Sinds vorig jaar kun je in Nederland gebruikmaken van 5G, de opvolger van 4G. 5G is veel meer dan iets sneller internet op je smartphone. Het nieuwe mobiele netwerk speelt een belangrijke rol bij de digitale ontwikkeling van auto’s, fabrieken, de gezondheidszorg en zelfs hele steden. We zetten de Nederlandse experimenten en toekomstverwachtingen op een rij.

De 3,5GHz- en 26GHz-frequenties moeten nog landelijk beschikbaar komen. Met name de 3,5GHz-frequentie is op korte termijn essentieel voor de toekomst van 5G. Bedrijven en overheidsinstanties experimenteren al ruim een jaar met de frequentieruimte op specifieke locaties, van proefsnelwegen en een haven tot de Johan Cruijff Arena. Lang niet al die experimenten verliepen of verlopen volgens plan.

©PXimport

Moeizame start

Een deel van de Nederlanders staat namelijk wantrouwend tegenover 5G en de coronapandemie zette een streep door meerdere ambitieuze 5G-proeven. Zo hadden KPN, de gemeente Amsterdam en de Johan Cruijff Arena het plan om het voetbalstadion in de zomer van 2020 aan te prijzen als een van de eerste Nederlandse locaties met 5G-internet. Dat zou direct goede reclame opleveren, omdat het stadion het toneel zou vormen van het EK Voetbal. Gezondheidszorgen van omwonenden resulteerden echter in uitstel van een 5G-test rond het stadion en een andere test ging niet door omdat het EK Voetbal een jaar is uitgesteld. Inmiddels dekken de 5G-netwerken van de drie grote providers bijna heel Nederland, maar zijn de snelheden nog nauwelijks hoger dan van 4G. Hoewel dat voor consumenten geen probleem is (4G is immers al erg snel), wachten andere ontwikkelingen wél op een beter 5G-netwerk.

©PXimport

5G als wifi-vervanger?

Een van die ontwikkelingen is 5G als vervanger van je wifi-netwerk. Niets revolutionairs, want 4G is al een paar jaar stabiel en snel genoeg om via een speciale router als wifi-verbinding te functioneren. Deze oplossing is vooral bedoeld voor huishoudens in rurale gebieden, met een matige of zelfs geen bedrade internetverbinding. Zoals gezegd is het 5G-netwerk op dit moment nog nauwelijks sneller dan 4G, en de dekking is slechts iets beter. Hogere up- en downloadsnelheden worden mogelijk als de 3,5GHz-frequentie beschikbaar komt en dat zal niet voor eind 2022 gebeuren.

Providers als KPN geven in hun strategieën aan 5G te zien als een alternatief voor de vaste internetverbinding, met name in buitengebieden, maar op termijn ook in stedelijke omgevingen waar de bedrade internetverbindingen tegen hun grenzen aanlopen. Al proberen de providers, inclusief KPN, dat laatste juist te voorkomen door op grote schaal te verglazen. Sinds 2020 worden er aanzienlijk meer woonwijken opengebroken om nieuwe of betere glasvezelverbindingen te leggen. Veel consumenten hebben op dit moment of binnenkort toegang tot een internetverbinding met een downloadsnelheid van 1 gigabit (1.000 megabit) per seconde en een uploadsnelheid tussen de 100 en 1.000 megabit per seconde. 5G komt op dit moment niet verder dan 150 megabit per seconde (download) en 70 megabit per seconde (upload). Tegen de tijd dat 5G een waardig alternatief is voor vast internet, heeft een nog veel groter deel van Nederland toegang tot het snellere en stabiele glasvezelnetwerk.

