Je wilt een eigen webwinkel opzetten maar je hebt weinig tijd, je hebt nauwelijks of geen kennis van enige programmeertaal en je wilt niet bezig zijn met technische aspecten zoals (veiligheids)updates en het vinden van een hostingprovider? Shopify beantwoordt uitstekend aan al deze criteria.

Tip 01: Systeem kiezen

Er zijn verschillende oplossingen om een eigen webwinkel online te krijgen. Welke optie je kiest, hangt onder andere af van hoeveel je ervoor wilt betalen, hoeveel tijd je in de webwinkel wilt investeren, de technische kennis die je hebt, de mogelijkheden en flexibiliteit die je beoogt en de grootte van de webwinkel.

Denk het liefst ook gelijk aan de langere termijn. Ruwweg onderscheiden we twee grote webwinkelsystemen. Bij het eerste systeem maak je je webwinkel compleet op maat (of laat je deze maken), gewoonlijk op basis van openbronsoftware. Een van de bekendste en krachtigste programma's is Magento Community Edition. Een ander populair product is PrestaShop dat iets gebruiksvriendelijker is dan Magento.

De tweede optie is een zogenoemde hosted oplossing, oftewel SaaS (Software as a Service). Hierbij sluit je een abonnement af bij een aanbieder van webwinkels. Dat is heel wat makkelijker maar het geeft je wel iets minder vrijheid. Hier vind je een degelijke vergelijking tussen beide systemen. Met name het stroomschema op blz. 41 van deze pdf kan je helpen bij het maken van een onderbouwde beslissing.

©PXimport

Tip 01 Denk goed na voor je aan je webwinkel begint!

Tip 02: Shopify

In dit artikel gaan we aan de slag met het Canadese, Engelstalige Shopify en tonen we je stap voor stap hoe je met deze SaaS-service een eigen webwinkel opzet. Shopify is erg populair. Niet gek, want het systeem blijkt gebruiksvriendelijk, is veilig en wordt continu doorontwikkeld met tal van extensies.

Shopify is ook best betaalbaar. Voor een bedrag van 29 dollar (circa 21 euro) beschik je over onbeperkte bandbreedte en kun je een ongelimiteerd aantal producten in je winkel plaatsen. Je bent wel beperkt tot 1 GB opslagruimte, maar dat zal niet zo snel een probleem vormen. Houd er wel rekening mee dat er bovenop dit abonnementsbedrag transactiekosten van 2% op elk verkocht product wordt aangerekend.

Bij de duurdere abonnementen (79 en 179 dollar per maand) vermindert dit percentage zich tot respectievelijk 1% en 0%. Wie het echt kleinschalig wil houden (tot 25 producten), kan nog de Starter-formule overwegen: die kost 14 dollar (ca. 10 euro) per maand, met hierbij opgeteld nog 2% transactiekosten.

©PXimport

Tip 02 Van circa 10 tot 130 euro per maand: voor elke portemonnee wat wils.

Tip 03: Gratis proefaccount

Je kunt geheel gratis en zonder verplichtingen veertien dagen met Shopify aan de slag. De grootste beperking is dat je winkel tijdens deze proefperiode alleen bereikbaar is voor wie het wachtwoord kent. Surf naar de website en vul bij Start your free 14-day trial today de naam van je winkel, evenals je e-mailadres en een wachtwoord in. De winkelnaam kun je naderhand nog wel wijzigen, maar onthoud alvast dat een aantrekkelijke en makkelijk te onthouden naam belangrijk is. Klik vervolgens op Create your store now: Shopify gaat meteen aan de slag en even later kun je al Take me to my store aanklikken. Shopify vraagt je vervolgens een aantal details in te vullen, waaronder je adresgegevens en de aard van je winkel.

Klik op I'm done wanneer je daarmee klaar bent. Vervolgens beland je automatisch in de 'backend' (achterzijde), alias het Dashboard van je winkel. In ons voorbeeld is dat https://tipstrucs.myshopify.com/admin.

©PXimport

Tip 03 Zo ziet het 'dashboard' van je webwinkel eruit, twee minuten na het aanmaken van je account.

Tip 04: Nieuw product

Rechtsbovenaan brengt de knop View your store je naar de 'frontend' (voorzijde). Dit is de webwinkel zoals je bezoekers die te zien zullen krijgen. Noteer meteen het wachtwoord dat je rechtsboven ziet verschijnen: dat zul je nodig hebben indien je (niet langer aangemeld) de winkel wilt bezoeken. Je winkel is nu nog compleet leeg, op een voorbeeldproduct na.

Daar brengen we dadelijk verandering in, maar daarvoor moeten we natuurlijk wel weer naar ons dashboard. Dat doe je door bovenaan View your admin aan te klikken. Vervolgens selecteer je Products in het paneel aan de linkerkant en klik je op Add a product. Merk trouwens op dat je hier ook Importproducts kunt kiezen: dat is vooral handig wanneer je al een productenlijst klaar hebt in csv-formaat. Via de link sample CSV template krijg je een aardig idee hoe dit bestand eruit hoort te zien. Wij houden het hier op een beperkte en manuele invoer.

©PXimport

Tip 04 Geen webwinkel zonder producten! Producten toevoegen is dus een van de eerste stappen.

Tip 05: Productopties

Je krijgt nu de gelegenheid allerlei details voor je (eerste) product in te vullen. Dat zijn onder meer een titel, beschrijving, type, producent, prijs en gewicht. Je bent niet verplicht alle items in te vullen. Interessant is in elk geval wel de optie This product hasmultiple options. Plaats je hier een vinkje, dan kun je diverse productopties toevoegen, zoals Color, Size, Material en Style. Via Add another option en Create a newoption is het ook mogelijk eigen opties toe te voegen.

