ID.nl logo
Wat is slaapapneu en hoe weet je of je er last van hebt?
© Paolese - stock.adobe.com
Gezond leven

Wat is slaapapneu en hoe weet je of je er last van hebt?

Slaapapneu is een aandoening die jarenlang onopgemerkt kan blijven, maar in de tussentijd een flinke impact op je dagelijks leven kan hebben. Dat komt omdat de gevolgen - concentratieverlies, altijd moe zijn, depressies - vaak worden gezocht in andere oorzaken, zoals stress en teveel hooi op je vork nemen. Heb jij het eeuwig moe-gevoel, snurk je zelfs de buren wakker en heb je last van een kort lontje? Dan wordt het hoog tijd om jouw slaap eens onder de loep te nemen.

In dit artikel lees je wat slaapapneu nu precies is, wat de oorzaken zijn en hoe je hiervoor behandeld kunt worden. Ben je een snurker of ligt er eentje naast je te zagen? Lees dan ook eens dit artikel: Help! Mijn partner snurkt.

Wat is slaapapneu?

Apneu is een aandoening die optreedt tijdens je slaap. Slaperigheid en snurken zijn veel voorkomende symptomen, maar niet iedere snurker heeft apneu. Snurken is een ander woord voor het geluid van de slijmvliezen die trillen in de keelholte. Als je inademt, gaat er lucht door je neus, keel en luchtpijp naar je longen. Wanneer weke delen in de keelholten gaan vibreren tijdens het ademen, ontstaat het doordringende, zagende geluid.

Snurken zorgt ook voor een gedeeltelijke afsluiting van de keel en als de spieren steeds meer ontspannen - dit gebeurt met name in de REM-slaap en tijdens de derde fase van de slaap - dan kan dit voor totale ademstops zorgen (apneu) of voor gedeeltelijke ademstops (hypopneu). Duren deze stops 10 seconden of langer en volgen ze elkaar in rap tempo op, dan kun je spreken van slaapapneu of OSA. Elke ademstop kan gepaard gaan met een ontwaakreactie, waardoor je geen goede, diepe slaap hebt. En dat heeft diepgaande gevolgen voor sommige mensen.

De oorzaken van slaapapneu

Er zijn verschillende oorzaken van slaapapneu en vaak zijn deze van medische aard. Het gaat dan om afwijkingen aan de vorm van de luchtpijp, neus- of keelholte of een afwijkende stand van de kaak. Wanneer je door de huisarts wordt doorverwezen naar het ziekenhuis zul je dan ook vaak terechtkomen bij een multidisciplinair team bestaande uit een KNO-arts, neuroloog en longarts. Andere oorzaken van slaapapneu kunnen zijn:

• Overgewicht
• Alcoholgebruik
• Roken
• Gebruik van slaapmedicatie

©Ekaterina

Symptomen van slaapapneu

Het vaststellen van slaapapneu kan nog best een lastig proces zijn, in de praktijk duurt het soms wel 3,5 jaar na het eerste bezoek aan de huisarts voordat je de juiste hulpmiddelen aangereikt krijgt. De symptomen zijn soms vaag en je relateert het eerder aan werkstress, druk-druk-druk, hormoonschommelingen of simpelweg het ouder worden. De eerste die aan slaapapneu denkt, is waarschijnlijk degene met wie je het bed deelt, want zien dat je partner regelmatig ademstops heeft is bepaald geen pretje.

Tekenen dat jij weleens slaapapneu zou kunnen hebben zijn:

• Luid snurken
• Altijd moe zijn
• Hoge bloeddruk
• Diabetes type 2
• Overdag in slaap vallen
• Ochtendhoofdpijn
• Veel moeten plassen ‘s nachts
• Concentratieproblemen
• Een kort lontje

Deze klachten kunnen ervoor zorgen dat je niet lekker in je vel zit, in de problemen raakt op je werk en verwijderd raakt van je partner. Het heeft dus een behoorlijke impact op je leven, zonder dat je het misschien zelf in de gaten hebt.

Wil je weten of jij slaapapneu zou kunnen hebben? Een handige test is het invullen van de Epworth Sleepiness Scale (ESS), een vragenlijst waar ziekenhuizen ook gebruik van maken. Vul de ESS-vragenlijst hier online in.

Wat kun je doen aan slaapapneu?

