ID.nl logo
Warmte uit de schutting: geen lelijke buitenunit meer?
Energie

Warmte uit de schutting: geen lelijke buitenunit meer?

De buitenunit van een warmtepomp is allesbehalve een discreet, laat staan een mooi toestel. De meeste zijn behoorlijk groot en plomp. Bovendien zorgen ze vaak voor geluidsoverlast. Al die minpunten vallen weg dankzij een recente uitvinding van Nederlandse bodem: een metalen schutting die zo’n buitenunit vervangt. Wat is de energieschutting, hoe werkt het en voor welke situaties is hij bedoeld?

Dit artikel in het kort: In plaats van een buitenunit bestaat er een Nederlandse uitvinding waarbij een aluminium schutting wordt gebruikt om energie uit de buitenlucht te halen voor de warmtepomp. De energieschutting is uit de experimentele fase en wordt vanaf nu gecommercialiseerd.

Lees ook: Longread warmtepompboilers

Thermodules 

De zogenaamde energieschutting is het resultaat van de samenwerking tussen het Gelderse VITbouw en partnerbedrijf OptiSolar. De schutting bestaat uit speciaal ontworpen aluminium stroken, de zogenaamde Thermodules. Op iedere Thermodule zitten vijf ribben die de warmte opvangen en in iedere module bevinden zich drie luchtkamers waarin de buitenlucht circuleert. Tegen deze rechthoekige luchtkamers zit ook een leiding waarin een mengsel van glycol (antivries) en water stroomt dat wordt aangedreven door een circulatiepomp. Het glycol-watermengsel absorbeert de temperatuur uit de luchtkamers en transporteert de energie van de Thermodule tot bij de warmtepomp. 

De thermodule bestaat uit drie luchtkanalen en een leiding waarin water met glycol circuleert. (foto: OptiSolar)

Luchtkamers en leiding met water-glycol

De Thermodule werkt volgens het eenvoudige natuurkundige principe dat de warme lucht stijgt en koude lucht daalt. De rechtopstaande luchtkamers zuigen door het temperatuurverschil voortdurend omgevingslucht aan van onder naar boven. Hierdoor ontstaat in de luchtkamers een natuurlijke luchtstroming. Het water-glycol mengsel wordt op die manier opgewarmd naarmate de lucht bovenaan warmer wordt. Vanuit de schutting lopen twee kunststof leidingen van 25 mm dikte naar de warmtepomp. De koude leiding wordt met de onderkant van de energieschutting verbonden, de warme leiding met de bovenkant. Om een woning met een 3kW-warmtepomp te voorzien van de benodigde energie zijn twee schuttingdelen nodig. 

2 schuttingdelen = 52 m² contactoppervlak

Zo’n strook Thermodule is slechts 9 cm breed, maar door de drie luchtkamers heeft deze aluminium module toch een contactoppervlak met de buitenlucht van 0,73 m².  Omgerekend betekent dit dat slechts twee schuttingdelen samen 52 m² contactoppervlak hebben waarmee ze warmte uit de buitenlucht halen. Behalve uit de buitenlucht, haalt de schutting ook energie uit de straling van het zonlicht. Zelfs wanneer de zon laag staat en dus haaks op de schutting, wat het geval is in de winter, vangt de schutting nog stralingswarmte van de zon op. Het is natuurlijk niet de bedoeling om de schutting te laten begroeien of om er bomen of een heg voor te planten, omdat je er de stralingswarmte mee tegenhoudt. Bovendien kunnen bladeren en takjes de luchtkanalen verstoppen.  

Meer weten? Lees dan: De meest gestelde vragen over warmtepompen

Twee kunststof leidingen verbinden de energieschutting met de warmtepomp. (Foto: OptiSolar)

Fris in huis, maar de cv moet nog even uit blijven?

Kussens en dekens houden je ook lekker warm

Modulair en duurzaam

De schutting zelf bestaat uit geanodiseerd aluminium, waardoor hij een lange levensduur heeft en bestand is tegen weer en wind. Een element is 180 cm hoog en 200 cm lang, maar hij kan uitgebreid worden met delen van 100 cm breed naar gelang de warmtevraag van de installatie. Dankzij deze modulaire opbouw kan de schutting aangepast worden aan de tuin. Net als iedere schutting kan deze constructie geplaatst worden als erfafscheiding ter vervanging van een houten of betonnen schutting. De Thermodules kunnen ook in variabele lengtes tegen een gevel worden bevestigd, waardoor je in plaats van een energieschutting een energiegevel krijgt. Op die manier is het bijvoorbeeld voor bedrijven interessant om niet-gebruikte geveloppervlak in te zetten voor duurzame energie. 