Vervolgens kun je aan elke gekozen optie verschillende waarden toekennen. Die vul je in het bijhorende veld in, telkens gescheiden door een komma. Het is bovendien mogelijk je productaanbod aan een rudimentaire inventaris te koppelen. Bij Inventory policy kies je dan Shopify tracks this products' inventory, waarbij je meteen aangeeft hoeveel stuks er voorradig zijn. Plaats een vinkje bij Allow users to purchase this item, even if it is nolonger in stock, als je ook bestellingen wilt laten uitvoeren bij (tijdelijke) uitputting van de voorraad.

©PXimport

Tip 05 Zo kan een product eruit komen te zien op de startpagina van je webwinkel.

Tip 06: Productcollecties

Een bijpassende afbeelding maakt het product meteen aantrekkelijker. Voeg bij het onderdeel Images een geschikt plaatje toe. Andere interessante rubrieken zijn nog Tags (handig om je product te categoriseren) en Search Engines. Bij deze laatste vul je informatie in die het voor zoekmachines makkelijker moet maken om je product terug te vinden (paginatitel, metatags en url van de webpagina).

Ook handig is de rubriek Visibility, waarin je aangeeft of het product al dan niet al zichtbaar moet zijn in je winkel. Je kunt hier ook een specifieke publicatiedatum invullen, zodat het product pas vanaf dan effectief te koop staat. Het is tevens mogelijk je producten in collecties onder te brengen via de knop Add to collections. Die moet je dan wel eerst aanmaken en dat doe je door in het linkse paneel Collections te openen. Vergeet niet je wijzigingen vast te leggen met Save.

Ben je van plan een tweede, derde etc. product aan te maken dat op het vorige product lijkt, maak dan gebruik van de knop Duplicate om het product veel sneller toe te kunnen voegen.

©PXimport

Tip 06 Met collecties kun je producten overzichtelijker neerzetten.

Tip 07: Thema installeren

Je hebt je winkel nu al van enkele producten voorzien, maar je wilt natuurlijk zoveel mogelijk verkopen. Dan moet je winkel er wel aantrekkelijk uitzien, en dat kan dankzij kant-en-klare thema's. Open de rubriek Themes in het paneel aan de linkerkant. Je krijgt nu een overzicht van de geïnstalleerde thema's. Dat blijkt er vooralsnog maar één te zijn: het standaardthema launchpad. We tonen je eerst hoe je nog meer thema's installeert en vervolgens hoe je het uiteindelijk gekozen thema nog meer aan je wensen aanpast. Klik rechtsboven op Visit the Theme Store.

Je belandt nu op een site waar je uit tientallen thema's kunt kiezen. Wij verkiezen het gratis te houden en klikken dus Free aan. Eventueel kun je nog verder inzoomen met bijkomende criteria als Filter by industry en Filter by features. De combinatie van Free en Electronics bijvoorbeeld leverde twee (bruikbare) thema's op. Wij opteerden voor het thema Kickstand (met twee stijlen). Klik het thema aan en klik vervolgens op Get Theme waarna je ofwel Publishas my shop's theme ofwel install as an unpublished theme aanklikt. Wij kiezen voor dit laatste: je kunt het op elk moment nog effectief in je winkel 'publiceren'.

©PXimport

Tip 07 Met een paar muisklikken ziet je webwinkel er compleet anders uit!

Tip 08: Thema publiceren

In de rubriek Themes krijg je nu ook het zojuist geïnstalleerde thema te zien. Je hoeft maar op Publish te klikken om het te activeren, waarbij je normaliter de keuze krijgt je huidige thema te vervangen of dit nieuwe thema als je mobiele thema te installeren zodat bezoekers het alleen te zien krijgen vanaf een mobiel apparaat.

Keer terug naar je Dashboard en kies View your store om het resultaat te bekijken. Deze 'controle' is niet onbelangrijk, gezien er afhankelijk van het gekozen thema mogelijk onverwachte wijzigingen kunnen opduiken. Zo bijvoorbeeld kregen we bij het thema Kickstand onze testproducten niet langer op de openingspagina te zien. We moesten die blijkbaar eerst in een Collection onderbrengen en verder een korte beschrijving toevoegen bij de Theme settings.

Dat komt eigenlijk goed uit, want dat is precies de pagina die je nodig hebt om een thema nog meer naar eigen hand te zetten.

©PXimport

Tip 08 Een ander thema voor je website gebruiken kan in een paar klikken.

Tip 09: Thema bewerken

Ga dus naar Themes en klik op Theme Settings. Wat je precies kunt aanpassen, is afhankelijk van het geselecteerde thema. Handig is in elk geval de knop Preview in new window: je krijgt dan meteen het resultaat van je wijzigingen te zien zonder telkens naar het 'echte' frontend te moeten overschakelen.

In de meeste gevallen kun je in het Header-gedeelte een eigen logo uploaden: houd wel rekening met de aangegeven optimale grootte en formaat (druk eerst even op de Save-knop om het resultaat in het Preview-venster te zien). We raden je in elk geval aan om alle thema-onderdelen even door te lopen. Mogelijk tref je hier ook de rubriek Translations aan waar je specifieke tekst snel door hun Nederlandstalige variant kunt vervangen (als je dat zo verkiest).

Vertalingen bespreken we verder in tip 15. Overigens kun je een thema nog veel doortastender bewerken, via de link Template Editor. Deze aanpak vereist echter wel een grondige kennis van HTML en CSS.

©PXimport

Tip 09 Kijk goed alle instellingsmogelijkheden van het gekozen thema na!

Tip 10: Webpagina's

In een winkel draait natuurlijk alles rond de producten die je verkoopt, maar je kunt niet zonder een paar vaste webpagina's, waarin je bijvoorbeeld je winkel aan de bezoekers voorstelt en de verkoopvoorwaarden meedeelt. Navigeer hiervoor naar de rubriek Pages. De kans is groot dat je thema al een of meer standaardpagina's heeft ingebouwd. Die pagina's kun je hier aanklikken om ze te bewerken, bijvoorbeeld om de teksten Nederlandstalig te maken. Dit doe je in een uitgeklede HTML-editor.