Wanneer je de ESS-vragenlijst hebt ingevuld en je score komt uit boven de 10, dan doe je er goed aan om een afspraak bij de huisarts te maken. Deze kan je doorverwijzen naar het ziekenhuis en vaak zal dan een slaaponderzoek, ook wel een polysomnografie, volgen. Tijdens de nacht wordt dan in het ziekenhuis of thuis de kwaliteit van je ademhaling en slaap gemeten en op die manier kan apneu worden geconstateerd of juist worden uitgesloten.

Apneu is zoals al eerder gezegd een aandoening en zelf dokteren met apps, bitjes en speciale kussens heeft weinig zin. Samen met een arts kun je wel overleggen of het slim is om naast de behandeling aan de slag te gaan met afvallen, want zwaarlijvigheid is vaak de grootste oorzaak van slaapapneu.

Kijk daarnaast ook eens kritisch naar jouw zogenaamde slaaphygiëne, oftewel het gebruik van de slaapkamer:

• Ban alle schermen uit je slaapkamer en zet je wekker omgekeerd (dus met het eventueel lichtgevende uit zicht)
• Zorg voor zo min mogelijk geluid en licht in de slaapkamer
• Slaap niet overdag
• Probeer iedere dag op hetzelfde tijdstip naar bed te gaan
• Vermijd alcohol
• Sport niet vlak voor het slapen gaan
• En zorg voor vaste slaaprituelen


💡 Alles lezen over afvallen, gezonde voeding en sporten? Ga dan naar ons Dossier Afvallen!


©Vasita Bis

Behandelingen voor apneu

Somnologen en slaapexperts zullen per patiënt bekijken welke behandeling het meest geschikt zal zijn. Deze 5 behandelingen komen het vaakst voor:

  1. Positietrainer: heb je licht slaapapneu - dit zijn 5 tot 10 ademstops per uur - en ben je een rugslaper, dan wordt een positietrainer aangeraden. Het apparaat draag je net onder je borst en het geeft een trilling af als je op je rug rolt, tenzij je in een diepe slaap bent. Zo train je jezelf om op je zij te slapen.

  2. MRA-beugel: deze gebitsbeugel zorgt ervoor dat je onderkaak iets naar voren komt te staan, zodat er meer ruimte in de keelholte ontstaat. Dit helpt met name bij lichte slaapapneu.

  3. Slaapmasker: de bekendste en meest succesvolle manier om apneu terug te dringen is het CPAP-slaapmasker. Het masker blaast lucht met hoge druk via een slang en een (neus)masker in de neus en keel en door de hoge luchtdruk blijft de keel openstaan zodat er geen ademstops meer kunnen optreden.

  4. Tongzenuwstimulator: wanneer een masker geen optie is, kan het implanteren van een tongzenuwstimulator een oplossing zijn. Het is een kleine pacemaker die onder je sleutelbeen wordt geïmplanteerd en die je zelf kunt bedienen met een afstandsbediening. Tijdens de slaap zet je hem aan en de tongzenuw krijgt dan bij iedere inademing een prikkel.

  5. Operatie: een behandeling die wat verder gaat dan bovenstaande oplossing, maar soms is het niet anders. Het gaat dan om operaties waarbij bijvoorbeeld de keelamandelen of het zachte verhemelte worden verwijderd of verkleind en neusverstoppingen worden opgelost.

▼ Volgende artikel
Wifi wel snel op je telefoon, maar traag op je laptop? Hier ligt dat aan!
© A Stockphoto
Huis

Wifi wel snel op je telefoon, maar traag op je laptop? Hier ligt dat aan!

Je zit op de bank en streamt probleemloos een 4K-video op je telefoon, maar zodra je je laptop openklapt om een webpagina te laden, lijkt het alsof de verbinding vastloopt. Ligt het aan de router of aan je computer? In dit artikel leggen we uit waarom wifi-snelheden zo sterk kunnen verschillen per apparaat en wat je eraan kunt doen.

Je betaalt voor een snelle internetverbinding, dus is de verwachting dat elk apparaat in huis die snelheid ook daadwerkelijk haalt. Toch voelt het surfen op je computer soms stroperig aan, terwijl je smartphone ernaast nergens last van heeft. Vaak wordt er direct naar de internetprovider gewezen, maar het probleem zit meestal in de apparatuur zelf. Het verschil in hardware, leeftijd en software tussen mobiele apparaten en computers is namelijk groter dan je denkt. Na het lezen van dit stuk weet je precies waar die vertraging vandaan komt.

