ID.nl logo
Automatisch de gordijnen dichtdoen: wat zijn je opties?
Huis

Automatisch de gordijnen dichtdoen: wat zijn je opties?

Wanneer je aan een smarthome denkt, dan denk je wellicht niet meteen aan het automatiseren van de gordijnen. Maar toch kun je je gordijnen ‘slim’ maken en zelfs opnemen in de verschillende routines en automatiseringen van je smarthome. In dit artikel kijken we naar de opties.

Wellicht sta je er niet zo bij stil wat een invloed gordijnen op je huis en vooral op de sfeer van het huis hebben. Je houdt er pottenkijkers mee buiten, en kunt tegelijkertijd voor een veilige en warme omgeving zorgen. Dat is natuurlijk helemaal afhankelijk van het type gordijnen dat je uitkiest, evenals de kleur. Lange gordijnen die vanaf het plafond gedrapeerd langs het raam de grond aanraken komen een stuk zachter en sfeervoller over dan enkele rolgordijnen met een harde kleur – maar dat is aan iedereen om lekker zelf te bepalen. Beide opties kun je gelukkig slim maken.

De gordijnen gebruiken

Het is waarschijnlijk een terugkerend proces. Zodra het avond wordt heb je waarschijnlijk de behoefte om de gordijnen lekker dicht te doen. Je loopt naar het raam en trekt – voorzichtig of met een beetje kracht – de hangende gordijnen naar het midden van het raam (of helemaal naar de andere kant van de kamer). En anders pak je het draadje vol kralen van het rolgordijn dat stil voor het raam hangt. Je trekt aan het koortje totdat de gewenste lengte behaald is en keert dan terug naar de bank om zelf als een gedrapeerd gordijn op de zitvlakte tot rust te komen.

En dan komt het misschien wel eens bij je op: dit zou toch een stuk gemakkelijker moeten kunnen? Of: kunnen de gordijnen niet zichzelf dichtdoen? Nou, we hebben goed nieuws – dat kan. Je kunt namelijk slimme gordijnen aanschaffen of middels een retrofit-oplossing bestaande gordijnen automatiseren. Retrofit is een duurzame oplossing voor iedereen die niet meteen bakken met geld aan nieuwe ophangsystemen of gordijnen wil denken. Met zo’n oplossing maak je namelijk bestaande opstellingen slim, door er bijvoorbeeld een kleine motor aan te hangen.

Veel mensen zijn waarschijnlijk momenteel in de markt voor retrofit-oplossingen. Nieuwe gordijnen aanschaffen kost vaak een hoop geld. En externe systemen kun je vaak ook op andere of nieuwe gordijnen aansluiten, waardoor dit dus een dubbele, duurzame uitkomst kan zijn. Er zijn heel wat verschillende soorten gordijnen om voor het raam te hangen: hanggordijnen, jaloezieën, lamellen, plisségordijnen en rolgordijnen (inclusief enkele variaties op deze soorten). Maar over het algemeen zijn er twee duidelijke verschillen; de ene beweegt horizontaal en de andere dan verticaal.

Retrofit versus nieuwe oplossingen

Voor deze twee verschillende manieren van bedienen bestaan er dus oplossingen, die ongeveer op hetzelfde neerkomen. Voor de hanggordijnen die je van links naar rechts (en andersom) beweegt, kun je bijvoorbeeld een gemotoriseerd onderdeel met wifi en bluetooth aanschaffen. Je sluit het trekkoordje van de gordijnen aan op dat motortje, dat vervolgens over (soms extra te installeren) rails de gordijnen voor je opent en sluit. Dat kun je handmatig uitvoeren, door binnen de app op een knopje te drukken. Of je stelt in dat dit op vaste tijden van de dag gebeurt (in de avond en ochtend).

Heb je rolgordijnen of iets in die trant? Dan kun je weer een andere gemotoriseerd gevaarte aanschaffen, dat voor jou aan het bijbehorende koordje trekt. Omdat het per rolgordijn verschilt wat voor soort koord eraan hangt (dat is ook weer afhankelijk van waar de gordijnen zelf mee geleverd worden), dien je wel even te checken of het product dat je op ogen hebt, jouw koordje ondersteunt. Vervolgens kun je eigenlijk hetzelfde doen als met de andere gordijnen. Je kunt ze handmatig bedienen via een app in de knop of op basis van een vast schema het werk laten uitvoeren.