Die maakt het mogelijk tekst te formatteren (vet of cursief, bijvoorbeeld), uit te lijnen, op te sommen of van links en kolommen te voorzien. Je kunt zelfs een foto- of videobestand uploaden. Verder kun je, net als bij productpagina's, informatie voor zoekmachines invullen en aangeven of je de pagina meteen al zichtbaar wilt maken aan je bezoekers. Via de knop Preview Page krijg je een handige voorbeeldweergave te zien.

©PXimport

Tip 10 Ook een webwinkel kan niet zonder een paar 'vaste' webpagina's.

Tip 11: Basisinstellingen

Je hebt de lay-out mooi voor elkaar, je hebt enkele informatieve pagina's klaar en de bezoekers kunnen in je productengamma zoeken. Mooi, maar je bent er nog niet echt: er staan je namelijk nog een paar instellingen van meer 'administratieve' aard te wachten. Een paar belangrijke opties vind je terug bij Settings, onderaan het Dashboard-paneel. Allereerst controleer je de gegevens die je in de rubriek General aantreft, zoals de titel van je openingspagina, je e-mailadres, het fysieke adres (niet onbelangrijk met het oog op facturatie).

Verder vul je de tijdzone (GMT+01:00 Amsterdam), de meeteenheid (Metric system) en de munteenheid (Euro) in. Je vult aan wat je zelf nodig acht. Hier kun je tevens de koppeling maken met je Google Analytics-account, mocht je daarover beschikken. Helemaal onderaan lees je nog het wachtwoord van je webwinkel af. Echter, zolang je bij een gratis proefabonnement blijft, laat dit wachtwoord zich niet verwijderen.

©PXimport

Tip 11 Controleer of de (basis)instellingen wel correct zijn ingevuld.

Tip 12: Verzending & btw

Je ontkomt er wellicht niet aan ook de juiste btw-tarieven in te vullen voor de landen waar je je producten te koop wilt aanbieden. Die landen voeg je eerst toe via de rubriek Shipping. Eigenlijk is deze rubriek bedoeld om per land aangepaste verzendkosten in rekening te kunnen brengen.

Het is zelfs mogelijk via de knop Add shipping rate verschillende verzendkosten te voorzien, naargelang van de verkoopprijs of het gewicht van het pakket. Goed om weten is dat je voor elk land dat je hier toevoegt, vervolgens in de rubriek Taxes ook een aangepast btw-tarief kunt opnemen. Je geeft hier dan meteen aan of de btw al automatisch in je prijzen moet verrekend worden en of je ook btw op de verzendkosten wilt laten verrekenen. Nuttig is ook de mogelijkheid om per land voor bepaalde productcollecties een ander btw-tarief aan te rekenen. Je klikt dan op Add tax override, kiest het beoogde land en de collectie en geeft het gewenste btw-percentage aan. Bevestig je aanpassingen met Save changes.

©PXimport

Tip 12 Per land kun je aangepaste verzendkosten en btw-tarieven voorzien.

Tip 13: Betaalmethodes

Uiteraard moeten je klanten de bestelde producten ook betalen. Je zult dus in één of meer betaalmethodes moeten voorzien. Die vind je terug in de rubriek Checkout. Standaard kun je onder meer al PayPal gebruiken, maar willen je klanten ook met creditcards of een betaalsysteem als iDeal betalen, dan moet je aansluiten bij een zogeheten payment gateway. Shopify verwijst hiervoor naar payment service provider Skrill. Zodra je account is geactiveerd hoef je maar het uitklapmenu bij Select a Credit Card Gateway te openen en daar Skrill (Moneybookers) te selecteren, waarna je het bijhorende Merchant Email en Secret Word invult.

Daartoe klop je eerst bij Skrill zelf aan. Surf naar de website, open het menu Business, klik op het pijltje bij Industry Sector en kies eCommerce Solutions. Helemaal onderaan open je de rubriek eCommerce Solutions en klik je Shopify aan. In de rubriek PaymentProcessing open je de link payment options in een nieuw tabblad: bij Europe kies je dan Netherlands. Je verneemt hier dat Skrill onder meer Visa, MasterCard, American Express, Diners Club en iDeal ondersteunt. De implementatie kost je zo'n 2,5% + 0,25 dollar per transactie.

©PXimport

Tip 13 In Nederland is het verstandig om het mogelijk te maken om met iDeal te betalen.

Tip 14: Domein koppelen

Standaard krijgt je winkel een webadres als https://.myshopify.com mee. Dat volstaat wellicht om een en ander uit te testen, maar wil je het professioneel aanpakken, dan moet je een eigen domeinnaam hebben. Beschik je nog niet over een (geschikte) domeinnaam dan kun je die vanuit Shopify registreren.

Alles wordt dan nagenoeg automatisch geregeld. Open de rubriek Domains en klik rechtsboven op Buy domain. Vul de gewenste domeinnaam in en kies een extensie (.com of .nl bijvoorbeeld). Je leest direct de jaarlijkse kosten af. Een .nl-domein kost je 9 dollar, dus circa 7 euro per jaar. Wanneer je domeinnaam nog beschikbaar blijkt, hoef je de verdere instructies maar te volgen.

Heb je al een eigen domeinnaam, dan is het mogelijk om deze aan je webshop te koppelen. Hoe je dat precies aanpakt, hangt af van de hostingpartij, maar veelal komt het erop neer dat je het CNAME- en A-record naar Shopify moet laten verwijzen. Meer informatie vind je hier, maar voor specifieke informatie klop je uiteraard het beste bij je eigen hostingpartij aan.

©PXimport

Tip 14 Een gloednieuwe domeinnaam kun je direct vanuit Shopify regelen.

