Heb je net een Android-toestel gekocht of ben je al ervaren Android-gebruiker? Wedden dat je slimmer met je apparaat kunt omgaan? Wij geven 15 tips voor gevorderde gebruikers van het besturingssysteem van Google.

1. Websites op startscherm

Download niet enorm veel applicaties uit de Play Store. Veel apps maken je toestel traag en slachten je accu. De meeste apps hebben een mobiele website die hetzelfde oogt en werkt als de app, maar dan zonder de negatieve effecten. Je kunt snelkoppelingen naar de mobiele site eenvoudig op je startscherm tussen je icoontjes plaatsen. Ga met de Chrome-browser naar de site die je wilt opslaan, druk op het instellingenknopje en kies voor Toevoegen aan startscherm. Handig voor bijvoorbeeld de mobiele sites van Nu.nl, Buienradar en Facebook. Hierdoor kun je die batterijonvriendelijke apps verwijderen, en in het geval van Facebook kun je je meldingen ook gewoon via de browser krijgen. Lees ook: 15 beginnerstips voor Android.

2. Datalimiet instellen

Data zijn een nare melkkoe van je provider, even over je bundel heengaan en je betaalt flink extra bij je maandelijkse afschrijving. Je kunt een verbruikswaarschuwing en limiet instellen door naar de instellingen te gaan en voor Datagebruik te kiezen. Zet het schuifje om bij Mobielegegevenslimiet instellen en je kunt in het grafiekje eronder de waarschuwings- en limietgrens instellen. Daaronder vind je trouwens de grootste datavreters. In nieuwere Android-versies kun je op die apps klikken en het schuifje omzetten bij Achtergrondgegevens in app beperken, zodat de app minder mogelijkheid heeft om data te verstoken.

3. Batterij bespaartips

In de vorige tip hebben we je laten zien hoe je accuvreters opspoort. Maar er zijn ook algemene zaken om je batterij te ontzien. De Facebook-app verwijderen, levert volgens onderzoek bijvoorbeeld 20% extra batterij-tijd op. De helderheid van je scherm lager zetten, helpt ook.

Zit je op een plek waar je weinig mobiel bereik hebt, zet dan je mobiele netwerk helemaal uit, het constant zoeken en herverbinden kost namelijk vreselijk veel energie.

Heb je een Android met een amoledscherm (zoals de meeste Samsungs), stel dan een zwarte achtergrond in. Omdat de weergave van zwart door deze schermen geen stroom kost, heeft veel zwart een positieve uitwerking op de accuduur.

©PXimport

4. Dashclock

Iedere Android heeft wel een klok die standaard op het eerste startscherm staat. Saai. DashClock is een app die een nieuwe widget toevoegt. Je kunt bij die klok allerlei extra informatie tonen, zoals het weer, het aantal ongelezen mailtjes et cetera. Klinkt nog steeds een beetje saai misschien. Maar wat het leuk maakt, is dat je in de Play Store allerlei Dashclock-extensies kunt downloaden om extra informatie bij je klok te tonen, zoals het aantal gelopen stappen van je gezondheids-app, batterijgegevens, netwerkgegevens, calender-items, een snelkoppeling naar je zaklamp en heel veel meer.

5. Melding achterhalen en blokkeren

©PXimport

Soms krijg je weleens een melding in het notificatiepaneel waar je niet op zit te wachten.

Van een game die je oproept om te spelen, spam-achtige berichten van apps of gewoon zinloze notificaties. Lang niet altijd kun je in de instellingen van de app onnodige notificaties uitzetten en soms zie je niet meteen van welke app de melding afkomstig is.

Wanneer je het notifcatiepaneel naar beneden schuift en de melding ingedrukt houdt, verschijnt een info-icoontje. Wanneer je hierop drukt, kom je in de notificatie-instellingen van de app. Je kunt dus zien om welke app het gaat, uitzetten dat de app je notificaties mag geven of de app helemaal verwijderen.