En dan hebben we natuurlijk nog de meest moderne categorie: de gordijnen die meteen slim zijn. Deze oplossing is met name handig voor mensen die lekker aan het verbouwen zijn, bijvoorbeeld. Of natuurlijk gewoon voor iedereen die op zoek is naar iets nieuws en dit gewoon ziet zitten. Dergelijke systemen zijn wel relatief duur; je betaalt namelijk niet alleen voor het systeem, ook schaf je meteen nieuwe gordijnen aan. In het gebruik verschilt deze oplossing vrij weinig van de retrofit-oplossing: ook hier bedien je de gordijnen automatisch of via een zelf ingestelde routine. Superhandig.

Integratie met smarthomesystemen

Nu is het logisch dat je van tevoren nadenkt over wat voor soort oplossing je wil of nodig hebt. Daarbij zijn er een aantal kanttekeningen om rekening mee te houden. Sommige van die motoren zijn vrij log of lomp en kunnen niet altijd netjes weggewerkt worden, bijvoorbeeld. Dat hoeft geen probleem te zijn. Maar als je om een fijne sfeer geeft in huis, is dat zeker iets om in acht te nemen. Daarnaast zou het fijn zijn als de slimme gordijnen, in welke vorm dan ook, mee kunnen doen met de rest van je smarthome. Niet elk slim systeem ondersteunt jouw platform naar keuze.

Wellicht valt dat in de toekomst nog mee, wanneer smarthomeplatform Matter goed en wel gelanceerd is. Dat is een platform waarmee eigenlijk alle producten (die Matter ondersteunen) onderling met elkaar kunnen communiceren en op elkaar kunnen reageren. Nu heb je daar nog systemen als Google Home, Apple HomeKit, Homey, Fibaro of IFTTT voor nodig – en dan moet je eigenlijk maar hopen dat het systeem dat jij op het oog heeft, de platformen ondersteunt die je reeds gebruikt. Lees je dus goed in via productpagina’s, nieuwsberichten en recensies.

Wanneer een systeem voor slimme gordijnen jouw favoriete smarthomeplatform support, dan kun je dat vervolgens bedienen middels een stemopdracht. Ook kun je de gordijnen opnemen in routines. Dat betekent dat wanneer je bijvoorbeeld roept “Hey Google, tijd voor een fijne sfeer”, dat de lampen op de modus Ontspannend gaan, er een lekker zacht muziekje opgezet wordt en de gordijnen voor je dichtgedaan worden. Uiteraard kun je via de apps van de fabrikant of de platformhouder vaak helemaal instellen wat je wil (ook al zijn er soms wat beperkingen).

Slimme gordijnen: verschillende systemen

Nu je weet welke soorten slimme gordijnen er zijn en waar je zoal rekening mee moet houden, is het tijd om de bekendste merken eens onder de loep te nemen. Hieronder volgt een overzicht van bestaande systemen die slimme gordijnen aanbieden. Ook plaatsen we hier relevant nieuws, tests en reviews en aanverwante achtergrondartikelen bij.

Somfy (TaHoma)

Somfy is één van de grootste merken binnen dit segment. De fabrikant biedt zelf verschillende soorten raamdecoratie aan, die allemaal binnen een systeem genaamd TaHoma werken. Dat smarthomeplatform ondersteunt tevens meer dan driehonderd verschillende producten die niet van Somfy afkomstig zijn. Het is dus een redelijk open systeem dat redelijk wat flexibiliteit biedt. Daarnaast is er ondersteuning voor Google Assistent en Siri, evenals Amazon Alexa.

SwitchBot

Het bedrijf SwitchBot maakt retrofit-oplossingen voor bestaande gordijnen (die je horizontaal verplaatst). Eén van de bekendste producten van dit bedrijf is de SwitchBot Curtain. Dit is een compact apparaatje dat je aan de bestaande rails bevestigt, waarmee je de gordijnen dus op een slimme manier kunt bedienen. De ingebouwde accu gaat ongeveer acht maanden mee. Maar wanneer je er een zonnepaneel aan koppelt, dan blijft het systeem langer zelfstandig werken. Dit systeem ondersteunt tot slot Google Assistent, Amazon Alexa, Siri Snelkoppelingen, SmartThings, Clova en IFTTT.

