ID.nl logo
Schijf partitioneren en formatteren in Windows 10
© Reshift Digital
Zekerheid & gemak

Schijf partitioneren en formatteren in Windows 10

Je schijf optimaal indelen en laten werken? Met partitioneren deel je de ruimte op je pc in zoals je wilt. Welke programma’s kun je hiervoor gebruiken, en hoe kies het juiste bestandssysteem? We leggen uit hoe je een schijf partitioneren kunt in Windows 10. Ook formatteren komt daarbij aan bod.

Door een schijf te partitioneren, deel je deze in verschillende secties in. Dit wordt aangeduid met partities. Een partitie kan bijvoorbeeld een besturingssysteem bevatten of gereserveerd zijn voor opslag van data. Vaak worden partities aangemaakt wanneer je de computer voor het eerst inricht, maar ook op een later tijdstip is het mogelijk om nieuwe partities te maken en bestaande partities te wijzigen. Dit kun je doen met behoud van gegevens die zich al op de schijf bevinden.

Verschillende partities kunnen zorgen voor meer overzicht en geven flexibiliteit, bijvoorbeeld wanneer je besluit om de computer op te schonen en een schone installatie van Windows uit te voeren. Als je een partitie maakt voor het besturingssysteem en een aparte partitie voor je bestanden, hoef je alleen de partitie met het besturingssysteem onder handen te nemen. De gegevenspartitie blijft ongewijzigd.

Voor je een schijf partitioneert of formatteert, is het aan te raden om een back-up te maken van de bestanden die daar op staan. Voor hulp daarbij verwijzen we je door naar deze Cursus Back-up en herstel. Eventueel met 180 pagina's tellend praktijkboek!

Schijfbeheer gebruiken

Met het onderdeel Schijfbeheer kun je een groot deel van de indelingstaken in Windows uitvoeren. Open het Startmenu en typ Diskmgmt.msc, gevolgd door een druk op Enter. Schijfbeheer wordt geopend en laat je zien welke fysieke schijven en bijbehorende partities op het systeem actief zijn. In het bovenste gedeelte van het venster zie je de stations met schijfletter, capaciteit en beschikbare ruimte. Zodra de partitie bruikbaar is dankzij een bestandssysteem wordt het in Windows aangeduid als volume.

Over bestandssystemen Elke harde schijf maakt gebruik van een specifiek bestandssysteem. Het bestandssysteem bepaalt de manier waarop je gegevens worden opgeslagen. Op Windows-computers heb je vaak te maken met fat- en ntfs-bestandssystemen. Vooral in oudere versies van Windows (tot en met Windows Millennium Edition) werd gebruik gemaakt van de fat-indeling. Ook geheugenkaarten maken nog vaak gebruik van het fat-bestandssysteem. Fat is een afkorting voor File Allocation Table en bestaat in verschillende varianten. Zo is het fat16-systeem geschikt voor opslagruimte tot 2 GB. Fat32 leent zich voor een capaciteit van 4 tot 32 GB. De variant exfat is bedoeld voor 64 GB en grotere opslag. Ntfs vindt zijn oorsprong in Windows NT (het NT File System) en wordt onder meer in Windows 8.1 en Windows 10 gebruikt. Het bestandssysteem is een geavanceerder bestandssysteem dan fat (onder meer op het gebied van beveiliging) en leent zich goed voor grotere schijven.

Voor meer informatie over de schijf of de partitie, rechtsklik je erop, waarna je kiest voor Eigenschappen. Het eigenschappenvenster is opgebouwd uit meerdere tabbladen. Op de tab Algemeen zie je van welk bestandssysteem gebruik wordt gemaakt en hoe de capaciteit van het volume is verdeeld. De tab Extra geeft toegang tot hulpprogramma’s voor de gezondheid van het volume. Zo kun je hier het volume controleren op fouten en de schijf optimaliseren en defragmenteren.

De tab Hardware geeft informatie over het merk en model van het volume. Via de overige tabbladen kun je instellingen aanpassen op het gebied van gedeelde toegang, beveiliging, back-ups en het instellen van een opslaglimiet.

©PXimport

Bestaande partitie aanpassen

Maak je gebruik van een schijf die je wilt onderverdelen in meerdere partities en wil je de bestaande gegevens niet verwijderen? Als de schijf nog ruimte overheeft, kun je de bestaande partitie verkleinen en de vrijgekomen ruimte gebruiken om een aanvullende partitie te maken.

Klik met de rechtermuisknop op de schijf die je wilt onderverdelen in meerdere partities. Kies voor Volume verkleinen. Schijfbeheer controleert hoeveel ruimte beschikbaar is en geeft dit weer in een nieuw venster bij Hoeveelheid beschikbare ruimte voor verkleinen (in MB). Geef in het vak eronder aan met hoeveel MB de partitie moet worden verkleind. In het vak Totale grootte na verkleinen (in MB) lees je wat er overblijft. Tevreden? Klik op Verkleinen.