Tip 15: Nederlands vertalen

In tip 9 hebben we het al even gehad over de mogelijkheid om bepaalde items van je webwinkel naar het Nederlands te vertalen. Wil je je site echter compleet in die taal, dan heb je wel nog wat werk voor de boeg. Nu kun je de hulp inroepen van een betaalde app (zie volgende tip), maar het kan ook handmatig.

Een belangrijk onderdeel zijn alvast de check-outpagina's. Gelukkig laten die zich makkelijk in de gewenste taal omzetten: open de rubriek Checkout en stel helemaal onderaan de Checkout Language in op Nederlands (er zijn diverse vertaalsets beschikbaar). Bevestig je keuze met (View this translation en met) Save changes. Of je kiest ervoor de vertaling zelf te maken met create a new one.

Hoe het met de overige pagina's moet (de statische pagina's die je zelf van inhoud hebt voorzien vallen hier uiteraard buiten) hangt grotendeels af van het gekozen thema (zie ook tip 9). Je zult in elk geval via de ingebouwde Template Editor moeten werken en in de pagina's op zoek moeten gaan naar te vertalen tekstonderdelen. Via het uitklapmenu naast de paginatitel bovenaan kun je desnoods nog naar een vorige versie terugkeren, mocht je een pagina verhaspeld hebben.

©PXimport

Tip 15 De rubriek Checkout voorziet in kant-en-klare vertaalsets.

Tip 16: Apps installeren

Shopify heeft veel van zijn flexibiliteit en functionaliteit te danken aan de vlotte integratie van 'apps' oftewel plug-ins. Open hiervoor in je Dashboard de rubriek Apps en klik op Visit the App Store. Er zijn enkele honderden apps beschikbaar, ingedeeld in categorieën als Marketing, Shipping en Accounting. Je kunt snel filteren op diverse criteria, zoals Category, Price en Collections en er is ook een zoekfunctie. Ongeveer de helft van de apps is (ook) gratis. We nemen één voorbeeld: Facebook store - Easy Social Shop, die je Shopify-winkel ook vanuit Facebook toegankelijk maakt.

Open deze gratis app en klik op Get App en vervolgens op Install App. Meld je aan met je Facebook-account en kies de pagina's waarop je de shop wilt toevoegen. Bevestig met Add page tab: even later is je webwinkel ook via Facebook beschikbaar.

Uiteraard heeft elke app zijn eigen mogelijkheden en opties die je zelf moet ontdekken. En voor wie zwaar worstelt met het omzetten van zijn winkel naar het Nederlands: er is een betaalde app (8,50 dollar per maand) die je daarbij kan helpen: Shop Translator. Je kunt hem 20 dagen gratis proberen. Niet alle gebruikers zijn echter even tevreden over deze app.

©PXimport

Tip 16 Wat Shopify standaard niet aan boord heeft, voeg je er gewoon met een 'app' aan toe.

Windows 11 is ontworpen om je pc beter te laten presteren dan zijn voorganger Windows 10. Toch geldt ook hier dat het systeem gaandeweg steeds trager wordt. Gelukkig zijn er eenvoudige trucs om je computer weer vleugels te geven.

Zelfs een modern besturingssysteem kan na verloop van tijd trager aanvoelen. Met de onderstaande tips kun je Windows 11 opnieuw optimaliseren. Uiteindelijk draait het vooral om keuzes. Het systeem zit boordevol functies en opties, maar niet alles heb je echt nodig. Schakel overbodige onderdelen uit, dan win je meestal direct aan snelheid. 

Zet Widgets uit

Veel klassieke trucs om Windows sneller te maken, werken ook in Windows 11. Maar er zijn ook enkele optimalisaties die specifiek voor dit besturingssysteem gelden en echt merkbaar verschil maken. Zo introduceert Windows 11 Widgets: interactieve kaarten die dynamisch informatie tonen over het weer, nieuws, aandelen of sport… Handig, maar ze verbruiken geheugen en bandbreedte. Vind je dit te veel van het goede, dan kun je ze beter uitschakelen. Dat doe je eenvoudig via de taakbalk: klik met de rechtermuisknop op een lege plek. Kies Taakbalkinstellingen en zet Widgets uit.

Visuele effecten en animaties uitschakelen

Windows 11 bevat heel wat grafische tierlantijntjes die er fraai uitzien, maar wel extra rekenkracht vragen. Denk aan animaties bij het minimaliseren of maximaliseren van vensters, transparante achtergronden en schaduwen. Vooral op systemen met weinig RAM of een oudere grafische kaart kan dit merkbare vertraging opleveren. Kies je liever voor prestaties dan voor cosmetica, dan schakel je deze visuele effecten uit. Druk op Win+I om de Instellingen te openen en ga naar Toegankelijkheid / Visuele effecten. Zet daar de schakelaars bij Transparantie-effecten en Animatie-effecten uit. Omdat Windows 11 hierdoor minder grafische elementen hoeft te renderen, merk je direct een vlottere werking, vooral bij het openen en sluiten van vensters.

Instellingen voor prestaties

Er bestaat ook een snelle manier om in één keer alle visuele effecten te beheren. Typ in de zoekfunctie van Start: De weergave en prestaties van Windows aanpassen. Standaard staat dit ingesteld op Automatisch selecteren. Ga naar het tabblad Visuele effecten en je leest precies welke opties voor de vormgeving actief zijn. Wil je alle grafische franje in één klap uitschakelen, kies dan voor Beste prestaties. Klik vervolgens op Toepassen en bevestig met OK.

In de instelling Beste prestaties worden alle visuele effecten uitgeschakeld.

Kritisch voor opstartprogramma’s

Telkens wanneer je Windows opstart, worden automatisch programma’s in de achtergrond geladen. Veel software installeert zo’n opstartprogramma zonder dat je het beseft. Applicaties die je zelden gebruikt, verbruiken daardoor onnodig geheugen en processorkracht en vertragen bovendien de opstartprocedure. Hoe meer programma’s mee opstarten, hoe langer het duurt voor je pc gebruiksklaar is. Controleer dit via Instellingen / Apps / Opstarten. Daar vind je een overzicht van alle apps die samen met Windows starten. Bekijk de lijst kritisch en zet de schakelaar uit bij programma’s die je niet meteen nodig hebt. Zo start je pc merkbaar sneller op.