Opereren op afstand

Sneller mobiel internet in je appartement of boshuisje is leuk, maar 5G staat vooral voor andere, belangrijkere, technologische vernieuwingen. Die zien we onder andere in de medische wereld. De (inter)nationale gezondheidszorg experimenteert al jaren met 5G, met interessante conclusies en veelbelovende vooruitzichten. Zo zijn er (na geslaagde tests) plannen om ambulances te voorzien van een 5G-verbinding, zodat de spoedeisende hulp in het ziekenhuis live mee kan kijken met de patiënt tijdens de ambulancerit. Opereren op afstand wordt dankzij 5G ook mogelijk. Experimenten op dierlijke kadavers vinden al een paar jaar plaats, via robots die op kilometers afstand bediend worden door medici. Dit werkt prima dankzij de hoge bandbreedte en de minimale reactietijd van het 5G-netwerk, maar de operatiemethode is nog niet goed genoeg bevonden voor menselijke operaties. Vermoedelijk komt hier binnen een paar jaar verandering in. De technische voordelen van 5G zijn ook handig voor het opvragen van scanresultaten van bijvoorbeeld CT, MRI en PET. Dat vergt veel internetcapaciteit en -snelheid, en kan daarom een paar uur duren. Telecomproviders verwachten dat een ziekenhuis met een 5G-verbinding een scan sneller kan verwerken en de patiënt al na een kopje koffie de uitslag kan geven.

©PXimport

Drones

Een andere interessante vernieuwing zijn drones die als medisch spoedtransport naar de plek des onheils kunnen dienen. Zo’n drone kan bijvoorbeeld een bepaald medicijn of zak bloed afleveren om de overlevingskansen van het slachtoffer te vergroten op weg naar het ziekenhuis. Ziekenhuizen, bloedbank Sanquin en partners als PostNL en de ANWB testen zulke drones al in Nederland via het KPN-netwerk.

Het 5G-netwerk stelt zorgverleners ook in staat om op afstand nauwkeuriger bij te houden hoe het met thuiswonende patiënten gaat. Een proef van zorgverleners met wearables die de bloeddruk, hartslag en het zuurstofgehalte van hart- en longpatiënten registreren, is positief ontvangen. Medici kregen meer informatie onder ogen en merkten afwijkingen sneller op, waardoor patiënten sneller en meer op maat behandeld konden worden.

©PXimport

Slimme fabrieken

Het bedrijfsleven experimenteert ook met 5G, in Nederland voornamelijk via testlicenties op de 3,5GHz-frequentie. Hierbij gebruikt een fabriek een lokaal 5G-netwerk. In Noord-Groningen gaan samenwerkende partijen apparatuur in het productieproces van een chemische fabriek voorzien van sensoren. Die sensoren werken via een 5G-verbinding en sturen continu informatie over de staat van de apparatuur naar een computer. Als er iets stuk dreigt te gaan, ziet de medewerker wat het probleem is en kan er sneller actie ondernomen worden. De medewerker krijgt een helm met schermpje dat via een 5G-verbinding de belangrijkste informatie toont en hoeft daarom geen tablet meer mee. Zo kan hij/zij met twee handen werken. Bedrijven willen 5G ook gebruiken om robots nauwkeuriger te laten werken en scheepscontainers altijd en overal te kunnen volgen.

Zelfrijdende auto’s

Wie aan een slimme samenleving denkt, denkt waarschijnlijk ook aan zelfrijdende auto’s. 5G speelt inderdaad een belangrijke rol bij de volwassenwording van de zelfrijdende auto. Automakers, overheden en telecomproviders experimenteren al een paar jaar met zelfrijdende auto’s via een 4G-netwerk, maar met name om de pijnpunten van de 4G-verbinding te kunnen onderzoeken. Zelfrijdende auto’s hebben een uiterst betrouwbare internetverbinding nodig met een minimale reactietijd en hoge up- en downloadsnelheden om de zelfrijdende software aan te sturen. 4G kan hier niet aan voldoen en 5G lijkt de pijnpunten weg te kunnen nemen. Althans, op termijn. Het huidige 5G-netwerk is niet geschikt, omdat het nauwelijks beter is dan 4G. De beschikbaarheid van de o zo belangrijke 3,5GHz-frequentie eind 2022 verandert de situatie wezenlijk, maar we verwachten niet dat een paar maanden later plots overal zelfrijdende auto’s rondrijden. Autofabrikanten hebben nog veel testwerk te doen, overheden (ook die van Nederland) werken nog aan aangepaste wet- en regelgeving, verzekeraars moeten zich nog buigen over de vraag wie er aansprakelijk is als een zelfrijdende auto een ongeluk veroorzaakt en zo zijn er nog veel meer knelpunten. De verkoopprijs van de auto hoort daar ook bij: vermoedelijk worden dergelijke auto’s vanwege hun vele camera’s, sensoren en slimme software dusdanig duur dat het sowieso nog jaren gaat duren voordat ze interessant worden voor het grote publiek.

