Spotify is boos op Apple. De streamingdienst vindt dat Apple teveel macht heeft en daardoor voor oneerlijke concurrentie zorgt, en stapt daarom zelfs naar de Europese Commissie. Als je de argumenten van Spotify bekijkt is dat nog helemaal niet zo'n gekke reactie. Dit is waarom Spotify Apple wil aanpakken.

Spotify publiceerde woensdagochtend een statement waarin het verklaarde een klacht in te dienen bij de Europese Commissie. Maar interessanter was een speciale website genaamd Time To Play Fair, waarop het bedrijf een tijdlijn publiceerde van alle obstakels die het heeft moeten overwinnen om in de App Store te mogen blijven.

Zo laat Spotify zien hoe Apple de applicatie meerdere malen blokkeerde in de App Store om allerlei verschillende redenen. Een promotieactie om Spotify Premium voor € 0,99 per maand te proberen was 'tegen de regels', en toen Spotify podcasts begon aan te raden mocht dat volgens de voorwaarden ook niet.

Duurdere abonnementen

De kern van het probleem zit echter in de premium versie van Spotify, die normaal gesproken een tientje per maand kost. Normaal gesproken ja, want wie de applicatie alleen op iOS gebruikt komt op iets heel anders uit.

Apple vraagt namelijk 30% van de opbrengsten van een app als vergoeding. Dat doet het zowel bij de directe verkoop van apps als bij in-app-aankopen. Als iemand dus een abonnement afsluit via iOS verdient Spotify daar nog maar 7 euro aan, in plaats van 10.

Om dat te voorkomen maken apps zoals Spotify en Netflix (er zijn ook veel andere abonnementsdiensten die hetzelfde doen) de prijzen voor iOS-gebruikers noodgedwongen duurder, namelijk € 12,99 per maand. "Daar waren gebruikers terecht boos over", schrijft Spotify. Twee jaar later, in mei 2016, besloot Spotify de mogelijkheid om een abonnement af te sluiten helemaal te schrappen in de app op iOS.

Concurrentie

Opvallend is ook dat app-makers niet over dat beleid mogen praten. In de app-beschrijving of op de website mogen zij niet laten weten dat er goedkopere alternatieven zijn om een abonnement af te sluiten. Doen ze dat wel, dan worden ze geweerd uit de App Store.

De eenzijdige ruzie escaleerde toen Apple in juni 2015 met een eigen muziekstreamingdienst kwam. Voor, jawel, exact € 9,99, net als Spotify Premium. Voor iOS-gebruikers is het dus veel aantrekkelijker Apple Music te verkiezen boven Spotify.

Machtspositie

Dát is waar Spotify nu de grens trekt. Het bedrijf beschuldigt Apple ervan zijn machtspositie te misbruiken om concurrerende diensten dwars te zitten en eigen diensten voor te trekken. Spotify wil dat de Europese Commissie maatregelen neemt om dat tegen te gaan.

Niet de enige

Spotify is niet het enige bedrijf dat last heeft van de constructie. Ook andere diensten die geld kosten (zoals Netflix) moeten hogere prijzen rekenen voor iOS-abonnementen. Netflix besloot daarom eerder al te stoppen met het aanbieden van abonnementen op Apples besturingssysteem. Spotify vraagt Netflix en anderen ook zich bij de zaak aan te sluiten.

Aandacht voor diensten...

Het probleem zit hem niet enkel in de afdracht van kosten. Het is vooral het feit dat Apple steeds vaker zelf wil concurreren met dergelijke diensten. Het bedrijf verdiende in 2018 voor het eerst in jaren minder geld dan het jaar ervoor, met name door het feit dat gebruikers hun smartphones en tablets langer gebruiken. Apple wil zich daarom meer gaan richten op diensten, zei ceo Tim Cook vorig jaar.

