Een Chromebook is van huis uit verrassend veilig. Maar toch moet je beslist op een aantal dingen blijven letten, ook bij gebruik van dit systeem.

Geen enkel systeem is veilig voor hackers, maar wel geldt dat het ene besturingssysteem van huis uit een heel stuk veiliger is opgezet dan ’t andere. Linux en Unix bijvoorbeeld zijn opgezet met veiligheid en stabiliteit in het achterhoofd. Het maakt bijvoorbeeld een Mac – gebaseerd op Unix – of een Chromebook – met kloppend hart Linux – beduidend veiliger dan ‘concurrent’ Windows. En dat is niet alleen vanwege Unix of Linux als achtergrond, maar ook door tal van andere beveiligingsmaatregelen. Zoals bijvoorbeeld het geïsoleerd van elkaar draaien van apps, in eigen afgeschermde containers. 

Toch kunnen ook dit soort systemen wel degelijk veiligheidslekken zitten. Veelal worden ze na ontdekking snel verholpen met een patch. En daarmee komen we aan bij regel nummer één van ook je Chromebook: zorg dat het ding met regelmaat updates krijgt. In principe gaat dat gelukkig volautomatisch, en bovendien is het in tegenstelling tot de meeste andere besturingssystemen in een poep en een zucht geregeld. Check zo af en toe ook handmatig of er updates klaar staan. Tik daarvoor op het vak waarin de klok ook staat, rechtsonder in beeld, en vervolgens op het tandwiel. Tik dan op Over Chrome OS (kolom links) en vervolgens op de knop Controleren op updates rechts.

Beperkte ondersteuning

Wel is er een nadeeltje aan Chromebooks: ze worden maar beperkt ondersteund door Google. Enigszins afhankelijk van het model is een supportperiode van vijf jaar niet uitzonderlijk, soms is het – vooral bij de duurdere modellen – langer. Punt is, dat de ondersteuningsperiode geldt vanaf het moment van fabricage van een systeem. Daarom is het extra goed opletten tot wanneer jouw model ondersteund wordt. 

Da’s heel belangrijk om te weten, want na het verstrijken van die ondersteuningsperiode krijg je geen updates meer, ook geen veiligheidspatches. Dat is erg onhandig voor een apparaat dat wellicht vaak buitenshuis gebruikt wordt, gekoppeld aan schoolnetwerken of publieke toegangspunten. De ‘uiterlijke houdbaarheidsdatum’ (zie het inderdaad maar als zoiets) staat meestal op de verpakking, vraag het bij aankoop na. 

Het maakt kopen van een tweedehands Chromebook via bijvoorbeeld Marktplaats bovendien risky. Grote kans dat de verkoper het apparaat van de hand doet omdat de ondersteuningsperiode verstreken of bijna verstreken is. Geeft een verkoper je geen duidelijk antwoord hierover, zet dan de Chromebook aan. Klik op de het vlakje met de klok, rechtsonder in beeld. Klik in het geopende paneel weer op ’t tandwiel. Klik in het geopende venster in de kolom links op Over Chrome OS en dan aan de rechterkant op Aanvullende informatie. Je ziet daar nu onder het kopje Updateplanning precies vermeld tot wanneer de Chromebook ondersteund wordt. Aan de hand van de daar genoemde datum kun je voor jezelf beslissen of een aangeboden Chromebook de prijs waard is. Voor iets dat nog minder dan een jaar ‘houdbaar’ is, adviseren we je nog even verder te kijken naar een alternatief aanbod.

©PXimport

Nieuwsgierige aagjes: weg ermee

Nu je dan toch in het instellingenpaneel bent aanbeland, is het praktisch om daar meteen even verder te neuzen. Klik allereerst eens op Apparaat in de kolom links. Onder het kopje Google Zoeken en Google Assistent kun je eventueel de optie Google Assistent uitzetten. Dat voorkomt een altijd meeluisterend nieuwsgierig aagje. Onder de kop Beveiliging en Privacy vind je allereerst een paar privacy-gerelateerde schakelaars. Wat ons betreft kun je de optie Help de functies en prestaties van Chrome OS te verbeteren uitzetten. Allemaal heel nobel, maar je loopt bij dit soort functies altijd het risico dat er net iets te veel mogelijk privacygevoelige gegevens bij Google belanden. En dat bedrijf weet al zoveel van je! Ook Nieuwe content voorstellen om te bekijken (feitelijk reclame dus!) kun je best ook uitschakelen. 

