Kingdom Come: Deliverance is een ambitieuze en unieke role playing game, die rafelt aan de randen. De middeleeuwse setting is bijzonder knap neergezet, de queesten geven je alle vrijheid en het diepgaande vechtsysteem staat met kop en schouders boven de concurrentie. Veel storende bugs en een verhaal dat halverwege aan kracht indoet staan echter een klassieke status in de weg.

In het koninkrijk Bohemen van de vroege vijftiende eeuw staat broeder tegenover broeder. Koning Wenceslaus IV is niet bepaald een groot staatsman als zijn pas overleden vader, en broer Sigismund, koning van Hongarije, vindt dat hij het beter kan. Voor de eenvoudige smidszoon Henry zal dat allemaal een worst wezen, totdat Sigismund met zijn huurleger Koemanen zijn dorp platbrandt. Machteloos moet hij toekijken hoe zijn ouders meedogenloos worden neergeslagen en Henry zweert wraak. Wraak op de Duitse edelman die Henry’s vader dodelijk verwondt en wraak op de bandiet die zijn vaders zwaard rooft. Het is het begin van een groots verhaal met genoeg plotwendingen om een speelduur van veertig tot zestig uur te vullen.

Door een gelukkige loop van omstandigheden komt Henry onder de hoede van Sir Radzig Kobyla, onder wiens vleugels hij zich ontpopt als een ware avonturier. Hoe precies is aan jou. Een voor de hand liggend pad is die van de gepantserde zwaardvechter. Kingdom Come: Deliverance kent een bijzonder uitgebreid vechtsysteem en een even diepgaande simulatie van wapenrustingen. Vanuit meerdere richtingen kun je slaan of steken. Afweren, pareren en riposteren behoren allemaal tot de mogelijkheden en voor elk wapen kun je tevens enkele vernietigende en historisch accurate combo’s leren.

©PXimport

De eer aan jezelf houden

Tegelijkertijd ervaar je hoe ridders de tanks van de middeleeuwen waren. Met een ruime selectie aan maliënkolders, kurassen, wapenrokken en tunieken kun je eindelijk die ridderfantasieën van vroeger uitleven. Vroeg in de game breekt het angstzweet je nog uit bij het zien van twee bandieten. Naar het einde van de game toe barst je in lachen uit, zodra vier rovers een paar keer zinloos met hun mes toesteken en in paniek raken als dat geen effect blijkt te hebben.

Je kunt het in Kingdom Come: Deliverance ook over een hele andere boeg gooien. In plaats van dapper op de vijand afstormen in een glinsterend harnas, behoren minder eervolle methoden net zo goed tot de mogelijkheden. In donkere kleding en met een boog op de rug kun je het jezelf een stuk makkelijker maken door ’s nachts een kamp in te sluipen. Een scheutje zelf gebrouwen vergif in de pot met eten gieten en de volgende ochtend wandel je fluitend het kamp binnen.

©PXimport

Vrijheid om te falen

De vrijheid om te kiezen hoe je een bepaalde situatie doorkomt, loopt als een rode draad door de game heen. Zelden is er slechts één oplossing en het is aan jouw eigen opmerkzaamheid of je de alternatieven vindt. In de proloog van de game wordt Henry bijvoorbeeld gevraagd om een wanbetaler te confronteren. Je kunt met gladde tong de norse man overhalen om te betalen of, mocht dat niet lukken, je vuisten laten spreken. Daarnaast kun je ook je vrienden inschakelen om mee te helpen met het gevecht. De vierde route is bij het doelwit inbreken en zijn huis leegroven. Nou is dit nog een basaal voorbeeld, maar ook later in de game blijft deze vrijheid overeind. Zo zijn we er van overtuigd dat er een elegante oplossing is voor de infiltratie van het klooster, maar onze poging had meer weg van de climax van The Name of the Rose.

Deze vrijheid betekent ook dat iets op allerlei manieren helemaal in de soep kan lopen, maar dat wordt knap genoeg nooit frustrerend. ‘Quest Failed’ is zelden ‘Game Over’. Kingdom Come is geen makkelijke game, maar het script is voorzien van meerdere vangnetten, zodat het spoor nooit helemaal doodloopt. Bij onze zoektocht naar een kamp huurlingen hadden we eindelijk een ontmoeting met een paar ronselaars geregeld, maar dit eindigde in bloedvergieten voordat we de benodigde informatie hadden. De queeste stond weliswaar genoteerd als voltooid, maar we hadden geen idee hoe het nu verder moest. Even later merken we een nieuwe gespreksoptie op in de taveerne en komen we gelukkig alsnog op het juiste spoor. Dit verloopt niet altijd even vlekkeloos – soms vraagt Henry naar namen die we nooit eerder hebben gehoord – maar we hebben liever een opgetrokken wenkbrauw dan dat we een vier uur oude save moeten herladen.

