Als iPad-bezitter moet je over een grote woordenschat beschikken, getuige de vele moeilijke begrippen die je tegenkomt op je tablet of op de Apple-website. In dit artikel leggen we je uit wat de nieuwe woorden uit iOS 8 eigenlijk betekenen en wat je ermee kunt.

Widget

Een widget is een klein grafisch object dat eenvoudige boodschappen of actuele informatie laat zien, zoals een kalender of een bericht op Facebook of Twitter. Op het Android-platform kunnen al sinds mensenheugenis widgets worden geïnstalleerd. En hoewel lang niet alle Android-gebruikers hier gebruik van maken, klaagden veel iOS-gebruikers over het gemis van deze functie. In iOS 8 heb je nu dus widgets. Ze zijn niet zoals bij Android te gebruiken op het beginscherm, maar worden getoond onder het tabje Vandaag in het berichtencentrum. Door van boven naar beneden te schuiven op je iPad kun je de berichten en widgets zien.

©PXimport

Met widgets kun je grafische elementen met actuele gegevens op je berichtencentrum plaatsen.

Handoff

De iPhone, iPad en het nieuwe besturingssysteem voor Mac (OS X Yosemite), zijn meer dan ooit met elkaar verbonden. Een van die nieuwe verbintenissen is Handoff. Met Handoff kun je onder andere verder waar je bent gebleven op een ander apparaat. Stel dat je een e-mail aan het typen bent op je iPhone, maar je wilt verder op je iPad met schrijven. Er wordt dan een pictogram van Mail getoond op het toegangsscherm van de iPad. Door vanaf het pictogram naar boven te vegen, wordt het bericht dat je aan het typen was op je iPhone geopend op je iPad. Op dezelfde manier kun je ook verder met Safari, Pages, Berichten en nog veel meer apps. Je hebt minimaal een iPhone 5, iPad 4, iPad mini of iPod Touch 5e generatie nodig om deze functie te gebruiken. Het kostte bij ons ook wel wat moeite om het werkend te krijgen. Na het registreren van de apparaten en het uitzetten en opnieuw aanzetten van iCloud lukte het wel.

©PXimport

Met Handoff kun je op een ander apparaat gemakkelijk verder waar je mee bezig was, tik daarvoor op het icoontje linksonder in de hoek.

Instant Hotspot

De functie Instant Hotspot valt net als Handoff onder het nieuwe samenwerkingsverband tussen verschillende Apple-apparaten. Het was al mogelijk om de 3G/4G-verbinding van je iPhone te delen met andere apparaten, zodat apparaten via de iPhone kunnen internetten. Hiervoor moest je wel eerst een aantal stappen doorlopen en de iPhone was dan voor iedereen zichtbaar. Met Instant Hotspot hoef je deze stappen niet meer te doorlopen. Als je iPad en iPhone verbonden zijn (zie Handoff) en er even geen wifi in de buurt is, dan kan je iPad of Mac zonder problemen verder internetten via het datanetwerk van je iPhone. Natuurlijk moet je wel oppassen dat je databundel niet te snel opraakt. De functie kan op dezelfde apparaten worden gebruikt als Handoff.

©PXimport

Met Instant Hotspot kun je automatisch overschakelen op je data-abonnement van je iPhone als even geen WiFi-verbinding hebt.

Okemo

Het woord Okemo heb je misschien voorbij zien komen. Het is de codenaam die werd gebruikt tijdens de ontwikkeling van iOS 8. Apple gebruikt codenamen voor alle producten die in ontwikkeling zijn, zowel voor hardware als voor software. Zo kreeg de eerste iPad de codenaam K48, de iPod heette tijdens de ontwikkeling Dulcimer en de iPhone M68. Voor het eerste iPhone-besturingssysteem werd de codenaam Alpine gebruikt. Er zijn nogal wat codenamen door Apple in het leven geroepen, een complete lijst vind je op Wikipedia.

©PXimport

Binnen Apple worden, heel geheimzinnig, voor alle nieuwe projecten codenamen gebruikt.