Dubbelchecken in Taakbeheer

Daarna kun je ook nog een keer via Taakbeheer snoeien in de programma’s die op de achtergrond draaien. Open deze app door met de rechtermuisknop op een lege plek in de taakbalk te klikken en Taakbeheer te kiezen. Deze handige tool toont alle actieve programma’s en services. Klik in de linkerbalk op het vijfde pictogram van boven om de lijst met opstart-apps te openen. Sorteer vervolgens op Status, zodat de ingeschakelde apps bovenaan verschijnen. In de kolom Invloed op opstarten zie je meteen of een app geen, weinig of juist veel invloed heeft op de systeemprestaties. Wil je voorkomen dat een programma automatisch meedraait, klik er dan met de rechtermuisknop op en kies Uitschakelen. Hiermee verwijder je de toepassingen niet. Je voorkomt alleen dat ze bij het opstarten worden geladen. Je kunt de apps dus nog altijd handmatig starten. Besluit je later dat een programma tóch automatisch mee moet opstarten, dan schakel je het op dezelfde manier weer in.

Zuiniger in plaats van sneller

In Taakbeheer zit een handige functie om het energieverbruik van Windows 11 te verbeteren: de Efficiëntiemodus. Deze modus verlaagt de prioriteit van achtergrondapplicaties, waardoor je pc sneller werkt en de batterijduur wordt verlengd. Daarom heeft deze modus een eco-pictogram in de vorm van twee blaadjes. Een belangrijke kanttekening: niet alle processen en apps ondersteunen deze modus. Bij sommige zul je het pictogram dus niet zien. Start Taakbeheer en ga naar de weergave Processen (het derde pictogram van boven in de linkerbalk, bestaande uit drie vierkantjes). Hier zie je de lijst van actieve apps en processen. Selecteer de app of het proces dat je in de efficiëntiemodus wilt zetten en klik op het Efficiëntiemodus-pictogram rechtsboven in het scherm. Bevestig je keuze. Je kunt dezelfde optie ook bereiken door met de rechtermuisknop op een app of proces te klikken. Sommige apps, zoals Microsoft Edge, staan standaard al in de efficiëntiemodus. Bij deze apps kun je de modus niet uitschakelen.

Sommige applicaties ondersteunen de efficiëntiemodus.

Sta automatisch Windows-onderhoud toe

Windows 11 voert voortdurend onderhoud uit om te controleren of alles naar behoren functioneert. Dit omvat systeemdiagnoses en beveiligingsscans. Het lost bovendien automatisch gevonden problemen op. Dit automatisch onderhoud vindt plaats op een vastgesteld tijdstip wanneer het apparaat in slaapstand staat en is aangesloten op een stroombron. Het is mogelijk dat je deze functie per ongeluk hebt uitgeschakeld, of dat het een tijd niet actief was. Bijvoorbeeld als je de laptop ’s nachts hebt uitgeschakeld in plaats van in slaapstand te zetten, of als hij tijdelijk niet op het lichtnet was aangesloten. Zorg er daarom voor dat de functie dagelijks actief is. Typ in het zoekvak van de taakbalk Configuratiescherm en selecteer in deze app Systeem en beveiliging. In het gedeelte Onderhoud klik je onder Automatisch onderhoud op Onderhoud starten als je het direct wilt uitvoeren. Om ervoor te zorgen dat dit dagelijks gebeurt, klik je op Onderhoudsinstellingen wijzigen. Kies het gewenste tijdstip en vink het vakje aan: Gepland onderhoud toestaan om mijn computer aan te zetten.

Verwijder bloatware

Bij de installatie van Windows 11 worden automatisch programma’s meegeleverd waar je niet om hebt gevraagd. Sommige zijn logisch en nuttig, veel andere worden niet eens door Microsoft zelf ontwikkeld, maar door externe leveranciers. Soms gebeurt het ook dat bij de installatie van een programma een andere applicatie ongemerkt mee op je pc wordt gezet. Deze adware en bloatware zijn verraderlijk, omdat ze vaak automatisch starten zonder dat je het merkt. Je zult merken hoeveel beter je pc presteert wanneer je er vanaf bent. Je kunt Taakbeheer gebruiken om adware en bloatware te herkennen, maar gemakkelijker is het gebruik van een externe tool. Een handige optie is O&O AppBuster: volledig gratis en zonder installatie. Download de tool via https://www.oo-software.com/en/ooappbuster en start het exe-bestand. De tool scant het systeem en maakt het verwijderen eenvoudig. Je ziet telkens de uitgever van elke app en een aanbeveling. Een rode stip met het label Remove betekent dat je moet overwegen of je deze software echt nodig hebt. Is dat niet het geval, selecteer dan de titel en klik op Remove. Je kunt O&O AppBuster ook gebruiken om reguliere software te verwijderen die via de standaardmethode moeilijk te de-installeren is.

Zoekindexering uitschakelen

De zoekfunctie van Windows 11 maakt gebruik van indexering op je harde schijf. Dit gebeurt op de achtergrond, waardoor je pc sneller doorzocht kan worden dan zonder indexering. Zonder index moet Windows elk bestand en elke map bij iedere zoekopdracht opnieuw doorzoeken, wat langer duurt. Bovendien zorgt de indexering ervoor dat je bestanden kunt vinden op basis van de tekst die ze bevatten. Dit is handig, maar op tragere pc’s kan de indexering de prestaties verminderen. Je kunt de snelheid van een trage computer verbeteren door de indexering uit te schakelen. Zelfs op een pc met een ssd kan dit de prestaties ten goede komen. Open de app Services door in het zoekvak van de taakbalk services.msc te typen. Scroll naar Indexeringsservice of Windows Search in de lijst met services. Dubbelklik erop en klik in het venster dat verschijnt op Stoppen. Herstart daarna de pc. Je zoekopdrachten kunnen iets trager zijn, maar het verschil merk je mogelijk niet. Wel zul je waarschijnlijk een algemene snelheidsverbetering ervaren.

