De markt voor energie lijkt zo veranderlijk als het weer. Zo eindigt het prijsplafond op een moment dat de energieprijzen een opmerkelijke duikeling maken. Dat lijkt gunstig, maar we zien er vermoedelijk niets van terug in de portemonnee: de energierekening zal in 2024 juist fors stijgen. We praten je bij over de wettelijk opgelegde veranderingen in 2024 maar ook de minder in het oog springende wijzigingen, zoals de addertjes onder het gras bij energieleveranciers.

De tijd van hoge energieprijzen door onrust op de wereldmarkten, ligt gelukkig al even achter ons. Zo daalde de gasprijs na een piek in het najaar van 2022 gestaag in 2023. De huidige prijs ligt rond het niveau van eind 2012, en wordt opmerkelijk laag genoemd. Door de hogere gasbelasting in 2024 profiteer je daar echter maar beperkt van. Er staan ons in 2024 nog meer veranderingen te wachten. Zo verdwijnt het prijsplafond, en passen ook veel energieleveranciers hun eigen tarieven aan. Sommige wijzigingen zijn wat verborgen. Zo verhogen sommige bedrijven de leveringskosten of ze verlagen de terugleververgoedingen. Voor eigenaren van zonnepanelen wordt het om deze en andere redenen steeds uitdagender om een gunstig energiecontract te vinden.

©papan saenkutrueang

Prijsplafond verdwijnt

De overheid gaf het afgelopen jaar met het prijsplafond voor veel huishoudens wat verlichting voor de hoge energietarieven. Daardoor gold er feitelijk een maximaal tarief voor gas en stroom. Dit prijsplafond verdwijnt per 1 januari. Dat zal voor de meeste huishoudens niet veel gevolgen hebben: de prijzen voor energie liggen al een tijdje ver onder het prijsplafond. Maar het valt natuurlijk niet te voorspellen hoe de energietarieven zich in de toekomst gaan ontwikkelen.

Bovendien ontbreekt nu een vangnet mochten de tarieven weer fors stijgen. Daarom is het raadzaam om nog eens kritisch naar je energiecontract te kijken. Zeker als je een contract met tarieven boven het prijsplafond hebt, of een variabel contract. Houd er bij eventueel voortijdig opzeggen rekening mee dat de opzegboetes sinds juni 2023 zijn veranderd. De hoogte van de boete wordt in feite bepaald door de financiële schade die de energieleverancier lijdt bij een contractbreuk.

Energiebelasting

Je energierekening gaat veranderen in 2024. Voor de meeste huishoudens zal de rekening helaas flink stijgen. Met de invoering van het prijsplafond begin 2023 werd het btw-tarief weer teruggezet van de tijdelijke 9 procent naar 21 procent. Ook werd de energiebelasting verhoogd. In 2024 zal de energiebelasting op stroom met 14 procent worden verlaagd, maar de energiebelasting op gas gaat juist verder omhoog, met 19 procent. Hiermee wil de overheid stimuleren dat we minder gas gebruiken. Zuinig omgaan met gas zal hierdoor nog meer lonen. Overigens stijgt deze gasbelasting al jaren, en zijn we op een punt dat de gasprijzen voor ongeveer de helft uit belastingen bestaan.

Vereniging Eigen Huis vindt de belastingen te hoog, en stelt dat de hoge energietarieven al genoeg motivatie zijn om te verduurzamen. Bovendien komen veel huiseigenaren in geldproblemen of houden ze geen geld over om te verduurzamen.

Netbeheerkosten en leveringskosten

De netbeheerkosten gaan komend jaar omhoog, met naar schatting zo’n 8 euro per maand. Dat zijn de kosten die gemaakt worden om gas en stroom bij je thuis te brengen. Naast deze netbeheerkosten betaal je ook leveringskosten. Dat is een tarief per aansluiting (stroom en/of gas) per dag dat door de energieleverancier wordt vastgesteld. Hier moet je waakzaam zijn. Bij enkele energieleveranciers gaan deze leveringskosten zo ver omhoog, dat je zomaar zo’n 40 euro per jaar meer gaat betalen. Overigens, ook als je al een vast contract hebt, krijg je per 1 januari 2024 te maken met de genoemde veranderingen in de belasting en netbeheerkosten. Dat komt omdat in een contract eigenlijk alleen de kale leveringstarieven vast staan voor stroom en/of gas voor de afgesproken contractperiode.

