ID.nl logo
Wat is slaapapneu en hoe weet je of je er last van hebt?
© Paolese - stock.adobe.com
Gezond leven

Wat is slaapapneu en hoe weet je of je er last van hebt?

Slaapapneu is een aandoening die jarenlang onopgemerkt kan blijven, maar in de tussentijd een flinke impact op je dagelijks leven kan hebben. Dat komt omdat de gevolgen - concentratieverlies, altijd moe zijn, depressies - vaak worden gezocht in andere oorzaken, zoals stress en teveel hooi op je vork nemen. Heb jij het eeuwig moe-gevoel, snurk je zelfs de buren wakker en heb je last van een kort lontje? Dan wordt het hoog tijd om jouw slaap eens onder de loep te nemen.

In dit artikel lees je wat slaapapneu nu precies is, wat de oorzaken zijn en hoe je hiervoor behandeld kunt worden. Ben je een snurker of ligt er eentje naast je te zagen? Lees dan ook eens dit artikel: Help! Mijn partner snurkt.

Wat is slaapapneu?

Apneu is een aandoening die optreedt tijdens je slaap. Slaperigheid en snurken zijn veel voorkomende symptomen, maar niet iedere snurker heeft apneu. Snurken is een ander woord voor het geluid van de slijmvliezen die trillen in de keelholte. Als je inademt, gaat er lucht door je neus, keel en luchtpijp naar je longen. Wanneer weke delen in de keelholten gaan vibreren tijdens het ademen, ontstaat het doordringende, zagende geluid.

Snurken zorgt ook voor een gedeeltelijke afsluiting van de keel en als de spieren steeds meer ontspannen - dit gebeurt met name in de REM-slaap en tijdens de derde fase van de slaap - dan kan dit voor totale ademstops zorgen (apneu) of voor gedeeltelijke ademstops (hypopneu). Duren deze stops 10 seconden of langer en volgen ze elkaar in rap tempo op, dan kun je spreken van slaapapneu of OSA. Elke ademstop kan gepaard gaan met een ontwaakreactie, waardoor je geen goede, diepe slaap hebt. En dat heeft diepgaande gevolgen voor sommige mensen.

De oorzaken van slaapapneu

Er zijn verschillende oorzaken van slaapapneu en vaak zijn deze van medische aard. Het gaat dan om afwijkingen aan de vorm van de luchtpijp, neus- of keelholte of een afwijkende stand van de kaak. Wanneer je door de huisarts wordt doorverwezen naar het ziekenhuis zul je dan ook vaak terechtkomen bij een multidisciplinair team bestaande uit een KNO-arts, neuroloog en longarts. Andere oorzaken van slaapapneu kunnen zijn:

• Overgewicht
• Alcoholgebruik
• Roken
• Gebruik van slaapmedicatie

©Ekaterina

Symptomen van slaapapneu

Het vaststellen van slaapapneu kan nog best een lastig proces zijn, in de praktijk duurt het soms wel 3,5 jaar na het eerste bezoek aan de huisarts voordat je de juiste hulpmiddelen aangereikt krijgt. De symptomen zijn soms vaag en je relateert het eerder aan werkstress, druk-druk-druk, hormoonschommelingen of simpelweg het ouder worden. De eerste die aan slaapapneu denkt, is waarschijnlijk degene met wie je het bed deelt, want zien dat je partner regelmatig ademstops heeft is bepaald geen pretje.

Tekenen dat jij weleens slaapapneu zou kunnen hebben zijn:

• Luid snurken
• Altijd moe zijn
• Hoge bloeddruk
• Diabetes type 2
• Overdag in slaap vallen
• Ochtendhoofdpijn
• Veel moeten plassen ‘s nachts
• Concentratieproblemen
• Een kort lontje

Deze klachten kunnen ervoor zorgen dat je niet lekker in je vel zit, in de problemen raakt op je werk en verwijderd raakt van je partner. Het heeft dus een behoorlijke impact op je leven, zonder dat je het misschien zelf in de gaten hebt.