De slimme stad

Zelfrijdende auto’s laten – denken wij – dus nog wel even op zich wachten, maar onze steden en dorpen worden al sneller slimmer. Dat komt zeker niet alleen door 5G, maar 5G lijkt wel het netwerk te worden dat alle slimme objecten met elkaar verbindt. Natuurlijk als het eerder besproken, snelle mobiele netwerk voor consumenten, maar ook op veel grotere schaal.

Bedrijven en gemeenten willen de komende jaren objecten in steden en dorpen vervangen of slimmer maken met sensoren en een internetverbinding. Via 5G, inderdaad. Aan experimenten en ideeën geen gebrek. De populaire uitgaansstraat Stratumseind in Eindhoven is na jaren met relatief veel incidenten volgehangen met slimme geurmachines, straatverlichting, geluidsmeters, weersensoren en camera’s. Door deze apparatuur te laten samenwerken kan de gemeente op afstand beter aan ‘crowd control’ doen; de menigte in kaart brengen en sturen. Er zijn ook plannen om stoplichten en voertuigen van hulpdiensten uit te rusten met sensoren. Komt er een ambulance met spoed aanrijden, dan weet het stoplicht dat hij even op groen moet en blijven de andere stoplichten op rood. Dit moet de verkeerssituatie voorspelbaarder en veiliger maken. Bij een slimme stad kun je ook denken aan lantaarnpalen die efficiënter branden, vuilniscontainers die de gemeentedienst een seintje sturen als ze bijna vol zijn en geavanceerdere (beveiligings)camera’s en sensoren die de drukte in winkelstraten meten.

Landbouw van de toekomst

De (inter)nationale landbouw verbetert zichzelf ook continu, wat deels te danken is aan technologische ontwikkelingen. 5G is daar een van. Telecomproviders, boerenbedrijven en partners testen al een paar jaar hoe 5G de boer kan helpen om zijn land beter in de gaten te houden en beter te benutten. Precisielandbouw is een veelgebruikte term, onder andere door KPN. De provider schrijft in een strategierapport dat 5G via de nu al beschikbare 700MHz-band een uptime van 99,999 procent en nauwelijks vertraging zou moeten bieden. Een boer kan een drone gebruiken om zijn land in kaart te brengen, bijvoorbeeld om afwijkend gedrag van een drachtige koe of ziek schaap te registreren. Of om gewassen te fotograferen en filmen voor inspectiedoeleinden. Een van die doelen is het nauwkeurig inzetten van gewasbeschermingsmiddelen, zodat de boer minder gif over zijn aardappelen en groenten hoeft te spuiten. Drones werken ook via een 4G-verbinding, maar via 5G is de vertragingstijd aanzienlijk kleiner. Boeren doen ook tests met energiezuinige sensoren in de halsbanden van hun vee om hun gezondheid beter te kunnen monitoren. Dergelijke sensoren bestaan al jaren, maar profiteren dankzij de 5G-verbinding van een langere accuduur en stabielere internetverbinding.

Hogwarts Legacy was een gigantisch succes voor de gamedivisie van Warner Bros., dus een vervolg is eerder een kwestie van ‘wanneer’ dan ‘of’. Het bestaan van Hogwarts Legacy 2 is nog niet officieel bevestigd, maar er is wel al eens over een vervolg gepraat. Alle informatie - hoewel karig - die we op dit moment hebben vind je in dit overzicht.

Dit artikel is op 6 februari bijgewerkt.

Het in 2023 uitgekomen Hogwarts Legacy was een groot financieel succes voor Warner Bros. Games, wat ook positief is voor ontwikkelaar Portkey Games - dat voorheen vooral mobiele Harry Potter-games ontwikkelde. Daarnaast was het de bestverkochte titel van 2023, waardoor chief financial officer Gunnar Wiedenfels logischerwijs aangaf dat een vervolg op Hogwarts Legacy de grootste prioriteit is voor de gamedivisie van Warner (via Variety).

