ID.nl logo
Tips en trucs voor je externe harde schijf
© Reshift Digital
Zekerheid & gemak

Tips en trucs voor je externe harde schijf

Een externe schijf is reuzehandig wanneer je bestanden mobiel wilt opslaan. Je prikt dit opslagstation in een willekeurige pc of laptop zodat je bij je persoonlijke data kunt. Een keuze maken voor een nieuwe externe schijf is vanwege het overweldigende aanbod nogal lastig. Met dit artikel helpen we je eindje op weg bij het uitzoeken van een externe harde schijf, zodat je precies weet op welke specificaties je moet letten.

Tip 01: Formaat

Allereerst is het formaat van de externe schijf een belangrijke factor. Wil je het mobiele opslagstation graag meenemen? In dat geval is een kleine behuizing natuurlijk een groot voordeel. Geen probleem, want er zijn allerlei portable schijven verkrijgbaar die zich laten voeden door de usb-poort van de computer of smart-tv. In de behuizing zit dan een compacte en energiezuinige 2,5inch-schijf verwerkt. Als je de externe schijf voornamelijk op één plek gebruikt, kun je ook een forser exemplaar overwegen die werkt op netvoeding. Hierin zit dan een 3,5inch-schijf verwerkt. Een voordeel is dat de lees- en schrijfsnelheid van grote schijven doorgaans hoger is, aangezien er meer energie beschikbaar is. Voorwaarde is natuurlijk wel dat er in de buurt altijd een stopcontact vrij is. Bovendien zijn externe 3,5inch-schijven in de meeste gevallen naar verhouding goedkoper dan portable 2,5inch-schijven, aangezien je per gigabyte een lager bedrag betaalt. Houd naast een groter formaat overigens ook rekening met een hoger gewicht.

©PXimport

Tip 02: Opslagcapaciteit

Zodra je het formaat hebt bepaald, stel je de gewenste opslagcapaciteit vast. Hoe meer GB’s de schijf kan herbergen, hoe meer geld je betaalt. Voor de opslag van foto’s en vooral video’s is een flinke opslagcapaciteit geen overbodige luxe. Voor het bewaren van documenten kun je wellicht met minder GB’s uit de voeten. Bij de aanschaf van een externe 2,5inch-schijf heb je grofweg keuze uit producten met een capaciteit tussen de 1 en 5 TB. Overigens bestaan er ook nog compacte opslagstations met minder dan 1 TB ruimte, al worden die wel steeds zeldzamer. In het geval van externe 3,5inch-schijven bestaat het huidige aanbod uit producten met 2 tot en met 10 TB bestandsopslag. Let hierbij wel goed op: sommige fabrikanten pochen met een externe schijf van 8 TB, waar in werkelijkheid twee opslagdragers van elk 4 TB zitten verwerkt. Dat resulteert in een veel grotere behuizing. Middels deze duo-constructie zijn er in de handel ook externe schijven met meer dan 10 TB dataopslag verkrijgbaar. Ons advies: wie uitkomt op een product met twee of meer schijven, kiest het best voor een nas (zie kader).

©PXimport

Nas

Een nas laat zich het best omschrijven als een externe schijf met een eigen besturingssysteem. Doordat dit apparaat met een ethernetkabel is aangesloten op het thuisnetwerk, kun je met elke computer bij je bestanden komen. Ideaal voor wie thuis een centrale en veilige opslagplaats voor belangrijke bestanden wenst. Aangezien een nas ook applicaties kan draaien, biedt dit apparaat bovendien veel meer functionaliteit dan een reguliere externe schijf. Zo stream je bijvoorbeeld mediabestanden naar een smart-tv en sla je bewakingsbeelden van ip-camera’s automatisch op. Bij de duurdere modellen kun je meestal meerdere 3,5inch-schijven in de behuizing kwijt.