Slide

Als alternatief op de SwitchBot heb je ook de uit Nederland afkomstige Slide. Dit vrij dure apparaat (in vergelijking met de SwitchBot dan) bevestig je eveneens aan de gordijnrails die je reeds geïnstalleerd hebt. Na een korte installatie van een paar minuten kun je de domme hanggordijnen al bedienen via de app, en kun je uiteraard zaken als routines en schema’s instellen. Slide koppel je onder meer aan de uitgebreidere systemen van Homey en Home Assistant.

Ikea

We kunnen bijna niet anders zeggen dan dat Ikea niet in deze lijst mag ontbreken. De Zweedse meubelmaker biedt vaak goede producten aan voor relatief lage prijzen, en dat zien we ook met de slimme gordijnsystemen genaamd Fyrtur en Kadrilj. In beide gevallen gaat het om slimme rolgordijnen, die volledig koordloos zijn. De bediening verloopt dus volledig via de bijbehorende app, en los verkrijgbare slimme knop of via een gekoppeld smarthomesysteem. Je hebt dan de keuze uit Amazon Alexa, Google Home of Apple HomeKit.

Aqara

Aqara is een Chinese fabrikant van allerlei slimme, voornamelijk retrofit-oplossingen. Naast slimme sensoren en opties voor de verwarming, biedt dit merk ook een product voor rolgordijnen aan: de Roller Shade Driver E1. Omdat het merk ook allerlei sensoren aanbiedt, kun je de gekoppelde rolgordijnen bijvoorbeeld laten reageren op zonlicht, waardoor ze geheel zonder jouw tussenkomst kunnen reageren op eventuele behoeften die je hebt. De ingebouwde accu gaat twee maanden mee. Je koppelt dit systeem onder meer aan Google Assistent, Apple HomeKit en Amazon Alexa.

Ben je benieuwd geworden naar slimme gordijnen voor in huis? Bij Bol.com vind je een hoop interessante producten!

👀Behoefte aan nog meer privacy? Overweeg zonwering!

Vraag een offerte aan voor zonwering:

▼ Volgende artikel
SSD vs. HDD: waarom is een SSD zo veel sneller dan een harde schijf?
© arinahabich
Huis

SSD vs. HDD: waarom is een SSD zo veel sneller dan een harde schijf?

Waarom start een computer met een SSD binnen enkele seconden op, terwijl een oude harde schijf blijft ratelen? Het vervangen van een HDD door een SSD is de beste upgrade voor een trage laptop of pc. We leggen in dit artikel uit waar die enorme snelheidswinst vandaan komt en wat het fundamentele verschil is tussen deze twee opslagtechnieken.

Iedereen die zijn computer of laptop een tweede leven wil geven, krijgt vaak hetzelfde advies: vervang de oude harde schijf door een SSD. De snelheidswinst is direct merkbaar bij het opstarten en het openen van programma's. Maar waar komt dat enorme verschil in prestaties vandaan? Het antwoord ligt in de fundamentele technologie die schuilgaat onder de behuizing van deze opslagmedia.

De vertraging van mechanische onderdelen

Om te begrijpen waarom een Solid State Drive (SSD) zo snel is, moeten we eerst kijken naar de beperkingen van de traditionele harde schijf (HDD). Een HDD werkt met magnetische roterende platen. Dat kun je vergelijken met een geavanceerde platenspeler. Wanneer je een bestand opent, moet een fysieke lees- en schrijfkop zich naar de juiste plek op de draaiende schijf verplaatsen om de data op te halen. Dat fysieke proces kost tijd, wat we latentie noemen. Hoe meer de data op de schijf verspreid staat, hoe vaker de kop heen en weer moet bewegen en wachten tot de juiste sector onder de naald doordraait. Dit mechanische aspect is de grootste vertragende factor in traditionele opslag.

©Claudio Divizia

Flashgeheugen en directe gegevensoverdracht

Een SSD rekent definitief af met deze wachttijden omdat er geen bewegende onderdelen in de behuizing zitten. De naam 'Solid State' verwijst hier ook naar; het is een vast medium zonder rammelende componenten. In plaats van magnetische platen gebruikt een SSD zogenoemd NAND-flashgeheugen. Dat is vergelijkbaar met de technologie in een usb-stick, maar dan veel sneller en betrouwbaarder. Omdat de data op microchips wordt opgeslagen, is de toegang tot bestanden volledig elektronisch. Er hoeft geen schijf op toeren te komen en er hoeft geen arm te bewegen. De controller van de SSD stuurt simpelweg een elektrisch signaal naar het juiste adres op de chip en de data is direct beschikbaar.