In het hoofdvenster van Schijfbeheer zie je nu de losse ruimte, aangeduid als niet-toegewezen ruimte. Nu is het tijd om de partitie te maken in deze ruimte. Klik met rechts op Niet toegewezen ruimte en kies voor Nieuw eenvoudig volume. Schijfbeheer opent nu een wizard die helpt met het maken van het nieuwe volume.

©PXimport

Geef aan hoeveel ruimte aan de partitie moet worden toegekend. Wil je één partitie maken, dan geef je de volledige ruimte op. Wil je van de vrije ruimte meerdere partities maken, dan geef je op hoeveel ruimte aan deze partitie mag worden toegekend. Geef ook een schijfletter op.

De wizard vraagt of je het nieuwe volume wilt formatteren. Kies voor Dit volume op basis van de volgende instellingen formatteren. Het gewenste bestandssysteem is ntfs. Bij Volumenaam geef je de gewenste naam op. Plaats een vinkje bij Snelformatteren en klik op Volgende. Klik in het laatste venster op Voltooien. De nieuwe partitie is gemaakt en klaar voor gebruik.

Stationsletter aanpassen

Bent je niet tevreden over de stationsletter, dan kun je deze achteraf trouwens eenvoudig aanpassen via Schijfbeheer. Tot slot kijken we daar nog even naar. Klik met de rechtermuisknop op het volume en kies voor Stationsletter en paden wijzigen. Klik op de bestaande letter en kies voor Wijzigen. Vervolgens kun je een nieuwe stationsletter kiezen bij Deze stationsletter toewijzen. Klik op OK. De stationsletter is nu aangepast.

▼ Volgende artikel
Nieuwe FromSoftware-game The Duskbloods komt echt alleen naar Switch 2
Huis

Nieuwe FromSoftware-game The Duskbloods komt echt alleen naar Switch 2

The Duskbloods, de nieuwe game van Elden Ring- en Dark Souls-ontwikkelaar FromSoftware, zal echt alleen op Nintendo Switch 2 uitkomen.

Dat heeft de ontwikkelaar benadrukt bij het bekendmaken van zijn kwartaalcijfers (via VGC). Daarbij werd ook nog eens benadrukt dat The Duskbloods nog altijd gepland staat om ergens dit jaar uit te komen, net zoals de Switch 2-versie van Elden Ring.

Over de exclusieve Switch 2-release van The Duskbloods: "Het wordt verkocht via een samenwerking met Nintendo, met verkoopverantwoordelijkheden verdeeld per regio. De game komt alleen voor Nintendo Switch 2 beschikbaar." Daarmee is dus duidelijk gemaakt dat Nintendo een nauwe samenwerking met FromSoftware is aangegaan voor de game en dat het spel niet zomaar op andere platforms uit zal komen.

Over The Duskbloods

The Duskbloods werd begin vorig jaar aangekondigd in een speciale Nintendo Direct waarin de eerste Switch 2-games werden getoond, maar sindsdien zijn er geen nieuwe beelden van het spel uitgebracht. Zoals gezegd is de game ontwikkeld door FromSoftware, het Japanse bedrijf dat naam voor zichzelf heeft gemaakt met enorm uitdagende spellen, waaronder de Dark Souls-serie en Bloodborne. Met de openwereldgame Elden Ring scoorde de ontwikkelaar enkele jaren geleden nog een megahit.

Watch on YouTube

The Duskbloods wordt een PvPvE-game, waarbij spelers het dus tegen elkaar en tegen computergestuurde vijanden opnemen. Maximaal acht spelers doen aan potjes mee. Na het kiezen van een personage in een hub-gebied wordt men naar een gebied getransporteerd waar er met andere spelers en vijanden gevochten wordt, al kan men soms ook samenwerken om vijanden te verslaan.

Spelers besturen een 'Bloodsworn', wezens die dankzij een speciaal bloed dat in hun lichaam zit meer krachten tot hun beschikking hebben dan reguliere mensen. Ondertussen is het einde van de mensheid nabij, en bestaat de wereld uit verschillende tijdperken, wat voor een mengelmoes van stijlen zorgt.

▼ Volgende artikel
Beeldverversing versus pixels: waarom soepel gamen beter is dan scherp
© Gorodenkoff Productions OU
Huis

Beeldverversing versus pixels: waarom soepel gamen beter is dan scherp

Resolutie is marketing, refreshrate is beleving. Waar 4K zorgt voor een mooi plaatje, zorgt een hoge verversing (Hz) ervoor dat je daadwerkelijk wint. Hieronder lees je waarom snelheid in feite de échte koning is in gaming.