Wil je weten of jij slaapapneu zou kunnen hebben? Een handige test is het invullen van de Epworth Sleepiness Scale (ESS), een vragenlijst waar ziekenhuizen ook gebruik van maken. Vul de ESS-vragenlijst hier online in.

Wat kun je doen aan slaapapneu?

Wanneer je de ESS-vragenlijst hebt ingevuld en je score komt uit boven de 10, dan doe je er goed aan om een afspraak bij de huisarts te maken. Deze kan je doorverwijzen naar het ziekenhuis en vaak zal dan een slaaponderzoek, ook wel een polysomnografie, volgen. Tijdens de nacht wordt dan in het ziekenhuis of thuis de kwaliteit van je ademhaling en slaap gemeten en op die manier kan apneu worden geconstateerd of juist worden uitgesloten.

Apneu is zoals al eerder gezegd een aandoening en zelf dokteren met apps, bitjes en speciale kussens heeft weinig zin. Samen met een arts kun je wel overleggen of het slim is om naast de behandeling aan de slag te gaan met afvallen, want zwaarlijvigheid is vaak de grootste oorzaak van slaapapneu.

Kijk daarnaast ook eens kritisch naar jouw zogenaamde slaaphygiëne, oftewel het gebruik van de slaapkamer:

• Ban alle schermen uit je slaapkamer en zet je wekker omgekeerd (dus met het eventueel lichtgevende uit zicht)
• Zorg voor zo min mogelijk geluid en licht in de slaapkamer
• Slaap niet overdag
• Probeer iedere dag op hetzelfde tijdstip naar bed te gaan
• Vermijd alcohol
• Sport niet vlak voor het slapen gaan
• En zorg voor vaste slaaprituelen


💡 Alles lezen over afvallen, gezonde voeding en sporten? Ga dan naar ons Dossier Afvallen!


©Vasita Bis

Behandelingen voor apneu

Somnologen en slaapexperts zullen per patiënt bekijken welke behandeling het meest geschikt zal zijn. Deze 5 behandelingen komen het vaakst voor:

  1. Positietrainer: heb je licht slaapapneu - dit zijn 5 tot 10 ademstops per uur - en ben je een rugslaper, dan wordt een positietrainer aangeraden. Het apparaat draag je net onder je borst en het geeft een trilling af als je op je rug rolt, tenzij je in een diepe slaap bent. Zo train je jezelf om op je zij te slapen.

  2. MRA-beugel: deze gebitsbeugel zorgt ervoor dat je onderkaak iets naar voren komt te staan, zodat er meer ruimte in de keelholte ontstaat. Dit helpt met name bij lichte slaapapneu.

  3. Slaapmasker: de bekendste en meest succesvolle manier om apneu terug te dringen is het CPAP-slaapmasker. Het masker blaast lucht met hoge druk via een slang en een (neus)masker in de neus en keel en door de hoge luchtdruk blijft de keel openstaan zodat er geen ademstops meer kunnen optreden.

  4. Tongzenuwstimulator: wanneer een masker geen optie is, kan het implanteren van een tongzenuwstimulator een oplossing zijn. Het is een kleine pacemaker die onder je sleutelbeen wordt geïmplanteerd en die je zelf kunt bedienen met een afstandsbediening. Tijdens de slaap zet je hem aan en de tongzenuw krijgt dan bij iedere inademing een prikkel.

  5. Operatie: een behandeling die wat verder gaat dan bovenstaande oplossing, maar soms is het niet anders. Het gaat dan om operaties waarbij bijvoorbeeld de keelamandelen of het zachte verhemelte worden verwijderd of verkleind en neusverstoppingen worden opgelost.