Eigenaren zonnepanelen

Ben je op zoek naar een nieuw energiecontract? Houd er dan rekening mee dat energieleveranciers steeds vaker onderscheid maken tussen huishoudens met en zonder zonnepanelen. Als eigenaar van zonnepanelen kun je bijvoorbeeld te maken krijgen met geen of een lagere eenmalige korting of met hogere leveringskosten. Die eenmalige korting, soms ook loyaliteitsbonus genoemd, kan bij een jaarcontract oplopen tot meer dan 400 euro.

Wil je inzicht in de verschillen, dan kun je het beste twee vergelijkingen maken: met en zonder teruglevering. Zoek je een meerjarig contract, dan word je overigens door veel energieleveranciers geweerd, als bezitter van zonnepanelen. Of je krijgt een veel minder aantrekkelijk aanbod. Daardoor zul je eerder een eenjarig of variabel contract moeten accepteren. Dit laatste is over het algemeen wel duurder. Een driejarig contract is maar bij een handjevol energiebedrijven mogelijk.

©Alessandro Terranova

Terugleververgoeding omlaag

De salderingsregeling blijft ook in 2024 nog overeind. Je mag daarom je zelf opgewekte stroom nog steeds volledig wegstrepen tegen de afgenomen stroom. Wek je op jaarbasis meer op dan je hebt verbruikt? Dan krijg je daar een vergoeding voor, de zogenoemde terugleververgoeding. Die staat helaas wel steeds verder onder druk. Veel energieleveranciers hebben deze de afgelopen jaren versoberd. Een vergoeding van 5 tot 9 cent per kWh (exclusief energiebelasting en btw) is nu heel gangbaar. Enkele leveranciers blijven daar zelfs nog iets onder. Zo geeft Engie per 1 januari 2024 nog slechts een vergoeding van 4 cent per kWh.

De magere terugleververgoeding zou samenhangen met het feit dat het aantal zonnepanelen op daken van huizen en kantoorpanden fors is gegroeid in de afgelopen jaren. Daarom kost het energiebedrijven steeds meer om klanten hiervoor te vergoeden. Een nieuwe energiewet geeft wel hoop op een eerlijke terugleververgoeding. Let erop dat bij een variabel contract naast het tarief voor stroom en gas óók de terugleververgoeding kan worden gewijzigd. Controleer bij het afsluiten van een contract, óók als dat een vast contract is, of alle tarieven en dus ook de terugleververgoeding vaststaan!

Enkele leveranciers rekenen zelfs extra kosten voor terugleveren. Dat geldt bijvoorbeeld voor energieleverancier Vandebron, eigendom van Essent. Het laat klanten met zonnepanelen een vast bedrag per dag betalen voor de stroom die ze terugleveren aan het net. Ook OM Energie en Vrijopnaam gaan terugleveringskosten in rekening brengen per 1 januari 2024.

Stroomoverschot eerst zelf opmaken?

Produceer je op jaarbasis meer zonnestroom dan je opmaakt? En weet je nu al dat je voor een deel van je opgewekte stroom alleen een lage terugleververgoeding krijgt? Dan wordt het mogelijk interessanter om die stroom zelf op te maken. Daarbij speelt ook de vaak veel hogere gasprijs een rol. Zo kun je bijvoorbeeld je huis elektrisch (bij)verwarmen of met infraroodpanelen werken. Bij een hee lage elektriciteitsprijs hoef je niet eens voor de meest efficiënte elektrische verwarming te opteren.

Dynamisch contract

Lever je veel terug op jaarbasis, dan wordt een dynamisch energiecontract overigens al snel aantrekkelijker. Of beter gezegd, minder onaantrekkelijk dan het eerder was. Je ontvangt dan immers voor teruggeleverde stroom het tarief dat je ook zou betalen als je die stroom op dat moment zou afnemen. Leveranciers van dynamische contracten hebben een vaste opslag voor gas en stroom. We zien daarin bij de meeste leveranciers geen grote veranderingen in 2024.