Opslaginzicht

Een harde schijf vol overbodige bestanden kan de pc vertragen. Door deze op te schonen, kun je vaak een snelheidsboost krijgen. Windows 11 biedt hiervoor een ingebouwde tool: Opslaginzicht. Open Instellingen en ga naar Systeem in de linkerbalk, zodat je rechts Opslag kunt openen. Schakel hier de optie Opslaginzicht in.

Vanaf dat moment controleert Windows voortdurend de opslag op je pc en verwijdert oude of overbodige bestanden die je waarschijnlijk niet meer nodig hebt. Denk aan tijdelijke bestanden, bestanden in de map Downloads en oude bestanden in de Prullenbak. Standaard komt Opslaginzicht pas in actie wanneer er weinig vrije schijfruimte overblijft. In dat geval verwijdert het systeem bestanden die al langer dan 30 dagen in de Prullenbak of Downloads staan. Je kunt dit ook instellen op dagelijks, elke 14 dagen of elke 60 dagen.

Stop de synchronisatie via OneDrive

De Microsoft-cloudopslagtool OneDrive zorgt ervoor dat de bestanden op je pc perfect gesynchroniseerd worden met de cloud. Het is een efficiënte back-uptool voor het geval je pc te maken krijgt met een virusinfectie of hardwareschade. OneDrive is zo diep geïntegreerd in Windows dat veel gebruikers denken dat het niet uit te schakelen is, maar dat klopt niet. De automatische OneDrive-synchronisatie kan je computer aanzienlijk vertragen. Als je ervoor kiest om je back-up op een andere manier te organiseren, kun je de synchronisatie eenvoudig uitschakelen. Klik op het OneDrive-cloudpictogram in het systeemvak en daarna op het tandwielpictogram om de Instellingen te openen. Ga naar het tabblad Account en klik op Deze pc ontkoppelen. Dit betekent niet dat je de bestanden kwijt bent die in de lokale OneDrive-map staan.

Geheugenintegriteit uitschakelen

Merk je dat Windows 11 op een oudere computer niet soepel draait? Dit kan te maken hebben met ingebouwde beveiligingsfuncties zoals TPM 2.0 en Geheugenintegriteit. Geheugenintegriteit helpt je pc te beschermen tegen geavanceerde aanvallen, maar kan op oudere of minder krachtige hardware een impact op de prestaties hebben. Als je bereid bent om een klein beetje veiligheid in te ruilen voor betere prestaties, kun je Geheugenintegriteit uitschakelen via Instellingen / Privacy & Beveiliging / Windows-beveiliging / Apparaatbeveiliging / Kernisolatie en Geheugenintegriteit.

Vooral op oudere pc’s heeft de Geheugenintegriteit een negatieve invloed op de snelheid.

Schakel de Gamemodus uit

De Gamemodus van Windows 11 optimaliseert je pc voor het spelen van games. Wanneer Windows merkt dat je een game speelt, geeft het de prioriteit aan de systeembronnen voor gaming door deze tijdelijk weg te nemen bij andere apps en achtergrondprocessen. Dit is interessant voor serieuze gamers, maar wanneer je geen games speelt, kan het systeem juist vertragen omdat het resources reserveert ‘voor het geval dat’ je toch een game zou starten. Het uitschakelen van de Gamemodus kan je pc daarom ook sneller maken. Je kunt de functie altijd opnieuw inschakelen wanneer je een game wilt spelen. Zelfs als je nog nooit een game op je pc hebt gespeeld, staat de Gamemodus standaard ingeschakeld. Om deze uit te schakelen, ga je naar Instellingen / Gaming / Gamemodus. Zet de schakelaar Gamemodus uit.

Bezit je een flinke digitale muziekcollectie, dan heb je waarschijnlijk helemaal geen Spotify of andere streamingsdienst nodig. Met Navidrome bouw je gewoon je eigen muziekcloud. Alle toegevoegde nummers zijn op al je apparaten beschikbaar, ook onderweg. In deze workshop lees hoe je de muziekserver zo goed mogelijk inricht.

Het gratis downloaden van muziek was tot 2014 legaal. Mogelijk heb je uit dat tijdperk nog heel wat audiobestanden op je computer of externe harde schijf staan. Daarnaast bewaar je natuurlijk net zo makkelijk kopieën van cd’s op de pc of laptop. Gebruik hiervoor een gratis tooltje, zoals Exact Audio Copy of fre:ac. Als je eenmaal een omvangrijke digitale muziekverzameling hebt opgebouwd, wordt Navidrome zeer interessant. Installeer de freeware op je computer en stream vervolgens jouw favoriete liedjes naar geschikte afspeelapparaten. Denk aan je smartphone en tablet.

Client-servermodel

Met Navidrome installeer je een muziekserver op de computer. Dit programma indexeert alle audiobestanden en creëert hiervan een overzichtelijke bibliotheek. Daarna kunnen overige computers, smartphones en andere clients de nummers opvragen. Dit zogenoemde client-servermodel werkt alleen wanneer de muziekserver actief is. Kortom, regel dat het systeem met Navidrome op de juiste luistermomenten is ingeschakeld.

Navidrome downloaden

Een pluspunt is dat de freeware lage eisen aan de hardware stelt. Gebruik het programma dus gerust op een wat oudere pc of laptop. Er zijn versies voor Windows, macOS en Linux beschikbaar. Ga naar www.navidrome.org/docs/installation om de juiste editie te downloaden. Navidrome werkt ook op een Raspberry Pi of geschikte NAS, maar voor deze workshop concentreren we ons op de Windows-versie.