Blijft over de schakelaar Verified Access aanzetten. Die schakelaar kun je aan laten staan; deze optie wordt onder meer gebruikt voor apparaat ID en het afspelen van met DRM beveiligde content. Uitzetten kán, maar je loopt het risico dat je dan ineens iets als bepaalde muziek, films of boeken niet meer kunt bekijken. Anderzijds lezen we dat het soms helpt deze schakelaar (al dan niet tijdelijk) uit te zetten als het niet lukt om via Wifi aan een bedrijfsnetwerk te koppelen. Een handigheidje dus om in het achterhoofd te houden.

Nog meer stiekemerds

Klik in de kolom links op Geavanceerd en vervolgens – rechts – op Andere Google-services. Vervolgens is het zaak om te checken of onder Opties voor encryptie (rechts) de optie Gesynchroniseerde wachtwoorden versleutelen met je Google account aan staat (standaardselectie). Nog beter is de optie Gesynchroniseerde gegevens versleutelen met je eigen wachtwoordzin voor synchronisatie. Nadeel daarvan is dat je wel nóg weer een wachtwoord moet gebruiken. Onder de kop Andere Google Services kun je de meeste opties probleemloos uitschakelen, wel kun je eventueel de opties Zoekopdrachten en URL’s automatisch aanvullen en Zoeksuggesties voor Google Drive aan laten staan, puur voor gebruiksgemak.

©PXimport

Chrome-browser, een verhaal apart

Je hebt nu een aantal belangrijke privacy-settings in je voordeel aangepast. Verder is er in Chrome OS natuurlijk een prominent aanwezige Chrome-browser, met z’n eigen privacy- en beveiligingsinstellingen. Een uitgebreid artikel daarover vind je alhier. Zowel voor de Chrome-browser als Chrome OS geldt dat updates soms weer nieuwe privacy- en beveiligingsopties toevoegen. Zaak dus om hier met enige regelmaat eens in te duiken.

Android-apps bij de tijd houden

Last but not least ondersteunt Chrome OS ook Android-apps. Zorg dat die bij de tijd blijven. Doe je door Google Play te starten. Klik dan helemaal rechtsboven in het geopende venster op het bolletje met daarin bijvoorbeeld de eerste letter van je naam, een foto of avatar van jezelf (afhankelijk van wat je in je Google-account ooit hebt bedacht). Klik vervolgens op Apps en apparaten beheren en kijk of er updates klaar staan. Indien ja, dan kun je met een muisklik op de daarvoor bestemde knop allemaal updaten. Verder geldt – nu we het dan toch over Android hebben – dat je alle normale regels rondom apps daarvoor bestemd in acht moet nemen. Vermijd apps die niet tot nauwelijks gedownload en (of) beoordeeld zijn, laat wellicht ook apps van Chinese makelij liefst links liggen.

©PXimport

Eigen gezonde verstand

Als allerlaatste nog een gouden tip: geen enkel besturingssysteem hoe goed beveiligd ook, beschermt je tegen menselijk falen. Als je tegen alle adviezen in op een link in een mail van een onbekende of dubieuze afzender klikt is dat vragen om ellende. Je kunt prima bankieren en dergelijke op een Chromebook. Maar ook daarbij geldt: check altijd of je daadwerkelijk de site van een bank bezoekt, en niet een stiekeme kopie bedacht voor het verzamelen van jouw gegevens. Blijf alert, welke soort computer, tablet of smartphone je ook gebruikt!

Je laptopaccu lijkt altijd leeg te zijn op het moment dat er nergens een stopcontact te bekennen is. Met de juiste software-instellingen pers je echter makkelijk een uur extra uit je apparaat, zonder dat je daarvoor technisch onderlegd hoeft te zijn. Wij leggen uit aan welke knoppen je precies moet draaien voor maximaal resultaat.