... maar dan wel die van Apple

Het gaat dan niet alleen om het faciliteren van een app-ecosysteem (zoals de App Store), maar tot het opzetten van eigen diensten. Muziekstreaming is er één van, maar het lijkt er ook op dat Apple binnenkort met een eigen videodienst á la Netflix komt. En Apple concurreert ook met nieuwsdiensten met aggregatieservice News, en dat betekent competitie diensten zoals Blendle. De oprichter daarvan, Alexander Klöpping, zegt tegen de NOS, al dat hij overweegt zich bij Spotify aan te sluiten in de klacht.

©PXimport

Eigen diensten eerst

Door die steeds agressievere concurrentie is er nog een ander probleem behalve de misgelopen inkomsten. Spotify beschrijft ook uitgebreid hoe Apple allerlei technische barrières opwerpt om Spotify tegen te houden. Spotify wordt niet ondersteund door Siri of de Homepod, en de muziekdienst is niet compatibel met de Apple Watch. Apple Music wél.

Zulke problemen zijn niet nieuw in de industrie. Facebook en Twitter gooiden ook ooit met modder toen Facebook Instagram overnam en Twitter die afbeeldingen niet meer toeliet op het platform.

Privacywet, of concurrentiestop?

Het is ook niet de eerste keer dat er op hoog niveau over de machtspositie van de grote techbedrijven wordt gesproken. Facebook, Google en ook Apple liggen in de Europese Unie al onder vuur vanwege hun dominantie. Google kreeg een miljoenenboete en Mark Zuckerberg werd door Brussel uitgenodigd voor verschillende intense gesprekken rondom het onderwerp.

Europese scepsis

In Silicon Valley wordt vaak sceptisch gereageerd op die Europese regelgeving. Veel techbedrijven denken dat de EU hen in toom probeert te houden omdat Europa zelf geen sterke technologische sector heeft. De privacywet van vorig jaar (de AVG) was daar een voorbeeld van. "Als Facebook het eerste bedrijf is dat een miljoenenboete krijgt weten we zeker dat de AVG bedoeld is om de competitie tegen te houden", zei Facebooks voormalig hoofd beveiliging Alex Stamos ooit.

Maatregelen

Spotify heeft verschillende maatregelen voorgesteld. Zo wil het bedrijf dat consumenten meer keus krijgen in hoe zij betalen voor diensten, en dat ze niet meer gedwongen worden om bepaalde platformen zoals die van Apple te gebruiken. Ook zouden app-winkels niet meer de communicatie richting gebruikers moeten kunnen bepalen, zegt het bedrijf. Tot slot vindt Spotify dat alle diensten dezelfde regels moeten volgen. Als Spotify geen prijspromoties mag doen, dan Apple Music ook niet.

En nu?

Of Spotify's klacht hét verschil gaat maken in die discussie is maar de vraag. Het kan jaren duren voor een onderzoek is afgerond en nog langer voordat de wetgeving daar omheen wordt veranderd. Hoe dat eruit zou komen te zien is ook nog een groot vraagteken. Er wordt al langer gefluisterd over het opbreken van grote bedrijven, maar dat is een draconische maatregel die niet zomaar wordt ingevoerd.

Ook is het nog maar de vraag of Apple beschuldigd kan worden voor machtsmisbruik. Apple heeft geen monopolie met iOS op de smartphone- en tabletmarkt, maar je zou kunnen stellen dat iOS als eigen markt bestempeld kan worden.

Wat maakt een mesh wifi systeem de allerbeste van het jaar? Natuurlijk, je kunt afgaan op specificaties, maar die zeggen niet alles. Je hebt veel meer aan eerlijke reviews. Het TP-Link Deco BE25 Smart Mesh WiFi 7-systeem is door consumenten op Kieskeurig.nl verkozen tot Best Reviewed van het Jaar 2025 in de categorie routers. Wat deze router zo bijzonder maakt, lees je in dit artikel.

