Vanaf begin komend jaar blokkeren de bekende browsers sommige beveiligde websites. De SHA-1-beveiliging is namelijk achterhaald, die versleuteling uit 1995 is anno nu best kraakbaar.

Google, Microsoft en Mozilla voeren elk wijzigingen door in hun webbrowsers om de oude versleutelingstechniek SHA-1 (secure hash algorithm) voortaan te weigeren. Internetgebruikers worden dan bij het surfen naar dergelijke sites geconfronteerd met foutmeldingen. Websites komen op een zwarte lijst als ze voor hun beveiligde verbinding certificaten gebruiken die nog vertrouwen op het uit 1995 stammende SHA-1. Beveiligde verbindingen zijn dan namelijk af te tappen. Daarnaast kunnen nepsites voor bijvoorbeeld phishing zich met een nagemaakt beveiligingscertificaat voordoen als legitieme sites.

‘Bedreiging voor het web’

Google doet de bejaarde versleuteling in de ban met ingang van Chrome-versie 56. Die nieuwe versie is nu in de testfase en staat gepland om eind januari als definitieve release uit te komen. Google stelt dat de kraakbaarheid van hashing-algoritme SHA-1 binnenkort praktische aanvallen mogelijk maakt die een bedreiging vormen voor beveiligde webverbindingen. Chrome zal SHA-1 certificaten voor websites niet langer vertrouwen en dus toegang tot zulke onveilige sites blokkeren.

Ook Microsoft voert begin 2017 een zogeheten uitfasering door voor SHA-1. Zijn browsers Internet Explorer (IE) en Edge blokkeren vanaf 14 februari toegang tot websites die nog de oude versleuteling gebruiken. Daarbij krijgen gebruikers een waarschuwing voorgeschoteld, die meldt dat het door de website gebruikte beveiligingscertificaat niet valide is. “Hoewel we het met klem ontmoedigen, hebben gebruikers wel de optie om de foutmelding te negeren en door te gaan naar de website”, blogt Microsoft.

Stapje voor stapje

Firefox-maker Mozilla biedt zijn gebruikers straks ook de optie om websiteblokkering te omzeilen. Bij de invoering van de SHA-1-exit en de daaruit voortvloeiende waarschuwing voor onveilige verbindingen gaat Mozilla voorzichtig te werk. Firefox-versie 51 is het kantelpunt, maar de uitfasering wordt eerst naar een deel van de gebruikers uitgerold en geleidelijk aan breder doorgevoerd. Firefox 51 is nu uit als Developer Edition en komt eind januari als definitieve release.

Ondertussen heeft Apple nog geen formele plannen bekendgemaakt om SHA-1 uit te faseren voor zijn Mac- en iOS-browser Safari. Op macOS heeft Safari in de developersmodus wel allang een optie om SHA-1 certificaten als onveilig te behandelen. Met ingang van macOS Sierra (versie 10.12) worden websites met SHA-1 certificaten niet langer als veilig gezien. Deze stap voorwaarts gebeurt op bescheiden wijze: Safari toont in de adresbalk niet langer een slotje.

Kraakdoorbraak

Het schrappen van SHA-1 is al geruime tijd in aantocht. Het algoritme voor de eenrichtingsversleuteling (hashing) van data is in 2005 al ondermijnd en sindsdien zijn telkens stappen gezet waarmee de kraakbaarheid steeds dichterbij kwam. Eind 2015 hebben wetenschappers echter een doorbraak geboekt in het praktisch kraken van SHA-1.

Daarbij heeft een Nederlandse onderzoeker van het Centrum voor Wiskunde en Informatica (CWI) bijgedragen. Dit onderzoek en de inzet van voortschrijdende technologie, zoals de forse rekenkracht die GPU’s bieden, zorgt ervoor dat het kraken van SHA-1 aanmerkelijk goedkoper kan.

Bejaard

Sinds mei 2016 is het gebruik van SHA-1 op het web al flink afgenomen. Mozilla heeft een daling waargenomen van 3,5 naar 0,8 procent. Eind 2015 waren er nog bijna 1 miljoen sites met SSL-certificaten op basis van SHA-1.

De bejaarde versleuteling doet echter niet alleen dienst voor websitecertificaten die de verbinding tussen website en bezoeker moeten beveiligen. Het algoritme wordt ook gebruikt voor versleuteling van opgeslagen gebruikersgegevens zoals wachtwoorden. Zo is het recente uitlekken van gebruikersaccounts van datingsite Adult Friend Finder mede te danken aan gebruik van SHA-1. Verder blijkt een in 2012 gestolen database met gebruikersgegevens van LinkedIn ook ‘beveiligd’ met de oude techniek.

