ID.nl logo
De technologie achter deepfake en synthetische media
© Reshift Digital
Huis

De technologie achter deepfake en synthetische media

Je eigen gezicht op een filmpersonage plakken is geestig en vrij onschuldig, een politicus iets laten zeggen wat hij of zij nooit gezegd heeft is al van een andere orde. We hebben het uiteraard over deepfakes. Hoe werkt de technologie achter synthetische media?

Een belangrijk containerbegrip waar deepfakes onder vallen is ‘synthetische media’. Dat staat voor content die niet door mensen is gemaakt, maar door computers gegenereerd. Het gaat bijvoorbeeld om foto’s of video’s die niet echt zijn, maar er wel heel echt uitzien. Maar het kan ook gaan om audio, teksten of virtuele objecten. De content wordt geproduceerd door een algoritme op basis van kunstmatige intelligentie (AI, artificial intelligence). 

Deze AI wordt gevoed en getraind door data, zoals foto’s met verschillende gezichtskenmerken, bewegende beelden van een persoon, teksten, muziek of het interieur van huizen. Hoe groter de dataset, des te beter de vaardigheden van het algoritme worden. Software heeft ten opzichte van mensen het voordeel dat het content met hoge snelheid en op oneindige schaal kan produceren.

Een algoritme kan op basis van een dataset met bijvoorbeeld foto’s van tienduizenden personen de gelaatskenmerken analyseren, zoals de positie en kenmerken van de ogen, neus en mond, wenkbrauwen, haar en bijvoorbeeld moedervlekken. Door die vanuit verschillende hoeken te analyseren ontstaat een 3D-model van het gezicht. 

Op basis daarvan, en de overeenkomsten en verschillen tussen mensen in de dataset, kan het algoritme zelf mensen ‘maken’. Wanneer beelden gecombineerd worden van echte mensen wordt dit een deepfake genoemd. Maar het kan ook op basis van random noise, oftewel pixels.

©PXimport

Face swappen

Een onderdeel dat vaak in het nieuws komt, is een zogenoemde deepfake-video of -foto. Hierbij wordt een persoon gedeeltelijk vervangen door een andere persoon – bijvoorbeeld door het gezicht te verwisselen. Het begrip ‘deepfake’ is een samenvoeging van twee Engelse woorden: ‘deep learning’ en ‘fake’. Deep learning is een onderdeel van ‘machine learning’, dat gebaseerd is op kunstmatige neurale netwerken. Het wordt gebruikt om bestaande afbeeldingen en video te combineren, en delen ervan te integreren. 

Bij veel deepfake-video’s wordt meestal alleen een klein deel van een persoon vervangen: het gezicht. Dit heet een ‘faceswap’. Dit scheelt kostbare rekenkracht en het is beduidend minder complex omdat niet al het haar, lichaam, kleding en de achtergrond hoeft te worden vervangen. In de praktijk worden vaak alleen de gelaatstrekken van een hoofd overgenomen, zoals de ogen, neus, wenkbrauwen, gezichtshaar en mond. Deze worden wel zo aangepast dat de kleur en de belichting van het gezicht overeenkomt met het origineel. 

Het resultaat ziet er vaak verrassend echt uit, zeker wanneer het personen betreft die qua bouw een beetje op elkaar lijken. Een bekend voorbeeld is een scène van Arnold Schwarzenegger in Terminator 2, waarbij het gezicht is vervangen door aartsrivaal Sylvester Stallone. Een faceswap is tegenwoordig zo eenvoudig dat iedere consumentencomputer het kan: er bestaat kant-en-klare opensource-software voor. Ook smartphones zijn krachtig genoeg en er zijn talloze apps, zoals Reface.

Hoe werkt deepfake?

