit licht halen.  

1) Lichttherapielamp

Als er geen echte zon tot onze beschikking staat, dan zijn er gelukkig kunstmatige zonnen om ons te helpen. Er zijn diverse lichttherapielampen te koop die je in de winter van wat extra energie kunnen voorzien. Let wel op dat je een daglichtlamp koopt met UV-straling, want anders zou het geen invloed hebben op de vitamine D-voorraad in je lichaam. Een lichttherapielamp bootst het buitenlicht na en is vooral bedoeld om mensen met een winterdepressie te helpen. Je kunt vaak meerdere intensiteitsstanden kiezen om de lamp zo in te stellen dat hij helemaal bij je past. In dit artikel kun je meer lezen over energy lights en daglichtlampen.

©B. BOISSONNET / BSIP

2) Ledlicht

In principe zou je denken dat ledlicht niet helpt, omdat het geen ultraviolette straling afgeeft. Er zijn echter varianten waarbij het witte licht wordt verkregen door UV-licht. Bovendien hebben onderzoekers van de Boston University ontdekt dat je met zulke leds inderdaad vitamine D-tekorten kunt aanvullen. Vooral als er voor een specifieke golflengte wordt gekozen (293 nm), dan zou er 2,4 keer meer vitamine D3 worden gemaakt dan bij gewoon zonlicht in de kortste tijd. Een minuutje onder de lamp gaf 2,4 keer meer D3 af dan een half uurtje in de zon. Kortom, even checken hoe het met de ledjes in jouw huis zit en hun uitstraling van UV.

3) Supplementen

Hoewel voedingssupplementen niet door iedereen even positief worden ontvangen, hebben ze wel potentie om de vitaminen in je lichaam wat te verstevigen. Vitamine D is er in capsules, maar ook druppels en spray. Let wel op als je veganist bent, want vaak heeft deze vitamine D een dierlijke oorsprong. Er zijn echter ook vitamine D-varianten waar geen dieren aan te pas komen, zodat ook veganisten wel aan hun vitaminen komen. Het Nederlandse Voedingscentrum raadt ook een vitamine D-supplement aan, mocht je niet voldoende van deze krachtpatser binnenkrijgen.

©Diego Cervo

Op zoek naar vitamine D? Check hier het aanbod supplementen op Bol.com

4) Naar buiten

Je hoeft niet volledig naakt buiten te zijn om genoeg vitamine D binnen te krijgen, maar als je elke dag tussen 11:00 en 15:00 uur een half uur buiten vertoeft, dan zou er ook al extra vitamine D worden aangemaakt. Zelfs als de zon niet volop schijnt of het koud is: ook met bewolking komt de zon er toch altijd doorheen om je wat vitamine D te schenken. Het is wel goed als je zoveel mogelijk huid in de frisse buitenlucht hebt, maar uiteraard niet als je het koud hebt. Het is ook mogelijk om vanuit binnen bij een open raam in de winterzon te gaan zitten, maar met de huidige energieprijzen kan dat duur uitvallen, waardoor zeker in de winter de andere alternatieven in dit artikel waarschijnlijk beter voor je werken.

©Gajus - stock.adobe.com

5) Voeding

Vitamine D zit in allerlei verschillende etenswaren, waardoor je je vitamine D-tekort ook kunt wegeten. Lekker koken dus! Helaas voor vegetariërs en veganisten, zit deze vitamine wel vooral in vis en vlees: denk aan zalm en makreel, maar ook rood vlees en lever. Gelukkig voor vegetariërs kom je ook aan vitamine D door eieren te eten, want het zit ook in eierdooiers. Toch kunnen ook veganisten hun tekorten aanvullen door eten, namelijk door margarineproducten en ontbijtgranen die zijn voorzien van wat extra vitamine D. 