©PXimport

Tip 03: Schijfsnelheid

Een harde schijf bestaat uit meerdere roterende lagen (platters) die meestal op een vast toerental draaien. Fabrikanten drukken deze waarde uit in rpm (rotaties per minuut). Het toerental is essentieel voor de snelheid van een 2,5- of 3,5inch-schijf. Hoe hoger de rotatiesnelheid, hoe minder tijd de schijf nodig heeft om gegevens uit te lezen en op te slaan. De meeste externe 2,5inch-schijven hebben een toerental van 5400 rpm. Aangezien 3,5inch-schijven toegang hebben tot meer stroom, ondersteunen ze vaak een iets hogere rotatiesnelheid van 7200 rpm. Let hierbij wel op, want er zijn ook 3,5inch-schijven met een toerental van 5400 of 5900 rpm te koop. Die zijn weliswaar energiezuiniger, maar bieden ook een lagere lees- en schrijfsnelheid. Het voordeel hiervan is wel weer dat de schijf minder heet wordt, waardoor de kans op een langere levensduur toeneemt.

Tip 04: Usb-standaard

Je sluit de schijf via een usb-poort sluit aan op de computer. Naast het toerental heeft ook de gebruikte usb-standaard veel invloed op de snelheidsprestaties. Veruit de meeste producten hebben een usb3.0-connector, waarbij er een theoretische doorvoersnelheid van 5 Gbit/s haalbaar is. De nieuwste producten hebben een usb3.1-aansluiting, waarvoor een maximale doorvoersnelheid van 10 Gbit/s geldt. Houd er wel rekening mee dat je op de computer een geschikte usb-poort nodig hebt om te profiteren van een hogere usb-standaard. Laat je overigens niet afschrikken wanneer jouw pc of laptop louter usb2.0-poorten bevat. Hierop sluit je probleemloos een usb3.0-schijf aan, al is de snelheid dan wel beperkt tot maximaal 480 Mbit/s.

©PXimport

Tip 05: Usb-c

Om de keuze nog iets lastiger te maken, leveren sommige fabrikanten een usb-kabel met een kleinere connector mee. Dit betreft een usb-c-kabel. Uiteraard kun je die alleen aansluiten wanneer je computer een usb-c-aansluiting bevat. Een voordeel is dat dit aansluitingtype de usb3.1-standaard ondersteunt, zodat je profiteert van een hogere overdrachtssnelheid. Controleer in de specificaties wel altijd welke usb-standaard er maximaal wordt ondersteund, want dat kan net zo goed usb 2.0 of usb 3.0 zijn. Verder kun je in tegenstelling tot de traditionele usb-a-poort deze nieuwe usb-aansluiting niet verkeerd aansluiten. Een ander voordeel is dat je de schijf rechtstreeks aan een smartphone of tablet kunt koppelen, mits het mobiele toestel een usb-c-poort heeft. Een gunstige ontwikkeling is dat steeds meer apparaten voorzien zijn van een usb-c-aansluiting. Nuttig om te weten is dat de usb-c-connector naast de usb-standaard nog meer protocols ondersteund, zoals thunderbolt 3 (zie kader). Bovendien gebruik je deze connector ook om mobiele apparatuur op te laden, mits de externe schijf deze functie ondersteunt. Heeft jouw computer geen usb-c? Geen nood, want bij de meeste externe schijven zit een verloopkabel waarmee je het opslagstation alsnog op een reguliere usb-poort kunt aansluiten.

©PXimport

Steeds meer apparaten bevatten tegenwoordig een moderne usb-c-aansluiting

-

Thunderbolt 3

Sommige harde schijven ondersteunen het thunderbolt3-protocol. Deze standaard is vooral bekend onder bezitters van een recente Mac of MacBook. Opvallend is dat het protocol gebruikmaakt van een usb-c-connector. Het voornaamste speerpunt is een hogere doorvoersnelheid van maximaal 40 Gbit/s. Met name LaCie ontwikkelt veel externe schijven die zowel thunderbolt 3 als usb-c ondersteunen. Overigens ontwerpt deze fabrikant ook nog producten met een thunderbolt2-aansluiting.

©PXimport

Tip 06: Behuizing

Tussen externe harde schijven zit veel kwaliteitsverschil in de behuizing. Goedkope producten hebben doorgaans een buitenkant van kunststof. Die kun je veelal indeuken, waardoor deze schijven extra gevoelig zijn voor val- en stootschade. Ben je bereid om meer geld te investeren, kies dan een exemplaar met een aluminium buitenkant. Die kunnen over het algemeen wel een stootje hebben. Wil je het helemaal serieus aanpakken, dan zijn er ook nog externe schijven met rubber bescherming te koop. De Rugged-reeks van LaCie is daar een bekend voorbeeld van. Deze producten zijn (spat)water-, val- en schokbestendig, waardoor ze zeer geschikt zijn voor buitenshuis gebruik op bijvoorbeeld een camping.