De meeste aanbieders voeren geen onnodige prijsverhoging door; alleen de tariefwijzigingen van de overheid en netbeheerders. Toch moet je als je zonnepanelen hebt heel goed narekenen of een dynamisch contract voor jou financieel wel aantrekkelijk is. Kun je je verbruik goed sturen en heb je sowieso een hoog elektriciteitsverbruik door bijvoorbeeld een elektrische auto of een warmtepomp, dan kan een dynamisch contract interessant zijn. Heb je veel zonnestroom over op de momenten dat de elektriciteitsprijs laag of zelfs negatief is (en die kans is erg groot als er veel zonne-opwek is), dan ben je met een variabel of vast contract waarschijnlijk goedkoper uit.

Leestip: 10 tips om energie te besparen tijdens kerst

Met een prijs van 139 euro is de Yale Linus L2 Lite zeker niet het goedkoopste slimme slot dat je momenteel kunt kopen, maar binnen dit segment hoort hij wel bij de meest betaalbare keuzes. Omdat het om een afgeslankte variant van de eerder geteste Linus L2 gaat, ligt de vraag voor de hand wat je precies inlevert ten opzichte van dat uitgebreidere model.

Als het om slimme sloten gaat, dan kun je het vaak best gek en duur maken. Dat bewijst bijvoorbeeld de Nuki Smart Lock Ultra (die zijn hoge prijs van 350 euro wel meer dan waard is trouwens). Maar wat nou als je dat te veel geld vindt, of simpelweg niet vindt opwegen tegen wat je ervoor terugkrijgt? Dan kom je al gauw uit bij modellen als de Aqara U200 Lite, Nuki Smart Lock Go of de nieuwe Yale Linus L2 Lite, een slim slot dat afgeleid is van de duurdere (zie hieronder) Yale Linus L2 uit 2024.

De voorganger: de Yale Linus L2 ⤵️

Net als bij de Nuki Smart Lock Go lever je hier iets in op de totale ervaring, al gaat het vooral om luxe die je kunt missen. De Yale Linus L2 Lite heeft geen ingebouwde wifi, werkt met wegwerpbatterijen in plaats van een oplaadbare accu en wordt niet standaard geleverd met een NFC-tag zoals de Yale Dot. Dat scheelt duidelijk in de kosten. Daar staat tegenover dat je vrijwel dezelfde appfuncties krijgt als bij het duurdere L2-model, inclusief bediening op afstand via Matter en Thread.

Lees ook: Matter uitgelegd: de nieuwe standaard voor een zorgeloos slim huis

©Wesley Akkerman

Matter over Thread

Vooral dat laatste kan ervoor zorgen dat de Yale Linus L2 Lite in de smaak valt; hier in elk geval wel. Want wanneer je een Thread Border Router in huis hebt, zoals een Apple Homepod of een Google TV Streamer, dan kun je het slot gewoon op afstand bedienen en dus openen of sluiten terwijl je niet thuis bent. Dat verloopt wel via een app van derden, zoals Apple Woning of Google Home, maar dat voelt eerder als een kleine omweg dan als een echt nadeel. Dat scheelt flink in de kosten, omdat je zo niet vastzit aan de optionele wifi-module van Yale, die met 83 euro behoorlijk aan de prijs is.

Er zijn naast deze wifi-module overigens nog andere accessoires waarmee de Yale Linus L2 Lite zich laat combineren. Zo is er een los verkrijgbaar keypad van 136 euro, waarmee je het slot kunt ontgrendelen via een vingerafdruk. Ook kun je werken met de eerder genoemde Yale Dot: een aparte NFC-tag die je per drie stuks koopt voor 30 euro en waarmee je het slot eenvoudig opent en sluit.

©Wesley Akkerman

Nooit meer voor een gesloten deur

Gebruik je geen accessoires en heb je ook geen toegang tot Matter, dan voelt de Yale Linus L2 Lite al snel wat beperkt aan (zoals elk slim slot op dat moment zou doen). In dat geval bedien je de draaiknop aan de binnenkant via bluetooth, wat betekent dat je altijd in de buurt moet zijn. Ook wanneer je even iets wil instellen dan moet je je bluetooth activeren. Dat is wat onhandig en omslachtig, zeker wanneer je die verbinding standaard uit hebt staan.

Gelukkig werkt de Yale Linus L2 Lite met cilinders die beschikken over een paniekfunctie. Dat betekent dat je het slot altijd vanaf de buitenkant kunt opendraaien, mocht er een probleem zijn (dan moet je cilinder dit wel ondersteunen, iets om vooraf dus goed te controleren). Dit is en blijft een fijne back-up, zeker wanneer bluetooth onverhoopt een keer hapert of wanneer de batterijen leeg zijn. In de praktijk gebeurt dat zelden, maar het idee dat je nooit echt buitengesloten raakt, stelt gerust.