Er is weinig irritanter dan een laptop die in de spaarstand schiet of uitvalt terwijl je in de trein net de laatste hand legt aan een belangrijk document. Veel gebruikers denken bij een snel leeglopende batterij direct dat de hardware versleten is en kijken alweer naar een nieuwe laptop. Vaak is de accu zelf echter nog prima in orde, maar gaat het besturingssysteem slordig om met de beschikbare energie. Fabrieksinstellingen zijn namelijk vaak gericht op maximale prestaties en helderheid, niet op uithoudingsvermogen. In dit artikel leer je hoe je de regie terugpakt en de energievreters in toom houdt, zodat je met een gerust hart de dag doorkomt.

Waar die energie eigenlijk naartoe lekt

Om te begrijpen hoe je accucapaciteit bespaart, moet je eerst weten waar de energie aan opgaat. De twee grootste verbruikers in een laptop zijn vrijwel altijd het beeldscherm en de processor. Het scherm vreet stroom om pixels te verlichten; hoe feller het scherm, hoe sneller de teller tikt. Daarnaast speelt de verversingssnelheid een rol. Veel moderne schermen verversen het beeld 120 keer per seconde (120 Hz). Dat kijkt heel rustig, maar kost aanzienlijk meer rekenkracht dan de standaard 60 Hz.

Onder de motorkap is de processor continu bezig met het verwerken van taken. Een veelvoorkomende misvatting is dat je handmatig alle programma's moet afsluiten om stroom te besparen. Dat is maar ten dele waar, want moderne systemen zijn heel goed in het bevriezen van apps die je niet gebruikt. Wat wél energie kost, zijn achtergrondprocessen die actief blijven synchroniseren, zoals cloudopslagdiensten of mailprogramma's die elke minuut checken op nieuwe berichten. Ook randapparatuur die stroom trekt via de usb-poort, zelfs als je deze niet actief gebruikt, snoept procenten van je lading af.

Besparen tijdens eenvoudige taken

De energiebesparende modus is je beste vriend wanneer je taken uitvoert die weinig rekenkracht vereisen. Denk hierbij aan tekstverwerken, e-mailen, webbrowsen of het invullen van spreadsheets. In deze scenario's heb je de volledige kracht van je processor en videokaart simpelweg niet nodig. Door in Windows of macOS te kiezen voor de energiebesparende modus, klokt de processor zichzelf terug. Hij werkt dan letterlijk iets langzamer, maar voor administratieve taken merk je daar in de praktijk niets van. De letters verschijnen nog steeds direct op je scherm zodra je ze typt.

Daarnaast is dit het moment om eens kritisch naar je schermhelderheid te kijken. Binnenshuis is een helderheid van 50 tot 60 procent vaak meer dan voldoende om comfortabel te kunnen werken. Werk je vooral 's avonds? Dan kan het zelfs nog lager. Ook het uitschakelen van toetsenbordverlichting levert in deze context pure winst op. Het zijn kleine percentages per uur, maar op een hele werkdag maakt dit het verschil tussen wel of niet de oplader moeten pakken.

©PXimport

Prestaties boven accuduur

Er zijn momenten waarop je de batterijbesparingsinstellingen beter uit kunt laten, of zelfs agressief moet vermijden. Zodra je aan de slag gaat met zware grafische taken, zoals videobewerking, 3D-rendering of serieuze gaming, werkt een besparingsmodus averechts. De software knijpt de toevoer van stroom naar de componenten af, wat resulteert in een haperend beeld, trage exporttijden en een frustrerende gebruikservaring.

In deze gevallen heeft de hardware ademruimte nodig om te kunnen presteren. Als je probeert te gamen op een besparingsstand, zal het systeem de prestaties van de grafische chip zo ver terugschroeven dat het spel onspeelbaar wordt. Bovendien duurt het renderen van een video in spaarstand veel langer, waardoor het scherm en de schijf langer actief moeten blijven, wat onderaan de streep soms zelfs méér energie kost dan een korte piekbelasting op vol vermogen. Hier geldt: efficiëntie door snelheid is soms zuiniger dan traagheid.

Situaties waarin instellingen het niet meer redden

Hoewel je met software veel kunt optimaliseren, zijn er harde grenzen waarbij geen enkele instelling je meer gaat redden. Je moet realistisch zijn over de fysieke staat van je apparaat.