Het manipuleren van bestaande beelden of een faceswap werkt door eerst het bronbeeld uitvoerig te analyseren: de positie en de bewegingen van alle onderdelen van het gezicht worden uitvoerig ontleedt, evenals het licht en de hoek van het gezicht. Alle individuele frames worden apart opgeslagen. Vervolgens gebeurt hetzelfde met het doelbeeld, waarbij de gezichten over elkaar worden gelegd. Hoe groter de dataset aan beelden is, des te beter is het eindresultaat.

Het produceren van een compleet nieuw beeld door een algoritme werkt anders. Dit gebeurt met een techniek die bekend staat als GAN (Generative Adversarial Network). Dit is een klasse van algoritmen voor ongecontroleerd leren. Het werkt door middel van een soort spelscenario waarbij twee neurale netwerken tegen elkaar strijden en samenwerken. 

Het eerste netwerk is de generator, die een beeld genereert (maar het kan ook een tekst of audiofragment zijn). Het tweede netwerk is de discriminator, die is getraind op een grote database van voorbeelden en probeert te detecteren of het beeld echt is, of gefabriceerd door de generator. Dit proces gaat net zo lang door tot het door het eerste netwerk geproduceerde beeld zo goed is, dat het aangemerkt wordt als echt. Het netwerk van de generator traint zichzelf dus als het ware omdat het telkens anticipeert op de afwijzingen van de discriminator. 

Een GAN die op foto’s is getraind, kan zelf beelden genereren die niet van echt te onderscheiden zijn. Deze foto’s of video’s zijn dus niet samengesteld uit echte beelden, zoals bij deepfake, maar volledig op basis van nieuwe pixels gegenereerd. Het gaat dan dus om mensen die in werkelijkheid niet bestaan, maar er wel levensecht uitzien. Voorbeelden zijn te zien op sites als thispersondoesnotexist.com. Voor katten, huiskamers en landschappen bestaat deze techniek ook.

Hollywood

De techniek worden steeds vaker toegepast in Hollywoodfilms. In Terminator Genisys, Captain Marvel, Tron: Legacy, The Irishman en Gemini werden hoofdrolspelers tientallen jaren jonger gemaakt. In 2016 zagen we een jonge Carrie Fisher als prinses Leia in Star Wars: Rogue One en in Episode IX figureerde zij zelfs na haar dood.

Amerikaanse filmmakers overwegen zelfs de in 1955 overleden acteur James Dean, te laten figureren in een nieuwe Vietnamfilm, omdat ze zijn persoon zo goed bij de rol vinden passen. Ook voor tv en op YouTube worden steeds vaker deepfakes gebruikt. Zo zond het Britse tv-netwerk Channel 4 beelden van Koningin Elizabeth uit waarbij ze een TikTok-dans deed. 

In Zondag met Lubach ontkrachtte Gerry Baudet uitspraken die door zijn ‘broertje’ waren gedaan. In december 2020 publiceerde YouTube-kanaal Sassy Justice, van de makers van South Park, een zogenaamd kerstverhaal van President Trump waarin twee rendieren onderling ruzie krijgen over de uitslag van de verkiezingen. De opname lijkt verrassend echt, inclusief de bewegingen, handgebaren, gelaatstrekken en de stem van Trump. 

Tenslotte ontstond onlangs veel reuring nadat De Correspondent een gemanipuleerd filmpje van Mark Rutte online zette, waarin het leek alsof de VVD-politicus ineens wel erg begaan was met het klimaat. Op de stem na zou je het zo geloven! 

Tekst: Jeroen Horlings

▼ Volgende artikel
Waarom de Philips HR2670/00 de publiekslieveling onder de blenders is
© Philips
Huis

Waarom de Philips HR2670/00 de publiekslieveling onder de blenders is

Hij is klein van stuk, maar groot in prestaties: dat is de reden dat de Philips HR2670/00 door consumenten is uitgeroepen tot Best Reviewed van het Jaar 2025 in de categorie blender. Gebruiksgemak, ontwerp en dagelijks gemak maken hem tot een echte favoriet. In dit artikel lees je er meer over.