Generatiekloof: waarom je laptop vaak achterloopt

Het snelheidsverschil tussen je telefoon en je computer komt vaak neer op een simpele generatiekloof. We vervangen onze telefoons gemiddeld elke twee tot drie jaar, waardoor ze vaak uitgerust zijn met de nieuwste wifi-chips (zoals wifi 6 of 6E). Een laptop gaat vaak veel langer mee, soms wel vijf tot zeven jaar. Hierdoor probeert een verouderde netwerkkaart in je laptop te communiceren met een moderne router, wat resulteert in een lagere maximumsnelheid.

Daarnaast speelt de manier waarop data wordt verwerkt een grote rol. Een telefoon is geoptimaliseerd voor directe consumptie: apps op de achtergrond worden gepauzeerd om de app die je nú gebruikt voorrang te geven. Een computer werkt anders. Terwijl jij probeert te surfen, kan Windows of macOS op de achtergrond bezig zijn met zware updates, het synchroniseren van clouddiensten of het maken van back-ups. Je laptop snoept dus al bandbreedte weg zonder dat jij het doorhebt, waardoor er voor je browser minder overblijft.

Wanneer je laptop de strijd wél wint

De laptop wint het van de telefoon wanneer de omstandigheden optimaal zijn voor stabiliteit in plaats van pure mobiliteit. Als je beschikt over een moderne laptop met een recente netwerkkaart en je bevindt je in dezelfde ruimte als de router, kan de laptop vaak stabieler grote bestanden binnenhalen.

Dat geldt vooral als je laptop verbonden is met de 5GHz-frequentieband. Deze frequentie is veel sneller dan de oude 2.4GHz-band, maar heeft een korter bereik. Als je dicht bij het toegangspunt zit, profiteert je laptop van zijn krachtigere processor om complexe webpagina's sneller op te bouwen dan een telefoon dat kan, mits de verbinding zelf niet de bottleneck is.

Waarom je telefoon soepeler aanvoelt

Het verschil wordt pijnlijk duidelijk zodra je verder van de wifi-bron af gaat zitten, bijvoorbeeld op zolder of in de tuin. Smartphones zijn vaak agressiever geprogrammeerd om het sterkste signaal te pakken of snel tussen frequenties te schakelen. Veel laptops blijven daarentegen te lang plakken op een zwak 5GHz-signaal of vallen onnodig terug op de trage en vaak overvolle 2.4GHz-band (het zogeheten 'sticky client'-probleem).

Daarnaast hebben smartphones een trucje dat laptops helaas moeten missen: wifi-assist (of een vergelijkbare term). Als de wifi even hapert, gebruikt de telefoon ongemerkt een beetje 4G- of 5G-data om de stroom stabiel te houden. Je laptop heeft die optie meestal niet en laat direct een laadicoontje zien. Hierdoor voelt de telefoon sneller aan, terwijl hij eigenlijk een beetje vals speelt door mobiele data bij te schakelen.

Harde grenzen: wanneer traagheid onvermijdelijk is

Er zijn situaties waarin je laptop de strijd sowieso verliest, ongeacht hoe dicht je bij de router zit. Dit zijn de harde grenzen:

  • Verouderde standaarden: Als je laptop alleen wifi 4 (802.11n) ondersteunt, zul je nooit de snelheden halen van een telefoon met wifi 6 (802.11ax). De hardware kan het simpelweg niet aan.

  • Actieve VPN-verbinding: Veel werklaptops hebben een actieve VPN-verbinding voor beveiliging. Dit vertraagt de internetsnelheid aanzienlijk vergeleken met een 'open' telefoonverbinding.

  • De 2,4GHz-valkuil: In dichtbevolkte wijken is de 2,4GHz-band zo vervuild door signalen van de buren, dat een laptop die hierop vastzit nauwelijks vooruitkomt.

  • Batterijbesparing: Als je laptop niet aan de lader ligt en in Eco-modus staat, wordt de stroom naar de wifi-kaart vaak geknepen, wat direct ten koste gaat van het bereik en de snelheid.

Zo check je of jouw hardware het probleem is

Om te bepalen of je laptop de boosdoener is, moet je eerst kijken naar de verbinding. Klik op het wifi-icoon op je laptop en controleer of je verbonden bent met een 5GHz-netwerk (vaak te zien bij Eigenschappen of netwerkinformatie). Is dat niet het geval en sta je wel dicht bij de router? Dan is je netwerkkaart waarschijnlijk verouderd of staan de instellingen niet goed.

