Hoewel het aantal geïnfecteerde Macs afneemt, is de storm rondom de Flashback trojan nog altijd niet gaan liggen. Ondertussen groeit de kritiek op het handelen van Apple.

Het marktaandeel van Apple is ook in 2012 weer groter geworden, maar de problemen met security lijken mee te groeien. Apple houdt haar klanten te allen tijde voor dat ze een veilig virusvrij apparaat hebben gekocht, maar de laatste berichten vertellen een heel ander verhaal.

In september 2011 dook 'Flashback' voor het eerst op als trojan in een Adobe Flash Player-jasje. Beveiligingsbedrijf F-Secure ontdekte dat Flashback ervoor zorgde dat de automatische update-functie van Apple's anti-malwareprogramma Xprotect werd uitgeschakeld. De malware was even actief, maar verdween alweer snel van de radar.

Totdat hij vorige maand weer opdook. Dit keer via een opening in Java en daardoor ook vele malen gevaarlijker omdat het simpelweg bezoeken van een webpagina daardoor al voldoende kan zijn om de kwaadaardige code uit te voeren. Op het hoogtepunt was het aantal van 640.000 Macs wereldwijd besmet geraakt. Deze getallen werden door meerdere securitybedrijven bevestigd.

Noodklokken geluid

De beveiligingsbedrijven lieten de noodklokken luiden, terwijl Apple zich in eerste instantie in stilzwijgen hulde. Pas 7 weken na het ontdekken van de Java-ingang van Flashback kwam het bedrijf zelf met een eerste patch. Te laat, vindt malware-analist Roel Schouwenberg van Kaspersky.

“Het kan gewoon niet zo zijn dat daar zo'n lange tijd tussen zit. Sommige mensen zullen misschien beweren dat het een incident is, maar de impact is groot met 640.000 geïnfecteerde Macs. Het wordt hoog tijd dat Apple security serieus gaat nemen", aldus Schouwenberg.

De analist ziet in Flashback de bevestiging dat het besef groeit dat er geld is te verdienen met Mac-malware. Iets wat natuurlijk niet los te zien is van het alsmaar groeiende aantal gebruikers van Apple-hardware op zowel de particuliere als zakelijke markt. Lees: steeds meer potentiële slachtoffers.

Onkwetsbaarheid is non-disussie

Daarmee is de discussie rondom de Apple-security weer aangewakkerd. Om te beginnen die van die zogenaamde onkwetsbaarheid van je Mac. Een non-discussie, stelt analist David Johnson van onderzoeksbureau Forrester in zijn blogpost, want “elk apparaat met internetverbinding is kwetsbaar", dus ook je Mac. Waar het volgens hem om draait is adequaat handelen.

Johnson stelt daarbij dat de traditionele anti-virus aanpak niet overtuigend is. Deze zou volgens hem omslachtig, onpeilbaar en enkel reactief zijn. Terwijl het volgens hem draait om preventief handelen. Oftwel: malware- en virusproblemen bij de kiem aanpakken.

Maar is dat wat Apple nu doet? Daar zijn de meningen over verdeeld. Peter James van Intego, het beveiligingsbedrijf dat zich speciaal richt op Macs, wil tegenover Webwereld niets zeggen over de reactiesnelheid van Apple bij de hele Flashback-zaak.

Weinig openheid van zaken

Toch ontkent ook Intego, duidelijk gelieerd aan Apple, niet dat het concern zich in dergelijke gevallen wel heel erg op de vlakte houdt en weinig openheid van zaken geeft. Communicatie is momenteel blijkbaar niet Apples sterkste kant. Niets nieuws, dezelfde problemen speelden ook al in 2008, volgens Mozilla security-chef Window Snyder.

"Laten we dat eens vergelijken met de andere grote spelers zoals Microsoft en Adobe." Schouwenberg hakt er direct in met een stevige stelling. “In mijn ogen zou Apple een voorbeeld moeten nemen aan Microsoft en Adobe. Het bedrijf moet meer gaan communiceren en met een lange termijnvisie op het gebied van security komen."

'Vergelijken is moeilijk'

James haakt in op deze kritiek door ook deze genoemde concurrenten onder een vergrootglas te leggen. “We zien dat Microsoft bij Windows nu maandelijks met een beveiligingsupdate komt. Maar is dat dan genoeg? Ik weet dat niet. Wat gebeurt er in het geval van een zero-day aanval? Adobe doet wel veel in mijn ogen. Alhoewel ik geen specialist ben lijkt het mij een moeilijke vergelijking."

Wanneer je het marktaandeel van de bijvoorbeeld Microsoft en Apple naast elkaar legt, lijkt die vergelijking inderdaad moeilijk. Maar Apple groeit. Het zorgt volgens sommigen in 2012 voor een dramatische ommekeer in de zakelijke markt.