6. Metal/Tinfoil for Facebook

Dat de Facebook-app een ramp is voor batterij en persoonsgegevens weten we nu wel. Maar wat zijn de alternatieven? Je kunt de website op je startscherm toevoegen, maar je kunt ook een alternatieve app installeren. Metal for Facebook en Tinfoil for Facebook zijn twee voorbeelden van alternatieve apps voor Facebook. Beide apps belasten je toestel veel minder en laten Facebook er fraaier uitzien dan de echte app. Bovendien kan Metal for Facebook ook overweg met Twitter, zodat je beide social media in één lichte app hebt.

7. Accounts toevoegen aan Gmail

Je hoeft niet voor ieder mailaccount een aparte app te installeren. Je kunt je andere mailadressen, die je bijvoorbeeld gebruikt voor je werk of vereniging gemakkelijk in de Gmail-app binnen laten komen. Zo heb je al je mail in één app, bovendien wordt het ook behoorlijk overzichtelijk aangeboden. Open de Gmail-app en druk op het menu-knopje linksboven en vervolgens op het driehoekje naast je e-mailadres. Hier vind je de Account Toevoegen-optie om bijvoorbeeld je Hotmail-account ook in deze app te synchroniseren.

8. Google Contacts

Het blijft een gedoe, alle nummers opslaan op je toestel en het bijkomende gerotzooi met het overzetten naar een nieuwe of bij verlies van je telefoon. Je kunt je contactpersonen beter online opslaan, zodat je in een keer klaar bent. Dat kan via je Android zelf, maar je kunt beter even de tijd nemen en via je browser op je pc of tablet naar http://contacts.google.com gaan om alle nummers hier op te slaan.

©CIDimport

9. Dagdromen

Dagdromen is een soort screensaver voor je Android die aanspringt wanneer je je toestel oplaadt of in een dockingstation zet. Je vindt de optie onder Weergave in de instellingen. Hier vind je alle ‘screensavers’ die sommige apps bieden, maar Android biedt standaard ook een klok of diavoorstelling van je foto’s. Het tandwieltje biedt nog wat instelmogelijkheden, zoals een gedimd licht wanneer je in het donker je telefoon in een dockingstation zet.

10. Apps updaten

Applicaties worden door Google Play automatisch geüpdatet. Dat kan in sommige situaties best vervelend zijn, bijvoorbeeld als de update verschijnt wanneer je niet op het wifi zit, of als een update een app juist mankeert. Als je de Google Play opent, op de menu-knop drukt en voor Instellingen kiest, kun je instellen dat apps niet automatisch updaten (maar je er wel een melding van krijgt), of alleen automatisch updaten wanneer je verbonden bent met wifi.

11. Overbodige apps verwijderen

Vooral toestellen van Samsung en Sony komen met heel veel apps die al geïnstalleerd zijn. Ook staan natuurlijk alle Google-apps paraat, ongeacht of je ze gebruikt of niet. Zonde, maar je kunt ze opruimen. In de Instellingen zie je bij Apps een lijst met alle geïnstalleerde apps. Selecteer een app, druk op Uitschakelen en je hebt er geen last meer van. Mag je de app niet uitschakelen? Kijk dan even bij de zwarte band-tips.

12. Screenshot maken

Een screenshot maken is vrij eenvoudig, maar je moet wel even de juiste toetscombinatie weten. Heb je een knop onder je scherm, zoals bij veel Samsungtoestellen het geval is? Druk dan de powerknop en deze homeknop tegelijk in. Veel Androids hebben echter geen knop onder het scherm. In dat geval druk je de powerknop en de volume-omlaag-knop tegelijkertijd in.

