Een e-bike is een kostbaar bezit waar je zuinig op bent. Daarbij past deskundig onderhoud door de fietsenmaker en door jouzelf. Zo houd je jarenlang plezier van je elektrische fiets. Vooral de wintermaanden, wanneer je minder op de fiets zit, is een uitstekend moment om je fiets goed onder handen te nemen.

Tip 1: Frame schoonmaken

Een schoon en blinkend fietsframe maakt iedere fietser gelukkig. Voor het verwijderen van modder en stof van je frame kun je in principe een sopje met afwasmiddel gebruiken. Met behulp van een doek, afwasborstel en tandenborstel zijn alle plekken goed bereikbaar. Ook zijn er speciale schuimreinigers (ook wel foam cleaner genoemd) te koop. Het schuim kun je eenvoudig aanbrengen en druipt niet direct van het frame. Het zorgt voor een krachtige reiniging.

©Hans van Looij

Tip 2: Remmen reinigen en afstellen

Wanneer de remhendel bij het remmen het handvat raakt, dan kun je met de stelschroef de rem iets strakker afstellen. Zijn de remblokjes versleten, dan rest slechts een bezoek aan de fietsenmaker. Heb je schijfremmen op je e-bike, dan kun je last krijgen van piepende remmen. Dit is meestal te wijten aan vetaanslag op de schijf. In zo’n geval is het zaak om de schijf grondig te reinigen met een ontvettende remmenreiniger (ook wel brake cleaner genoemd).

Tip 3: Derailleur en tandwielen schoonmaken

Bij een e-bike met derailleurversnelling moet die periodiek onderhouden worden. Maak de derailleurwieltjes goed schoon met een doek voorzien van kettingreiniger en spuit de asjes in met een smeermiddel. De tandwielcassette in het achterwiel kan tevens met een kettingreiniger worden schoongemaakt. Gebruik een doek of tandenborstel om vet en vuil tussen de tandwielen te verwijderen.

Tip 4: Accu controleren

De accu van een e-bike is in principe onderhoudsvrij, omdat de batterijcellen in een afgesloten behuizing zijn ondergebracht. De behuizing kun je natuurlijk gewoon met een doek afnemen en reinigen. Controleer wel af en toe of de naden van de behuizing nog goed op elkaar aansluiten. Daar waar de accu met de contactpunten verbinding maakt met de bekabeling is het verstandig om deze punten af en toe in te spuiten met speciale contactspray voor e-bikes, dat zorgt voor een goede stroomverbinding, en beschermt tegen vocht en corrosie.

©Hans van Looij

Tip 5: Motordiagnose

Zowel voorwiel-, midden- als achterwielmotoren hebben geen speciaal onderhoud nodig. Loopt de motor schokkerig, valt de ondersteuning deels weg of maakt de krachtbron ineens een ander geluid, ga dan voor een diagnose naar de fietsspecialist. De behuizing van de motor is eenvoudig met een sopje te reinigen. Vergeet bij een middenmotor ook de onderzijde niet te reinigen.

Lees ook: Dit zijn dé trends in e-bikes voor 2024

Tip 6: Bandenspanning en profiel checken

Zachte fietsbanden hebben een grote invloed op de actieradius van een e-bike en slijten bovendien sneller. Check iedere twee tot drie werken de bandenspanning. Voor de juiste spanning die de fabrikant voorschrijft, kijk je op de zijkant van de band. Een fietspomp met een drukmeter is uiteraard belangrijk.

Houd ook het profiel in de gaten. Banden met weinig profiel bieden weinig grip op een nat en onregelmatig wegdek. Loop regelmatig de band even na op scherpe steentjes, glas en stekels.

Tip 7: Ketting of riem reinigen

Bij een e-bike die voorzien is van een kettingkast hoef je in principe zelf niets te ondernemen. Daarnaast is het verwijderen en monteren van de kettingkast geen eenvoudige klus, laat dit dus over aan de fietsenmaker.

Beschikt de e-bike over een open kettingsysteem, dan is regelmatig onderhoud zeker een vereiste. Met een speciale kettingreiniger week je olie- en vetresten los, bovendien wordt los en aangekoekt straatvuil verwijderd. Daarna de ketting goed afnemen met een doek. Druppel vervolgens een smeermiddel op de schakels van de ketting en draai deze een paar keer rond. Leg een stuk karton onder de fiets om smeerdruppels op de vloer of tegels te voorkomen. Verwijder tenslotte overtollig smeermiddel met een doek om vetspetters op je kleding tijdens de eerste rit te voorkomen.