Tip 07: Software

Veel mensen gebruiken een externe schijf om een back-up van hun bestanden te bewaren. Bekende fabrikanten als Toshiba, Western Digital, LaCie en Seagate voegen om die reden speciale software mee om kopieën van bestanden te maken. Hiermee bepaal je bijvoorbeeld dat je elke dag op een vast tijdstip een back-up naar de externe schijf wilt wegschrijven. Western Digital voegt bij bepaalde producten bijvoorbeeld Acronis True Image toe, waarmee je een back-up van het complete systeem kunt maken.

Overigens is het niet verplicht om de bijgesloten software te gebruiken. Je laat de externe schijf namelijk ook moeiteloos samenwerken met andere back-upprogramma’s. Naast back-upsoftware leveren fabrikanten bij de betere schijven ook een beveiligingsprogramma mee, zodat je de inhoud desgewenst afschermt met een wachtwoord. Door de data te versleutelen hebben onbevoegden geen toegang tot de bestanden.

©PXimport

Tip 08: Externe ssd

Speelt geld geen rol en wens je maximale snelheid? Dan is een externe ssd (solid state drive) iets voor jou. Zo’n opslagstation bevat in tegenstelling tot reguliere 2,5inch- en 3,5inch-schijven geen roterende onderdelen om de gewenste bestanden te zoeken, waardoor wachttijden te verwaarlozen zijn. Dit merk je bijvoorbeeld met name wanneer je een besturingssysteem vanaf een ssd opstart, maar bijvoorbeeld ook zodra je een zwaar videobestand opent. Vanwege het gebrek aan bewegende onderdelen zijn externe ssd’s bovendien erg duurzaam en maken ze amper geluid. Een ander voordeel is dat de behuizing niet veel groter is dan een stapeltje bankpasjes, zodat je deze externe opslagdrager gemakkelijk meeneemt. Houd wel rekening met een forse aanschafprijs. Daarnaast is de opslagcapaciteit beperkt tot maximaal 2 TB. Merken die externe ssd’s ontwikkelen, zijn onder meer Western Digital, SanDisk, LaCie en Samsung. Vooral de Portable SSD T5-lijn van Samsung is bekend, waarbij de 2TB-versie een adviesprijs heeft van maar liefst 909,99 euro. Laat je hierdoor overigens niet afschrikken, want de 250GB-versie is met een adviesprijs van 149,99 euro een stuk vriendelijker geprijsd.

©PXimport

Wie maximale snelheid wenst, kiest het best voor een externe ssd

-

Kooptips

Op zoek naar een betrouwbare harde schijf? Hieronder vind je drie interessante koopsuggesties:

WD My Passport Ultra

Prijs: € 84,99 / € 109,99 / € 144,99 / € 159,99 De WD My Passport Ultra is met 1, 2, 3 en 4 TB opslag verkrijgbaar. Het betreft een 2,5inch-exemplaar. Als eerste valt het luxe design op, waarbij geïnteresseerden keuze hebben tussen de kleurstellingen wit-goud en grijs-zwart. Zoals je van een portable schijf mag verwachten, zijn de afmetingen met 11 × 8,15 × 1,35 centimeter (l × b × h) beperkt. Overigens zijn de versies met 3 en 4 TB wel iets hoger, namelijk 2,15 centimeter. Via een usb3.0-aansluiting koppel je het apparaat aan een computer of smart-tv. Fijn is dat Western Digital software meelevert om back-ups te maken. Het is zelfs mogelijk om je gegevens hardwarematig te versleutelen, zodat niemand anders bij je data kan komen.

WD Elements Desktop

Prijs: € 99,99 / € 119,99 / € 139,99 / € 169,99 Western Digital staat al sinds jaar en dag bekend om het ontwikkelen van betrouwbare schijven en de Elements Desktop-reeks is daar een bekend voorbeeld van. Deze externe 3,5inch-schijf is dan ook bij zo’n beetje elke elektronicawinkel te koop. Je hebt keuze tussen 2, 3, 4 en 5 TB opslag. De behuizing is wat forser vergeleken met die van veel andere externe schijven, waardoor je de Elements Desktop rechtop kunt neerzetten. De verbinding met de pc verloopt via usb 3.0. Daarnaast is er een ingang voor het netsnoer.