Navidrome stuurt je voor het juiste downloadbestand uiteindelijk door naar de GitHub-site. Klik onderaan zo nodig op Show all om alle downloadbestanden te tonen. Kies in de lijst het msi-bestand en start direct na het downloaden de installatie. Mogelijk slaat Windows alarm, omdat dit besturingssysteem het programma niet kent. Geen zorgen, want volgens VirusTotal vormt Navidrome geen enkele bedreiging.

Enkele instellingen

Tijdens het installatieproces verschijnt er een instellingenvenster. Merk op dat Navidrome standaard poortnummer 4533 gebruikt. Dit nummer is in feite een digitale toegangspoort tot jouw muziekserver. Je hebt dat nodig om browsers en apparaten met jouw persoonlijke muziekcloud te verbinden. Daarover later meer. Je laat het poortnummer in de meeste gevallen gewoon staan. Alleen wanneer Navidrome met een ander programma conflicteert, kun je de getallen wijzigen.

Geef verder in het veld onder Music Folder aan in welke map de nummers staan opgeslagen. Bewaar je op verschillende bestandslocaties albums? Houd er rekening mee dat het programma in eerste instantie slechts één map (met alle onderliggende submappen) accepteert. Je kunt op een later moment nog wel andere bestandslocaties toevoegen. Rond met Next en Install de installatieprocedure af.

Account aanmaken

Na de installatie is de muziekserver direct actief op de achtergrond van jouw systeem. Staat het programma niet in het startmenu? Dat klopt, want je bedient Navidrome in een willekeurige browser. Typ in de adresbalk http://localhost:4533 en druk op Enter. Er verschijnt een inlogscherm. Je creëert nu eerst een account. Bedenk een gebruikersnaam en typ twee keer het wachtwoord. Bevestig daarna met Create Admin.

Als je tijdens de installatie een muziekmap hebt opgegeven, zie je waarschijnlijk diverse albumhoezen. Zelfs bij grote muziekcollecties gaat het indexeren erg snel. Ga uit van hooguit enkele minuten. Een pluspunt is dat de freeware met ieder gangbaar audioformaat uit de voeten kan, waaronder mp3 en flac. Je gebruikt bovenaan de zoekfunctie om een album of artiest te vinden. Het is helaas niet mogelijk om naar de naam van een liedje te speuren.

Muziek correct taggen

Zie je in Navidrome dubbele hoezen of is de artiest onbekend? Daar kun je iets aan doen. Elk nummer heeft metadata. Hierin is onder meer de naam van het liedje, het album en de artiest opgeslagen. Wanneer de metadata niet kloppen, wordt het al gauw een rommeltje. Navidrome creëert op basis van deze gegevens namelijk een bibliotheek. Zeker bij audiotracks afkomstig uit omstreden downloadnetwerken is de informatie soms niet correct.

Het aanpassen van metadata heet in computerjargon ook wel het taggen van muziek. Jammer genoeg zit deze functie niet in Navidrome. Mp3tag en MusicBrainz Picard zijn twee tools die deze taak moeiteloos vervullen. Selecteer de gewenste nummers en pas de metadatavelden naar eigen inzicht aan. Overigens kan dat bij de genoemde programma’s ook automatisch. In dat geval maakt Mp3tag of MusicBrainz Picard verbinding met een onlinedatabase. Vergeet niet om de wijzigingen op te slaan.

Op jouw verzoek plukt MusicBrainz Picard de juiste tags uit de eigen database.

Nog wat aanpassingen

Voordat je muziek gaat luisteren, pas je eerst nog enkele instellingen aan. De voertaal is standaard Engels, maar er is ook een Nederlandse vertaling beschikbaar. Klik rechtsboven op Settings (pictogram met poppetje) en kies Personal. Je klikt nu in het uitrolmenu onder Language op Nederlands. De taal verandert direct. Vind je de huidige vormgeving te donker? Selecteer dan onder Thema een ander uiterlijk. Je laat Navidrome desgewenst zelfs op Spotify lijken.

Bepaal verder of je de instelling ReplayGain wilt activeren. Hierdoor krijgen nummers van verschillende albums hetzelfde volumeniveau, mits ze voorzien zijn van zogeheten ReplayGain-tags. Voorkom daarmee dat een bepaald liedje ineens veel luider of zachter klinkt. Besef wel dat niet alle clients met deze techniek overweg kunnen. Navidrome slaat alle instellingen automatisch op.

Extra muziekmap

Je voegt eventueel nog een extra muziekmap toe. Navidrome creëert hiervan een tweede bibliotheek. Zodra je naar Instellingen / Libraries navigeert, verschijnt de eerder opgegeven map. Met Toevoegen opent er een nieuwe pagina. Typ eerst een relevante naam. Vul nu achter Path het volledige pad van de beoogde map in. Bij gebruik van Windows kopieer je dat eenvoudig vanuit de verkenner.

Blader eerst naar de gewenste bestandslocatie en klik vervolgens in de adresbalk van dit hulpprogramma. Je kopieert het pad nu naar Navidrome. Bevestig met Opslaan en klik daarna linksboven op Alle. De ‘nieuwe’ muziek is meteen beschikbaar. Kies linksboven op Libraries en vink de zojuist aangemaakte bibliotheek aan. Verandert er nog niets? Met behulp van het gebogen pijltje bovenaan ververs je de bibliotheken.

Afspeellijst aanmaken

Je luistert eenvoudig naar muziek. Zweef met de muisaanwijzer boven een albumhoes en klik op de playknop. Er verschijnt nu onderin een balk met mediaknoppen. Je kunt nummers skippen, de audioweergave pauzeren en het volume wijzigen. Klik desgewenst op het hartje om een liedje aan je favorieten toe te voegen. Er is zelfs een downloadknop om de audiobestanden lokaal op te slaan. Deze optie is met name nuttig wanneer je een ander apparaat met de Navidrome-server verbindt. Zo speel je de muziek ook op plekken zonder internetverbinding af.