Partnerbijdrage - in samenwerking met Philips

De strengste jury van Nederland is positief

Duizenden gebruikers delen op Kieskeurig.nl hun eerlijke ervaringen met producten die ze dagelijks gebruiken. Deze reviews vormen de basis van Best Reviewed van het Jaar-awards. Alleen wanneer consumenten consequent tevreden zijn over het gebruiksgemak en de prestaties van een bepaald product,  komt het in aanmerking voor deze prestigieuze prijs. De Philips HR2670/00 heeft zich over een langere tijd bewezen in keukens door het hele land - en werd daarom door gebruikers beloond met de titel Best Reviewed van het jaar 2025 in de categorie Blenders.

Compact en slim ontworpen

De Philips HR2670/00 is een compacte blender met een vermogen van 350 watt: krachtig genoeg voor smoothies, shakes en zelfs crushed ice. Hij is echt gemaakt om elke dag te gebruiken. Omdat hij zo compact is, past hij makkelijk op je aanrecht of in een keukenkastje. Altijd onder handbereik dus wanneer je snel iets gezonds wilt maken. Handig is de Blend & Go-functie: je mixt direct in de bijgeleverde draagbare beker, klikt het deksel erop en neemt je smoothie zo mee naar je werk of naar de sportschool. Dankzij twee snelheidsstanden bepaal je zelf de intensiteit van het blenden. Schoonmaken is gelukkig ook zo gebeurd: de afneembare onderdelen mogen gewoon in de vaatwasser.

©Philips

Wat gebruikers zo waarderen aan deze blender

In de reviews komt vooral naar voren hoe goed de Philips HR2670/00 past in het dagelijks gebruik. Zo schrijft iemand: "Ik was blij verrast dat de blender zo compact is, dit scheelt een hoop ruimte in mijn al over volle keuken kastjes." Een ander noemt het simpelweg "een mooie kleine compacte blender" die makkelijk op te bergen is en niet veel plek inneemt op het aanrecht.

Het gebruiksgemak wordt vaak genoemd als groot pluspunt. "Je hoeft geen handleiding door te spitten om ermee aan de slag te gaan. Alles werkt intuïtief," aldus een reviewer. Heb je je smoothie, shake of saus gemaakt? Dan ben je nauwelijks tijd kwijt aan het schoonmaken. Ook het schoonmaken gaat volgens veel gebruikers snel en eenvoudig: "Dat is eenvoudig: de afneembare onderdelen passen in de vaatwasser en de beker spoelt snel schoon," zegt een van de gebruikers. Een ander voegt daar nog aan toe: "De onderdelen zijn makkelijk los te draaien en weer vast te zetten."

©Philips

De Blend & Go-beker blijkt voor veel mensen een doorslaggevende reden om juist voor deze blender te kiezen. "Ik maak 's ochtends een smoothie en neem hem direct mee zonder te hoeven overschenken," schrijft een gebruiker. "Ideaal dus voor onderweg of voor school of op je werk," zegt iemand anders nog.

Ook over de prestaties zijn veel gebruikers positief, zeker gezien het formaat. "Hij blendt goed, je krijgt een mooie gladde smoothie, ook met bevroren fruit," staat in een van de reviews. Een ander schrijft: "Er zit genoeg power in de blender om bevroren fruit klein te maken, dat vind ik een voordeel." Zelfs ijs en noten worden genoemd: "Vers, bevroren, kant en klaar, het maakt eigenlijk niet uit wat je erin gooit, hij blendt alles met gemak."

Tegelijk zijn gebruikers realistisch over wat je wel en niet moet verwachten. Zo merkt iemand op: "Deze blender is zo compact dat je niet voor het hele gezin in één keer smoothies kunt maken," en een ander schrijft: "Voor het maken van een simpele smoothie is dit een zeer fijne en betaalbare optie."