Toegangstijd en willekeurige leesacties

Hoewel de maximale doorvoersnelheid van grote bestanden bij een SSD indrukwekkend is, zit de echte winst voor de consument in de toegangstijd. Een besturingssysteem zoals Windows of macOS is constant bezig met het lezen en schrijven van duizenden kleine systeembestandjes. Een harde schijf heeft daar enorm veel moeite mee, omdat de leeskop als een bezetene heen en weer moet schieten. Een SSD kan deze willekeurige lees- en schrijfopdrachten (random read/write) nagenoeg gelijktijdig verwerken met een verwaarloosbare vertraging. Dat is de reden waarom een pc met een SSD binnen enkele seconden opstart, terwijl een computer met een HDD daar soms minuten over doet.

©KanyaphatStudio

Van SATA naar NVMe-snelheden

Tot slot speelt de aansluiting een rol in de snelheidsontwikkeling. De eerste generaties SSD's gebruikten nog de SATA-aansluiting, die oorspronkelijk was ontworpen voor harde schijven. Hoewel dat al een flinke verbetering was, liepen snelle SSD's tegen de grens van deze aansluiting aan. Moderne computers maken daarom gebruik van het NVMe-protocol via een M.2-aansluiting. Deze technologie communiceert rechtstreeks via de snelle PCIe-banen van het moederbord, waardoor de vertragende tussenstappen van de oude SATA-standaard worden overgeslagen. Hierdoor zijn snelheden mogelijk die vele malen hoger liggen dan bij de traditionele harde schijf.

Populaire merken voor SSD's

Als je op zoek bent naar een betrouwbare en snelle SSD, is er een aantal fabrikanten dat de markt domineert. Samsung wordt door velen gezien als de marktleider op het gebied van flashgeheugen en staat bekend om de uitstekende prestaties van hun EVO- en PRO-series. Daarnaast is Western Digital (WD) een vaste waarde; dit merk heeft de transitie van traditionele harde schijven naar SSD's succesvol gemaakt met hun kleurgecodeerde (Blue, Black en Red) series voor verschillende doeleinden. Ook Transcend is een uitstekende keuze; dit merk staat al jaren bekend om zijn betrouwbare geheugenproducten en biedt duurzame SSD's die lang meegaan. Tot slot bieden merken als Kingston en Seagate betrouwbare alternatieven die vaak net iets vriendelijker geprijsd zijn, zonder dat je daarbij veel inlevert op stabiliteit.

▼ Volgende artikel
AI zonder programmeren: Zo bouw je je eigen chatbot
© ID.nl
Huis

AI zonder programmeren: Zo bouw je je eigen chatbot

Misschien heb je wel eens een vraag gesteld aan een AI-chatbot als ChatGPT, Microsoft Copilot of Perplexity. Maar hoe ontwerp je zelf nu zo'n chatbot? Met de juiste tools is daar zelfs weinig tot geen programmeerwerk voor vereist. We bekijken twee uiteenlopende oplossingen.

Een AI-chatbot is een digitale gesprekspartner die wordt aangedreven door kunstmatige intelligentie. Meestal is de intelligentie gebaseerd op een taalmodel dat is getraind om mensachtige gesprekken te voeren. In tegenstelling tot traditionele op regels gebaseerde chatbots, die alleen vooraf ingestelde antwoorden geven, kan een AI-chatbot vrije tekst begrijpen en ‘natuurlijke’ reacties geven.

In dit artikel kijken we naar het bouwen van een eigen chatbot die je op je desktop of mobiel kunt gebruiken en zelfs op een eigen website kunt plaatsen. We bespreken twee manieren. De eenvoudigste is een no-code chatbotplatform dat het AI-gedeelte achter de schermen afhandelt en je via een gebruiksvriendelijke interface laat bepalen hoe de gespreksflow verloopt. Typische voorbeelden zijn Chatfuel en Chatbot voor zakelijke toepassingen. Daarnaast zijn er de meer toegankelijke Poe en Coze, die we hier behandelen. Onze tweede oplossing is technischer, maar flexibeler. Daarbij gebruik je de Application Programming Interface (API) van een AI-taalmodel om de AI-functionaliteit in je eigen omgeving te integreren. Hiervoor werken we graag met de online omgeving Google Colab.