Wikipedia heeft een deal gesloten met bedrijven als Microsoft, Amazon en Mistral AI. Zij gaan voortaan betalen voor toegang tot Wikipedia Enterprise. In ruil krijgen ze toegang tot grote hoeveelheden content uit de online encyclopedie.

De samenwerking werd gisteren aangekondigd – precies op de vijfentwintigste verjaardag van Wikipedia. De samenwerking tussen de encyclopedie en bedrijven als Microsoft, Meta, Amazon, Mistral AI en Perplexity zorgt ervoor dat zij allen gebruik kunnen maken van Wikipedia Enterprise. Het is niet bekend hoeveel deze bedrijven betalen voor hun lidmaatschap.

Wat is Wikipedia Enterprise?

Wikipedia Enterprise is de commerciële tak van Wikipedia waarbij aangesloten bedrijven op grote schaal data aangeleverd krijgen via een API-dienst. Zo kunnen AI-bedrijven, zoekmachines en spraakassistenten op grote schaal betrouwbare data van Wikipedia ontvangen die door machines gelezen kan worden.

Kortgezegd is dit een efficiënte en makkelijke manier voor bedrijven om de informatie uit Wikipedia-pagina's voor hun eigen producten te gebruiken. Daarbij gaat het ook om de meest recente versies van Wikipedia-pagina's, zodat informatie altijd zo nieuw mogelijk en dus relevant is.

Lees ook: Kennis delen? Zo werk je mee aan Wikipedia

Waarom sluiten bedrijven zich bij Wikipedia Enterprise aan?

Hoewel elk bedrijf zijn eigen reden heeft om zich bij Wikipedia Enterprise aan te sluiten, lijken de deze week aangekondigde samenwerkingen vooral te maken te hebben met het gebruik van Wikipedia-info voor AI. Op die manier kunnen AI-bots getraind worden met correcte info van Wikipedia die door mensen is geschreven, waardoor ze steeds slimmer worden en ook steeds meer informatie kunnen bieden.

De samenwerking voelt deels symbolisch: bedrijven laten hun AI-modellen al geruime tijd gebruikmaken van Wikipedia en alle andere bronnen op het internet, waardoor Wikipedia aanzienlijk minder bezoek krijgt vergeleken met enkele jaren geleden. Wikipedia riep AI-bedrijven afgelopen jaar dan ook op te betalen voor het gebruik van Wikipedia-pagina's voor AI-training. Daar hebben Microsoft, Meta, Amazon en consorten nu dus gehoor aan gegeven. Andere bedrijven, zoals Google, hadden zich al aangesloten bij Wikipedia Enterprise.

Het was al bekend dat Lego dit jaar met een nieuwe set gebaseerd op Nintendo's populaire gamereeks gaat komen, en nu zijn er zowel details als foto's van de 'The Legend of Zelda: Ocarina of Time'-set opgedoken.

De informatie en afbeeldingen zijn afkomstig van het Reddit-account Brick Tap. Het account plaatste deze op de Lego Leaks-subreddit, en onthulde daarmee dat de set een diorama van het laatste gevecht in The Legend of Zelda: Ocarina of Time is. 

Link neemt het hierin op tegen de kwaadaardige Ganondorf, en beide personages zijn dan ook inbegrepen. Ook Princess Zelda is van de partij, en de doos toont al dat we ook Ganon in zijn demonenvorm kunnen bouwen bij aankoop van de 'The Final Battle: Ocarina of Time'-set.

De set is dus nog niet officieel onthuld, maar volgens Brick Tap bevat de doos 1003 steentjes om het eindgevecht uit Ocarina of Time mee na te bouwen. Ook zegt hij dat de prijs 120 euro zal worden. Op 1 maart moet deze Lego-set in de winkels liggen, dus het valt te verwachten dat Lego deze binnenkort officieel uit de doeken doet. 

Vorig jaar werd al bekend dat Lego nog een Legend of Zelda-set uit ging brengen, nadat het bedrijf eerder al een set gebaseerd op de Great Deku Tree uit de Nintendo-franchise had uitgebracht. Die set kon je op twee manieren bouwen: als de Deku Tree uit The Legend of Zelda: Breath of the Wild, of als de versie van Ocarina of Time. 

Nintendo is zelf ook nog altijd bezig met The Legend of Zelda. Hoewel er nog weinig bekend is over het volgende deel in de reeks, bracht het bedrijf in 2024 The Legend of Zelda: Echoes of Wisdom uit, waarin de titulaire prinses voor het eerst de hoofdrol speelde. Ook heeft het Japanse bedrijf de handen ineen geslagen met Sony Pictures om een live-action Zelda-film te maken, waarvan in 2025 de eerste beelden zijn getoond. De film draait vanaf 7 mei 2027 in de bioscoop.