©andriigorulko - stock.adobe.com

Tot slot is het goed om te realiseren dat je ook een overschot aan vitamine D kunt opbouwen. Deze vitamine werkt niet zoals vitamine C waarvan je een overschot uitplast. Vitamine D kan zorgen dat de calciumopbouw in je lijf te groot wordt, waardoor botten juist zwakker worden en de nieren en het hart mogelijk schade oplopen. Nieuwsgierig hoeveel je dan precies nodig hebt? Men zegt dat tussen de 10 microgram en 20 microgram voldoende is. Maar, één voordeel: je kunt geen overdosis vitamine D krijgen door de zon.

De jaarwisseling 2025/2026 is het laatste keer dat we zelf vuurwerk mogen afsteken. Reken maar dat er dus heel wat siervuurwerk de lucht in gaat op oudejaarsavond! Natuurlijk wil je daar foto's van maken, maar het blijft lastig om dit spektakel goed vast te leggen met een telefoon. Vaak eindig je met bewogen strepen of een overbelichte waas op je scherm. Met de juiste voorbereiding en instellingen maak je dit jaar foto's die wél de moeite waard zijn om te bewaren.

Begin met een schone lens door er even een microvezeldoekje overheen te halen. Vette vingers veroorzaken namelijk vlekken waardoor het felle licht van het vuurwerk minder goed wordt vastgelegd. Controleer daarnaast of je nog voldoende opslagruimte vrij hebt op je toestel. Omdat je waarschijnlijk veel beelden achter elkaar schiet, loopt je geheugen sneller vol dan je denkt. Vergeet ook niet om je batterij volledig op te laden, want als het koud is, gaat de accu van je smartphone sneller leeg.  

Stabiliteit voor scherpe beelden

Lichtflitsen in het donker fotograferen vraagt om een langere sluitertijd. Hierdoor is elke kleine beweging van je handen direct zichtbaar als een onscherpe vlek. Gebruik bij voorkeur een klein statief of een smartphonehouder om je toestel stil te houden. Heb je die niet bij de hand? Leun dan tegen een muur of lantaarnpaal en houd je smartphone met beide handen stevig vast. Gebruik in geen geval de digitale zoom. Dit verlaagt de kwaliteit van je foto aanzienlijk en maakt de korreligheid alleen maar erger.

©ID.nl

Lichtsporen vastleggen met iPhone

Heb je een iPhone, dan is de functie Live Photos je beste vriend tijdens de jaarwisseling. Zorg dat het ronde icoontje voor Live Photos bovenin je camera-app geel gekleurd is. Nadat je de foto hebt gemaakt, open je deze in de Foto's-app. Tik linksboven op het woordje 'Live' en kies uit het menu voor 'Lange belichting'. Je telefoon voegt dan alle beelden uit de opname samen tot één foto. Hierdoor veranderen de losse lichtpuntjes in vloeiende, lichtgevende banen tegen een donkere lucht. Gebruik hierbij bij voorkeur een statief of zet je iPhone ergens stabiel neer. Wanneer je namelijk los uit de hand fotografeert, worden de bewegingen die je zelf maakt ook meegenomen, en dat kan zorgen voor een wazig eindresultaat.

De Pro-modus op Android gebruiken

Veel Android-telefoons hebben een Pro-modus waarmee je handmatig de sluitertijd aanpast. Open deze stand in je camera-app en zoek naar de letter 'S' (Sluitertijd). Voor vuurwerk werkt een sluitertijd tussen de twee en vier seconden vaak het best. Houd de ISO-waarde laag, bijvoorbeeld op 100, om ruis in de donkere delen te voorkomen. Omdat de sluiter nu langer openstaat, is een statief echt een vereiste. Je krijgt dan de bekende foto's waarbij je de hele weg van de vuurpijl als een lichtspoor ziet.