Wanneer de e-bike beschikt over riemaandrijving heb je minder omkijken naar het onderhoud. Maak de riem af en toe met een doek schoon en spuit hem in met een onderhoudsspray voor de riem (ook wel belt spray genoemd). Deze spray is vuil- en vochtafstotend, en zorgt voor een soepele loop van de riem.

©Hans van Looij

Tip 8: Trappers controleren

Kijk regelmatig of de trappers nog mooi ronddraaien. Zo niet, spuit het draaipunt een beetje in met smeermiddel. Kijk of de reflectoren nog goed zichtbaar zijn en maak het profiel met een borstel schoon voor meer grip op de trappers.

Lees ook: Zo kies je het perfecte fietszadel!

Tip 9: Verlichting nalopen

Controleer periodiek of de voor- en achterverlichting nog functioneert. Kijk ook of de koplamp goed op de weg is gericht en tegenliggers niet verblind. Indien de verlichting op de accu is aangesloten, maar af en toe uitvalt, zal de fietsenmaker ernaar moeten kijken. Heb je batterijverlichting? Zorg dan altijd dat je voorraadje batterijen hebt.

Tip 10: Kettingslot(hoes) en frame nakijken

Veel kettingsloten worden om de zadelpen gewikkeld. Controleer of de beschermhoes rondom de schakels niet verschoven of beschadigd is. En check het frame op eventuele beschadigingen. Breng indien nodig tape aan om het lakwerk te beschermen (in webshops ook wel helicopter tape genoemd).

Wanneer je je dekbed gewassen hebt, wil je dat het natuurlijk weer lekker dik en luchtig aanvoelt. Maar wanneer je hem gewoon in de droger gooit, kan de vulling gaan klonteren, zodat er dunne stukken en dikke stukken ontstaan. Dat slaapt niet echt lekker. Om dat te voorkomen, gooien veel mensen er een paar tennisballen bij. Helpt dat echt?

Wat tennisballen in de droger doen

Tijdens het drogen raken de tennisballen telkens het dekbed. Dat helpt vooral bij dons en veren. Als die nat zijn, blijven ze aan elkaar plakken en zakt de vulling in. Door de constante beweging vallen die samengepakte delen weer uiteen, waardoor de vulling zich opnieuw verspreidt. Zo kan de warme lucht overal beter bij en droogt het dekbed gelijkmatiger. De droogtijd wordt er niet korter van, maar het dekbed komt wel duidelijk voller uit de droger.

Hoeveel tennisballen zijn genoeg?

Met één tennisbal in de wasdroger merk je vaak weinig, zeker bij een groot dekbed. Die verdwijnt al snel in de stof en heeft dan weinig effect. Met twee tot vier ballen werkt het beter, omdat ze het dekbed op meerdere plekken tegelijk in beweging houden. Zolang de ballen vrij kunnen bewegen en niet vast blijven zitten in de vulling, doen ze hun werk.

Kun je elke tennisbal gebruiken bij het drogen van een dekbed in de droger?

iet elke tennisbal is even geschikt. Vooral nieuwe of felgekleurde ballen kunnen bij hogere temperaturen kleur afgeven en kleine pluisjes verliezen van de vilten buitenlaag. Dat komt niet vaak voor, maar het risico is wel aanwezig. Gebruik je oudere tennisballen, dan is de kans hierop kleiner. Wil je dat verder beperken, dan kun je de ballen in een oude witte sok stoppen en die dichtknopen. Het effect blijft grotendeels hetzelfde, al is het iets minder uitgesproken dan met losse ballen.

Geef het dekbed genoeg ruimte in de droger

Tennisballen helpen alleen als het dekbed voldoende ruimte heeft om te bewegen. Is de trommel te vol, dan draait alles als één geheel rond en gebeurt er weinig. Wil je grote tweepersoonsdekbedden drogen, dan heb je een droger met een ruime trommel nodig. Heb je die niet zelf? Kijk dan of er een wasserette bij je in de buurt is. Meer ruimte zorgt voor meer beweging en daarmee voor een beter eindresultaat.

Niet elk dekbed kan in de droger

Tennisballen hebben vooral effect bij dons- en verendekbedden. Bij synthetische vulling is dat verschil kleiner en kan de constante beweging van de ballen de vulling na verloop van tijd zelfs vervormen. Wol, zijde en andere natuurlijke materialen mogen meestal helemaal niet in de droger. Check daarom altijd eerst het waslabel voordat je het dekbed in de trommel legt.