Wat kunnen we in de nabije toekomst verwachten? Schouwenberg: “Flashback geeft wederom aan dat er geld is te verdienen met Mac-malware. Dat is het gevaar dat Apple nu loopt. Ook James erkent dat gevaar. “Ik verwacht dat de Mac-aanvallen geraffineerder en gerichter worden. Een belangrijke reden is ook dat er steeds meer individuele Apple-gebruikers bijkomen."

Apple erkent problemen

Terwijl de discussie over het handelen van Apple en zijn concurrenten vooral door anderen gevoerd wordt, erkent het bedrijf zelf inmiddels de problemen. Het bood een reeks van software-updates, voordat het deze vrijdag met een eigen removaltool kwam.

Meta zou in de loop van dit jaar gezichtsherkenningstechnologie aan diens slimme brillen willen toevoegen.

Dat claimt The New York Times van bronnen te hebben vernomen. De gezichtsherkenningstechnologie zou ergens later dit jaar naar de slimme Ray-Ban- en Oakley-brillen van het bedrijf komen.

Volgens The New York Times zouden de brillen met de technologie gezichten in de omgeving kunnen identificeren via de ingebouwde camera. Daar zouden de brillen profielen van socialmediaplatforms van Meta, zoals Facebook en Instagram, voor gebruiken. Vervolgens zouden dragers van de bril informatie over de persoon in kwestie krijgen.

Logischerwijs zorgt het gerucht voor wat ophef rondom privacy. Meta zou dan ook nog overwegen dat het alleen mogelijk wordt om de technologie in te zetten bij mensen waar de drager een connectie mee heeft op social media. Maar het is nog niet uitgesloten dat Meta er voor kiest dat met de bril ook vreemden herkend kunnen worden via openbare profielen.

Het lijkt waarschijnlijk dat de functie er komt; The New York Times citeert een interne memo van Meta waarin te lezen valt dat het een goed moment is om de functie te lanceren gezien de huidige politieke onrust. Dit omdat veel organisaties die bezwaar zouden maken tegen dergelijke technologie, het te druk zouden hebben met andere problemen. Meta zelf heeft het gerucht aan The New York Times bevestigd noch ontkend.

Je merkt het aan laptops, smartphones en gameconsoles: de prijzen lopen dit jaar op. Inflatie speelt mee, maar dat is niet de voornaamste reden. Waar chipmakers, vooral de geheugenfabrikanten, tot voor kort vooral produceerden voor de traditionele (consumenten)markt, gaat er nu steeds meer capaciteit naar grote AI-datacenters. Daardoor worden geheugen en opslag schaarser. En als iets schaarser wordt, stijgt de prijs. Hoe dat zit en wat dat voor jou betekent, lees je hier.

AI als Rupsje Nooitgenoeg

Zie de geheugenchipindustrie als een bakkerij met een beperkt aantal ovens. Jarenlang werd de capaciteit van die ovens gebruikt voor standaardbrood: regulier DRAM-geheugen (Dynamic random access memory)en NAND-opslag (flashgeheugen) voor consumententech. Nu vragen AI-servers om een nieuw soort brood: high bandwidth memory (HBM). HBM is speciaal geheugen dat direct naast de rekenchip zit, zodat data veel sneller heen en weer kan. En de vraag is groot: marktanalisten verwachten dat datacenters in 2026 een heel groot deel van de geproduceerde geheugenchips gaan opslokken, met schattingen die richting 70 procent gaan Het gevolg is simpel: als meer ovens worden gereserveerd voor dat 'speciale brood', kan er minder standaardbrood gebakken worden. En dat betekent dus dat gewoon geheugen fors duurder aan het worden is.

©Bron prijsdata: Tweakers

RAM-tekort is niet de enige oorzaak

Dat de prijzen van geheugen en opslag in korte tijd zo gestegen zijn, ga je dus voelen: want dit zijn basis-onderdelen in bijna elke laptop of smartphone. Daar komt nog bij dat ook cpu's tijdelijk lastiger te leveren (en in sommige gevallen duurder) waren. Ook van andere onderdelen (denk: printplaten, batterijen en stroomregelchips) is de prijs omhoog aan het gaan. Daarnaast maken nieuwe standaarden zoals Wifi 7 en USB 4 sommige onderdelen bovendien complexer en daarmee duurder.

Geheugenchip en geheugen, wat is het verschil?

Een geheugenchip is het fysieke onderdeel dat uit de fabriek komt: zo'n klein rechthoekig blokje dat je op een printplaat ziet zitten. Je kunt het zien als bakstenen en een muur. De geheugenchips zijn de bakstenen. Een RAM-module is de muur, opgebouwd uit meerdere bakstenen op één printplaat. Een typische module bevat meerdere chips die samen die 8, 16 of 32 GB vormen. En precies daarom werkt een tekort aan chips zo snel door. Als er minder chips beschikbaar zijn, kun je minder RAM-modules maken, minder ssd's vullen en minder chips plaatsen in laptops, telefoons en tablets.