▼ Volgende artikel
Matter uitgelegd: de nieuwe standaard voor een zorgeloos slim huis
Zekerheid & gemak

Matter uitgelegd: de nieuwe standaard voor een zorgeloos slim huis

Wil jij een slimme woning waarin alles gewoon werkt? Met de komst van Matter behoort de wirwar aan verschillende apps en protocollen definitief tot het verleden. Deze universele standaard zorgt ervoor dat al je apparaten naadloos met elkaar communiceren. We leggen uit hoe deze techniek jouw slimme huis naar een hoger niveau tilt zonder ingewikkelde installaties.

Je herkent het vast: je koopt een slimme lamp die vervolgens niet samenwerkt met je favoriete app. De nieuwe smarthome-standaard genaamd Matter maakt daar voorgoed een eind aan. In dit artikel leggen we uit wat deze techniek precies inhoudt en waarom het de manier waarop je jouw huis automatiseert fundamenteel verandert. Het draait namelijk allemaal om eenvoud en universele samenwerking tussen apparaten.

Universele taal voor al je apparaten

Matter is in de basis een communicatieprotocol dat ervoor zorgt dat apparaten van verschillende fabrikanten dezelfde taal spreken. Voorheen zat je vaak vast aan een specifiek ecosysteem zoals Apple HomeKit, Google Home of Amazon Alexa. Met de komst van Matter maakt het merk van de hardware niet langer uit voor de app die je gebruikt om alles te bedienen. Het is een softwarematige laag die boven op je bestaande wifi-netwerk of het nieuwe Thread-netwerk draait om verbindingen betrouwbaar en snel te maken. Hierdoor hoef je bij de aanschaf van een nieuwe sensor of schakelaar alleen nog maar te letten op het kenmerkende logo.

©Matter

Waarom Matter, eh, matters...

De grootste winst voor jou als gebruiker zit 'm in de eenvoud van het installatieproces en de betrouwbaarheid van het systeem. Elk product dat over de officiële ondersteuning beschikt, kun je simpelweg scannen met een QR-code, waarna het direct wordt toegevoegd aan je netwerk. Omdat grote techreuzen de handen ineen hebben geslagen, hoef je niet meer bang te zijn dat een nieuwe aankoop onbruikbaar blijkt in je huidige setup. Bovendien werkt Matter lokaal in plaats van via de cloud. Dat heeft als grote voordeel dat je privacy beter gewaarborgd is en dat je lampen ook gewoon aangaan als je internetverbinding er onverhoopt een keer uitligt.

De rol van Thread en lokale snelheid

Hoewel Matter de taal is die gesproken wordt, hebben de apparaten ook een manier nodig om die signalen fysiek te versturen. Veel moderne apparatuur maakt hiervoor gebruik van Thread, een energiezuinig protocol dat een zogenaamd mesh-netwerk vormt. Hierdoor versterken apparaten elkaar en wordt het bereik in je hele woning vergroot zonder dat je extra steunpunten hoeft te plaatsen. De combinatie van deze technieken zorgt voor een razendsnelle reactietijd. Je merkt dit direct in de praktijk omdat de vertraging tussen het indrukken van een knop in je app en de daadwerkelijke actie van het apparaat vrijwel nihil is.

©ER | ID.nl

En de toekomst...?

Hoewel de techniek nog volop in ontwikkeling is, breidt de ondersteuning zich razendsnel uit naar nieuwe productgroepen zoals robotstofzuigers, slimme sloten en zelfs huishoudelijke apparaten. Fabrikanten brengen regelmatig software-updates uit voor oudere apparatuur om deze alsnog compatibel te maken met de nieuwe standaard. Dat zorgt voor een duurzamere benadering van elektronica, omdat je niet direct al je hardware hoeft te vervangen om te profiteren van de nieuwste mogelijkheden. Het bouwen van een slim huis wordt hiermee eindelijk een overzichtelijke ervaring waarbij de techniek volledig in dienst staat van jouw gemak.

Populaire merken met Matter-compatibiliteit

Binnen de wereld van Matter zie je een aantal fabrikanten die momenteel de toon zetten met hun ondersteuning en innovatie. Philips Hue is een grote naam die via hun bridge ondersteuning biedt aan vrijwel hun gehele assortiment slimme verlichting. Nanoleaf biedt creatieve verlichtingsoplossingen die direct uit de doos samenwerken met andere systemen, terwijl TP-Link met de Tapo-serie betaalbare opties biedt voor slimme stekkers en sensoren die moeiteloos integreren in elke moderne woning.