Partnerbijdrage - in samenwerking met TP-Link

Best Reviewed 2025: de strengste jury van Nederland

Op Kieskeurig.nl delen elke dag duizenden mensen eerlijke ervaringen met producten die ze écht gebruiken. Die collectieve feedback vormt de basis voor de Best Reviewed‑awards: producten die zich het hele jaar lang in de praktijk hebben bewezen en keer op keer hoge tevredenheid laten zien bij echte gebruikers. Het gaat dus niet om mooie beloftes en marketingtaal, maar om wat mensen dagelijks merken in de praktijk: is het apparaat betrouwbaar? Doet het wat het moet doen? Is het makkelijk in gebruik? De strengste jury van Nederland heeft gesproken: in de categorie Routers werd de TP‑Link Deco BE25 Smart Mesh WiFi 7 uitgeroepen tot dé favoriet van 2025.

Wat maakt de TP-Link Deco BE25 zo bijzonder?

Wat dit mesh-systeem technisch zo aantrekkelijk maakt, is de combinatie van moderne wifi-technologie en slimme netwerkfuncties. De TP-Link Deco BE25 ondersteunt Dual-Band WiFi 7 met een gecombineerde snelheid tot 3,6 Gbps, waardoor bandbreedte-intensieve toepassingen zoals 4K-streaming en online gaming soepel verlopen. Elke unit is bovendien voorzien van twee 2,5 Gbps-bekabelde poorten, wat zorgt voor maximale doorvoercapaciteit en flexibele aansluitmogelijkheden voor bijvoorbeeld een NAS, pc of gameconsole.

Een ander sterk punt is de mogelijkheid tot gecombineerde bekabelde en draadloze backhaul: dit zorgt ervoor dat de verbinding tussen de verschillende wifi-punten niet alleen snel, maar ook uiterst stabiel is, met minder latentie. Dankzij Multi-Link Operation (MLO) wordt data via meerdere frequentiebanden en kanalen tegelijk verzonden, wat zowel de betrouwbaarheid als de snelheid van het netwerk ten goede komt.

Daarnaast zorgt AI-gestuurde roaming ervoor dat je apparaten automatisch verbinden met het sterkste wifi-punt, zonder dat je daar iets voor hoeft te doen. Met TP-Link HomeShield beschik je over uitgebreide netwerkbeveiliging, waaronder realtime IoT-beveiliging en ouderlijk toezicht. Tot slot is het systeem universeel compatibel met alle internetproviders, modems én eerdere Deco-modellen, zodat je eenvoudig kunt uitbreiden of upgraden.

Dankzij deze optelsom van slimme functies is de TP-Link Deco BE25 een toekomstbestendige keuze voor iedereen die thuis wil genieten van stabiele, snelle en veilige wifi overal in huis.

©TP-Link

TP-Link Deco BE25: waarom gebruikers zo tevreden zijn

De titel Best Reviewed van het Jaar 2025 is gebaseerd op wat gebruikers in het dagelijks gebruik écht belangrijk vinden: betrouwbaarheid, gebruiksgemak en prestaties. Juist op die vlakken scoort dit mesh-systeem keer op keer hoog.

Dat begint al met het installatieproces. Gebruikers geven aan dat het instellen van de set bijzonder eenvoudig is. "De installatie was erg eenvoudig dankzij de intuïtieve Deco-app, waarbij het systeem binnen een paar minuten operationeel was." Ook de snelheid en prestaties vallen in de smaak. De reacties liegen er niet om: "Ik was gelijk onder de indruk van de snelheid, op sommige plekken in huis haal ik met gemak 400 Mbps." En: "De snelheid is werkelijk top: zelfs in de verste hoeken van het huis blijft de verbinding stabiel en razendsnel."

Dat is mede te danken aan de sterke mesh-dekking en de soepele roaming tussen de units. Een gebruiker vat het krachtig samen: "De mesh WiFi zorgt voor een sterke en stabiele verbinding in het hele huis. Zelfs op zolder blijft de snelheid hoog en zonder haperingen." Anderen merken op dat apparaten automatisch overschakelen naar het dichtstbijzijnde wifi-punt: "Alle apparaten melden zich netjes aan bij het punt dat het dichtste in de buurt is. Telefoons schakelen vloeiend over."