©PXimport

Seagate Backup Portable

Prijs: € 144,99 / € 164,99 Seagate is een van de weinige fabrikanten die externe 2,5inch-schijven van 5 TB produceert. Voor twintig euro minder is de Backup Portable overigens ook met een capaciteit van 4 TB verkrijgbaar. Het product is voorzien van een usb3.0-aansluiting en Seagate levert back-upsoftware mee. Dankzij de 2,5inch-formfactor is de behuizing erg compact, namelijk 11,45 × 7,8 × 2,05 centimeter (l × b × h). Met een gewicht van 247 gram is deze schijf bovendien niet al te zwaar. De Backup Portable is te koop in vier kleurstellingen, namelijk blauw, rood, zilver en zwart.

▼ Volgende artikel
Review Apple Watch Series 11 – Kleine verbeteringen
© Jeroen Boer - ID.nl
Gezond leven

Review Apple Watch Series 11 – Kleine verbeteringen

Je kunt er bijna de klok op gelijkzetten: elk jaar komt er een nieuwe generatie Apple Watch op de markt. Vergelijk je de nieuwe Apple Watch Series 11 met zijn voorganger, dan zul je aan de buitenkant geen verschil zien. Wat is er dit jaar dan wel nieuw?

Uitstekend
Conclusie

De Apple Watch Series 11 is een prima smartwatch, maar brengt weinig vernieuwing. Heb je een Apple Watch Series 9 of 10, dan kun je deze nieuwe variant daarom rustig overslaan. Ben je wel toe aan een nieuwe Apple Watch, dan krijg je met de Series 11 een goede smartwatch om je pols, al heeft de goedkopere SE met iets minder functies nu ook dezelfde chip.

Plus- en minpunten
  • Goed scherm
  • Goede activiteitentracking
  • Goede slaaptracking
  • Batterijduur
  • Zelfde chip als voorganger
  • Weinig vernieuwing

De Apple Watch Series 11 heeft een identiek ontwerp als de Series 10 en is nog steeds beschikbaar in een titanium- of aluminiumvariant als 42- of 46mm-uitvoering. De enige kleine in het oog springende vernieuwing is dat de aluminiumvariant nu ook in de kleur spacegrijs beschikbaar is. Dat is de kleur waarin wij het horloge hebben getest. Bedienen doe je afhankelijk van de functie met het aanraakscherm, de draaikop of een drukknop.

©Jeroen Boer - ID.nl

Uiterlijk is er geen verschil met de vorige Apple Watch.

Zelfde chip

De buitenkant is dus weinig vernieuwend en ook binnenin heeft Apple geen heel spannende wijzigingen doorgevoerd. De gebruikte chip is dezelfde S10 die ook in de voorganger te vinden was. Opmerkelijk is dat ook de tegelijkertijd verschenen duurdere Apple Watch Ultra 3 en goedkopere Apple Watch SE 3 voorzien zijn van dezelfde S10-chip. De flink goedkopere instapper is dus net zo snel als de duurdere modellen. Apple is bij de GPS + Cellular-variant wel overgestapt naar een 5G-modem in plaats van een 4G-modem, maar daar zul je in de praktijk niks van merken.

©Jeroen Boer - ID.nl

Op de achterkant vind je de sensors die onder andere je hartslag detecteren.

Prima scherm

De Apple Watch 11 heeft een oledscherm met afhankelijk van de gekozen variant een diameter van 1,77 of 1,96 inch. De beeldkwaliteit van het scherm is uitstekend en ook buiten is de Apple Watch dankzij de hoge helderheid goed af te lezen. Het scherm is afgewerkt met gehard glas. Vrijwel krasongevoelig saffierglas krijg je bij de Apple Watch 11 alleen op de duurdere titaniumvariant. De door mij geteste aluminiumvariant is voorzien van gehard glas dat Apple net als op de voorganger 'Ion-X' noemt. Dat geharde glas is volgens Apple dankzij een keramische coating deze generatie wel twee keer zo krasbestendig geworden. Tijdens het testen van de aluminiumvariant zijn er geen krassen op het scherm gekomen.