Even tussendoor opschudden helpt

Haal het dekbed halverwege het programma even uit de droger en schud het los, alsof je het bed opmaakt. Leg het daarna omgedraaid terug in de trommel. Zo verdeelt de vulling zich opnieuw en kan het dekbed gelijkmatiger drogen.

Wat kun je van het eindresultaat verwachten?

Tennis- of drogerballen zijn vooral een hulpmiddel, geen vervanging voor de juiste drooginstellingen. Droog het dekbed niet te vaak of te heet: kies een lage of middelhoge temperatuur en selecteer een speciaal dons- of beddengoedprogramma als dat op je droger zit. Zorg ook voor voldoende ruimte in de trommel. Als je dan ook nog eens ballen laat meedraaien, heb je er alles aan gedaan om te zorgen dat je dekbed weer lekker vol uit de droger komt!

Waarom start een computer met een SSD binnen enkele seconden op, terwijl een oude harde schijf blijft ratelen? Het vervangen van een HDD door een SSD is de beste upgrade voor een trage laptop of pc. We leggen in dit artikel uit waar die enorme snelheidswinst vandaan komt en wat het fundamentele verschil is tussen deze twee opslagtechnieken.

Iedereen die zijn computer of laptop een tweede leven wil geven, krijgt vaak hetzelfde advies: vervang de oude harde schijf door een SSD. De snelheidswinst is direct merkbaar bij het opstarten en het openen van programma's. Maar waar komt dat enorme verschil in prestaties vandaan? Het antwoord ligt in de fundamentele technologie die schuilgaat onder de behuizing van deze opslagmedia.

De vertraging van mechanische onderdelen

Om te begrijpen waarom een Solid State Drive (SSD) zo snel is, moeten we eerst kijken naar de beperkingen van de traditionele harde schijf (HDD). Een HDD werkt met magnetische roterende platen. Dat kun je vergelijken met een geavanceerde platenspeler. Wanneer je een bestand opent, moet een fysieke lees- en schrijfkop zich naar de juiste plek op de draaiende schijf verplaatsen om de data op te halen. Dat fysieke proces kost tijd, wat we latentie noemen. Hoe meer de data op de schijf verspreid staat, hoe vaker de kop heen en weer moet bewegen en wachten tot de juiste sector onder de naald doordraait. Dit mechanische aspect is de grootste vertragende factor in traditionele opslag.

©Claudio Divizia

Flashgeheugen en directe gegevensoverdracht

Een SSD rekent definitief af met deze wachttijden omdat er geen bewegende onderdelen in de behuizing zitten. De naam 'Solid State' verwijst hier ook naar; het is een vast medium zonder rammelende componenten. In plaats van magnetische platen gebruikt een SSD zogenoemd NAND-flashgeheugen. Dat is vergelijkbaar met de technologie in een usb-stick, maar dan veel sneller en betrouwbaarder. Omdat de data op microchips wordt opgeslagen, is de toegang tot bestanden volledig elektronisch. Er hoeft geen schijf op toeren te komen en er hoeft geen arm te bewegen. De controller van de SSD stuurt simpelweg een elektrisch signaal naar het juiste adres op de chip en de data is direct beschikbaar.

Toegangstijd en willekeurige leesacties

Hoewel de maximale doorvoersnelheid van grote bestanden bij een SSD indrukwekkend is, zit de echte winst voor de consument in de toegangstijd. Een besturingssysteem zoals Windows of macOS is constant bezig met het lezen en schrijven van duizenden kleine systeembestandjes. Een harde schijf heeft daar enorm veel moeite mee, omdat de leeskop als een bezetene heen en weer moet schieten. Een SSD kan deze willekeurige lees- en schrijfopdrachten (random read/write) nagenoeg gelijktijdig verwerken met een verwaarloosbare vertraging. Dat is de reden waarom een pc met een SSD binnen enkele seconden opstart, terwijl een computer met een HDD daar soms minuten over doet.

©KanyaphatStudio

Van SATA naar NVMe-snelheden

Tot slot speelt de aansluiting een rol in de snelheidsontwikkeling. De eerste generaties SSD's gebruikten nog de SATA-aansluiting, die oorspronkelijk was ontworpen voor harde schijven. Hoewel dat al een flinke verbetering was, liepen snelle SSD's tegen de grens van deze aansluiting aan. Moderne computers maken daarom gebruik van het NVMe-protocol via een M.2-aansluiting. Deze technologie communiceert rechtstreeks via de snelle PCIe-banen van het moederbord, waardoor de vertragende tussenstappen van de oude SATA-standaard worden overgeslagen. Hierdoor zijn snelheden mogelijk die vele malen hoger liggen dan bij de traditionele harde schijf.