De algehele gebruikservaring wordt bovendien als zeer positief ervaren. Niet alleen vanwege de prestaties, maar ook dankzij de handige app-functies. "Overal in huis een stabiele verbinding. De app biedt handige functies zoals apparaatbeheer en statusweergave," aldus een reviewer. En over de nieuwe WiFi 7-technologie zegt iemand: "Dankzij WiFi 7 profiteer je van extreem hoge doorvoersnelheden en minimale latency, ideaal voor gamen, streamen en zware downloads."

Hoewel er hier en daar kleine opmerkingen zijn - zoals dat de snelheidswinst van WiFi 7 niet altijd zichtbaar is op oudere apparaten - overheerst de positieve toon duidelijk. Wat consumenten vooral waarderen, is hoe de TP-Link Deco BE25 hun wifi-ervaring in huis structureel verbetert: minder uitval, meer snelheid en stabiel internet in elke ruimte. Dat maakt het tot een set waar je echt op kunt bouwen.

©TP-Link

Een eerlijk oordeel

De TP‑Link Deco BE25 combineert technische kracht met eenvoud en gebruiksgemak - precies wat veel consumenten zoeken in hun thuisnetwerk. Door de combinatie van snelle prestaties, brede dekking en een intuïtieve app‑gestuurde installatie verdient dit systeem de titel Best Reviewed van het Jaar 2025. Of je nu een groot huis hebt, meerdere apparaten tegelijk gebruikt of gewoon een stabielere en snellere wifi‑ervaring wilt: de TP-Link Deco BE25 is volgens gebruikers een uitstekende keuze.

Ontdek de TP‑Link Deco BE25 op Kieskeurig.nl

Achtpotige mottenballen, levende huidplooien en gemuteerde pelikanen: in het ‘schattige’ Reanimal kom je het allemaal tegen. Gelukkig sta je er niet alleen voor, want je kunt er voor kiezen om samen met een medespeler via coöp dit levende schilderij in te duiken - al is het resultaat vooral dat je sámen geen snars van het verhaal snapt.

Het Zweedse Tarsier Studios heeft al even geoefend met het concept van Reanimal. De game heeft namelijk een hoop weg van hun vorige games, Little Nightmares 1 en 2: ook hier wandel je door een stel surrealistische, levende horrorschilderijen.

Hoewel het niet letterlijk om een schilderij gaat, kan ik het gevoel niet anders beschrijven. Je beweegt je door een reeks prachtige omgevingen gevuld met bizarre monsters, die vooral de logica volgen van nachtmerries en kinderangsten. Reanimal lijkt in de verte wel een verhaal te willen vertellen, maar Tarsier beseft dondersgoed dat minimalisme het alleen maar griezeliger maakt.

Simpel doch effectief

De mist hangt over het waterlichaam. Er zit een kind in een bootje. Als je aan de knoppen zit te morren, heb je door dat jij het kind bestuurt - tijd om naar dat rode licht in de verte te varen. Als je dichterbij komt, blijkt het een boei te zijn, met daarnaast spartelend in het water een vriendje. Ze klimt bij je in de boot. Als je een tweede controller aansluit of online speelt, is dit je coöp-partner. Zo niet, dan blijft het een computergestuurde vriend die vooral gezelschap biedt.

Terwijl je samen van boei naar boei vaart, doemt er in de verte een rotspartij op. Oh, die ziet er groot uit. Wacht, die is écht groot! Als je eenmaal bij het strand komt, ram je je bootje het zand in. Zo, die ligt lekker stevig.

Als je een dichte deur tegenkomt, snap je als gamer wel wat je missie is: zoek maar naar een sleutel. Vervolgens blijf je zonder echte reden maar een pad volgen, al kom je er gaandeweg achter dat je andere kinderen probeert te redden van monsters.

©THQ Nordiq/Tarsier Studios

Een versleten screenshotknop

Het verhaal staat dus niet echt voorop - en eerlijk gezegd staat diepgaande gameplay óók niet echt voorop. Maar wat maakt deze game dan in godsnaam zo indrukwekkend? Dat komt allemaal neer op fenomenaal ontworpen omgevingen en geniaal ontworpen monsters.