Twee apps

Op je iPhone gebruik je twee in iOS standaard geïntegreerde apps om het horloge te beheren. De instellingen vind je in de app Watch, waarmee je bijvoorbeeld de meldingen kunt instellen en de wijzerplaat kunt veranderen. De gegevens rondom je activiteiten vind je in de app Gezondheid, waarin je allerlei tegels met informatie rondom je stappen, activiteiten en slaap vindt. De Gezondheid-app bevat veel gegevens, maar zou wat overzichtelijker kunnen. Er staan wel erg veel losse tegels onder elkaar als je op Alle gegevens tikt. Gelukkig kun je de voor jou belangrijke gegevens vastmaken op het dashboard, want waarschijnlijk vind je lang niet alle data belangrijk.

Je vindt alle gegevens in de Watch- en Gezondheid-apps.

Goede activiteittracking

De Apple Watch is een uitgebreide activiteitstracker die uitstekend werkt. Het enige dat we een beetje irritant vonden, is dat de Apple Watch wel automatisch activiteiten als fietsen of wandelen kan detecteren, maar dat er een handmatige actie nodig is om deze activiteit echt als work-out op te slaan. Zie je de melding over het hoofd, dan is de activiteit als losse work-out verdwenen.

De automatische detectie is verder wat ons betreft nauwkeurig genoeg. Bij het tracken van bewuste sportactiviteiten speelt dat minder omdat je dan via het horloge een work-out voor de gewenste activiteit kunt starten. Daarnaast wordt je slaapgedrag bijgehouden en word je gewaarschuwd bij afwijkingen rondom je hartslag, slaap(apneu) en bloeddruk. Dat is overigens niet nieuw; de vorige Apple Watch kan dat ook allemaal.

©Jeroen Boer - ID.nl

De Apple Watch vraagt je om een herkende activiteit te bevestigen om deze daadwerkelijk als work-out op te slaan.

Accuduur

De accucapaciteit is niet bekend, maar volgens Apple gaat het horloge de hele dag mee en dat wordt probleemloos gehaald. Een keertje de Apple Watch vergeten op te laden en dan toch naar je werk gaan is geen probleem. Leg je hem aan de lader als je bijvoorbeeld gaat douchen of even als je thuis komt, dan heb je altijd genoeg energie.

De Apple Watch klikt trefzeker op de meeleverde magnetische laadpuck. Die laadpuck zelf blijft ook magnetisch plakken op metalen meubels zoals een nachtkastje. Heb je een metalen kastje, dan is dat extra handig omdat de lader dan zelf ook niet verschuift. Het laden gaat best vlot; het duurt ongeveer een uur om een volledig lege accu weer helemaal op te laden.

Conclusie

De Apple Watch Series 11 is een prima smartwatch, maar brengt weinig vernieuwing. Heb je een Apple Watch Series 9 of 10, dan kun je deze nieuwe variant daarom rustig overslaan. Ben je wel toe aan een nieuwe Apple Watch, dan krijg je met de Series 11 een goede smartwatch om je pols, al heeft de goedkopere SE met iets minder functies nu ook dezelfde chip.

▼ Volgende artikel
Handige tweaks: zo maak je Windows 11 sneller
© ID.nl
Huis

Handige tweaks: zo maak je Windows 11 sneller

Windows 11 is ontworpen om je pc beter te laten presteren dan zijn voorganger Windows 10. Toch geldt ook hier dat het systeem gaandeweg steeds trager wordt. Gelukkig zijn er eenvoudige trucs om je computer weer vleugels te geven.

Zelfs een modern besturingssysteem kan na verloop van tijd trager aanvoelen. Met de onderstaande tips kun je Windows 11 opnieuw optimaliseren. Uiteindelijk draait het vooral om keuzes. Het systeem zit boordevol functies en opties, maar niet alles heb je echt nodig. Schakel overbodige onderdelen uit, dan win je meestal direct aan snelheid. 

Zet Widgets uit

Veel klassieke trucs om Windows sneller te maken, werken ook in Windows 11. Maar er zijn ook enkele optimalisaties die specifiek voor dit besturingssysteem gelden en echt merkbaar verschil maken. Zo introduceert Windows 11 Widgets: interactieve kaarten die dynamisch informatie tonen over het weer, nieuws, aandelen of sport… Handig, maar ze verbruiken geheugen en bandbreedte. Vind je dit te veel van het goede, dan kun je ze beter uitschakelen. Dat doe je eenvoudig via de taakbalk: klik met de rechtermuisknop op een lege plek. Kies Taakbalkinstellingen en zet Widgets uit.