Luister je graag naar nummers van verschillende artiesten? Maak dan een afspeellijst. Klik op een albumhoes om de bijbehorende nummers te tonen. Je plaatst daarna voor één of meerdere liedjes een vinkje. Kies Voeg toe aan afspeellijst en bedenk een naam. Je klikt vervolgens op het plusteken, waarna je bevestigt met Voeg toe. In het linkermenu duikt nu de zojuist ingevoerde naam op. Je sleept voortaan eenvoudig verse nummers naar deze afspeellijst.

M3u-bestanden

Zie je in Navidrome al een afspeellijst? Waarschijnlijk telt jouw digitale muziekcollectie dan één of meerdere m3u-bestanden. In zo’n tekstbestandje staan verwijzingen naar verschillende liedjes. Navidrome creëert hiervan op eigen houtje een afspeellijst. Wil je dat liever niet? Zweef in het linkermenu dan met de muisaanwijzer boven Afspeellijsten en klik op het tandwiel. Nadat je alle ongewenste afspeellijsten hebt aangevinkt, klik je op Verwijderen.

Als je een afspeellijst niet gebruikt, verwijder je die uit het menu.

Extra gebruiker

Je geeft optioneel andere mensen toegang tot de Navidrome-server, zoals gezinsleden en vrienden. In dat geval creëer je voor ieder persoon een eigen account. Diegene kan dan eigen favorieten en afspeellijsten opslaan. Navigeer achtereenvolgens naar Instellingen, Gebruikers en Toevoegen. Je vult nu een gebruikersnaam, naam, e-mailadres en wachtwoord in. Bedenk goed of je iemand beheerdersrechten wilt geven. Een beheerdersaccount heeft rechten om onder meer nieuwe muziekbibliotheken en gebruikers toe te voegen. Bepaal verder welke afspeellijsten je wilt delen en vink die zo nodig aan. Zodra je onderaan op Opslaan klikt, verschijnt de nieuwe gebruiker in het overzicht. Aan jou de taak om de inloggegevens met de bewuste persoon te delen. Nuttig om te weten is dat je een gebruiker op een later moment weer kunt verwijderen.

Clients binnen thuisnetwerk

Wanneer de Navidrome-server eenmaal correct is ingesteld, kun je ook op andere apparaten van de muziek genieten. Op een pc, laptop of mobiel apparaat binnen jouw thuisnetwerk is dat relatief simpel. Open een willekeurige browser en typ in de adresbalk http://[ip-adres]:4533. Hierbij vervang je [ip-adres] door het ip-adres van de computer waar Navidrome op draait.

Weet je dat niet? Open dan in Windows het hulpprogramma Opdrachtprompt. Typ nu ipconfig en druk op Enter om het lokale ip-adres te tonen. Zodra je op een andere computer binnen jouw netwerk naar het juiste adres gaat, verschijnt er een inlogvenster van Navidrome. Als je persoonlijke muziekcloud niet verschijnt, gooit wellicht een firewall roet in het eten. Je kunt een uitzondering instellen of de firewall op eigen risico (tijdelijk) uitzetten.

Portforwarding

Het is ook mogelijk om een computer, tablet of smartphone buiten je thuisnetwerk met de Navidrome-server te verbinden. Uiteraard is het dan wel een voorwaarde dat het apparaat verbonden is met internet. Verder dien je poortnummer 4533 in jouw router open te zetten voor netwerkverkeer. Op die manier maak je de muziekserver toegankelijk voor inkomende verbindingen van buiten het thuisnetwerk. Het openzetten van een netwerkpoort heet portforwarding. Bij elke router werkt het op een andere manier.

Gebruik je bijvoorbeeld een SmartWifi-modem van Ziggo? Ga met een browser dan naar https://smartwifiweb.ziggo.nl en log in. Je bereikt de meeste andere routers door het ip-adres van dit netwerkapparaat in de browser te typen. Navigeer in het routerpaneel van Ziggo naar Geavanceerde instellingen / Poort Forwarding en kies Nieuwe regel aanmaken. Stel bovenaan het ip-adres van de Navidrome-server in. Je hoeft alleen maar de getallen na de laatste punt in te vullen. Typ in de velden onder Lokale startpoort, Lokale eindpoort, Externe startpoort en Externe eindpoort het poortnummer 4533. Je selecteert bij Protocol de optie UDP/TCP en kiest onder Ingeschakeld voor Aan. Bevestig tot slot met Regel toevoegen.

Via het publieke ip-adres van jouw internetadres en poortnummer 4533 open je op afstand je persoonlijke muziekcloud. Via whatismyipaddress.com kun je het benodigde ip-adres achterhalen. Kijk op http://[publieke ip-adres]:4533 en geniet van de muziek.

Mobiel streamen

De vorige paragraaf beschrijft hoe je een apparaat buiten jouw thuisnetwerk met de Navidrome-server verbindt. Dat werkt ook met een browser op je smartphone, maar misschien vind je dat niet zo prettig. Gelukkig verbind je als alternatief een geschikte app met jouw muziekserver. Substreamer is daarvan een uitstekend voorbeeld. Deze toepassing is zowel voor iOS als Android beschikbaar.

Inloggen is simpel. Typ het correcte ip-adres en poortnummer van de Navidrome-server. Bedenk voor het invullen van de juiste gegevens of je binnen of buiten het thuisnetwerk actief bent. Je vult daarna de gebruikersnaam en het wachtwoord in. Zodra je bevestigt met Login verschijnt de muziekbibliotheek met alle albumhoezen. Vanwege de gelikte gebruikersomgeving lijkt het net alsof je een app van een online muziekdienst gebruikt. Substreamer heeft diverse handige functies in huis. Zo kun je onder andere albums downloaden en nummers naar een Chromecast doorsturen. Veel luisterplezier!