Poe

Laten we starten met een gebruiksvriendelijke optie: het no-code chatbotplatform Poe (www.poe.com). Je kunt hier ook de app voor desktop of mobiel downloaden en installeren, met vrijwel dezelfde interface en functies als in de browser. De eerste keer maak je een account aan of meld je je aan met je Google- of Apple-account. Via Bots and apps kun je met allerlei AI-chatbots praten, maar in dit geval willen we vooral een eigen chatbot maken. Concreet gaat het om het creëren van een eigen ‘persona’ binnen een gekozen AI-model. Zo’n persona kun je zien als het perspectief, de rol of identiteit die je een AI-bot meegeeft.

Klik hiervoor op Create +. Je krijgt nu verschillende opties, zoals Image generation bot, Video generation bot en Prompt bot. Wij kiezen dit laatste.

Poe bestaat ook als desktop-app en biedt toegang tot vele tientallen AI-modellen.

Creatie

Je hoeft nu eigenlijk alleen maar een onlineformulier in te vullen. We doorlopen kort de belangrijkste onderdelen. Naast het gekozen bottype moet je een naam verzinnen. Omdat deze deel uitmaakt van de url, kies je bij voorkeur een originele, korte naam in kleine letters. Voeg ook een beschrijving toe, die zichtbaar is voor gebruikers van je bot.

Bij Base bot selecteer je een geschikt AI-model, bijvoorbeeld Claude-Haiku-3, GPT-4o-mini, GPT-5 of Grok-4. Afhankelijk van het model gelden er soms beperkingen. Poe-abonnees krijgen doorgaans uitgebreidere toegang tot de duurdere modellen.

Bij Prompt beschrijf je nauwkeurig en uitgebreid hoe de bot moet reageren. De optie Optimize prompt for Previews kun je uitgeschakeld laten. Vul bij Greeting message een welkomstwoord in dat de bot bij elke start toont. Het onderdeel Advanced kun je eigenlijk ongemoeid laten, maar interessant is wel dat je bij Custom temperature het ‘creativiteitsgehalte’ van de bot kunt instellen: hoe hoger de waarde, hoe creatiever en onvoorspelbaarder.

Bij Access kies je de zichtbaarheid van je bot. Wellicht is Only people with the access link de handigste optie, waarna de url zichtbaar wordt en je deze kunt verspreiden. Klik bovenin op Edit picture en kies of ontwerp een passend pictogram. Is alles ingevuld, klik dan onderin op Publish. Je bot is nu klaar voor gebruik. Om je bot te bewerken, hoef je deze maar bij Bots and apps te selecteren en via het knopje met de drie puntjes op Edit te klikken. Ook de optie Delete is beschikbaar.

Geef duidelijk aan wat je bot precies moet doen.
GPT's van OpenAI

Binnen de omgeving van OpenAI (https://chat.openai.com) kun je ook je eigen AI-chatbots maken, de zogeheten GPT’s. Hiervoor heb je wel een plusabonnement nodig (23 euro per maand). Je bent daarbij ook beperkt tot de GPT-modellen van OpenAI, maar je kunt je creaties wel delen via een link of in de GPT-store.

In het kort werkt dit als volgt. Meld je aan en klik links op GPT’s. Klik rechtsboven op + Maken. Via Configureren stel je alles handmatig in, maar via Maken kan het ook ‘al converserend’. Beschrijf kort wat je GPT moet doen en voor wie. Laat de tool een naam en profielfoto voorstellen en beantwoord de vragen om toon en werking af te stemmen. Test je GPT in de preview en ga daarna naar Configureren, waar je naam, beschrijving, instructies en gespreksopeningen ziet. Bij Kennis kun je bestanden uploaden zodat je GPT ook informatie uit je eigen documenten haalt. Via Nieuwe handeling maken koppel je eventueel acties aan externe API’s, gebruik alleen API’s die je vertrouwt. Bevestig met Maken en bepaal hoe je je GPT deelt: Alleen ik, Iedereen met de link of GPT-winkel (in een zelfgekozen categorie). Rond af met Opslaan. Je kunt de link (https://chatgpt.com/g/<code><naam>) daarna kopiëren en verspreiden. Via GPT’s / Mijn GPT’s kun je eerder gemaakte GPT’s bewerken of verwijderen.