©CIDimport

13. Agenda’s toevoegen

In de agenda-applicatie en -widget krijg je standaard je eigen agenda te zien. Maar je kunt hier extra agenda’s in toevoegen. In de Agenda-app zie je onder het menuknopje de beschikbare agenda’s uit meerdere accounts, maar je kunt ook bijvoorbeeld feestdagen aanzetten om in je kalender weer te geven. Ook kun je agenda’s van wedstrijden van je favoriete club toevoegen. Ga hiervoor met de browser van je tablet of pc naar http://calendar.google.com en druk bij Andere agenda’s op het pijltje naar beneden. Hier krijg je de optie om agenda’s via een url toe te voegen of je maakt een keuze uit een lijst met interessante agenda’s die door Google zelf wordt aangeboden.

14. Navigatie

Dankzij je Android heb je geen duur navigatiesysteem of een dure TomTom-app meer nodig. Het enige wat je nodig hebt, is de gratis Google Maps-applicatie (standaard geïnstalleerd), een internetverbinding en genoeg batterij. Voer in het zoekvak bovenin de plek in waar je naartoe wilt en druk op het auto-icoontje rechts onderin. Vervolgens krijg je de route te zien (inclusief vertragingspunten en alternatieve routes) en de reistijd. Optioneel kun je bovenin je vervoermiddel kiezen als je niet met de auto reist. Je kunt dus ook de navigatie gebruiken als je met het openbaar vervoer, de fiets of te voet reist. Druk op het pijltje rechtsonder en de navigatie (die je met een kaart en spraak naar de locatie brengt) start.

15. Sneller gamen

Wanneer je multiplayergames speelt op Android is de app van Google Play Games geschikt om je voortgang in te zien en bij te houden hoe vrienden het doen. De app linkt met je Google+-profiel.

Heb je echter geen zin om de prestaties met Google Play Games te delen of heb je geen zin in de extra laadtijd die de app met zich meebrengt tijden het spelen? Dan kun je deze app verwijderen, je games blijven gewoon werken en je hebt geen last van Googles bemoeizucht.

©CIDimport

Waarom start een computer met een SSD binnen enkele seconden op, terwijl een oude harde schijf blijft ratelen? Het vervangen van een HDD door een SSD is de beste upgrade voor een trage laptop of pc. We leggen in dit artikel uit waar die enorme snelheidswinst vandaan komt en wat het fundamentele verschil is tussen deze twee opslagtechnieken.

Iedereen die zijn computer of laptop een tweede leven wil geven, krijgt vaak hetzelfde advies: vervang de oude harde schijf door een SSD. De snelheidswinst is direct merkbaar bij het opstarten en het openen van programma's. Maar waar komt dat enorme verschil in prestaties vandaan? Het antwoord ligt in de fundamentele technologie die schuilgaat onder de behuizing van deze opslagmedia.

De vertraging van mechanische onderdelen

Om te begrijpen waarom een Solid State Drive (SSD) zo snel is, moeten we eerst kijken naar de beperkingen van de traditionele harde schijf (HDD). Een HDD werkt met magnetische roterende platen. Dat kun je vergelijken met een geavanceerde platenspeler. Wanneer je een bestand opent, moet een fysieke lees- en schrijfkop zich naar de juiste plek op de draaiende schijf verplaatsen om de data op te halen. Dat fysieke proces kost tijd, wat we latentie noemen. Hoe meer de data op de schijf verspreid staat, hoe vaker de kop heen en weer moet bewegen en wachten tot de juiste sector onder de naald doordraait. Dit mechanische aspect is de grootste vertragende factor in traditionele opslag.

©Claudio Divizia

Flashgeheugen en directe gegevensoverdracht

Een SSD rekent definitief af met deze wachttijden omdat er geen bewegende onderdelen in de behuizing zitten. De naam 'Solid State' verwijst hier ook naar; het is een vast medium zonder rammelende componenten. In plaats van magnetische platen gebruikt een SSD zogenoemd NAND-flashgeheugen. Dat is vergelijkbaar met de technologie in een usb-stick, maar dan veel sneller en betrouwbaarder. Omdat de data op microchips wordt opgeslagen, is de toegang tot bestanden volledig elektronisch. Er hoeft geen schijf op toeren te komen en er hoeft geen arm te bewegen. De controller van de SSD stuurt simpelweg een elektrisch signaal naar het juiste adres op de chip en de data is direct beschikbaar.