Aangepaste acties

De acties die onder de 'actieknop' beschikbaar zijn, kunnen nu worden aangepast. Wat is de actieknop? De knop met het vierkantje met een pijltje, we noemen hem ook wel de deelknop. Tik je op deze knop, dan krijg je een venster met acties als AirDrop, Mail, Kopieer of Berichten. Je vind hem onder andere als je een foto opent of aan het browsen bent in Safari. In iOS 8 kunnen acties worden gerangschikt en uitgeschakeld. Maar, belangrijker nog, softwareontwikkelaars kunnen hun eigen acties toevoegen! Waar je voorheen alleen kon 'delen' naar Berichten, Mail, Twitter en Facebook, kan er nu veel meer. De ontwikkelaar van de Evernote-app kan dus toevoegen dat je een tekst uit Safari gelijk opslaat in een notitie.

©PXimport

Een foto is nu te delen via veel meer kanalen, zoals Flickr, Snapchat, Tumblr en Pocket.

Bundels

Er zit een nieuwe functie in de App Store Waarmee je nog wat geld kunt gaan gaan besparen. Apple heeft het namelijk mogelijk gemaakt voor uitgevers om hun apps als bundels te verkopen. Op deze bundels wordt altijd een korting gegeven. Erg prettig als je in één keer alle delen van je favoriete spel wilt kopen, of in één keer al je office-applicaties. Apple heeft in de App Store al een leuke selectie met gebundelde softwarepakketten samengesteld. Indien je al een app uit een bundel los hebt aangeschaft, zal deze in mindering worden gebracht. Zo kun je alsnog profiteren van een leuke korting.

©PXimport

Uitgevers kunnen nu ook hun software bundelen en met korting verkopen.

Slimme albums

Het eerste dat je opvalt als je in iOS 8 de Foto's-app opent, is dat er een stuk meer albums bij zijn gekomen. Zo is het album Filmrol vervangen voor Onlangs toegevoegd en zijn er de albums Favorieten, Burst, Verborgen en Onlangs verwijderd bijgekomen. Apple noemt deze automatische albums ook wel slimme albums. In de vernieuwde Foto's-app kun je nu ook zoeken naar foto's. Door een naam van een plaats, straat of maand in te typen, krijg je alle foto's te zien die daarbij horen. Ook kun je foto's aanmerken als favoriet door op het pictogram met een hartje te tikken. Ze worden dan automatisch aan het slimme album Favorieten toegevoegd.

©PXimport

Er zijn een hoop extra albums in de app Foto's verschenen.

PhotoKit

Apple heeft met iOS veel aan de ontwikkelaars gedacht en dat zien we terug in de nieuwe woorden die voorbij komen. PhotoKit is zo'n woord dat vooral voor softwareontwikkelaars interessant is. Hiermee krijgen ontwikkelaars namelijk toegang tot de fotobibliotheek, zodat ze direct met de Foto's-app aan de slag kunnen. Wat merken wij daar als gebruiker van? Doordat foto-apps onderling meer kunnen samenwerken, hoeven we niet meer eerst een foto's naar een app te exporteren om er daar vervolgens mee aan de slag te kunnen, én komen er extra extensies in de standaardapp Foto's zodat die meer fotobewerkingsmogelijkheden biedt.

©PXimport

Softwareontwikkelaars kunnen nu hun eigen extensies toevoegen aan de Foto's-app.

Camera-API

Een API (Application Programming Interface), is een set programmeeropdrachten van een programma, die door een ontwikkelaar beschikbaar worden gesteld voor andere programmeurs. Via een API kunnen softwareontwikkelaars communiceren, zonder dat zij exact hoeven te weten hoe de andere software werkt. De API van de camera in iOS was beperkt, waardoor ontwikkelaars er weinig mee konden doen. In iOS 8 heeft Apple ze een stuk meer mogelijkheden gegeven, zodat softwareontwikkelaars nu ook de sluitertijd, ISO-waarde en witbalans in hun eigen apps kunnen bepalen. Als gebruiker plukken wij daar de vruchten van, want de ontwikkelaars kunnen nu nog uitgebreidere camera-apps ontwikkelen.