Je kunt ook je ook eigen ‘chatbots’ (GPT’s) ontwerpen, gebruiken en met anderen delen.

Poe biedt ook geavanceerdere mogelijkheden als een Server bot-type (waarmee je ook andere API’s kunt aanroepen). Via Knowledge base kun je verder eigen informatiebronnen toevoegen waaruit de bot kan putten. Voor complexere bots gebruiken we toch liever het no-code platform Coze (www.coze.com) dat veel extra opties kent. Meld je aan met je Google-account, klik op + Create in de linkerkolom en daarna op + Create bij Create agent.

Coze

Coze gebruikt de term agent in plaats van bot om duidelijk te maken dat je er een digitale assistent mee kunt maken die niet alleen met een AI-model antwoorden geeft, maar ook geheugen of context kan gebruiken en meerdere kanalen kan bedienen, zoals een website of een Discord-server, maar zover gaan we hier niet.

Vul een passende naam voor je bot of agent in en schrijf een korte maar duidelijke omschrijving, bijvoorbeeld “Deze bot haalt allerlei informatie uit onze eigen documenten rond computerbeveiliging.” Laat Personal geselecteerd bij Workspace en klik linksonder op het knopje om een geschikt pictogram te uploaden of klik op het sterretje om er een te laten genereren. Klik daarna op Confirm.

De start van je eigen AI-chatbot (of agent) in Coze.

Uitwerking

Je komt nu in je dashboard waar je de bot verder vorm kunt geven. Ontwerp de persona door in het linkerdeelvenster een uitvoerige omschrijving van de bot in te vullen. Optimaliseer deze omschrijving snel met het blauwe knopje Auto Optimize prompt rechtsboven. Na bevestiging met Auto-optimize werkt Coze meteen een geoptimaliseerde prompt uit voor de persona. Klik op Replace om deze te gebruiken. In het rechterdeelvenster kun je je bot direct testen. De antwoorden komen uit de kennisdatabank van het geselecteerde model (zoals GPT-4o).



Wil je dat de bot ook uit eigen bronnen put, dan moet je deze eerst uploaden. Dit doe je in het middelste deelvenster, bij

Knowledge, waar je uit Text, Table en Images kunt kiezen. Klik op het plusknopje bij bijvoorbeeld Text en daarna op Create knowledge. Selecteer Text format en geef een naam aan je informatiebundel. Je kunt data ophalen uit bronnen als Notion of Google Doc, maar wij kiezen voor Local documents om eigen bestanden te uploaden. Klik op Create and import en versleep de gewenste documenten naar het venster. Klik daarna op Next (3x) en wat later zijn je documenten verwerkt. Rond af met Confirm en met Add to Agent rechtsboven. Je vindt je informatiebundel nu terug bij Knowledge en de bot put voortaan (ook) uit deze gegevens.

Om je bot beschikbaar te maken, klik je rechtsboven op Publish en daarna op Confirm. Je kunt hem op diverse platformen publiceren, onder meer in de Coze Agent Store. Selecteer een passende categorie en bevestig met Publish.

Laat AI je helpen bij het ontwerpen van een optimale persona.

Extra's

Daarnaast biedt Coze nog diverse andere nuttige opties, zoals talrijke plug-ins. Klik hiervoor op het plusknopje bij Plugins of gebruik het A-knopje om automatisch geschikte plug-ins te laden op basis van je persona-beschrijving. Deze kun je meteen inzetten, eventueel na optimale afstelling via het tandwielpictogram.

Je kunt de functionaliteit van je bot eenvoudig uitbreiden met talrijke plug-ins.

API-sleutels

No code-platformen als Poe en Coze zijn handig, maar wil je meer flexibiliteit en schrik je niet terug voor enige basiscodering, dan werk je beter met de API van een AI-model. Deze fungeert als tussenpersoon die je script en de AI-dienst laat communiceren via een set regels en commando’s. We gaan uit van de API van OpenAI (GPT) en maken eerst een sleutel aan om de API-interface te gebruiken. Ga naar https://platform.openai.com/api-keys, meld je aan met je account (zoals Google) en klik op +Create new secret key. Geef de sleutel een naam, bijvoorbeeld aibot, en klik op Create secret key. Klik daarna op Copy en bewaar de sleutel op een veilige plek. Rond af met Done: de sleutel is nu toegevoegd. Je kunt deze hier op elk moment ook weer intrekken.