Ten eerste is er de chemische degradatie. Als de maximale capaciteit van je accu (ook wel battery health geheten) onder de 70 procent is gezakt, kun je instellen wat je wilt, maar de rek is er fysiek uit. De batterijcellen kunnen de lading simpelweg niet meer vasthouden. Ten tweede is oververhitting een doodsteek voor je accuduur. Als de ventilatoren van je laptop continu staan te loeien omdat de koelkanalen vol stof zitten, kost dat enorm veel energie. Warmte is in feite verspilde energie. Tot slot helpt software niet als je zware externe apparaten zonder eigen voeding aansluit. Een externe harde schijf die zijn stroom via de laptop krijgt, trekt de accu leeg alsof het een rietje in een pakje sap is, ongeacht je schermhelderheid.

Creëer je eigen energieprofiel

Om echt grip te krijgen op je verbruik, moet je de instellingen afstemmen op jouw specifieke gedrag. Begin met de slaapstand-instellingen. Veel mensen laten hun laptop openstaan als ze even koffie gaan halen, waarbij het scherm zomaar tien minuten op volle sterkte blijft branden. Stel in dat het scherm al na twee of drie minuten inactiviteit uitgaat. Dat is de makkelijkste winst die je kunt boeken.

Kijk ook naar je randapparatuur. Gebruik je een externe monitor? Zorg dan dat je laptop zo is ingesteld dat het interne scherm volledig uitschakelt, en niet 'zwart maar aan' blijft staan. Gebruik je veel bluetooth-apparaten? Schakel bluetooth uit als je ze niet gebruikt; het constant scannen naar verbindingen kost stroom. Voor gebruikers met een oledscherm is er nog een extra truc: gebruik een donkere modus. Bij oledschermen verbruiken zwarte pixels namelijk helemaal geen energie, in tegenstelling tot traditionele lcd-schermen waar de achtergrondverlichting altijd aan staat.

Balans tussen snelheid en stopcontact

Het verlengen van je accuduur is uiteindelijk een balansspel tussen comfort en noodzaak. De grootste winst behaal je door de schermhelderheid te temperen en de slaapstand agressiever in te stellen, zodat je geen energie verspilt in de pauzes. Wees niet bang om de energiebesparingsmodus standaard aan te zetten voor alledaags werk; de moderne processors zijn krachtig genoeg om dat zonder haperingen op te vangen. Pas als je merkt dat je laptop traag reageert bij zwaardere taken, is het tijd om de teugels weer iets te laten vieren. Zo bepaal jij hoelang de werkdag duurt, en niet je batterij.

Een medley gebaseerd op soundtracks uit Super Mario-games van het Jazzorkest 8-Bit Big Band heeft afgelopen zondagnacht een Grammy gewonnen.

De medley ‘Super Mario Praise Break’ won een Grammy Award voor beste arrangement (instrumentaal of a capella). In de medley zijn nummers als Gusty Garden Galaxy uit Super Mario Galaxy en Bomb-Omb Battlefield uit Super Mario 64 te horen.

De 9-Bit Big Band is afkomstig uit New York en heeft al eens eerder een Grammy gewonnen voor gamemuziek. In 2022 won het orkest een Grammy voor het nummer Meta’s Knight’s Revenge uit de SNES-game Kirby Superstar.

De Grammy Awards

De Grammy Awards worden al sinds 1959 georganiseerd en worden gezien als een van de belangrijkste prijzen voor muziek ter wereld. Ze worden vaak vergeleken met de Oscars, die worden uitgereikt aan films. Dit jaar won Bad Bunny de prijs van album van het jaar, en ging Billie Eilish er vandoor met een Grammy voor nummer van het jaar. Overigens won Austin Wintory een Grammy in de categorie beste gamesoundtrack voor de soundtrack van Sword of the Sea.

De Super Mario-reeks van Nintendo valt op diverse spelcomputers van het bedrijf te spelen, waaronder de Nintendo Switch 2 en Nintendo Switch. Onder de meest recente grote hoofddelen vallen Super Mario Wonder en Super Mario Odyssey.