Ook de moeite waard: De voor- en nadelen van de warmtepomp

De energieschutting is modulair uitbreidbaar.  (Foto: OptiSolar)

Voordelen

OptiSolar maakt er geen geheim van dat zo’n metalen energieschutting wel 20 tot 30 procent duurder is dan een buitenunit, maar er zijn enkele belangrijke voordelen. De energieschutting biedt een oplossing om zonder grondboring of luidruchtige buitenunit te verwarmen. In tegenstelling tot de inmiddels klassieke buitenunit is zo’n schutting wel een discrete warmtewinner. Niemand zal vermoeden dat dit de energiebron van de warmtepomp is. Bovendien bevat de schutting geen bewegende delen, wat bij de verdamper van een normale warmtepomp wel het geval is. Het ontbreken van elektromechanisch bewegende delen verhoogt de levensduur aanzienlijk. 

Weten welke warmtepomp bij jou past?

Doe de check op Kieskeurig.nl en je weet het binnen 5 minuten!

Prijzen

Zo’n schutting kost zo’n 1000 euro per strekkende meter. Om een normale woning met deze schutting in combinatie met een hybride warmtepomp van 3 kilowatt te verwarmen, zijn er twee delen van twee meter lang nodig. Reken voor de schutting op een kost van 4000 euro. Een 3 kilowatt-warmtepomp heeft slechts een bescheiden vermogen. Je kunt het vermogen optrekken naar 6 kilowatt en dan heb je volgens OptiSolar 6 strekkende meter energieschutting nodig op voorwaarde dat de woning goed is geïsoleerd. De schutting blijft veel goedkoper dan een grondboring. Bovendien is het niet altijd mogelijk om een boring uit te voeren.

Water-waterwarmtepomp in hybride-opstelling

De warmtepomp die is aangesloten op de energieschutting is een hybride-toestel van het type water-water. De energie komt binnen via het water-glycolmengsel dat door de modules stroomt en daarmee wordt via de warmtepomp het water van de vloerverwarming verwarmd. Kun je met de schutting dan het huis het hele jaar door, dag en nacht verwarmen? Neen, zeker niet. ’s Nachts vermindert het rendement van dit systeem en wanneer het vriest, moet de cv-ketel bijstoken. Vandaar dat dit een oplossing is voor een hybride-opstelling, een warmtepomp die in combinatie met een gasketel werkt. Op zonnige dagen bij vriestemperatuur kan de warmtepomp nog steeds warmte uit de schutting halen. In de hybride-opstelling zorgt de warmtepomp voor goedkoop tapwater en voor de verwarming zolang die energie via de schutting kan geleverd worden. Wanneer het te koud is en de warmtepomp het niet meer redt, zal de ketel het overnemen. 

Ook interessant voor jou: De meest voorkomende misverstanden over warmtepompen

Slimme aansluitbox 

OptiSolar gebruikt ook een eigen ontworpen installatiebox, de zogenaamde OptiBox. Hierin zitten alle componenten om de installatie met de warmtepomp te verbinden. De OptiBox verdeelt de warmte naar de warmtepomp, het tapwater en de verwarmingsinstallatie van de woning. 

Prestaties sterk afhankelijk van weersomstandigheden

De ontwikkelaar heeft het over een besparing van 60 tot 80 procent op de gasrekening. Dat is natuurlijk relatief, omdat hiermee niets gezegd wordt over de stroomrekening, die ondertussen wel stijgt zoals bij iedere warmtepomp. Deze percentages haalt de ontwikkelaar uit het testproject in Amersfoort waar drie woningen werden verwarmd door middel van de schutting. Ondertussen zijn er 25 woningen al vier jaar aangesloten op hun energieschutting.

De testfase is inmiddels achter de rug en het bedrijf is overgeschakeld op de productiefase. Inmiddels is deze vondst ook Europees gepatenteerd. Bovendien blijft de vraag waarmee men vergelijkt als men het over winst heeft. De prestaties van de schutting zijn nog sterker afhankelijk van de weersomstandigheden dan die van een lucht-warmtepomp met een buitenunit. Om maar te zwijgen over de vergelijking met de bodemwarmtepomp die winter en zomer profiteert van de constante warmte op 90 à 100 meter diepte. Toch kan energieschutting een oplossing zijn voor situaties waar een bodemboring te duur is of zelfs onmogelijk is. 


▼ Volgende artikel
Wanneer heb je HDMI 2.1 écht nodig (en wanneer is het weggegooid geld)?
© Dennis
Huis

Wanneer heb je HDMI 2.1 écht nodig (en wanneer is het weggegooid geld)?