©PXimport

Met behulp van de nieuwe camera-API kunnen ontwikkelaars nog veel leukere camera-apps maken.

Bugs

Een bug is een fout in een computerprogramma, waardoor het programma niet of niet goed functioneert. We hebben het woord bug met de komst van iOS 8 heel wat keer voorbij zien komen. Dit kwam vooral omdat bugs zaten in de nieuwe gezondheids-app, virtuele toetsenborden niet helemaal juist werkten en omdat sommige apps geen foto's uit de nieuwe Slimme Albums meer konden openen. Apple heeft snel actie ondernomen, via de iOS 8.0.2-update zijn de vervelende bugs bestreden. Natuurlijk zullen er na verloop van tijd meer bugs gevonden worden, gelukkig kun je heel gemakkelijk via Instellingen / Algemeen / Software-update de iPad blijven updaten.

©PXimport

Via een software-update kun je vervelende bugs verhelpen.

Spatial audio, oftewel ruimtelijke audio, belooft een luisterervaring waarbij het geluid niet alleen van links en rechts komt, maar je volledig omringt. Hoewel de marketingkreten je geregeld om de oren vliegen, is de techniek niet in elke situatie even zinvol. In dit artikel ontdek je wanneer ruimtelijke audio je ervaring verrijkt en wanneer je prima zonder kunt.

Vergeet het statische geluid van je oude vertrouwde stereo-set. Met spatial audio krijgt geluid eindelijk de diepte die het verdient. Dankzij slimme algoritmes die de akoestiek van de echte wereld nabootsen, ontsnapt de audio aan je koptelefoon of soundbar. Geluid beweegt vrij door de kamer, waardoor een helikopter in een film ook echt boven je hoofd lijkt te cirkelen. Het is de overstap van een platte foto naar een hologram, maar dan voor je oren.

Bioscoopervaring thuis

De meest logische toepassing voor spatial audio is zonder twijfel de moderne filmervaring. Wanneer je een blockbuster kijkt die is gemixt in formaten zoals Dolby Atmos, komt de techniek pas echt tot leven. Een helikopter die overvliegt of regen die op een dak klatert, krijgt een verticale dimensie die voorheen onmogelijk was met een standaard hoofdtelefoon of een simpele soundbar.

Voor filmliefhebbers die niet de ruimte hebben voor een volledige surround-installatie met fysieke speakers in het plafond, biedt spatial audio een overtuigend en compact alternatief dat de zogenaamde immersie aanzienlijk vergroot.

©ER | ID.nl

Muziek met een extraatje

Voor muziek is het nut van ruimtelijke audio iets genuanceerder en sterk afhankelijk van de productie. Bij klassieke concerten of live-opnames kan de techniek je het gevoel geven dat je midden in de concertzaal zit, waarbij de akoestiek van de ruimte tastbaar wordt. Ook bij moderne popmuziek die specifiek voor dit formaat is geproduceerd, kunnen artiesten creatiever omgaan met de plaatsing van instrumenten of subtiele geluidseffecten.

Toch blijft voor de purist die zweert bij een eerlijke, ongefilterde weergave van een studio-album de traditionele stereomix vaak de voorkeur genieten, omdat spatial audio de oorspronkelijke balans soms onnatuurlijk kan veranderen.

Gaming en de functionele voorsprong

In de wereld van gaming verschuift de waarde van spatial audio van puur esthetisch naar functioneel. Vooral in competitieve shooters is het horen van de exacte positie van een tegenstander een serieus dingetje. Door gebruik te maken van ruimtelijke audio kun je voetstappen boven, onder of achter je nauwkeurig lokaliseren. Dat geeft niet alleen een intensere spelervaring waarbij je volledig wordt opgeslokt door de spelwereld, maar biedt ook een tactisch voordeel dat met standaard audio simpelweg niet te evenaren is. Hierdoor is de techniek voor fanatieke gamers bijna onmisbaar geworden.

Wanneer kun je het beter uitschakelen?