Geen fan van Widgets? Vergeet ze dan niet uit te zetten.

Visuele effecten en animaties uitschakelen

Windows 11 bevat heel wat grafische tierlantijntjes die er fraai uitzien, maar wel extra rekenkracht vragen. Denk aan animaties bij het minimaliseren of maximaliseren van vensters, transparante achtergronden en schaduwen. Vooral op systemen met weinig RAM of een oudere grafische kaart kan dit merkbare vertraging opleveren. Kies je liever voor prestaties dan voor cosmetica, dan schakel je deze visuele effecten uit. Druk op Win+I om de Instellingen te openen en ga naar Toegankelijkheid / Visuele effecten. Zet daar de schakelaars bij Transparantie-effecten en Animatie-effecten uit. Omdat Windows 11 hierdoor minder grafische elementen hoeft te renderen, merk je direct een vlottere werking, vooral bij het openen en sluiten van vensters.

Hoe minder grafische effecten, hoe sneller Windows Verkenner zal aanvoelen.
Instellingen voor prestaties

Er bestaat ook een snelle manier om in één keer alle visuele effecten te beheren. Typ in de zoekfunctie van Start: De weergave en prestaties van Windows aanpassen. Standaard staat dit ingesteld op Automatisch selecteren. Ga naar het tabblad Visuele effecten en je leest precies welke opties voor de vormgeving actief zijn. Wil je alle grafische franje in één klap uitschakelen, kies dan voor Beste prestaties. Klik vervolgens op Toepassen en bevestig met OK.

In de instelling Beste prestaties worden alle visuele effecten uitgeschakeld.

Kritisch voor opstartprogramma’s

Telkens wanneer je Windows opstart, worden automatisch programma’s in de achtergrond geladen. Veel software installeert zo’n opstartprogramma zonder dat je het beseft. Applicaties die je zelden gebruikt, verbruiken daardoor onnodig geheugen en processorkracht en vertragen bovendien de opstartprocedure. Hoe meer programma’s mee opstarten, hoe langer het duurt voor je pc gebruiksklaar is. Controleer dit via Instellingen / Apps / Opstarten. Daar vind je een overzicht van alle apps die samen met Windows starten. Bekijk de lijst kritisch en zet de schakelaar uit bij programma’s die je niet meteen nodig hebt. Zo start je pc merkbaar sneller op.

Snoei in de lijst opstartprogramma’s.

Dubbelchecken in Taakbeheer

Daarna kun je ook nog een keer via Taakbeheer snoeien in de programma’s die op de achtergrond draaien. Open deze app door met de rechtermuisknop op een lege plek in de taakbalk te klikken en Taakbeheer te kiezen. Deze handige tool toont alle actieve programma’s en services. Klik in de linkerbalk op het vijfde pictogram van boven om de lijst met opstart-apps te openen. Sorteer vervolgens op Status, zodat de ingeschakelde apps bovenaan verschijnen. In de kolom Invloed op opstarten zie je meteen of een app geen, weinig of juist veel invloed heeft op de systeemprestaties. Wil je voorkomen dat een programma automatisch meedraait, klik er dan met de rechtermuisknop op en kies Uitschakelen. Hiermee verwijder je de toepassingen niet. Je voorkomt alleen dat ze bij het opstarten worden geladen. Je kunt de apps dus nog altijd handmatig starten. Besluit je later dat een programma tóch automatisch mee moet opstarten, dan schakel je het op dezelfde manier weer in.

In Taakbeheer zie je ook de invloed die de opstartprogramma’s en -processen hebben.
Zuiniger in plaats van sneller

In Taakbeheer zit een handige functie om het energieverbruik van Windows 11 te verbeteren: de Efficiëntiemodus. Deze modus verlaagt de prioriteit van achtergrondapplicaties, waardoor je pc sneller werkt en de batterijduur wordt verlengd. Daarom heeft deze modus een eco-pictogram in de vorm van twee blaadjes. Een belangrijke kanttekening: niet alle processen en apps ondersteunen deze modus. Bij sommige zul je het pictogram dus niet zien. Start Taakbeheer en ga naar de weergave Processen (het derde pictogram van boven in de linkerbalk, bestaande uit drie vierkantjes). Hier zie je de lijst van actieve apps en processen. Selecteer de app of het proces dat je in de efficiëntiemodus wilt zetten en klik op het Efficiëntiemodus-pictogram rechtsboven in het scherm. Bevestig je keuze. Je kunt dezelfde optie ook bereiken door met de rechtermuisknop op een app of proces te klikken. Sommige apps, zoals Microsoft Edge, staan standaard al in de efficiëntiemodus. Bij deze apps kun je de modus niet uitschakelen.