©PXimport

Geschiedenisles

Kingdom Come: Deliverance is niet slechts een bewonderenswaardig uitgebreide sandbox rpg, het is tegelijkertijd een fascinerende blik op centraal Europa van de late middeleeuwen. Een team van historici was nauw betrokken bij de ontwikkeling en dat merk je. De game zit tjokvol weetjes over vijftiende eeuws Bohemen en – ook al blijft Kingdom Come grotendeels fictie – veel van de personages en locaties komen zo uit de geschiedenisboeken wandelen. Wat geschiedenisboeken echter niet voor elkaar krijgen, is om deze periode zo effectief tot leven te wekken als Kingdom Come. Priesters houden op marktpleinen donderende preken over tegenpausen en corruptie binnen de kerk en dorpsbewoners slaan bezorgd een kruis als ze over de oorlog praten. Ook de interface ademt de middeleeuwen, met portretten en kaarten die in een platte, maar rijk versierde stijl zijn getekend. Uiteraard zijn er concessies aan de gameplay – je hebt gelukkig geen schildknaap nodig om je wapenrusting aan te trekken – maar Kingdom Come: Deliverance is uniek in zijn streven om een geloofwaardige middeleeuwse maatschappij te representeren.

©PXimport

De nadruk op geschiedkundige authenticiteit maakt bovendien dat Henry als personage altijd menselijk blijft. Vechten op een lege (of overvolle) maag is vragen om problemen en je doet er goed aan om regelmatig te rusten. Met een paar drankjes op bluf je jezelf sneller langs wachters die je argwanend vragen waarom je ’s nachts zonder fakkel door de straten sluipt. Als je echter te diep in het glaasje kijkt, ligt een blackout op de loer en loop je het risico om verslaafd te raken. In de meeste gevallen dragen deze deze invloeden van het survivalgenre bij aan de geloofwaardigheid van de game – een jonge, ongetrainde smidszoon slaat niet zomaar even vier bandieten van zich af – maar bij het savesysteem vliegt Kingdom Come uit de bocht. Het idee dat je alleen handmatig kunt saven door beperkt beschikbare Saviour Schnapps te drinken is geinig, maar het is niet leuk om door de game gestraft te worden als het echte leven zich aandient.

©PXimport

Ego te absolvo

Een complexe sandbox rpg is niet compleet zonder even bizarre als hilarische bugs – onze favoriet is hoe alle soldaten in koor “Good to see you, Henry!” roepen na sommige tussenfilmpjes – maar de game zit vol kleine en grote foutjes die soms de vooruitgang in gevaar brengen. De ene keer loopt een npc die je vergezelt bij een opdracht enthousiast tegen een klif op, de andere keer ontbreekt er na een reload een cruciale gespreksoptie. Kingdom Come: Deliverance mist de gepolijste afwerking van een game als The Witcher 3: Wild Hunt. De animaties zijn bijvoorbeeld individueel indrukwekkend, maar ze volgen elkaar hakkelend op. De game is veeleisend voor de pc – een recente Core i7 of hoog geklokte Ryzen is vereist als je in drukke scènes zestig frames per seconde wilt halen – maar de laadschermen bij het beginnen van een gesprek of de secondenlange pauzes die af en toe de game plagen, zijn minder goed te verklaren.

Bovendien levert het verhaal naar het einde toe aan kracht in. De introductie van Henry en de aanval die het verhaal in gang zet zijn uitstekend gedaan, maar naarmate de plot vordert draait het steeds minder om de persoonlijke reis van Henry en steeds meer om de politieke spelletjes van edelen die maar een paar keer in beeld komen. De game doet zijn best om de conclusie recht te breien, maar het komt uiteindelijk neer op een ‘to be continued’. We verwachtten niet dat Henry aan het eind van de rit tot keizer van het Heilige Roomse Rijk wordt gekroond, maar een emotioneel beladen duel als climax had niet misstaan.

De ambitie van Kingdom Come: Deliverance reikt net wat verder dan zijn kunnen. Als een portret van de middeleeuwen is de game uniek en het is een bijzondere ervaring om simpelweg door de groene heuvels en bossen te galopperen. De zwaardgevechten zijn complex, maar bevredigend en de wijze waarop je op meerdere manieren problemen te lijf kunt gaan is bewonderenswaardig. Een gebrekkige afwerking en een verhaal dat geleidelijk zijn focus verliest zijn een smet op het blazoen van Kingdom Come, maar dat zijn zonden die we deze unieke game kunnen vergeven.

Kingdom Come: Deliverance is nu beschikbaar voor pc, Xbox One en PlayStation 4. De review is op basis van de pc-versie.

Hazelight Studios, de ontwikkelaar van de succesvolle coöperatieve games It Takes Two en Split Fiction, heeft een nieuwe game in ontwikkeling en is op dit moment bezig met de opnames ervoor.