Releasedatum en platformen van Hogwarts Legacy 2

Hogwarts Legacy is inmiddels al een paar jaar uit, maar de ontwikkeling van AAA-games duurt tegenwoordig steeds langer. Over het algemeen neemt dit zo’n zes jaar in beslag, maar gezien dit een vervolg betreft kunnen daar wat jaren vanaf geschaafd worden.

Als alles goed verloopt zou Hogwarts Legacy 2 dus wellicht eind 2027 of ergens in 2028 kunnen verschijnen, maar dat is verre van zeker. Verwacht wordt dat de game op de huidige generatie consoles uitkomt, dus de PlayStation 5, Xbox Series-consoles, pc en wellicht de Nintendo Switch 2, alsmede de volgende generatie aan hardware als de PlayStation 6 en next-gen Xbox.

©Warner Bros.

De Warner Bros.-overname door Netflix

Het is immers een rare tijd voor Warner Bros. Het bedrijf heeft zich in 2025 te koop gesteld, waarna een overeenkomst is gesloten met de streaminggigant Netflix. Dat bedrijf neemt Warner Bros. en diens film-, tv- en gamedivisies over - wat in het komende jaar nog wel door verschillende waakhonden gecontroleerd moet worden. Wat voor veranderingen dat met zich meebrengt voor de videogame-productiepijplijn is vooralsnog onbekend, maar het is onwaarschijnlijk dat Netflix een zeer waarschijnlijke kaskraker als Hogwarts Legacy 2 in de weg gaat zitten.

Gameplay Hogwarts Legacy 2

Hogwarts Legacy wordt ontzettend gewaardeerd door de immersiviteit van de titulaire school en de omliggende gebieden. Het spel is een rpg, en spelers krijgen dan ook de kans om een verhaal in de Wizarding World zelf in te vullen. De open wereld is niet altijd even interessant en diepgaand, maar de presentatie is prachtig, zowel als een vertaling van wat we al op het witte doek hebben gezien als in het doorvoeren van veranderingen voor het nieuwe tijdperk waarin de game zich afspeelt. Zo is de soundtrack onderscheidend ten opzichte van John Williams’ muziek voor de films.

©Warner Bros.

Daarbij komt het zwaaien met de toverstok uiteraard continu naar voren, zowel in de wereld als tijdens gevechten. Die zijn flitsend, kleurrijk en zitten mechanisch goed in elkaar, al kan het vervolg eventueel wat meer variatie in vijanden toevoegen. Veel spelers zouden het bijvoorbeeld op willen nemen tegen Dementors - geestachtige wezens die geluk ‘opzuigen’ - wat tot unieke gameplayscenarios zou kunnen leiden.

Het grootste gemis in Hogwarts Legacy is voor velen echter het gebrek aan sport. Quidditch - zwerkbal in het Nederlands - is bijvoorbeeld een belangrijk onderdeel van de Harry Potter-verhalen, en hoewel het veld hiervoor wel te vinden is, kun je geen potje spelen in Hogwarts Legacy. Ontwikkelaar Unbroken Games bracht in november van 2024 wel een op zichzelf staande Quidditch-game uit - Harry Potter: Quidditch Champions genaamd - maar een vervolg op Hogwarts Legacy zou er goed aan doen de sport ook te implementeren.

Naar verwachting keert in ieder geval de spelwereld uit het eerste deel terug, vermoedelijk met meer gebieden om te verkennen. Er is immers een flinke hoeveelheid aan locaties uit de boeken om uit te putten.

©Warner Bros.

Verhaal van Hogwarts Legacy 2

In Hogwarts Legacy kan menig Harry Potter-fan diens droom uit laten komen. Met een zelfgemaakt personage worden spelers in Hogwarts opgeleid tot een ware tovenaar, waarbij de volledige school en omstreken te verkennen is. Het verhaal speelt zich rond het jaar 1890 af - iets meer dan honderd jaar voor de geschreven Harry Potter-verhalen - en toont de gebeurtenissen rondom een goblin-opstand die in dat tijdperk plaatsvond.

Gezien er nog niets bekend is over Hogwarts Legacy 2, valt nog niet te zeggen of het nieuwe verhaal zich weer in het verleden afspeelt. Er is daarentegen een indicatie naar een moderne setting voor het spel.

©Warner Bros.

