Steden worden steeds slimmer. Op straat en in winkels komen steeds meer geavanceerde camera’s en sensoren te hangen, auto’s krijgen steeds meer slimme functies, en je smartphone en pasjes geven ongelooflijk veel data door aan partijen in binnen- en buitenland. Kun je straks nog onbespied de deur uit, of is er geen privacy meer? PCM vraagt het de experts.

Matthijs Pontier, Piratenpartij Amsterdam

©PXimport

“Ja, als de overheid in samenspraak met bewoners niet uitkijkt hoe die slimme stad wordt ingericht. Er is namelijk een risico dat je privacy verloren gaat, bijvoorbeeld omdat er steeds meer camera’s met gezichtsherkenning komen. Dat vind ik een groot probleem omdat je mensen zo constant kan volgen en je dus een surveillancesamenleving krijgt."

"Bovendien moet je rekening houden met datalekken. Veel slimme functies werken ook op een manier waarbij alleen de noodzakelijke gegevens gebruikt worden, wat privacyvriendelijker is. Gelukkig begint hier steeds meer aandacht voor te komen.”

Dr. ir. Els Leclercq, onderzoeker faculteit Bouwkunde TUDelft

©PXimport

“Nee, niet per se. Zo’n slimme stad verwerkt heel veel data en het gaat erom wie de eigenaar is en wat die ermee doet. Momenteel verzamelt de overheid veel data in de publieke ruimte en doen bedrijven dat op andere manieren. Met de AVG-privacywet heeft de overheid een stap in de goede richting gezet, maar uit mijn onderzoek blijkt dat veel mensen het gevoel hebben dat ze geen zeggenschap hebben over hun data en het achterliggende systeem."

"Dat maakt me bezorgd. Ik denk dat er veel meer algemene kennis, bewustwording en debat nodig is over wat de overheid en private bedrijven met onze data doen.”

Dr. Rebecca Moody, data-onderzoeker Erasmus Universiteit

©PXimport

“Nee, alleen in een niet echt slimme stad heb je minder privacy dan je voorheen had in een domme stad. Maar hoe slimmer de stad, hoe meer data er verwerkt en gecombineerd wordt. Een slimme stad loopt harder tegen de regelgeving aan, waardoor je privacy beter gewaarborgd wordt."

"Die regelgeving houdt de slimme stad op een bepaalde manier tegen. Want er kan heel veel, maar lang niet alles mag. Zo verbiedt de wet dat slimme camera’s je overal mogen volgen. Ik heb er vertrouwen in dat de overheid zich aan de wet houdt omdat zij wil weten hoe groepen mensen zich verplaatsen, niet wie.”

Jan-Willem Wesselink, Future City Foundation

©PXimport

“Nee, in zo’n slimme stad kan je privacy goed geregeld zijn. Omdat dit een politiek onderwerp is, is de invulling aan de bestuurders. We hebben de AVG-privacywet al en op Europees niveau is er de wil om verder te gaan, dus strengere wetgeving te maken. Wat ik veel enger vind en waar we veel meer op moeten letten, is dat onze autonomie niet teveel ingeperkt wordt."

"We worden steeds meer beïnvloed door allerlei systemen als navigatie-apps en naarmate die beïnvloeding toeneemt, hebben we minder grip op ons eigen leven. Een zelfrijdende auto gaat ook meer over autonomie dan over privacy.”

Netflix komt in maart met een mini-documentairereeks die geheel om dinosauriërs draait. De serie heet simpelweg 'The Dinosaurs'.

In de serie, die in samenwerking met de makers van Our Planet is gemaakt, krijgen kijkers de opkomst en ondergang van de dinosauriërs mee, die met CGI op indrukwekkende wijze tot leven worden gewekt. Kijkers kunnen een groot scala aan dinosauriërs zien, waaronder de befaamde Tyrannosaurus Rex en de Stegosaurus.

De CGI wordt gemaakt door Industrial Light & Magic. Daarbij zullen de afleveringen aan elkaar gepraat worden door Morgan Freedom. Eerder verleende hij zijn stem ook al voor Life on Our Planet. Steven Spielberg - de regisseur van Jurassic Park - is als executive producer aangesteld.

The Dinosaurs zal uit vier afleveringen bestaan, die op 6 maart allemaal aan het aanbod van Netflix worden toegevoegd. Hieronder is een trailer te zien.

14 februari, de dag van de liefde. Of je nu al jaren gelukkig getrouwd bent of nog volop aan het daten bent: het is een dag waarop we allemaal extra openstaan voor een mooi gebaar of een leuk berichtje. En precies dan let je misschien net even wat minder goed op. Voor cybercriminelen is het daarom een van de mooiste dagen van het jaar. Want de kans dat zij (en niet Cupido) raak schieten, is groot. Hoe je Valentijnsfraude kunt herkennen én hoe je jezelf ertegen kunt beschermen, lees je in dit artikel.