Het helpt daarbij dat Reanimal een ontzettend goed gevoel van schaal weet over te brengen: je voelt je piepklein, en grote dingen in de spelwereld voelen gigantisch. Daar komt ook een sterk staaltje camerawerk bij kijken. Op precies de juiste momenten wordt de camera naar achteren getrokken om te onthullen dat er in de achtergrond al de hele tijd een of ander gemuteerd boerderijdier op je ligt te wachten.

Op de PlayStation 5, waar we de game op hebben gespeeld, ziet Reanimal er prachtig uit. Op een zeldzame lelijke texture na is het spel gevuld met visuele meesterwerkjes. Je kunt op ieder willekeurig moment een screenshot maken, en het bij wijze van spreken inlijsten en ophangen. In vijf uur speeltijd heb ik 108 screenshots gemaakt, mede vanwege de mooie lichtinval.

Previous slideNext slide

Niet meer dan een middag

Daar is dan ook meteen het grootste struikelblok: in vijf uurtjes was ik wel door de game heen, terwijl ik het best rustig aan deed. Het spel gaat voor vier tientjes over de toonbank - toch best een hoge prijs voor zo’n korte game. In coöp doe je er misschien nog iets langer over, maar ik zou er niet op rekenen.

In de omgeving zijn er nog enige collectibles te vinden: posters met concept art en dierenmaskers, waar je je personages mee kan aankleden. Dat is best leuk, want die art is belachelijk mooi en die maskers worden steeds absurder. Gelukkig spat de kwaliteit er wel van af, want iedere omgeving is een kunstwerk op zich.

©Tarsier Studios/Tijn Kranen

Lekker rondkijken

Om nog even op die coöp-gameplay terug te komen: we hebben hier niet te maken met een game als Portal 2, waarbij de puzzels zijn gebouwd om als duo op te lossen. Hoewel de functie een van de selling points is, heb je absoluut geen tweede speler nódig.

De coöp-modus is zowel online als lokaal beschikbaar, al is er geen matchmaking. Je moet de lobbycode invoeren van de persoon met wie je wil spelen, dus met een vreemdeling spelen is er niet bij. We hebben de functie daardoor niet uitvoerig kunnen testen, maar het lijkt prima te werken.

Voor de puzzels heb je ook geen twee sets hersenen nodig: het zijn vrij simpele puzzels die er vooral voor zorgen dat je aandacht naar de mooie locaties getrokken wordt. Ingewikkelder hoeft het ook niet te zijn, want als je echt je hersens had moeten gaan kraken, dan had het die melancholische droomsfeer misschien wel kapotgemaakt.

©Tarsier Studios/Tijn Kranen

Hypnotiserend

Tarsier Studios weet precies wat Reanimal moet zijn: hypnotiserend, surrealistisch, schattig en tegelijkertijd doodeng. Het minimalistische verhaal is lastig te volgen, maar de gevoelens raken wél - al is het einde wat abrupt. Het grijpt je niet bij de keel, maar glijdt langzaam om je strot heen en knijpt zonder dat je het doorhebt.

Het voelt als de vreemdste plekken uit Silent Hill, of de Dark Place uit Alan Wake 2, maar het heeft ook weer wat weg van Coraline en Guillermo Del Toro’s Pinocchio. Het deed me misschien nog het meest denken aan deze concept trailer van Silent Hills, een game die helaas nooit het daglicht heeft mogen zien.

Stel je voor dat je door een bioscoop heen loopt, waar een dood (of gehypnotiseerd) publiek zit te kijken naar iets dat je alleen kan vergelijken met de videoband uit The Ring. Als je naar buiten komt, staat er een grote spinachtige man met een ijscowagen op je te wachten om je op te grissen. Als je eenmaal aan hem bent ontsnapt, wordt je geconfronteerd met de volgende griezelige omgeving en een nieuw, prachtig, tragisch en doodeng gemuteerd monster. In Reanimal snap je misschien niet precies wat er gebeurt, maar je gaat het zeker niet vergeten.

Reanimal is vanaf 13 februari verkrijgbaar voor PlayStation 5, Xbox Series-consoles, Nintendo Switch 2 en pc. Voor deze review is de game op PlayStation 5 gespeeld.