Toegangstijd en willekeurige leesacties

Hoewel de maximale doorvoersnelheid van grote bestanden bij een SSD indrukwekkend is, zit de echte winst voor de consument in de toegangstijd. Een besturingssysteem zoals Windows of macOS is constant bezig met het lezen en schrijven van duizenden kleine systeembestandjes. Een harde schijf heeft daar enorm veel moeite mee, omdat de leeskop als een bezetene heen en weer moet schieten. Een SSD kan deze willekeurige lees- en schrijfopdrachten (random read/write) nagenoeg gelijktijdig verwerken met een verwaarloosbare vertraging. Dat is de reden waarom een pc met een SSD binnen enkele seconden opstart, terwijl een computer met een HDD daar soms minuten over doet.

©KanyaphatStudio

Van SATA naar NVMe-snelheden

Tot slot speelt de aansluiting een rol in de snelheidsontwikkeling. De eerste generaties SSD's gebruikten nog de SATA-aansluiting, die oorspronkelijk was ontworpen voor harde schijven. Hoewel dat al een flinke verbetering was, liepen snelle SSD's tegen de grens van deze aansluiting aan. Moderne computers maken daarom gebruik van het NVMe-protocol via een M.2-aansluiting. Deze technologie communiceert rechtstreeks via de snelle PCIe-banen van het moederbord, waardoor de vertragende tussenstappen van de oude SATA-standaard worden overgeslagen. Hierdoor zijn snelheden mogelijk die vele malen hoger liggen dan bij de traditionele harde schijf.

Misschien heb je wel eens een vraag gesteld aan een AI-chatbot als ChatGPT, Microsoft Copilot of Perplexity. Maar hoe ontwerp je zelf nu zo'n chatbot? Met de juiste tools is daar zelfs weinig tot geen programmeerwerk voor vereist. We bekijken twee uiteenlopende oplossingen.

Een AI-chatbot is een digitale gesprekspartner die wordt aangedreven door kunstmatige intelligentie. Meestal is de intelligentie gebaseerd op een taalmodel dat is getraind om mensachtige gesprekken te voeren. In tegenstelling tot traditionele op regels gebaseerde chatbots, die alleen vooraf ingestelde antwoorden geven, kan een AI-chatbot vrije tekst begrijpen en ‘natuurlijke’ reacties geven.

In dit artikel kijken we naar het bouwen van een eigen chatbot die je op je desktop of mobiel kunt gebruiken en zelfs op een eigen website kunt plaatsen. We bespreken twee manieren. De eenvoudigste is een no-code chatbotplatform dat het AI-gedeelte achter de schermen afhandelt en je via een gebruiksvriendelijke interface laat bepalen hoe de gespreksflow verloopt. Typische voorbeelden zijn Chatfuel en Chatbot voor zakelijke toepassingen. Daarnaast zijn er de meer toegankelijke Poe en Coze, die we hier behandelen. Onze tweede oplossing is technischer, maar flexibeler. Daarbij gebruik je de Application Programming Interface (API) van een AI-taalmodel om de AI-functionaliteit in je eigen omgeving te integreren. Hiervoor werken we graag met de online omgeving Google Colab.

Poe

Laten we starten met een gebruiksvriendelijke optie: het no-code chatbotplatform Poe (www.poe.com). Je kunt hier ook de app voor desktop of mobiel downloaden en installeren, met vrijwel dezelfde interface en functies als in de browser. De eerste keer maak je een account aan of meld je je aan met je Google- of Apple-account. Via Bots and apps kun je met allerlei AI-chatbots praten, maar in dit geval willen we vooral een eigen chatbot maken. Concreet gaat het om het creëren van een eigen ‘persona’ binnen een gekozen AI-model. Zo’n persona kun je zien als het perspectief, de rol of identiteit die je een AI-bot meegeeft.