Sommige applicaties ondersteunen de efficiëntiemodus.

Sta automatisch Windows-onderhoud toe

Windows 11 voert voortdurend onderhoud uit om te controleren of alles naar behoren functioneert. Dit omvat systeemdiagnoses en beveiligingsscans. Het lost bovendien automatisch gevonden problemen op. Dit automatisch onderhoud vindt plaats op een vastgesteld tijdstip wanneer het apparaat in slaapstand staat en is aangesloten op een stroombron. Het is mogelijk dat je deze functie per ongeluk hebt uitgeschakeld, of dat het een tijd niet actief was. Bijvoorbeeld als je de laptop ’s nachts hebt uitgeschakeld in plaats van in slaapstand te zetten, of als hij tijdelijk niet op het lichtnet was aangesloten. Zorg er daarom voor dat de functie dagelijks actief is. Typ in het zoekvak van de taakbalk Configuratiescherm en selecteer in deze app Systeem en beveiliging. In het gedeelte Onderhoud klik je onder Automatisch onderhoud op Onderhoud starten als je het direct wilt uitvoeren. Om ervoor te zorgen dat dit dagelijks gebeurt, klik je op Onderhoudsinstellingen wijzigen. Kies het gewenste tijdstip en vink het vakje aan: Gepland onderhoud toestaan om mijn computer aan te zetten.

Standaard wordt dit Windows-onderhoud om 2 uur ’s nachts uitgevoerd.

Verwijder bloatware

Bij de installatie van Windows 11 worden automatisch programma’s meegeleverd waar je niet om hebt gevraagd. Sommige zijn logisch en nuttig, veel andere worden niet eens door Microsoft zelf ontwikkeld, maar door externe leveranciers. Soms gebeurt het ook dat bij de installatie van een programma een andere applicatie ongemerkt mee op je pc wordt gezet. Deze adware en bloatware zijn verraderlijk, omdat ze vaak automatisch starten zonder dat je het merkt. Je zult merken hoeveel beter je pc presteert wanneer je er vanaf bent. Je kunt Taakbeheer gebruiken om adware en bloatware te herkennen, maar gemakkelijker is het gebruik van een externe tool. Een handige optie is O&O AppBuster: volledig gratis en zonder installatie. Download de tool via https://www.oo-software.com/en/ooappbuster en start het exe-bestand. De tool scant het systeem en maakt het verwijderen eenvoudig. Je ziet telkens de uitgever van elke app en een aanbeveling. Een rode stip met het label Remove betekent dat je moet overwegen of je deze software echt nodig hebt. Is dat niet het geval, selecteer dan de titel en klik op Remove. Je kunt O&O AppBuster ook gebruiken om reguliere software te verwijderen die via de standaardmethode moeilijk te de-installeren is.

AppBuster geeft zelf aan welke bloatware het graag zou verwijderen, maar jij beslist.

Zoekindexering uitschakelen

De zoekfunctie van Windows 11 maakt gebruik van indexering op je harde schijf. Dit gebeurt op de achtergrond, waardoor je pc sneller doorzocht kan worden dan zonder indexering. Zonder index moet Windows elk bestand en elke map bij iedere zoekopdracht opnieuw doorzoeken, wat langer duurt. Bovendien zorgt de indexering ervoor dat je bestanden kunt vinden op basis van de tekst die ze bevatten. Dit is handig, maar op tragere pc’s kan de indexering de prestaties verminderen. Je kunt de snelheid van een trage computer verbeteren door de indexering uit te schakelen. Zelfs op een pc met een ssd kan dit de prestaties ten goede komen. Open de app Services door in het zoekvak van de taakbalk services.msc te typen. Scroll naar Indexeringsservice of Windows Search in de lijst met services. Dubbelklik erop en klik in het venster dat verschijnt op Stoppen. Herstart daarna de pc. Je zoekopdrachten kunnen iets trager zijn, maar het verschil merk je mogelijk niet. Wel zul je waarschijnlijk een algemene snelheidsverbetering ervaren.