Kijk ook eens kritisch naar je gebruik. Heb je toevallig nog applicaties openstaan zoals Steam, OneDrive of Dropbox? Deze programma's kunnen de verbinding volledig dichttrekken. Op een telefoon gebeurt dit zelden automatisch op de achtergrond. Als je laptop ouder is dan vijf jaar, kan een simpele upgrade met een moderne wifi-usb-dongle het probleem vaak al verhelpen, zonder dat je een hele nieuwe computer hoeft aan te schaffen.

Kortom: leeftijd en software maken het verschil

Dat je telefoon sneller is op wifi dan je laptop, komt meestal doordat telefoons nieuwere netwerkchips hebben en slimmer omgaan met datastromen. Laptops hebben vaak last van zware achtergrondprocessen of blijven hangen op een tragere frequentieband. Daarnaast schakelen telefoons bij zwak wifi soms ongemerkt over op 4G/5G, wat de ervaring vloeiender maakt. Controleer of je laptop op de 5GHz-band zit en sluit zware achtergrondprogramma's af om snelheid te winnen.

▼ Volgende artikel
Tomodachi Life: Waar Dromen Uitkomen arriveert op 16 april
Huis

Tomodachi Life: Waar Dromen Uitkomen arriveert op 16 april

Tomodachi Life: Waar Dromen Uitkomen komt op 16 april uit voor Nintendo Switch.

Dat heeft Nintendo vanmiddag aangekondigd in een speciale Direct-uitzending die om de game draait. Ondanks dat de game voor de eerste Switch verschijnt, zal hij via backwards compatibility ook speelbaar zijn op Nintendo Switch 2.

In de Tomodachi Life-games van Nintendo kunnen spelers zelf Mii-personages creëren en bijvoorbeeld baseren op het uiterlijk van henzelf, vrienden en familie of beroemdheden. Deze Mii's leiden vervolgens hun eigen leven op een eiland, wat allerlei gekke en hilarische situaties oplevert. Spelers kunnen zelf ook invloed uitoefenen op deze verschillende situaties.

Watch on YouTube

Over Tomodachi Life: Waar Dromen Uitkomen

In de Direct-uitzending werd meer informatie gegeven over het aankomende Tomodachi Life: Waar Dromen Uitkomen. Zo is duidelijk dat spelers hun Mii-personages unieke persoonlijkheden, gewoontes en woningen kunnen geven. Spelers kunnen tijdens de game zien waar de personages aan denken, en ze helpen bij problemen. De tijd in de game verstrijkt daarbij net zo snel als in de echte wereld, wat het de moeite waard maakt om het spel op verschillende momenten op te starten.

Het is daarbij mogelijk om de verschillende Mii-personages kennis met elkaar te laten maken, om te zien wat er vervolgens gebeurd. Personages kunnen bijvoorbeeld praten over hun favoriete eten en filmgenres. Het is daarnaast mogelijk om acht Mii-personages bij elkaar in een huis te laten wonen, wat weer unieke reacties van de personages veroorzaakt.

Op het eiland waar de game zich afspeelt kunnen spelers de personages winkels te laten bezoeken. Bijvoorbeeld een supermarkt waar allerlei etenswaren worden verkocht, of de mogelijkheid om kleding en kostuums te kopen. In een speciale marktkraam worden redelijk geprijsde artikelen meerdere malen per dag ververst.

Ook is er een ontwerpatelier, waar spelers verschillende voorwerpen kunnen maken, waaronder kledingstukken, versiering voor huizen en zelfs huisdieren. Het eiland kan sowieso naar eigen smaak worden ingedeeld, met bankjes, bomen, planten en meer.

Nieuw op ID: het complete plaatje

Misschien valt het je op dat er vanaf nu ook berichten over games, films en series op onze site verschijnen. Dat is een bewuste stap. Wij geloven dat technologie niet stopt bij hardware; het gaat uiteindelijk om wat je ermee beleeft. Daarom combineren we onze expertise in tech nu met het laatste nieuws over entertainment. Dat doen we met de gezichten die mensen kennen van Power Unlimited, dé experts op het gebied van gaming en streaming. Zo helpen we je niet alleen aan de beste tv, smartphone of laptop, maar vertellen we je ook direct wat je erop moet kijken of spelen. Je vindt hier dus voortaan de ideale mix van hardware én content.