Reddit, Twitter en zelfs Pornhub proberen het fenomeen al aan banden te leggen, maar de opmars van neppe AI-porno, ofwel 'deep fake', lijkt niet te stoppen. En dat levert problemen op.

'Deepfake AI-porno' klinkt als een mix van fintech-hype, futurologie, en een beetje viezigheid, maar het proces is in korte tijd uitgegroeid tot een groot probleem voor sociale media, beroemdheden en juristen.

De term staat voor het gebruiken van foto's van gezichten in andere beelden - in dit geval de gezichten van beroemdheden die 'gephotoshopt' worden in bestaande pornovideo's.

Beroemdheden als gewilde doelwitten

Beroemdheden zijn al jaren een gewild doelwit van perverselingen. 'The Fappening' staat nog vers in het geheugen, toen de iCloud-accounts van tientallen vrouwelijke entertainers werden gehackt en duizenden naaktfoto's over het web werden verspreid. De dader werd later opgepakt en veroordeeld voor 18 maanden, maar daarmee is de interesse in gewone actrices en zangeressen in seksuele posities en situaties niet minder geworden.

Dat kan sinds kort met deep fake-AI-porno, waarmee 'gewone' gezichten in bestaande porno-video's worden geplakt.

Deep fakes

De term 'deep fake' om de porno te beschrijven lijkt van een Reddit-gebruiker genaamd DeepFakeApp te komen. Hij ontwikkelde in december een experimenteel desktopprogramma (vernoemd naar zichzelf) om dergelijke fake video's en gifjes te maken - voornamelijk pornografisch materiaal met beroemdheden. Hij zette de applicatie online en begon een community op Reddit, die al snel tienduizenden volgers kreeg.

Machine learning

Het programma maakt gebruik van open source machine learning-algoritmes zoals Googles TensorFlow. Een gebruiker hoeft het maar te downloaden en er een batch foto's aan toe te voegen om zelf al een video te maken.

Om meer te leren over machine learning lees je ook ons uitgebreide achtergrondartikel.

Verboden op sociale media

Het gemak waarmee geruikers met deep fake-algoritmesvideo's kunnen maken zorgt voor problemen bij sociale media zoals Reddit of Twitter. Die waren er dan ook snel bij om hun regels aan te passen en nagemaakte content te blokkeren. Reddit en Twitter zijn, in tegenstelling tot bijvoorbeeld Facebook of Instagram, normaal gesproken erg tolerant wat porno betreft. Dat deep fake-video's dan ook zo snel verboden worden is veelzeggend.

Inmiddels is de subreddit /r/deepfakes gebanned van de website. Een afgeleide subreddit genaamd /r/fakeapp bestaat nog steeds, opgericht door een gebruiker genaamd DeepFakes - waarvan wordt aangenomen dat het óf dezelfde persoon is als DeepFakeApp, of in ieder geval iemand met wie hij nauw samenwerkte.

In tegenstelling tot die oude subreddit is het in /r/fakeapp ten strengste verboden om niet-wederzijdse porno te plaatsen. Daar staat een ban op. Toch lijkt een groot gedeelte van de discussies op de subreddit te draaien om pornografie, en worden er vooral veel links gedeeld naar fora waar die beelden wél verspreid mogen worden.

Pornosites tegen deep fakes

Het zijn niet alleen sociale media die worstelen met het fenomeen. Ook 's werelds bekendste pornosite Pornhub verbiedt het plaatsen van deep fakes, maar de manier waarop dat moet gebeuren is nog onduidelijk. Een snelle zoekterm op de site laat op moment van schrijven 47 actieve deep fake-pornovideo's zien met verschillende bekende actrices. Pornhub zegt zelf dat het deep fake-video's behandelt zoals iedere andere vorm van content: als iemand een verwijderverzoek indient vanwege copyright-schending of wraakporno.

Maar juist die aanpak krijgt veel kritiek. Pornhub is juist groot geworden door het feit dat de website zo overspoeld wordt door video's dat copyright-houders niet tegen het enorme volume kunnen opvechten en het daarom maar opgeven.