Ondanks de indrukwekkende demonstraties is spatial audio niet altijd de beste keuze. Voor dagelijks gebruik, zoals het luisteren naar podcasts of het kijken van het journaal, voegt de extra ruimtelijkheid weinig toe en kan het de verstaanbaarheid van stemmen zelfs negatief beïnvloeden. Ook bij oudere opnames die door softwarematige kunstgrepen naar ruimtelijk geluid worden omgezet, ontstaat er vaak een hol en onnatuurlijk resultaat. In dergelijke gevallen is een zuivere stereoweergave nog altijd de meest betrouwbare weg naar een prettige luisterervaring.

Met het kiezen van een eigen thema, bedieningspanelen en omgeving zet je je Android- of iOS-toestel pas echt naar je hand. Android 16 en iOS/iPadOS 26 bevatten voldoende mogelijkheden voor een gepersonaliseerde omgeving. Hoe je te werk gaat, lees je hier.

In dit artikel kijken we naar Android 16 en iOS 26. Voor Android maken we gebruik van een Samsung-toestel in combinatie met One UI 8. We beginnen met Android, want de meest recente versie beschikt over interessante opties om de omgeving te personaliseren. Verderop lees je over iOS 26.

Ben je wat uitgekeken op de statische achtergronden van je Android-toestel, dan kun je een dynamische achtergrond gebruiken. Open de instellingen en kies Achtergrond en stijl, Achtergronden wijzigen. Blader naar beneden en tik op Dynamisch vergrendelscherm. Hier kun je verschillende categorieën kiezen. Kies maximaal vijf aansprekende categorieën. Vervolgens wordt elke 2 weken een nieuwe set afbeeldingen geladen. Standaard worden de nieuwe afbeeldingen alleen gedownload met een wifi-verbinding. Wil je dat de plaatjes ook via een mobiele verbinding worden bijgewerkt, dan activeer je Downloaden met mobiele gegevens. Als je geen veranderende foto’s wilt zien, maar in plaats hiervan veranderende kleuren, kies je in de sectie Kleuren voor Dynamisch.

Bediening met één hand

Als je gebruikmaakt van een telefoon met een relatief groot scherm, kun je het systeem hier beter rekening mee laten houden. Tik in de instellingen op Geavanceerde functies en schakel de optie Bediening met één hand in. Je kunt de verschillende elementen op het scherm nu beter met één hand (je duim) bedienen.

Wil je een specifieke app in een andere taal gebruiken, dan hoef je hiervoor niet de volledige gebruikersomgeving om te zetten. Kies in de instellingen voor

Algemeen beheer, Talen van app. Kies de app waarvoor je de taal wilt instellen en kies een taal uit de lijst Alle talen. Je kunt op elk moment terugkeren naar de oorspronkelijke instelling: kies in hetzelfde venster voor Systeemstandaard.

Snelle instellingen

Geef het onderdeel Snelle instellingen (Quick Panel) een eigen indeling. Het onderdeel verschijnt wanneer je met de vinger vanuit de rechterbovenhoek naar beneden veegt. Tik op de knop met de pen. Eerst bepaal je de volgorde van de elementen: tik op een component en sleep het vervolgens naar de gewenste locatie. Tik hierna op Bewerken: je vindt deze knop bij de onderdelen die je kunt aanpassen. Je kunt vervolgens de individuele knoppen verplaatsen naar een andere locatie. Ook kun je deze knoppen verwijderen (gebruik het minteken linksboven elk pictogram) en andere knoppen toevoegen via het venster Beschikbare knoppen. Tot slot is het mogelijk om het gedeelte met de knoppen groter te maken, zodat je meer knoppen in één keer ziet. Pak de onderrand van het blok en sleep de rand naar beneden, totdat een extra rij met knoppen verschijnt. Tevreden met de instellingen? Bevestig met een tik op Gereed.