Je hebt een sleutel nodig om de API te kunnen gebruiken.

Interactie

Een snelle manier om een script te maken dat deze API aanroept, is via het gratis Google Colab (https://colab.research.google.com), een online notitieboek voor Python. Meld je aan met je Google-account, klik op + Nieuw notebook of ga naar Bestand en kies Nieuw notebook in Drive, en geef het ipynb-bestand (Interactive PYthon NoteBook) een zinvolle naam. Het notebook wordt automatisch in je Google Drive bewaard en is bereikbaar via het pictogram met de oranje cirkels.

Klik nu op + Code voor je eerste codecel, waarmee je de OpenAI-bibliotheek installeert:

!pip install openai

Voer dit uit met het pijlknopje en klik vervolgens op + Code voor de tweede cel met de volgende code:


from openai import OpenAI

client = OpenAI(api_key="<je_API-sleutel>")

response = client.chat.completions.create(

    model="gpt-3.5-turbo",

    messages=[{"role": "user", "content": "Wat weet je over Haarlem( Nederlands)?"}]

)

print(response.choices[0].message.content)


Je laadt hierbij eerst de geïnstalleerde Python-bibliotheek en zet je geheime sleutel in de clientconfiguratie. Vervolgens stuur je een chataanvraag naar OpenAI en bewaar je het antwoord in de variabele ‘response’. Vervolgens haal je de tekst van het (eerste) antwoord op en druk je dit af in de uitvoer van de code-cel.

Een eenvoudige interactie tussen je script en GPT via de API.

Eigen chatbot

 We gaan nu een stap verder en maken er een heuse chatbot van die via een while-lus een doorlopend gesprek kan voeren:


from openai import OpenAI

client = OpenAI(api_key="<je_API-sleutel>")

messages=[

    {"role":"system","content":"Je beantwoordt elke prompt leuk, maar correct, met een rijmschema zoals ABAB of ABBA"}]

while True:

  user_input=input("Jij:")

  if user_input.lower() in ["stop","exit","quit"]:

    break

  messages.append({"role":"user","content":user_input})

  response=client.chat.completions.create(

      model="gpt-4o",messages=messages)

  bot_reply=response.choices[0].message.content

  print("Bot:",bot_reply)

  messages.append({"role":"assistant","content":bot_reply})


Zolang de gebruiker geen stopwoord invoert, blijft de lus actief. De bot antwoordt in de stijl en taal die je zelf hebt vastgelegd in de systeemrol (zie coderegel 3). Met de methode-aanroep messages.append voeg je telkens een nieuw bericht van zowel de gebruiker (user) als de bot (assistant) toe aan de gespreksgeschiedenis.

Mocht je ergens een fout hebben gemaakt in je script, dan is de kans groot dat je via de knop Fout uitleggen nuttige feedback krijgt en met de knop Accepteren (en uitvoeren) de fout zelfs automatisch kunt laten verbeteren.

In het kader ‘Mooi gepresenteerd’ lichten we kort toe hoe je dit script bijvoorbeeld ook op een eigen webpagina kunt laten draaien.

Onze rijmende chatbot wordt wakker geschud vanuit Colab.
Mooi gepresenteerd

Je Colab-script werkt, maar het oogt niet fraai en je wilt het natuurlijk mooi gepresenteerd met anderen delen. Dit doe je het makkelijkst met Gradio, een opensource-Python-bibliotheek waarmee je snel een webinterface rond je script bouwt. Installeer en importeer daarvoor eerst Gradio in je Colab-omgeving:

!pip install -q gradio

import gradio

Via www.kwikr.nl/colabcode vind je de code (als py-bestand) waarmee je rond het Colab-script met Gradio een eenvoudige webinterface genereert. Deze verschijnt in je Colab-omgeving, maar je krijgt ook een publieke url te zien waar je de interface rechtstreeks kunt openen (https://<code>.gradio.live).

Dankzij de volgende aanroep in de laatste coderegel kunnen bezoekers van deze webpagina je chatbot-script ook als PWA-app op hun pc bewaren en starten:

demo.launch(share=True,pwa=True)

Een alternatief is deze webpagina via een <iframe>-instructie in de html-code van je eigen site op te nemen:

<iframe src=https://<code>.gradio.live></iframe>

Gradio heeft een eenvoudige webinterface gecreëerd voor ons chatbotscript.