Klik hiervoor op Create +. Je krijgt nu verschillende opties, zoals Image generation bot, Video generation bot en Prompt bot. Wij kiezen dit laatste.

Creatie

Je hoeft nu eigenlijk alleen maar een onlineformulier in te vullen. We doorlopen kort de belangrijkste onderdelen. Naast het gekozen bottype moet je een naam verzinnen. Omdat deze deel uitmaakt van de url, kies je bij voorkeur een originele, korte naam in kleine letters. Voeg ook een beschrijving toe, die zichtbaar is voor gebruikers van je bot.

Bij Base bot selecteer je een geschikt AI-model, bijvoorbeeld Claude-Haiku-3, GPT-4o-mini, GPT-5 of Grok-4. Afhankelijk van het model gelden er soms beperkingen. Poe-abonnees krijgen doorgaans uitgebreidere toegang tot de duurdere modellen.

Bij Prompt beschrijf je nauwkeurig en uitgebreid hoe de bot moet reageren. De optie Optimize prompt for Previews kun je uitgeschakeld laten. Vul bij Greeting message een welkomstwoord in dat de bot bij elke start toont. Het onderdeel Advanced kun je eigenlijk ongemoeid laten, maar interessant is wel dat je bij Custom temperature het ‘creativiteitsgehalte’ van de bot kunt instellen: hoe hoger de waarde, hoe creatiever en onvoorspelbaarder.

Bij Access kies je de zichtbaarheid van je bot. Wellicht is Only people with the access link de handigste optie, waarna de url zichtbaar wordt en je deze kunt verspreiden. Klik bovenin op Edit picture en kies of ontwerp een passend pictogram. Is alles ingevuld, klik dan onderin op Publish. Je bot is nu klaar voor gebruik. Om je bot te bewerken, hoef je deze maar bij Bots and apps te selecteren en via het knopje met de drie puntjes op Edit te klikken. Ook de optie Delete is beschikbaar.

GPT's van OpenAI

Binnen de omgeving van OpenAI (https://chat.openai.com) kun je ook je eigen AI-chatbots maken, de zogeheten GPT’s. Hiervoor heb je wel een plusabonnement nodig (23 euro per maand). Je bent daarbij ook beperkt tot de GPT-modellen van OpenAI, maar je kunt je creaties wel delen via een link of in de GPT-store.

In het kort werkt dit als volgt. Meld je aan en klik links op GPT’s. Klik rechtsboven op + Maken. Via Configureren stel je alles handmatig in, maar via Maken kan het ook ‘al converserend’. Beschrijf kort wat je GPT moet doen en voor wie. Laat de tool een naam en profielfoto voorstellen en beantwoord de vragen om toon en werking af te stemmen. Test je GPT in de preview en ga daarna naar Configureren, waar je naam, beschrijving, instructies en gespreksopeningen ziet. Bij Kennis kun je bestanden uploaden zodat je GPT ook informatie uit je eigen documenten haalt. Via Nieuwe handeling maken koppel je eventueel acties aan externe API’s, gebruik alleen API’s die je vertrouwt. Bevestig met Maken en bepaal hoe je je GPT deelt: Alleen ik, Iedereen met de link of GPT-winkel (in een zelfgekozen categorie). Rond af met Opslaan. Je kunt de link (https://chatgpt.com/g/<code><naam>) daarna kopiëren en verspreiden. Via GPT’s / Mijn GPT’s kun je eerder gemaakte GPT’s bewerken of verwijderen.

Je kunt ook je ook eigen ‘chatbots’ (GPT’s) ontwerpen, gebruiken en met anderen delen.

Poe biedt ook geavanceerdere mogelijkheden als een Server bot-type (waarmee je ook andere API’s kunt aanroepen). Via Knowledge base kun je verder eigen informatiebronnen toevoegen waaruit de bot kan putten. Voor complexere bots gebruiken we toch liever het no-code platform Coze (www.coze.com) dat veel extra opties kent. Meld je aan met je Google-account, klik op + Create in de linkerkolom en daarna op + Create bij Create agent.