©Batorskaya Larisa

Laptops, smartphones en consoles: daarom worden ze duurder

De onderstaande tabel laat zien globaal zien welk deel van het budget naar de verschillende onderdelen gaat. Daarbij moet wel aangetekend dat het om een schatting van percentages gaat; harde cijfers hierover zijn moeilijk te vinden.  Hierdoor zie je beter waar de pijn van de huidige geheugen- en chiptekorten het hardst wordt gevoeld.

Kijk je puur naar deze tabel, dan zou je verwachten dat vooral gameconsoles heel sterk in prijs gaan stijgen. Maar volgens kenners van de markt zouden consolebouwers hun best doen om in ieder geval voorlopig de prijs gelijk te houden – juist omdat de Switch 2 net uit is en de Xbox Series en PS5 al meerdere prijsverhogingen hebben gehad. De klap daar zal eerder opgevangen worden door alles eromheen: denk aan accessoires en abonnementen zoals PlayStation Plus.

Bij laptopfabrikanten en smartphonemakers ligt dat anders. Die hebben geen andere producten in het ümfeld die ingezet kunnen worden om de kosten van het belangrijkste product niet al te veel te hoeven verhogen. De stijgende kosten van geheugen, opslag en processor zullen daar dus wel impact gaan hebben, zo is de verwachting.

Hogere prijzen of minder waar voor je geld

Die impact heeft grofweg twee smaken. Enerzijds zal vooral premium tech duurder worden, maar krijg je daar wel meer voor terug; anderzijds zullen bij mid-range tech de prijzen waarschijnlijk minder hard stijgen, maar krijg je daar tegelijkertijd minder waar voor je geld. Krimpflatie.

Premiumtech: duurder, maar meer mogelijkheden

Hier spelen twee dingen: niet alleen zijn chips minder goed leverbaar, er wordt tegelijkertijd hard gewerkt aan nieuwe productietechnieken (zoals de 2-nanometer chiptechnologie van marktleider TSMC). De productie van zo'n nieuwe chip is een ingewikkeld en duur proces. Dat drijft de prijs op.

Wel is het zo dat je als consument profiteert van de mogelijkheden van de nieuwste generatie chips. Die kunnen langer hoge prestaties volhouden en toch koeler blijven, simpelweg omdat de chip efficiënter met energie omgaat. Dat merk je echt in de praktijk. Dus ja, je betaalt meer, maar je krijgt er ook meer voor terug.

©StocksJust4You - stock.adobe.com

Mid-range: niet duurder, wel mindere specs

Bij de middenklasse proberen merken de prijs aantrekkelijk te houden. Als onderdelen duurder worden, moeten ze ergens compenseren. Je krijgt dan voor ongeveer dezelfde adviesprijs als het model van vorig jaar een smartwatch of telefoon met minder opslag, minder RAM of trager werkgeheugen dan de generatie van vorig jaar. Of het model wordt uitgekleed: extra's (bijvoorbeeld een snellere opslagvariant, betere camera, luxere afwerking) verdwijnen.

En de budgetmodellen?

Hele goedkope modellen hebben het extra lastig. Daar zit weinig marge op, dus een stijging van onderdelenprijzen hakt er direct in. Het principe is hetzelfde als bij mid-range, maar het pakt hier vaker scherper uit: er is minder ruimte om kosten op te vangen, dus je merkt het sneller in RAM, opslag of snelheid. Daarnaast kunnen fabrikanten in het laagste segment ook kiezen om instapmodellen te schrappen, of om 'nieuwe' modellen uit te brengen die intern weinig veranderen. Dat betekent vaak ook: minder keuze voor jou.

Conclusie

Tech is in 2026 duurder geworden omdat de chipindustrie zich steeds meer richt op AI-datacenters. Daardoor verschuift productiecapaciteit naar specialistisch geheugen, en stijgen de prijzen van standaardgeheugen en opslag.

Het advies voor jou is vooral praktisch: als je nu al weet dat je extra RAM, een grotere ssd of een nieuwe smartphone, laptop of gameconsole nodig hebt, wacht dan niet te lang. De signalen uit de markt wijzen erop dat prijzen en beschikbaarheid voorlopig onder druk blijven staan. Dat maakt vergelijken weer belangrijker dan de afgelopen jaren. Kijk niet alleen naar de prijs, maar kijk extra goed naar de specificaties. En kijk daarbij vooral naar RAM en opslag: daar zie je de effecten van wat er nu speelt het snelst terug.