Geen DoorSense, maar wel KeySense

In de app vind je een reeks functies die het dagelijks gebruik net wat slimmer maken. Zo kun je eenvoudig tijdelijke digitale sleutels aanmaken voor gasten, de plantenwatergever, huishoudelijke hulp, familie of zelfs de postbode — en die toegang net zo makkelijk weer intrekken. In één oogopslag zie je bovendien wie het slot wanneer heeft bediend. Ook automatisch ontgrendelen zodra je aan komt lopen behoort tot de mogelijkheden. Wat hier wel ontbreekt, is DoorSense: de functie die laat zien of de deur daadwerkelijk open of dicht is.

In plaats daarvan is er KeySense, een functie waarmee je bepaalt hoe de fysieke knop op de Yale Linus L2 Lite zich gedraagt. Je kunt kiezen voor direct vergrendelen of juist een korte vertraging instellen; veel meer opties zijn er niet. Het voelt eerlijk gezegd wat als een marketingnaam voor iets dat je van zo'n knop eigenlijk standaard zou verwachten, maar dat terzijde. Positief is in elk geval dat je zelf invloed hebt op hoe die fysieke bediening reageert.

©Wesley Akkerman

Yale Linus L2 Lite kopen?

Daarnaast vallen nog een paar praktische zaken op. De Yale Linus L2 Lite is niet bijzonder snel en draait het slot rustig aan, maar daar staat tegenover dat hij opvallend stil is. Aan de buitenkant hoor je hem vrijwel niet. Handmatig bedienen en installeren verlopen gelukkig soepel: het monteren kost je grofweg tien minuten (aan uitpakken ben je waarschijnlijk meer tijd kwijt). Juist daardoor voelt dit slimme slot, als retrofitoplossing, prettig en laagdrempelig in gebruik.

Al met al biedt de Yale Linus L2 Lite in de praktijk verrassend veel. Wie behoefte heeft aan extra functies, kan terecht bij een uitgebreider model zoals de Linus L2. Maar gebruikers die vooral een betrouwbaar en eenvoudig smart lock zoeken, zitten goed met de Linus L2 Lite. Zeker als je al beschikt over een Thread Border Router en de verbinding via Matter kunt laten lopen, werkt alles zoals je mag verwachten. Het prijskaartje van 139 euro voelt daarbij nét wat aan de hoge kant, waardoor dit slot vooral aantrekkelijk wordt zodra hij ergens met korting wordt aangeboden.

De film gebaseerd op de Helldivers-gamefranchise zal op 10 november 2027 in première gaan. Daarbij heeft acteur Jason Momoa een hoofdrol te pakken.

Dat meldt Deadline. Veel details over de film zijn er verder nog niet, behalve dus dat Momoa - bekend van Aquaman en Game of Thrones - er in speelt, en dat Fast and Furious-regisseur Justin Lin de regie op zich neemt.

De verfilming van Helldivers werd vorig jaar aangekondigd, maar sindsdien is het vrij stil rondom de film. Wel maakte Lin eerder al duidelijk dat hij de Helldivers-film wil gebruiken als excuus om bekende acteurs op het witte doek op gewelddadige wijze aan hun einde te laten komen.

Over Helldivers

Helldivers is een multiplayershooterfranchise waarin spelers in teamverband buitenaardse wezens doden om Super Earth te beschermen. Men krijgt in het ruimteschip allerlei missies voorgeschoteld, zoals het vernietigen van een nest aan buitenaardse wezens of het vergaren van data, en reist vervolgens af naar planeten om die missies te klaren.

Vooral het in 2024 verschenen Helldivers 2 is een blijvend succes en wordt nog altijd met nieuwe content ondersteund. De game kwam eerst op PlayStation 5 en pc uit, maar is inmiddels ook speelbaar op Xbox Series-consoles.

PlayStation-verfilmingen

Steeds meer PlayStation-franchises worden de laatste jaren verfilmd, en er staan er nog veel meer op de planning. Zo zijn er films gebaseerd op Uncharted en Gran Turismo gemaakt, en series rondom The Last of Us en Twisted Metal. Ook is er een film rondom de Horizon-franchise in de maak en komt er een serie rondom God of War.