▼ Volgende artikel
Meer grip op je data: zo wis je je Facebook-geschiedenis
© ID.nl
Huis

Meer grip op je data: zo wis je je Facebook-geschiedenis

Alles wat je op Facebook doet, wordt automatisch op de achtergrond opgeslagen. Iedere video die je bekijkt en iedere reactie die je achterlaat, belandt achter de schermen in een archief. Voel je je daar niet prettig bij? Geen paniek: je kunt die geschiedenis bekijken en zelf wissen.

Dit gaan we doen

Facebook bewaart al je acties in een activiteitenlogboek: van bekeken video's tot zoekopdrachten en reacties. In dit artikel zie je waar je dat logboek vindt, hoe je per categorie losse items verwijdert of in één keer een hele reeks wist, en hoe je je zoekgeschiedenis opruimt. Tot slot loop je door de diepere lagen van het logboek, zodat je ook gekoppelde data, zoals je Instagram-zoekopdrachten, weghaalt. 

Lees ook: 20 tips om je online privacy te waarborgen

Activiteitenlogboek

Om je Facebook-geschiedenis te wissen, open je de app in een internetbrowser en klik je rechtsboven op je profielfoto. Kies Instellingen en privacy in het keuzemenu en open vervolgens Instellingen. Scrol in de linkerkolom tot het onderdeel Je activiteit en toestemmingen en dubbelklik op Activiteitenlogboek.

Aan de rechterkant zie je een overzicht van je volledige geschiedenis: livevideo's, bekeken video's, zoekopdrachten, reacties, groepsberichten, opmerkingen, verhalen, pagina-likes, vrienden, inlogsessies en relaties. Al deze informatie vind je netjes in deze rubrieken terug. Blader door het logboek en verwijder wat je liever kwijt dan rijk bent.

Controleer het Activiteitenlogboek en verwijder wat je wilt laten verdwijnen.

View post on TikTok

Item per item of meteen de volledige categorie verwijderen

Het is niet mogelijk om al die geschiedenis in één keer te elimineren. Dat staat Facebook niet toe. Je moet dus elke sectie doorlopen en zien wat tot nu toe is verzameld en wat je wilt verwijderen. Bijvoorbeeld, in de sectie Video's die je hebt bekeken, zie je de lijst van alle filmpjes die je hebt bekeken sinds je je account hebt aangemaakt. Je kunt dus een reis terug in de tijd maken door in deze sectie de knop Weergeven te gebruiken.

Wil je één bepaald item uit de geschiedenis verwijderen, dan klik je op de drie puntjes aan de rechterkant van dat item en kies je de opdracht Verwijderen. Als je de volledige kijkgeschiedenis wilt zappen, scrol je omhoog en selecteer je in dit voorbeeld de knop Kijkgeschiedenis van video wissen.

Het is mogelijk om de volledige kijkgeschiedenis van video in één keer te verwijderen.

Zoekgeschiedenis

Je zoekgeschiedenis kun je ook via een andere route wissen: ga naar Instellingen / Accountcentrum / Je gegevens en toestemmingen / Zoekgeschiedenis. Klik op het pijltje rechts en vervolgens op de blauwe knop Alle zoekopdrachten wissen.

Wil je nog dieper gaan? Open opnieuw het Activiteitenlogboek en klik op Je Facebook-activiteit. Daar verschijnt weer een menu met reacties, berichten, groepen, pagina's, polls en meer. Doorloop elke categorie en verwijder alles wat je definitief kwijt wilt.

Zo wis je in één keer niet alleen je zoekopdrachten op Facebook, maar ook op Instagram.

Ben je juist een mega-fan van Facebook?

Dan wil je dit misschien wel aan de muur