Niet meer los

Geeft je Android-toestel het onderdeel Snelle instellingen apart weer van het scherm met de meldingen? In het verleden waren beide schermen gecombineerd in één weergave. Wil je terug naar die oude situatie? Open het onderdeel Snelle instellingen in de bewerkingsmodus (via de knop met de pen). Tik hierna op Vensterinstellingen. Kies voor Samen: beide vensters worden weer gecombineerd zoals vanouds. Je kunt ook kiezen om het venster Snelle instellingen links in plaats van rechts te tonen. Kies in hetzelfde scherm voor Quick Panel aan linkerkant.

Je hoeft geen genoegen te nemen met losse vensters.

Aangepaste pictogrammen

Toe aan andere vormen voor de pictogrammen in Android? Dat is mogelijk. Tik op een leeg gedeelte van het thuisscherm. Onderin verschijnt een balk met keuzen. Kies voor Achtergrond en stijl. Kies voor Pictogrammen. Vervolgens kun je kiezen uit verschillende vormen, waaronder een boog, vierkant en rechthoek. Of je deze functie aantreft op je telefoon, is afhankelijk van de fabrikant. Bij Samsung heb je de app Good Lock nodig. Je vindt deze als beschikbare download in de Galaxy Store. Bij Pixel-telefoons is de optie direct toegankelijk via de gebruikersomgeving. 

Verlichtingseffect

Krijg je een melding binnen, dan kun je het als een subtiele lijn rondom het scherm tonen. Via instellingen kies je voor Meldingen, Pop-upstijl melding. Tik op Verlichtingseffect toevoegen. De optie Basis geeft een subtiele lijn, maar je kunt ook uitgebreidere effecten tonen, zoals Spotlight of Echo. Kies de tab Kleur om een aangepaste kleur te kiezen. Normaal gesproken past de kleur zich aan de app aan. In de sectie Geavanceerd kun je details aanpassen, zoals transparantie, breedte en duur van het effect. De kleur kan ook op basis van een trefwoord veranderen. Tik op Kleur van verlichtingseffect op trefwoord. In de sectie Trefwoord tik je op het plusteken (+) om nieuwe trefwoorden (bijvoorbeeld van contactpersonen) op te geven. Kies hierna de kleur die je wilt toepassen op het verlichtingseffect.

iOS

Ook iOS (en iPadOS) kun je goed naar je hand zetten. Recent bracht Apple iOS 26 uit. Mogelijk verwachtte je iOS 19 als logische opvolger van versie 18, maar de makers uit Cupertino hanteren voortaan een ander naamschema. iOS 26 verwijst naar 2026. Opvallend aan deze editie is het nieuwe Liquid Glass Design, waarin transparantie en spiegelingen een grote rol spelen. Er zijn volop aanpassingsmogelijkheden, beginnend bij het vergrendelingsscherm. Tik hierop en kies Pas aan, Pas huidige achtergrond aan.

Tik op de datum bovenin om een widget te kiezen en meer informatie te tonen, bijvoorbeeld het weer. In het venster vind je een overzicht van bruikbare widgets en suggesties. Waar mogelijk gebruikt iOS het ‘glass’-ontwerp, dus ook bij de klok. Gelukkig kun je dit aanpassen als je niet enthousiast bent. Tik erop en schakel onderin het venster tussen Glas en Effen. In hetzelfde venster kun je ook een kleur selecteren, terwijl je met de schuifregelaar de dikte van de klok kiest. Via Voeg widgets toe kun je extra widgets op het vergrendelingsscherm plaatsen. Via het element onderin kun je swipen tussen verschillende achtergronden.

Thuisscherm

Ook het thuisscherm zetten we naar onze hand. Tik op een leeg gedeelte en kies Wijzig, Pas aan. Je kunt nu kiezen hoe de pictogrammen worden getoond. De standaardmodus ken je al van eerdere versies. Kies voor Donker om de pictogrammen donker te maken. Dit werkt nog niet voor alle pictogrammen: de app-maker moet hiermee rekening houden. Kies Helder als je alle pictogrammen een uniforme, lichte uitstraling wilt geven. Tot slot is er Getint: hiermee kun je de pictogrammen een eigen kleur en contrast geven.