Veel gamers staren zich blind op 4K-resolutie. Ze kopen een duur scherm, zetten de settings op Ultra en vragen zich vervolgens af waarom hun spel stroperig aanvoelt. De misvatting is dat 'mooier' gelijkstaat aan 'beter'. In werkelijkheid is de vloeibaarheid van het beeld – de refreshrate, oftewel verversingssnelheid – veel bepalender voor hoe direct en responsief een game aanvoelt. Aan het eind van dit artikel weet je precies of jij moet kiezen voor pixels of snelheid.

Hoe je ogen bedrogen worden door Hertz

Stel je voor dat je snel met je muis over je bureaublad beweegt. Op een standaard 60Hz-scherm zie je de cursor in schokjes over het beeld springen; je hersenen vullen de gaten in. Op een 144Hz- of 240Hz-gaming-monitor verdwijnen die gaten.

Het technische verschil zit hem in de verversingssnelheid: het aantal keren per seconde dat het beeld wordt vernieuwd. Bij 60 Hz krijg je elke 16,6 milliseconden een nieuw beeld. Bij 144 Hz is dat elke 6,9 milliseconden. Dat klinkt als een klein verschil, maar je voelt het direct. Het gestotter dat je onbewust gewend bent verdwijnt. Bewegingen voelen boterzacht aan, alsof de cursor (of je crosshair) aan je hand vastgeplakt zit in plaats van er achteraan zwemt. Dit effect wordt motion clarity genoemd: objecten blijven scherp, zelfs als ze snel door het beeld bewegen.

©Framestock

De winst in shooters en snelle actie

Wanneer werkt dit in je voordeel? Vooral in competitieve shooters zoals Call of Duty, Counter-Strike of Valorant. In dit soort games telt elke milliseconde. Een hogere refreshrate vermindert de input lag, oftewel de tijd tussen jouw klik en de actie op het scherm.

Stel, je draait je personage snel om. Bij een lage refreshrate wordt de vijand een fractie later getoond en zie je veel bewegingsonscherpte (motion blur). Met een hoge refreshrate zie je de vijand eerder en scherper, waardoor je sneller kunt reageren. Je hebt letterlijk actuelere informatie dan je tegenstander. Om dat te bereiken heb je wel een krachtige videokaart nodig die genoeg beelden per seconde (FPS) kan genereren om je snelle scherm bij te houden.

Wanneer resolutie het toch wint van snelheid

Is snelheid altijd heilig? Nee. Als je vooral tragere, meer verhalende games speelt (zoals Cyberpunk 2077 in de 'sightseeing' modus), Microsoft Flight Simulator of grafische RPG's, dan voegt 240 Hz weinig toe. In deze titels kijk je vaak naar stilstaande of langzaam bewegende omgevingen.

In dat geval wil je juist de texturen van de bomen, de reflecties in het water en de details in gezichten zien. Een 4K-monitor op 60 of 120 Hz is dan een logischer keuze dan een onscherp 1080p-scherm op 360 Hz. De visuele pracht weegt hier zwaarder dan de milliseconden reactietijd. Ook voor console-gamers die op de bank zitten, is een goede televisie met 4K en HDR vaak indrukwekkender dan puur de hoogste framerates.

Situaties waarin een hoge refreshrate zinloos is

Er zijn momenten dat investeren in een snel scherm weggegooid geld is. Dat gebeurt bijvoorbeeld als je hardware de snelheid niet kan leveren; als je videokaart maar 50 frames per seconde kan leveren, heeft een 144Hz-scherm geen nut omdat het scherm wacht op de computer. Daarnaast beperken oude kabels je bandbreedte, waardoor je monitor soms terugvalt naar 60 Hz zonder dat je het doorhebt. Ook op oudere consoles zoals de Nintendo Switch of de standaard PS4 heb je niets aan snelle schermen, omdat deze hardware fysiek gelimiteerd is op 60 Hz of lager.

Bepaal wat jouw setup aankan

Kijk dus kritisch naar je huidige situatie voordat je naar de winkel rent. Heb je een high-end pc die makkelijk 120+ FPS haalt in jouw favoriete games? Dan is een upgrade naar een 144- of 165Hz-monitor de grootste sprong in spelplezier die je kunt maken. Speel je op een PlayStation 5 of Xbox Series X? Zoek dan specifiek naar een scherm met HDMI 2.1-ondersteuning om 120 Hz op 4K mogelijk te maken. Zit je ver van je scherm af en speel je relaxed? Investeer dan liever in resolutie en kleurdiepte.

©Proxima Studio

Kortom: snelheid is de sleutel tot succes!

Verversingssnelheid is belangrijker dan resolutie voor iedereen die actie- of competitieve games speelt. Het zorgt voor een vloeiender beeld, minder input lag en betere motion clarity, wat je direct een voordeel geeft in het spel. Resolutie is vooral luxe voor het oog, maar refreshrate is pure prestatie voor de speler.