Enige tijd geleden gaf regisseur Josef Fares al aan dat er een nieuwe game in ontwikkeling was bij de studio, maar nu heeft hij op social media een foto geplaatst waarop Fares te zien is met drie acteurs in motion capturing-pakken. Daarmee wordt dus duidelijk gemaakt dat de opnames voor de game in ieder geval al in volle gang zijn.

Overigens is de identiteit van de acteurs niet bekend. Fares houdt zijn arm voor de gezichten van de acteurs. Mogelijk zijn het dus bekende acteurs en wil hij dat nog verhullen, al is dat speculatie. Over speculatie gesproken: het feit dat er drie acteurs te zien zijn, doet sommige fans vermoeden dat de nieuwe game van Hazelight mogelijk met drie spelers tegelijk te spelen valt in plaats van twee, maar ook dat is nog alles behalve bevestigd.

Over de games van Hazelight Studios

Hazelight Studios is gespecialiseerd in het creëren van games die coöperatief doorlopen moeten worden. No Way Out, It Takes Two en Split Fiction vergen allen twee spelers. Daarbij draait het om samenwerken, wat hun games een populaire bezigheid maakt voor gamende koppels en vrienden.

It Takes Two bleek een grote hit voor de studio. In het spel spreekt een dochter van een ruziënd stel een vloek over het tweetal uit, waardoor ze minuscuul worden. Ze zullen moeten leren communiceren en samenwerken om zich uit deze hachelijke situatie te redden, terwijl ze als kleine poppen door een uitvergrote versie van hun huis en tuin reizen.

Na het succes van It Takes Two bracht Hazelight het conceptueel vergelijkbare Split Fiction uit. Die game draait om twee schrijvers, Mio en Zoe, die worden ingehuurd om verhalen te creëren voor een technologie die deze verhalen levensecht kan simuleren. De vrouwen worden door het bedrijf achter de technologie echter gevangen in een simulatie, en in de game wordt er constant tussen de twee verhalen van Mio en Zoe geschakeld. Dat levert zowel fantasievolle als futuristische settings op.

Zowel It Takes Two als Split Fiction komen met een Friend Pass. Dat houdt in dat maar één speler de game hoeft te kopen, en de tweede speler gratis online mee kan spelen. De games zijn ook via splitscreen samen op de bank speelbaar.

Apple heeft de volledige rechten op de Apple TV-serie Severance overgenomen, en gaat de serie voortaan binnenshuis produceren.

De eerste twee seizoenen van Severance staan al op Apple TV, maar de serie werd geproduceerd door Fifth Season. Apple Studios was alleen de distributeur. Daar is nu verandering gekomen: Apple heeft iets minder dan 70 miljoen dollar betaald voor de volledige rechten op de serie.

Dat betekent dat het bedrijf de productie van de serie voortaan ook zelf gaat doen, al zal Fifth Season wel als executive producer aangesteld blijven. Ook showrunner Dan Erickson en uitvoerden producent Ben Stiller (die we natuurlijk ook kunnen van vele comedyfilms) blijven hun rollen bekleden, dus aan de kwaliteit van de serie verandert als het goed is niets.

Financiële stabiliteit

Volgens Deadline zou de overname mogelijk gedaan zijn om de productie van de show financieel stabiel te houden. In het tweede seizoen waren de productiekosten naar het schijnt zo'n 20 miljoen dollar per aflevering, en Apple kan door zijn formaat dit beter dragen.

Het plan is dat Severance in totaal vier seizoenen krijgt - al worden een vijfde seizoen en een spin-off ook niet uitgesloten. De opnames van het langverwachte derde seizoen moet aankomende zomer starten. De makers van de serie willen eerst de scripts zover mogelijk afkrijgen, zodat ze bij schrijfwerk van de laatste afleveringen van het seizoen nog relatief goedkoop terug kunnen gaan naar scripts van eerdere afleveringen om wijzigingen aan te brengen waar nodig.

Over Severance

De Apple TV-serie Severance draait om Mark S., die een opmerkelijke kantoorbaan bij het bedrijf Lumon Industries heeft: zodra hij op kantoor komt, weet hij niets van zijn leven buiten kantoor. Wanneer hij klaar is en weer naar huis gaat, weet hij niets van zijn werk. Dat komt door een speciale procedure waardoor de herinneringen van de werkplek in het privéleven gescheiden worden.

Dit concept is de voedingsbodem voor een ingewikkelde en verrassende serie waarin Mark samen met zijn collega's langzaam maar zeker probeert te achterhalen hoe de vork precies in de steel steekt bij Lumon. Zoals gezegd zijn er inmiddels twee seizoenen uitgekomen, die beiden op streamingdienst Apple TV te zien zijn.