Coze

Coze gebruikt de term agent in plaats van bot om duidelijk te maken dat je er een digitale assistent mee kunt maken die niet alleen met een AI-model antwoorden geeft, maar ook geheugen of context kan gebruiken en meerdere kanalen kan bedienen, zoals een website of een Discord-server, maar zover gaan we hier niet.

Vul een passende naam voor je bot of agent in en schrijf een korte maar duidelijke omschrijving, bijvoorbeeld “Deze bot haalt allerlei informatie uit onze eigen documenten rond computerbeveiliging.” Laat Personal geselecteerd bij Workspace en klik linksonder op het knopje om een geschikt pictogram te uploaden of klik op het sterretje om er een te laten genereren. Klik daarna op Confirm.

Uitwerking

Je komt nu in je dashboard waar je de bot verder vorm kunt geven. Ontwerp de persona door in het linkerdeelvenster een uitvoerige omschrijving van de bot in te vullen. Optimaliseer deze omschrijving snel met het blauwe knopje Auto Optimize prompt rechtsboven. Na bevestiging met Auto-optimize werkt Coze meteen een geoptimaliseerde prompt uit voor de persona. Klik op Replace om deze te gebruiken. In het rechterdeelvenster kun je je bot direct testen. De antwoorden komen uit de kennisdatabank van het geselecteerde model (zoals GPT-4o).

Wil je dat de bot ook uit eigen bronnen put, dan moet je deze eerst uploaden. Dit doe je in het middelste deelvenster, bij

Knowledge, waar je uit Text, Table en Images kunt kiezen. Klik op het plusknopje bij bijvoorbeeld Text en daarna op Create knowledge. Selecteer Text format en geef een naam aan je informatiebundel. Je kunt data ophalen uit bronnen als Notion of Google Doc, maar wij kiezen voor Local documents om eigen bestanden te uploaden. Klik op Create and import en versleep de gewenste documenten naar het venster. Klik daarna op Next (3x) en wat later zijn je documenten verwerkt. Rond af met Confirm en met Add to Agent rechtsboven. Je vindt je informatiebundel nu terug bij Knowledge en de bot put voortaan (ook) uit deze gegevens.

Om je bot beschikbaar te maken, klik je rechtsboven op Publish en daarna op Confirm. Je kunt hem op diverse platformen publiceren, onder meer in de Coze Agent Store. Selecteer een passende categorie en bevestig met Publish.

Extra's

Daarnaast biedt Coze nog diverse andere nuttige opties, zoals talrijke plug-ins. Klik hiervoor op het plusknopje bij Plugins of gebruik het A-knopje om automatisch geschikte plug-ins te laden op basis van je persona-beschrijving. Deze kun je meteen inzetten, eventueel na optimale afstelling via het tandwielpictogram.

API-sleutels

No code-platformen als Poe en Coze zijn handig, maar wil je meer flexibiliteit en schrik je niet terug voor enige basiscodering, dan werk je beter met de API van een AI-model. Deze fungeert als tussenpersoon die je script en de AI-dienst laat communiceren via een set regels en commando’s. We gaan uit van de API van OpenAI (GPT) en maken eerst een sleutel aan om de API-interface te gebruiken. Ga naar https://platform.openai.com/api-keys, meld je aan met je account (zoals Google) en klik op +Create new secret key. Geef de sleutel een naam, bijvoorbeeld aibot, en klik op Create secret key. Klik daarna op Copy en bewaar de sleutel op een veilige plek. Rond af met Done: de sleutel is nu toegevoegd. Je kunt deze hier op elk moment ook weer intrekken.