Verbinding met de Harry Potter-serie

In een artikel van Variety over de toekomst van het Harry Potter-merk werd namelijk duidelijk dat Warner Bros. oren heeft naar een duidelijke verbinding tussen de verschillende media die ze uitbrengen. Daaronder valt dus ook de aankomende Harry Potter-serie op HBO Max, waarvan in het artikel staat dat het team bij Portkey Games “algemene aspecten van de verhaalvertelling” coördineert met het team achter de HBO Max-serie.

Volgens David Haddad - president van Warner Bros.’ gamedivisie - was het succes van Hogwarts Legacy een van de grootste redenen achter het inzetten van de ‘Potter-push’ voor de komende jaren. “De rest van het bedrijf was heel nieuwsgierig naar de deur die we hebben geopend met Hogwarts Legacy afgelopen jaar.”

Wat voor elementen de twee teams met elkaar afstemmen is nog lastig te zeggen, al gaat het volgens Variety dus om ‘aspecten van de verhaalvertelling’. Wellicht kunnen we dus personages en gebeurtenissen uit de serie door andere ogen bekijken in de game, of vice versa.

Het eerste seizoen van de Harry Potter-serie komt in begin 2027 uit, zo heeft Warner Bros. inmiddels bevestigd. Dominic McLaughlin en Nick Frost spelen de titulaire Harry Potter en de reus Hagrid. Daarnaast zullen Arabella Stanton en Alastair Stout respectievelijk de rollen van Hermione Granger en Ron Weasley - Harry’s beste vrienden - vertolken.

Boycot

Overigens is het noemenswaardig dat veel mensen alvorens de release van Hogwarts Legacy te boycotten, gezien de uitspraken en overtuigingen van Harry Potter-bedenker J.K. Rowling. De auteur heeft zich in de laatste jaren sterk uitgelaten over haar meningen rondom transgender personen, waar ze in sommige gevallen heeft beweert dat ‘transgender zijn helemaal niet bestaat’.

Rowling is tegenwoordig niet meer zo actief - en creatief - betrokken bij het Harry Potter-merk - waar Hogwarts Legacy een onderdeel van uitmaakt - maar profiteert nog wel altijd van het succes dat de franchise geniet. Het valt te verwachten dat de controverse hieromheen rond de release van het vervolg hoogstwaarschijnlijk weer oplaait.

De vorige The Game Awards-uitreiking staat nog vers in het geheugen, maar toch is nu al de datum van de volgende editie aangekondigd. In de nacht van 10 op 11 december wordt The Game Awards weer gehouden.

Dat kondigde presentator en organisator Geoff Keighley deze week aan via social media. In de Verenigde Staten wordt de uitreiking in de avond van 10 december gehouden. Mensen die in Nederland of België via een livestream kijken, kunnen daarvoor zoals gebruikelijk diezelfde nacht opblijven. Meer details over de inhoud zijn er nog niet.

Over The Game Awards

The Game Awards is een jaarlijkse show waarin er prijzen worden uitgereikt aan de beste games, ontwikkelaars, uitgevers en personen uit de game-industrie. De awardshow wordt gezien als een van de meest prestigieuze awarduitreikingen binnen de game-industrie. Dat komt mede omdat de genomineerden worden gekozen door een grote groep mensen werkzaam in de gamepers wereldwijd. Clair Obscur: Expedition 33 werd afgelopen december uitgeroepen tot de game van het jaar.

De show staat er echter ook om bekend dat het trailers van allerlei aankomende nieuwe games voor PlayStation, Switch, Xbox en pc bevat, waaronder complete onthullingen van nieuwe games. Zo werden er afgelopen december twee nieuwe Tomb Raider-spellen aangekondigd, alsmede Control Resonant, Divinity, Star Wars: Fate of the Old Republic, Mega Man: Dual Override en Star Wars: Galactic Racer.

De show vorig jaar december was de meest succesvolle editie tot dusver, met meer dan 171 miljoen kijkers wereldwijd. Geoff Keighley, een voormalige gamejournalist, organiseert en presenteert de show. Hij organiseert (meestal rond juni) ook Summer Game Fest en in augustus Gamescom Opening Night Live, shows die ook gevuld zijn met trailers van aankomende games.