Partnerbijdrage - in samenwerking met Bitdefender

Dat onderzoek van het Bitdefender Antispam Lab laat zien dat het niet bij een paar losse berichtjes blijft; het is een enorme golf. Tussen januari en februari was bijna veertig procent van alle mailtjes over Valentijnsdag pure misleiding. Je krijgt dan van alles in je inbox: van nepcadeaus en vage enquêtes tot uitnodigingen om iemands profiel te bekijken op een datingsite. Of wat dacht je van 'exclusieve aanbiedingen' die eigenlijk alleen maar bedoeld zijn om je gegevens te stelen.

Vooral in Europa en de Verenigde Staten draaien de spamfilters overuren. In de VS sloegen de oplichters het vaakst toe, maar ook in landen als Duitsland, Ierland en het Verenigd Koninkrijk was het raak. Het laat maar weer zien dat een mailtje met een roos of een hartje in de onderwerpregel lang niet altijd met goede bedoelingen is verstuurd.

Veel van die valse berichten maken slim gebruik van alles wat bij Valentijnsdag hoort. Je ziet in deze periode opeens veel meer mailtjes die van grote parfummerken of bekende webwinkels lijken te komen. Vaak spelen ze direct in op je nieuwsgierigheid met een bericht over een 'geheim cadeau' of een 'versleutelde liefdesboodschap' die voor je klaarstaat. Omdat we rond deze dag vaker pakketjes en verrassingen verwachten, klik je in een opwelling sneller op zo'n link om je gegevens te 'bevestigen'. Gegevens die ze vervolgens kunnen misbruiken…

©Bitdefender

Naast deze mailboxfraude gaan oplichters ook op de datingapps steeds geraffineerder te werk. Wat opvalt, is hoe echt de nepaccounts tegenwoordig lijken. Oplichters gebruiken allang niet meer alleen maar gejatte foto's van internet; ze laten AI complete mensen maken die helemaal niet bestaan. Je krijgt dan een match met iemand die er sympathiek en betrouwbaar uitziet, en het gesprek loopt ook nog eens heel soepel. Het enige doel is om jouw vertrouwen te winnen. Pas als dat er is, begint de toon te veranderen en gaan ze subtiel vissen naar geld voor een investering of een andere vage dienst. Dit noemen ze ook wel 'pig butchering': ze 'mesten' je als het ware vet met aandacht, om je daarna financieel kaal te plukken.

Waar bij spammail vooral wordt ingespeeld op je nieuwsgierigheid en hebberigheid, wordt er bij datingfraude vooral ingespeeld op je emoties. Je hoeft natuurlijk niet iedereen direct te wantrouwen, maar blijf alert op de subtiele signalen. Wees kritisch als een match na een paar berichten al ongewoon emotioneel wordt of als het gesprek wel erg snel van de datingapp naar WhatsApp of Telegram moet verhuizen. Ook elk verzoek om geld, crypto of cadeaubonnen is een direct alarmsignaal.

©Bitdefender

Omdat het steeds lastiger is om met het blote oog te zien of een bericht klopt, is een extra check geen overbodige luxe. Scamio is een gratis online tool van Bitdefender die je precies op die momenten van twijfel helpt. Je plakt simpelweg een link, tekst of screenshot in de chat, waarna de tool onderzoekt wat je precies hebt ontvangen. Het systeem herkent patronen die vaak bij oplichting voorkomen, analyseert het taalgebruik en checkt hoe een link is opgebouwd. Binnen een paar seconden krijg je een duidelijke beoordeling. Dat werkt niet alleen voor die flirterige chatberichten, maar ook voor vage cadeauclaims of pakketjes die je niet verwacht.

Wil je liever dat je apparaten automatisch een oogje in het zeil houden, dan bieden Premium Security en Ultimate Security van Bitdefender een stevige basis. Deze pakketten blokkeren phishing, nepsites en schadelijke berichten al voordat ze echt kwaad kunnen doen. Een handig onderdeel hiervan is Scam Copilot; deze kijkt op de achtergrond met je mee terwijl je een site bezoekt of een bericht leest. Zodra er iets niet klopt, krijg je meteen een seintje. Zo ben je beschermd zonder dat je daar zelf iets voor hoeft te ondernemen.

Valentijnsdag is en blijft een dag waarop we graag contact maken met anderen. Maar de cijfers liegen niet: het is ook de periode waarin oplichters extra actief zijn. Dat risico kun je nooit helemaal uitsluiten, maar je kunt jezelf wel een stuk beter beschermen.

Door alert te blijven op de bekende trucs, vage berichten eerst even te laten checken en je apparaten goed te beveiligen, houd je zelf de regie over je digitale leven. Zo zorg je ervoor dat je online zoektocht naar een cadeau of een leuke date misschien niet 100% zonder risico is, maar wel een stuk veiliger en leuker blijft - ook op 14 februari.