Interactie

Een snelle manier om een script te maken dat deze API aanroept, is via het gratis Google Colab (https://colab.research.google.com), een online notitieboek voor Python. Meld je aan met je Google-account, klik op + Nieuw notebook of ga naar Bestand en kies Nieuw notebook in Drive, en geef het ipynb-bestand (Interactive PYthon NoteBook) een zinvolle naam. Het notebook wordt automatisch in je Google Drive bewaard en is bereikbaar via het pictogram met de oranje cirkels.

Klik nu op + Code voor je eerste codecel, waarmee je de OpenAI-bibliotheek installeert:

!pip install openai

Voer dit uit met het pijlknopje en klik vervolgens op + Code voor de tweede cel met de volgende code:

from openai import OpenAI

client = OpenAI(api_key="<je_API-sleutel>")

response = client.chat.completions.create(

    model="gpt-3.5-turbo",

    messages=[{"role": "user", "content": "Wat weet je over Haarlem( Nederlands)?"}]

)

print(response.choices[0].message.content)

Je laadt hierbij eerst de geïnstalleerde Python-bibliotheek en zet je geheime sleutel in de clientconfiguratie. Vervolgens stuur je een chataanvraag naar OpenAI en bewaar je het antwoord in de variabele ‘response’. Vervolgens haal je de tekst van het (eerste) antwoord op en druk je dit af in de uitvoer van de code-cel.

Eigen chatbot

 We gaan nu een stap verder en maken er een heuse chatbot van die via een while-lus een doorlopend gesprek kan voeren:

from openai import OpenAI

client = OpenAI(api_key="<je_API-sleutel>")

messages=[

    {"role":"system","content":"Je beantwoordt elke prompt leuk, maar correct, met een rijmschema zoals ABAB of ABBA"}]

while True:

  user_input=input("Jij:")

  if user_input.lower() in ["stop","exit","quit"]:

    break

  messages.append({"role":"user","content":user_input})

  response=client.chat.completions.create(

      model="gpt-4o",messages=messages)

  bot_reply=response.choices[0].message.content

  print("Bot:",bot_reply)

  messages.append({"role":"assistant","content":bot_reply})

Zolang de gebruiker geen stopwoord invoert, blijft de lus actief. De bot antwoordt in de stijl en taal die je zelf hebt vastgelegd in de systeemrol (zie coderegel 3). Met de methode-aanroep messages.append voeg je telkens een nieuw bericht van zowel de gebruiker (user) als de bot (assistant) toe aan de gespreksgeschiedenis.

Mocht je ergens een fout hebben gemaakt in je script, dan is de kans groot dat je via de knop Fout uitleggen nuttige feedback krijgt en met de knop Accepteren (en uitvoeren) de fout zelfs automatisch kunt laten verbeteren.

In het kader ‘Mooi gepresenteerd’ lichten we kort toe hoe je dit script bijvoorbeeld ook op een eigen webpagina kunt laten draaien.

Mooi gepresenteerd

Je Colab-script werkt, maar het oogt niet fraai en je wilt het natuurlijk mooi gepresenteerd met anderen delen. Dit doe je het makkelijkst met Gradio, een opensource-Python-bibliotheek waarmee je snel een webinterface rond je script bouwt. Installeer en importeer daarvoor eerst Gradio in je Colab-omgeving:

!pip install -q gradio

import gradio

Via www.kwikr.nl/colabcode vind je de code (als py-bestand) waarmee je rond het Colab-script met Gradio een eenvoudige webinterface genereert. Deze verschijnt in je Colab-omgeving, maar je krijgt ook een publieke url te zien waar je de interface rechtstreeks kunt openen (https://<code>.gradio.live).

Dankzij de volgende aanroep in de laatste coderegel kunnen bezoekers van deze webpagina je chatbot-script ook als PWA-app op hun pc bewaren en starten:

demo.launch(share=True,pwa=True)

Een alternatief is deze webpagina via een <iframe>-instructie in de html-code van je eigen site op te nemen:

<iframe src=https://<code>.gradio.live></iframe>

Gradio heeft een eenvoudige webinterface gecreëerd voor ons chatbotscript.