HDMI 2.1 is de nieuwste standaard voor beeldoverdracht, maar lang niet iedereen heeft de extra bandbreedte ook écht nodig. Vooral voor gamers met een PlayStation 5, Xbox Series X of krachtige pc is het relevant. Kijk je alleen films of televisie? Dan volstaat de oudere aansluiting vaak prima. Wij leggen uit waar de grens ligt.

Als je momenteel op zoek bent naar een nieuwe televisie of monitor vlíegen de technische termen je om de oren. HDMI 2.1 wordt door fabrikanten en winkels vaak gepresenteerd als een absolute noodzaak voor een scherm dat klaar is voor de toekomst. Hierdoor ontstaat de angst dat je een miskoop doet als je kiest voor een model met de oudere HDMI 2.0-standaard. Toch is dat in veel Nederlandse huiskamers een misvatting, want de voordelen zijn nogal specifiek. Veel consumenten betalen onnodig extra voor een functie die ze technisch gezien nooit zullen activeren. Na het lezen van dit artikel weet je precies of jij die snelle poort nodig hebt, of dat je dat budget beter aan een groter scherm of beter geluid kunt besteden.

De kern van het probleem: bandbreedte

Het fundamentele verschil tussen de gangbare HDMI 2.0-standaard en de nieuwere 2.1-versie zit 'm in de digitale snelweg die ze bieden. Je kunt het zien als een waterleiding: door een 2.1-kabel kan veel meer water (of dus data) tegelijk worden gepompt (48 Gbit/s in dit geval) dan door de oudere 2.0-variant (die 'maar' 18 Gbit/s kan verwerken). Die extra ruimte is nodig voor 4K-beelden met een zeer hoge verversingssnelheid (120 beelden per seconde) of voor extreem hoge resoluties zoals 8K.

Een hardnekkige mythe is dat HDMI 2.1 het beeld altijd mooier maakt. Dat is onjuist. Als je naar een Netflix-serie kijkt in 4K, ziet dat er via een 2.0-poort exact hetzelfde uit als via een 2.1-poort. De kabel verandert niets aan de kleuren, de scherpte of het contrast; hij zorgt er alleen voor dat het signaal 'erdoor' past. Pas als er een file op de kabel ontstaat (omdat je te veel beelden per seconde wilt versturen) wordt de nieuwe standaard noodzakelijk. Zolang je dataverbruik onder de limiet van HDMI 2.0 blijft, voegt versie 2.1 niets toe aan de beeldkwaliteit.

Wanneer werkt dit wél goed?

HDMI 2.1 komt pas echt tot zijn recht als je de grenzen van beweging en snelheid opzoekt. Dat is vrijwel exclusief het domein van de fanatieke gamer. Heb je een PlayStation 5 of Xbox Series X in huis en wil je games spelen in de hoogste 4K-resolutie met 120 beelden per seconde (120 Hz)? Dan is een HDMI 2.1-aansluiting op je tv onmisbaar. Zonder deze poort blijft je console steken op 60 beelden per seconde, wat minder vloeiend oogt bij snelle shooters of racegames.

Ook pc-gamers met een zware, moderne videokaart (zoals de NVIDIA RTX 40- of 50-serie) profiteren hiervan als ze hun pc op de tv aansluiten. Naast de snelheid biedt de 2.1-standaard ondersteuning voor Variable Refresh Rate (VRR). Dat zorgt ervoor dat de televisie zijn verversingssnelheid continu aanpast aan de spelcomputer, wat haperingen en 'tearing' (waarbij het beeld in tweeën lijkt te breken) voorkomt. Daarnaast is er Auto Low Latency Mode (ALLM), een signaal waardoor je tv automatisch naar de spelmodus schakelt zodra je de console aanzet. Voor wie de maximale prestaties uit een moderne spelcomputer wil halen, is HDMI 2.1 dus een logische en eigenlijk verplichte keuze.

Oké, maar wanneer werkt dit níet goed?

Voor de gemiddelde kijker is de meerwaarde van HDMI 2.1 nagenoeg nihil. Kijk je voornamelijk lineaire televisie (nieuws, talkshows), sportwedstrijden, films op Blu-ray of series via streamingdiensten als Disney+ en Videoland? Dan kom je nooit in de buurt van de bandbreedte die HDMI 2.0 niet meer aankan. Films en series worden vrijwel altijd gemaakt en uitgezonden in 24, 30 of maximaal 60 beelden per seconde. Een standaard HDMI 2.0-aansluiting kan 4K-beeld op 60 Hz fluitend aan, inclusief HDR (High Dynamic Range).