Op tragere systemen schakel je de zoekindexering beter uit.

Opslaginzicht

Een harde schijf vol overbodige bestanden kan de pc vertragen. Door deze op te schonen, kun je vaak een snelheidsboost krijgen. Windows 11 biedt hiervoor een ingebouwde tool: Opslaginzicht. Open Instellingen en ga naar Systeem in de linkerbalk, zodat je rechts Opslag kunt openen. Schakel hier de optie Opslaginzicht in.

Vanaf dat moment controleert Windows voortdurend de opslag op je pc en verwijdert oude of overbodige bestanden die je waarschijnlijk niet meer nodig hebt. Denk aan tijdelijke bestanden, bestanden in de map Downloads en oude bestanden in de Prullenbak. Standaard komt Opslaginzicht pas in actie wanneer er weinig vrije schijfruimte overblijft. In dat geval verwijdert het systeem bestanden die al langer dan 30 dagen in de Prullenbak of Downloads staan. Je kunt dit ook instellen op dagelijks, elke 14 dagen of elke 60 dagen.

Deze opties zijn vooral handig voor wie vergeet deze mappen regelmatig handmatig leeg te maken. 

Stop de synchronisatie via OneDrive

De Microsoft-cloudopslagtool OneDrive zorgt ervoor dat de bestanden op je pc perfect gesynchroniseerd worden met de cloud. Het is een efficiënte back-uptool voor het geval je pc te maken krijgt met een virusinfectie of hardwareschade. OneDrive is zo diep geïntegreerd in Windows dat veel gebruikers denken dat het niet uit te schakelen is, maar dat klopt niet. De automatische OneDrive-synchronisatie kan je computer aanzienlijk vertragen. Als je ervoor kiest om je back-up op een andere manier te organiseren, kun je de synchronisatie eenvoudig uitschakelen. Klik op het OneDrive-cloudpictogram in het systeemvak en daarna op het tandwielpictogram om de Instellingen te openen. Ga naar het tabblad Account en klik op Deze pc ontkoppelen. Dit betekent niet dat je de bestanden kwijt bent die in de lokale OneDrive-map staan.

Wil je liever van een andere back-up gebruikmaken, dan kun je OneDrive beter uitschakelen.
Geheugenintegriteit uitschakelen

Merk je dat Windows 11 op een oudere computer niet soepel draait? Dit kan te maken hebben met ingebouwde beveiligingsfuncties zoals TPM 2.0 en Geheugenintegriteit. Geheugenintegriteit helpt je pc te beschermen tegen geavanceerde aanvallen, maar kan op oudere of minder krachtige hardware een impact op de prestaties hebben. Als je bereid bent om een klein beetje veiligheid in te ruilen voor betere prestaties, kun je Geheugenintegriteit uitschakelen via Instellingen / Privacy & Beveiliging / Windows-beveiliging / Apparaatbeveiliging / Kernisolatie en Geheugenintegriteit.

Vooral op oudere pc’s heeft de Geheugenintegriteit een negatieve invloed op de snelheid.

Schakel de Gamemodus uit

De Gamemodus van Windows 11 optimaliseert je pc voor het spelen van games. Wanneer Windows merkt dat je een game speelt, geeft het de prioriteit aan de systeembronnen voor gaming door deze tijdelijk weg te nemen bij andere apps en achtergrondprocessen. Dit is interessant voor serieuze gamers, maar wanneer je geen games speelt, kan het systeem juist vertragen omdat het resources reserveert ‘voor het geval dat’ je toch een game zou starten. Het uitschakelen van de Gamemodus kan je pc daarom ook sneller maken. Je kunt de functie altijd opnieuw inschakelen wanneer je een game wilt spelen. Zelfs als je nog nooit een game op je pc hebt gespeeld, staat de Gamemodus standaard ingeschakeld. Om deze uit te schakelen, ga je naar Instellingen / Gaming / Gamemodus. Zet de schakelaar Gamemodus uit.

Je kunt uiteraard de Gamemodus nog handmatig aanzetten als je een game speelt.