Timing en compositie bepalen

Het moment waarop je afdrukt is bepalend voor het eindresultaat. Werk je met een normale sluitertijd, dan is de burst-modus handig: houd de ontspanknop ingedrukt wanneer een pijl de lucht in gaat. Zo leg je de hele explosie vast en kies je achteraf de mooiste foto uit de reeks. Denk ook na over de compositie van je beeld. Een foto van alleen de lucht is vaak wat kaal. Probeer elementen uit de omgeving mee te nemen, zoals silhouetten van gebouwen of bomen. Dit geeft context en maakt het plaatje een stuk interessanter.

🎆 Snelle checklist 🎆

De geur van versgebakken oliebollen hoort bij december. Toch ziet niet iedereen het zitten om met een pan heet vet aan de slag te gaan. Oliebakken in de airfryer lijkt dan een aantrekkelijk alternatief: minder luchtjes en ook nog eens minder vet. Maar levert bakken in een airfryer dezelfde oliebol op, of moet je toch de frituurpan uit het vet halen?

Oliebollen bakken in de airfryer, kan dat? Het korte antwoord is duidelijk: nee, een traditionele oliebol bak je niet in een airfryer. Klassiek oliebollenbeslag is vloeibaar en heeft direct contact met hete olie nodig om zijn vorm en structuur te krijgen. Een airfryer is in de basis een compacte heteluchtoven. Zonder een bad van hete olie kan het beslag niet snel genoeg stollen. Wie het toch probeert, ziet het deeg door het mandje zakken of uitlopen tot een platte, taaie schijf. Dat ligt niet aan het recept, maar aan de techniek.

Waarom hete olie onmisbaar is

Zodra je het beslag van de oliebol in de hete olie van de frituurpan schept, ontstaat er vrijwel direct een korstje om de buitenkant. Binnen in de bol ontstaat stoom, waardoor de bol uitzet en luchtig wordt. Die combinatie van afsluiten en opblazen zorgt voor de typische oliebolstructuur. In een airfryer ontbreekt die directe warmteoverdracht. Hete lucht is simpelweg minder krachtig dan hete olie. Zonder direct contact met heet vet kan het beslag niet snel genoeg stollen. Daardoor blijft een echte oliebol uit de airfryer onmogelijk.

©Gegenereerd door AI

Wat wel kan: kwarkbollen uit de airfryer

Wie toch iets zelf wil maken in de airfryer, moet het klassieke oliebollenbeslag loslaten. Met een steviger beslag, bijvoorbeeld op basis van kwark, kun je ballen vormen die hun vorm behouden. Deze bollen garen prima in de hete lucht en krijgen een mooie bruine buitenkant. De uitkomst lijkt qua vorm op een oliebol, maar de structuur is compacter en de smaak meer broodachtig. Denk aan iets tussen een zoet broodje en een scone. Lekker, lichter en prima als alternatief, maar: het is geen oliebol zoals je die van de kraam kent.

Wat ook goed kan: oliebollen opwarmen in de airfryer

Waar de airfryer wel echt tot zijn recht komt, is bij het opwarmen van gekochte oliebollen. In de magnetron worden ze snel slap en taai. In de airfryer gebeurt het tegenovergestelde. Door de bollen een paar minuten op ongeveer 180 graden te verwarmen, wordt de korst weer knapperig en warmt de binnenkant gelijkmatig op. Je oliebollen smaken weer alsof je ze net gebakken (of gehaald) hebt!

Samenvatting

Wil je de échte oliebol, dan heb je twee opties: zelf bakken in een frituurpan of halen bij de kraam. Bakken in de airfryer kan niet, omdat vloeibaar beslag niet geschikt is voor hete lucht. Je kunt bijvoorbeeld wel kwarkbollen maken, maar dat is toch anders. De grootste winst zit in het opwarmen van kant-en-klare oliebollen: in de airfryer gaat dat snel, ze worden heerlijk knapperig en je hebt geen last van frituurlucht in huis.

🎆 Vuurwerk op je Galaxy Smartphone? 👇