Ook voor bezitters van een oudere of minder krachtige spelcomputer, zoals de PlayStation 4, de Xbox One of de Nintendo Switch, voegt de nieuwe poort niets toe. Het signaal dat deze apparaten uitsturen is simpelweg niet zwaar genoeg om de bredere snelweg nodig te hebben. Je koopt in dat geval een Ferrari om er vervolgens alleen maar mee in een 30-kilometerzone te rijden. Je betaalt voor capaciteit die ongebruikt blijft, terwijl je dat geld wellicht beter had kunnen investeren in een tv met een beter contrast of hogere helderheid.

Dealbreakers

Er zijn specifieke situaties waarin het blindstaren op HDMI 2.1 je keuze onnodig beperkt of zelfs leidt tot een slechtere aankoop. Dit zijn de harde grenzen:

Je zoekt een televisie in het budgetsegment. In de lagere prijsklassen is de term HDMI 2.1 vaak misleidend. Fabrikanten mogen de term soms gebruiken omdat de tv één specifieke feature ondersteunt (zoals ALLM), terwijl het paneel zelf technisch helemaal geen 120 Hz kan weergeven. Je koopt dan een tv met een 2.1-sticker, maar zonder het daadwerkelijke voordeel van vloeiend beeld. In dit segment is beeldkwaliteit altijd belangrijker dan het versienummer van de poort.

Je wilt alleen beter geluid via een soundbar. Vaak wordt gedacht dat je voor de beste geluidsoverdracht (eARC) per se een volledige HDMI 2.1-tv nodig hebt. Hoewel eARC officieel onderdeel is van de 2.1-specificaties, hebben veel fabrikanten deze functie ook toegevoegd aan televisies die verder gewoon op HDMI 2.0 draaien. Als je doel puur het doorsturen van Dolby Atmos-geluid is, is een volledige HDMI 2.1-poort dus geen harde eis, zolang eARC maar specifiek wordt vermeld.

Je kijkt puur films en series. Als je geen gamer bent, is er geen enkel scenario waarin HDMI 2.1 je kijkervaring verbetert. Het sluit een heleboel uitstekende oudere of goedkopere modellen uit die misschien wel een veel mooier OLED- of QLED-paneel hebben, maar niet de nieuwste aansluitingen. Beeldkwaliteit (zwartwaarden, kleur) wint het voor de filmkijker altijd van bandbreedte.

©DC Studio

Wat betekent dit voor jouw situatie?

Om de juiste keuze te maken, moet je kritisch kijken naar wat er in je tv-meubel staat of komt te staan. De vuistregel is eenvoudig: ben jij iemand die elke frame telt in een online shooter en heb je de hardware om dat te genereren? Dan moet HDMI 2.1 bovenaan je wensenlijst staan; zonder die poort knijp je de prestaties van je dure console af en mis je de soepelheid waarvoor je betaald hebt.

Ben je daarentegen een filmliefhebber die geniet van de hoogste beeldkwaliteit in HDR, of kijk je vooral sport? Richt je dan op het contrast, de helderheid en de kleurweergave van het paneel. Een kwalitatief hoogwaardig paneel met een 'oudere' aansluiting geeft een indrukwekkender plaatje bij films dan een middelmatige tv die toevallig wél een 2.1-aansluiting heeft. Laat je niet gek maken door het idee van toekomstbestendigheid als de beloofde toekomst niet aansluit bij jouw kijkgedrag.

Dus...

HDMI 2.1 is essentieel voor gamers met een PS5, Xbox Series X of krachtige pc die willen spelen in 4K bij 120 Hz. Voor filmkijkers, serie-bingers en tv-kijkers biedt de standaard geen zichtbare beeldverbetering ten opzichte van HDMI 2.0. De extra bandbreedte is puur bedoeld voor zeer hoge framerates die videocontent niet gebruikt. Kies alleen voor HDMI 2.1 als je hardware hebt die deze snelheid daadwerkelijk kan benutten. In alle andere gevallen is de kwaliteit van het beeldscherm zelf veel belangrijker dan het type aansluiting.

▼ Volgende artikel
Alles over Highguard - waarom heeft iedereen het over deze shooter?
© Wildlight Entertainment
Huis

Alles over Highguard - waarom heeft iedereen het over deze shooter?

Op 26 januari kan de wereld aan de slag met Highguard. Het lijkt erop dat iedereen weet wat Highguard is, terwijl tegelijkertijd ook niemand precies weet wát Highguard nou precies is. In dit artikel zetten we dus uiteen wanneer je de game kunt spelen, en waarom deze titel van Wildlight Entertainment zoveel aandacht krijgt.