Vechten tegen de bierkaai

Bovendien is het effect van één website (hoe invloedrijk dan ook) vechten tegen de bierkaai. Er zijn immers tienduizenden andere sites die maar wat graag verkeer trekken met dergelijke video's, zoals het relatief onbekende EroMe waar nu al tientallen deep fakes op worden aangeboden. Ook zijn er al een groot aantal forums online gekomen waar het delen van video's wordt gestimuleerd - het duurde ons niet veel langer dan 5 minuten om zulke websites te vinden.

Machine learning

AI-porno wordt gemaakt met machine learning-algoritmes. Waar die tot een paar jaar geleden nog voornamelijk voor onderzoekers beschikbaar waren wordt het steeds makkelijker voor doorsnee gebruikers om op die manier dergelijke nepvideo's te maken. Netwerken zoals TensorFlow van Google zijn inmiddels open source beschikbaar, en gratis te gebruiken voor studenten en onderzoekers, maar ook voor iedereen die wil experimenteren met machine learning.

Dat leidt tot apps zoals Deep Fake, die nu gratis te downloaden zijn en die uitgerekend een gebruiksvriendelijke interface hebben.

Makkelijk te maken

Programmeurs hebben dan enkel nog een aantal foto's of video's nodig om de beelden zo echt mogelijk te laten lijken. Daarom zijn beroemdheden zo aantrekkelijk voor het maken van de video's. Via Google en YouTube zijn met een paar zoektermen miljoenen beelden van een actrice beschikbaar.

Opvallend is ook dat voor machine learning geen industriële high-end hardware nodig is. Met gewone consumenten-gpu's en -cpu's is het al mogelijk om beelden te renderen - al is het natuurlijk afhankelijk van de kracht van een chip hoe snel dat gebeurt.

Gewone mensen

Omdat het steeds makkelijker wordt zulke beelden te maken is het maar de vraag wanneer het niet meer alleen over beroemdheden gaat, maar ook over 'gewone mensen'; de kennissen, vrienden of zelfs familie van een maker. Hoe geavanceerder de algoritmes worden, des te makkelijker het wordt om beelden te genereren. Experts voorspellen dan ook dat het in de toekomst doodnormaal wordt om zelfgemaakte porno te maken met wie je dan ook wil zien.

Legaliteit

Het is dan ook maar de vraag of zulke namaakporno wel legaal is, maar gek genoeg is dat niet zo makkelijk als het lijkt.

Daarbij kun je de link leggen met wraakporno, ook een relatief nieuw concept dat in groeiende mate problematisch wordt. Wraakporno is pornografisch materiaal dat door iemand anders wordt geüpload, vaak door bijvoorbeeld een rancuneuze ex.

"Verwerking van persoonsgegevens"

Aan de oppervlakte voelt het alsof deep fake-porno illegaal is - het is in ieder geval zwaar onethisch. Maar is het ook echt tegen de wet? Volgens Arnoud Engelfriet van ICT Recht wel, maar niet rondom dezelfde principes als wraakporno. Neppe porno is volgens Engelfriet 'een geautomatiseerde verwerking van een persoonsgegeven', en daarvoor zou de maker uitdrukkelijke toestemming nodig hebben.

Voor zover bekend heeft er nog geen rechter uitspraak gedaan over het fenomeen, maar als dat gebeurt kan dat leiden tot een precedent waarin het maken van neppe porno inherent wordt verboden.

Van de andere kant: wie houdt zich nou netjes aan zo'n uitspraak?

Er is een korte nieuwe trailer uitgekomen van de aankomende animatiefilm The Super Mario Galaxy Movie.

In de 30 seconden durende spot heeft Yoshi wederom een prominente rol - in de vorige Mario-animatiefilm ontbrak dit personage nog. Er zitten ook een aantal beelden in die al in vorige trailers van de film voorbij kwamen, maar ook compleet nieuwe beelden - waaronder Princes Peach en Toad in een relatief futuristisch ogende omgeving.