©Philips

Een eerlijk oordeel

Ook in de kritische noten blijven gebruikers eerlijk. Meerdere reviewers noemen het bedieningsprincipe als aandachtspunt: "Je kunt de blender niet op één stand zetten, je moet de knop continu indrukken." Daarnaast wordt het materiaal van de beker genoemd: "De plastic beker is wat kwetsbaarder dan glas." Ook niet elk ingrediënt laat zich blenden. Zo schrijft iemand: "Droge producten zoals dadels lukte bij mij echt niet."

Voor de meeste mensen wegen de minpunten niet op tegen het dagelijkse gemak. Ze noemen het apparaat "handig, klein en licht," prijzen de combinatie van formaat en kracht en waarderen vooral dat je snel een smoothie maakt en deze meteen mee kunt nemen. Daarmee laat de Philips HR2670/00 zien waarom hij door gebruikers is uitgeroepen tot Best Reviewed van het Jaar 2025: geen overdreven beloftes, maar een compacte blender die precies doet wat mensen ervan verwachten.

Philips HR2670/00 Portable Blender

Ontdek hem
▼ Volgende artikel
God of War-studio onthult komende zomer mogelijk nieuwe game
Huis

God of War-studio onthult komende zomer mogelijk nieuwe game

Sony's Santa Monica Studio, de ontwikkelaar van de God of War-games, zou aankomende zomer wel eens een nieuwe game kunnen onthullen.

Daar lijkt een opmerking van God of War-acteur Christopher Judge naar te hinten. Judge speelt de rol van Kratos in de moderne God of War-spellen, en werd onlangs aan de tand gevoeld door een streamer op Fan Expo in Vancouver - al lijkt het er op dat Judge niet doorhad dat hij werd opgenomen.

Daar werd hij gevraagd naar de aankomende remake van de God of War-trilogie. Deze remake werd vorige week tijdens de State of Play-uitzending aangekondigd. Duidelijk is dat TC Carson daarin de rol van Kratos gaat vertolken, aangezien hij die rol ook in de trilogie speelde voordat Judge het stokje overnam.

In gesprek met de streamer liet Judge dan ook weten dat hij niet voorkomt in de remake van de trilogie. Hij meldt echter wel dat de remake een "nieuw vechtsysteem" zal bevatten. Daarna opperde hij het volgende: "Eind deze zomer ga je waarschijnlijk horen over wat we aan het doen zijn."

De nieuwe Santa Monica Studio-game

Hoewel hij Santa Monica Studio niet bij naam noemt, is het gezien de context van het gesprek mogelijk dat Judge het over een nieuwe game van die ontwikkelaar had waar hij wederom een rol in heeft.

Cory Barlog, de creative director van Santa Monica Studio, werkt volgens berichten al enige tijd aan een nog onaangekondigd project. Een betrouwbare insider liet onlangs doorschemeren dat de game in 2027 uit zal komen en dat het grootste gedeelte van de studio aan dit nieuwe spel werkt. De remake van de God of War-trilogie zou zich nog maar in pre-productie bevinden.

Volgens eerdere geruchten zal de nieuwe Santa Monica Studio-game geen compleet nieuwe IP betreffen, maar wel zo aanvoelen. In combinatie met Judge's recente opmerking speculeren fans dat het mogelijk om een nieuwe God of War-game gaat met een compleet andere setting - net zoals het in 2018 verschenen God of War geheel anders aanvoelde dan de trilogie die daarvoor kwam.

Tv-serie gebaseerd op God of War

Ondertussen wordt er hard gewerkt aan een tv-serie gebaseerd op God of War, waarvan de opnames als het goed is deze maand van start gaan. De serie komt op een nog onbekend moment naar Amazon Prime Video.

Afgelopen januari werd al onthuld wie de rol van hoofdpersonage Kratos gaat spelen. Dat is Ryan Hurst, bekend voor zijn rol in Sons of Anarchy. In de game God of War Ragnarök speelde hij daarnaast de rol van Thor. In de tv-serie zal hij dus van rol wisselen. Callum Vinson gaat de rol van Kratos' zoon Atreus spelen.