Releasedatrum van Highguard

Highguard is vanaf vandaag, 26 januari, rond 19:00 uur Nederlandse tijd beschikbaar op pc, PlayStation 5 en Xbox Series X en S. De exacte releasetijd is nog niet bekend, maar vermoedelijk zal de game rond die tijd op alle platforms beschikbaar worden.

Daarbij is het spel free-to-play, dus je hoeft niets te betalen om Highguard te spelen. Daarbij ondersteunt de game crossplay en cross-save, dus je kunt de game samen met vrienden op andere platforms spelen en je progressie op andere platforms meenemen. Het spel is niet te preloaden, maar vereist op pc in ieder geval 25 GB aan beschikbare opslagruimte.

Met de lancering van het spel zendt ontwikkelaar Wildlight Entertaiment om 19:00 uur Nederlandse tijd ook direct een zogenaamde Launch Showcase uit op YouTube - ook hieronder te bekijken. De studio belooft in deze showcase een ‘deepdive in de gameplay’ van Highguard te tonen, de contentplannen voor het eerste jaar uit de doeken te doen en nog ‘veel meer’. 

Watch on YouTube

Wat is Highguard?

Aan team-based PvP heroshooters als Overwatch is geen gebrek, maar Highguard lijkt zich bij die groep te scharen. Het spel wordt ontwikkeld door Wildlight Entertainment, dat weer bestaat uit oud-ontwikkelaars van onder andere Titanfall en Apex Legends. Mensen die dus meer dan prima shooters in elkaar hebben gedraaid, waardoor de interesse toch ietwat gewekt wordt. 

Ieder team in de game bestaat uit drie zogenaamde Wardens, waarvoor verschillende personages gekozen kunnen worden. In de trailer zien we bijvoorbeeld een ridderachtige personage, die met een speciale vaardigheid elektrische stokken rond kan gooien. Ook is er een groot ijsmonster dat schijnbaar muren kan laten verschijnen, een soort cowboy met beestachtige klauwen en een personage dat met messen kan gooien. Ook heeft ieder personage schijnbaar toegang tot geweren om het vijandelijke team mee te bevechten.

Het doel van een potje is namelijk het vinden van de ‘Shieldbreaker’, een soort groot zwaard waarmee je de basis van de tegenstanders open kan breken en uiteindelijk overnemen. Wanneer dit lukt is het potje gewonnen. In de context van de game krijgt jouw team op die manier de controle over het continent. 

©Wildlight Entertainment

Waarom is er zoveel om Highguard te doen?

Wildlight positioneert de game in hun marketing als een “nieuw soort shooter”, maar veel spelers zijn op basis van de trailer nog niet overtuigd. Highguard doet qua opzet van de potjes wel een paar dingen anders dan hero-shooters als Overwatch en Marvel Rivals, maar zoals Concord in 2024 liet zien is de huidige markt voor dit subgenre binnen shooters redelijk verzadigd. Velen zijn simpelweg nog niet overtuigd dat Highguard daadwerkelijk iets vernieuwends met zich mee weet te brengen.

Dit valt ook te verwijten aan een opvallend gebrek aan marketing van de game. Zo’n anderhalve maand voor release hoorden we voor het eerst van Highguard, toen de trailer werd getoond als afsluiter van The Game Awards. Normaliter is de laatste aankondiging van die show een van de hoogtepunten, maar Highguard wist mensen niet te enthousiasmeren. 

De gesprekken rondom Highguard werden echter nog vreemder, toen opviel dat Wildlight geruime tijd niets meer plaatste op sociale media over de game. Na de initiële aankondiging van de game werd er wekenlang niets meer geplaatst op het X-account van Highguard, tot drie dagen voor launch - toen het bedrijf een countdown startte. Ook dit maakte het lastig om enthousiast te worden voor Highguard. 

©Wildlight Entertainment

In de afgelopen dagen doken er berichten en geruchten op die stelden dat Geoff Keighley - de presentator en oprichter van The Game Awards - Highguard specifiek had uitgekozen als afsluiter van The Game Awards, omdat hij hier wel iets in zag. Op 25 januari plaatste Keighley een gif op X, waarin John Hammond uit Jurassic Park zegt: “Over 48 uur accepteer ik jullie verontschuldigingen”. 

Natuurlijk gunnen we iedere game waar tijd en passie in heeft gezeten het beste, maar het is ook niet te ontkennen dat het verhaal rondom Highguard op zijn minst frappant te noemen is. Nou ja, vanaf 19:00 uur kunnen we het spel zelf onder handen nemen. Verwacht daarom binnenkort impressies op onze socials en ID.nl.