Minderen

Je kunt de transparante uitstraling van iOS 26 niet volledig uitschakelen. Toch bestaan er een paar trucs om het Liquid Glass-ontwerp iets te verminderen. In de instellingen kies je voor Toegankelijkheid, Beweging en activeer je de optie Verminder beweging. Verder kies je Toegankelijkheid, Weergave en tekstgrootte en kies je Maak minder doorzichtig.

Donkere modus

Via de app Instellingen kun je meer onderdelen van de gebruikersomgeving tweaken. Tik in de instellingen op Scherm en helderheid en kies tussen de lichte en donkere modus (Licht en Donker). Bovendien kun je hier de tekstgrootte aanpassen en de tekst op het scherm dikker tonen (via Vette tekst). Dit kan helpen om de tekst beter leesbaar te maken. Om eenvoudig achtergronden aan te passen, kun je via instellingen ook kiezen voor Achtergrond en tikken op Voeg nieuwe achtergrond toe.

Werp ook een blik bij Beginscherm en appbibliotheek. Hier bepaal je onder meer of aanbevolen en recente apps moeten worden getoond in het Dock (het gedeelte onderaan het scherm). Wil je het Dock zo opgeruimd mogelijk houden, dan haal je de vinkjes weg bij Toon appbibliotheek in Dock en Toon aanbevolen en recente apps in Dock.

Volledig scherm

Vooral als je een iPad hebt, kun je meer uit het schermoppervlak halen door te werken met vensters. Je kunt dan meerdere apps naast elkaar plaatsen. Werken met vensters is overigens niet verplicht. Schuif met je vinger vanaf de rechterbovenhoek naar beneden, zodat het bedieningspaneel opent. Tik op de knop Apps in vensters. Je vindt deze op de onderste rij, naast het pictogram van de batterij. Kies vervolgens tussen Apps in vensters of Stage Manager. Die laatste optie zorgt ervoor dat apps schermvullend worden getoond. 

Berichten

Ook voor veel apps hoef je niet genoegen te nemen met de standaardinstellingen en kun je deze personaliseren. Goed voorbeeld is de app Berichten. Geef personen met wie je vaak communiceert een eigen achtergrond. Open de app en tik op de naam van de persoon voor wie je een achtergrond wilt instellen. Tik op Achtergronden. Je kunt kiezen uit foto’s, maar ook uit vaste kleuren. In de sectie Suggesties vind je een combinatie van standaardfoto’s en foto’s die je eerder zelf hebt gemaakt. Sommige foto’s zijn geanimeerd: je kiest eerst de foto en kunt dan vaak ook een kleurenschema selecteren. Heb je na verloop van tijd geen behoefte meer aan een specifieke achtergrond, dan selecteer je de naam van de contactpersoon en kies je Geen. Houd er rekening mee dat de achtergrond ook wordt aangepast bij de contactpersoon.

Safari

Maak je gebruik van Safari? De gebruikersomgeving is ook onder handen genomen en vooral op dieet gegaan: het aantal knoppen is teruggebracht en het grootste deel van de bediening loopt nu via swipes. Zet ook de browser naar je hand. Via instellingen kies je voor Apps, Safari. In de sectie Tabbladen geef je aan in hoeverre je wél de bedieningselementen wilt zien. Standaard is Compact geactiveerd, maar je kunt hier ook kiezen voor Onder en Boven. 

Bestanden

De app Bestanden heeft in iOS 26 ook volwassen opties om de omgeving verder te personaliseren. Zo kun je mappen een eigen kleur geven zodat je ze beter kunt onderscheiden. Tik op een map en houd de map vast totdat het menu verschijnt. Kies Pas map en tags aan. Tik op Tags en kies de gewenste kleur. Je kunt via hetzelfde venster ook emoji’s aan de map toevoegen.

Op bestandsgebied kun je ook aangeven welke app voor het bestand moet worden geopend. Tik op een bestandsnaam en houd ingedrukt totdat het menu verschijnt. Kies voor Open met en selecteer de gewenste app. In hetzelfde menu kun je ook de elders besproken app Voorvertoning kiezen. Vooral bij documenten en foto’s (zoals pdf- en jpg-bestanden) werkt deze app goed.