Over The Super Mario Galaxy Movie

Nadat enkele jaren geleden de uiterst succesvolle animatiefilm The Super Mario Bros. Movie uitkwam - logischerwijs gebaseerd op de langlopende Mario-reeks van Nintendo - werkt het bedrijf samen met Illumination al enige tijd aan het vervolg, The Super Mario Galaxy Movie.

Net zoals The Super Mario Bros. Movie lijkt ook het vervolg elementen uit allerlei verschillende Mario-games te pakken, al gebruikt deze nieuwe film de insteek van de twee Super Mario Galaxy-games, waarin Mario het universum afreist.

Diverse acteurs uit de eerste film keren terug in dit vervolg. Mario en Luigi worden wederom ingesproken door Chris Pratt en Charlie Day, en Jack Black vertolkt wederom de stem van Bowser. Ook acteurs als Keegan-Michael Key en Anya Taylor-Joy keren terug. De stem van Bowser Jr. zal in deze film ingesproken worden door Benny Safdie - vooral bekend voor zijn regiewerk - en het personage Rosalina krijgt een stem via Oscar-winnares Brie Larson.

The Super Mario Galaxy Movie gaat wereldwijd - op sommige markten na - op 1 april dit jaar in première.

Nintendo-films

Nintendo zet steeds meer in op het uitbrengen van films gebaseerd op IP van het bedrijf. Naast deze Mario-films werkt Nintendo ook aan een live-action verfilming van The Legend of Zelda-reeks, die in 2027 in de bioscoop zal draaien en daarna naar Netflix komt. Volgens geruchten gaat het bedrijf ook werken aan een spin-off-animatiefilm rondom Donkey Kong, die in de Mario-films wordt ingesproken door Seth Rogen.

Nintendo gaf onlangs in een gesprek met investeerders aan dat ze de verfilmingen niet maken om op korte termijn winst te maken, maar om de franchises van het bedrijf bij een nog groter publiek vanzelfsprekend te maken - wat op de lange termijn de games van het bedrijf nog populairder moet maken.

Wat Netflix betreft hebben consumenten die Netflix na de overname van Warner Bros. (en dus HBO Max) te duur vinden worden een simpele oplossing: hun abonnement opzeggen.

Netflix en Warner Bros. hebben vorig jaar een overeenkomst gesloten waarbij eerstgenoemde streamingbedrijf het filmproductiebedrijf overneemt. Als dit allemaal doorgaat, zal Netflix dus niet alleen de films van Warner Bros. in handen krijgen, maar ook concurrerende streamingdienst HBO Max, dat van Warner Bros. is.

Onder sommige abonnees bestaat dan ook de angst dat een Netflix-abonnement veel duurder gaat worden, bijvoorbeeld wanneer er Warner Bros.-films die nog maar net uit zijn in de bioscoop op zullen verschijnen, of als HBO Max eventueel met Netflix wordt samengevoegd.

Die angst bestaat ook bij Amerikaanse waakhonden die controleren of de overname wel door kan gaan, en in een verhoor van de senaat onlangs werd een van Netflix' ceo's, Ted Sarandos, daarover aan de tand gevoeld.

Eén klik

Aldus Sarandos: "Netflix en Warner Bros. hebben beiden streamingdiensten, maar ze complementeren elkaar enorm. Sterker nog: 80% van alle HBO Max-leden hebben ook een abonnement op Netflix. We zullen consumenten meer content voor minder geld geven."

Daarna werd gevraagd of Netflix hun abonnementen "betaalbaar" zou houden na de overname. Daarop had Sanandos een duidelijk antwoord: "Je kunt ons abonnement met één klik opzeggen. Als de consument het teveel geld vindt voor wat ze krijgen, kunnen ze hun abonnement met één klik opzeggen."

Klare taal dus, al wordt hieruit niet duidelijk of prijzen na de overname daadwerkelijk zullen stijgen. Het is ook mogelijk dat Netflix beide streamingdiensten gescheiden houdt, of dat het een allesomvattend abonnement voor beide streamingdiensten aan gaat bieden. Op moment van schrijven is dit niet bekend.