Tado staat bekend om zijn slimme thermostaten die je kunt uitbreiden met slimme radiatorknoppen om zoneverwarming per kamer mogelijk te maken. Met Tado X introduceert Tado voor het eerst in acht jaar een echt nieuwe generatie hardware die niet langer compatibel is met bestaande producten. Daarom brengt Tado ook de nieuwe Slimme Radiatorknop X op de markt. Wij hebben de nieuwe radiatorknoppen getest en vertellen je wat de verschillen zijn.

Tado brengt al jarenlang slimme thermostaten op de markt die je kunt uitbreiden met slimme radiatorknoppen. Hoewel er in de loop der jaren verschillende versies van zowel de thermostaat als radiatorknop op de markt verschenen, waren al deze versies wel compatibel met elkaar. De vormgeving van zowel Tado's slimme thermostaat als radiatorknop is dan ook sinds 2016 vrijwel niet gewijzigd. Met een nieuwe generatie Tado X-hardware breekt Tado met die traditie. Niet alleen de vormgeving is anders, ook het achterliggende protocol is veranderd. Tado X-producten zijn daarom niet compatibel met de oudere Tado-producten. Voor de radiatorknoppen heeft het nieuwe Thread-protocol als voordeel dat je bij verbindingsproblemen nu een extra bridge in het netwerk kunt hangen om het bereik te vergroten. Ook in een lastig huis kun je verbindingsproblemen nu eenvoudig oplossen door een extra bridge te plaatsen en dat is fijn als je meerdere slimme radiatorknoppen gebruikt. Je leest meer over het nieuw Thread-protocol en de extra bridge in onze review van de Tado Slimme Thermostaat X.

©Jeroen Boer - ID.nl

Een Tado-thermostaat kun je los gebruiken als muurthermostaat, maar je kunt hem ook combineren met slimme radiatorknoppen om zoneverwarming per kamer mogelijk te maken. Tegelijkertijd met de Tado Slimme Thermostaat X introduceert Tado daarom ook de Slimme Radiatorknop X die 99,99 per stuk of 369,99 euro per vier stuks kost. Die prijzen zijn wat hoger dan wat Tado voor de vorige generatie knoppen vroeg.

Verbeterd ontwerp

De vorige Tado Slimme Radiatorknop die in 2016 werd geïntroduceerd had een ontwerp zoals vrijwel iedere (slimme) radiatorknop: een kraanbevestiging met daaraan een cilinder die in Nederland normaal gesproken horizontale georiënteerd is. De Slimme Radiatorknop X heeft een totaal ander ontwerp. Het is nog steeds een cilinder, maar de bevestiging voor de radiator zit nu op een zijkant van de cilinder en niet langer op de achterkant. De constructie is degelijker dan de voorgaande knoppen. De oudere knoppen bestonden uit twee delen: de eigenlijke knop en een op de radiatorkraan gemonteerde bevestiging waar je de knop in klikte. De nieuwe knop X bestaat uit één deel: het gedeelte dat je op je radiatorkraan schroeft, is gewoon onderdeel van de behuizing. De knop is na montage door de nieuwe vormgeving wel verticaal georiënteerd. Dat ziet er wat raar uit, maar heeft wel als voordeel dat je het nu naar boven gerichte schermpje goed kunt zien.

©Jeroen Boer - ID.nl

De kraanbevestiging is nog steeds uitgevoerd in de veelgebruikte M30-schroefbevestiging. Daarnaast krijg je lichtgrijze kunststof adapters meegeleverd om de knop op zes andere soorten bevestigingen te schroeven of te klikken. Onze radiatoren gebruiken bijvoorbeeld een M28-schroefbevestiging en de adapter wordt keurig meegeleverd. Die specifieke adapter moesten we bij de vorige generatie nog (gratis) apart aanvragen bij de Tado-helpdesk. De kunststof adapters zijn identiek aan die van de vorige generatie. Let er op dat je radiatoren wel voorzien moeten zijn van thermostatische kranen waar je de knoppen vanaf kunt halen waarna je een induwbaar pinnetje ziet. Dat kun je meestal herkennen doordat de knoppen voorzien zijn van de cijfers 1 tot en met 5.

©Jeroen Boer - ID.nl

Fraai schermpje

De vorige generatie knoppen ging in een installatiemodus als je ze los klikte uit de kraanbevestiging. Dat kan nu niet meer omdat de knop nu één geheel is. In plaats daarvan draai je na montage nu aan de ring om de montagemodus te selecteren en die te starten door het aanraakscherm drie seconden aan te raken. Tijdens de installatie kun je ook de taal van de knop veranderen (inclusief Nederlands) en kun je de oriëntatie van de schermweergave in vier standen draaien zodat je bij iedere horizontale of verticale oriëntatie goed beeld hebt. Het scherm zelf is nu een rond aanraakscherm dat je gebruikt om sommige instellingen te bevestigen. De temperatuurbediening doe je nog steeds door aan een ring te draaien.

Het schermpje toont zowel de ingestelde als gemeten temperatuur. Die gemeten temperatuur is echt de temperatuur rond die knop zelf, dus als je knop onderdeel is van een kamer waar de muurthermostaat of een draadloze temperatuursensor de ruimtetemperatuur bepaalt, dan kan die gemeten temperatuur anders zijn dan het getal dat je in de app ziet. De installatie spreekt verder voor zich en de app biedt je een duidelijke wizard die je helpt. Op één ding na: als de slimme thermostaat je cv-ketel aanstuurt voor warmte moet je dat in de instellingen van de desbetreffende kamer zelf aangeven. Standaard worden de knoppen ingesteld in een soort blokverwarmingsmodus. Je kunt de knoppen dan ook gebruiken bij blok- of stadsverwarming zonder centrale thermostaat waarbij altijd warm water door je systeem stroomt. De meeste systemen in Nederland werken echter op basis van een centrale thermostaat. Het veranderen van deze instelling zou dus onderdeel van de wizard moeten zijn, omdat de knop in de standaardsituatie na een succesvolle installatie nu toch niet goed werkt.

Oplaadbare accu

De knop is dus degelijker en fraaier. Tado heeft daarnaast een belangrijk minpunt van de vorige knoppen opgelost: AA-batterijen zijn niet langer nodig. De voorgaande knoppen werkten op twee AA-batterijen en waren erg kritisch qua spanning waardoor batterijen snel leeg waren. Gemiddeld moesten wij iedere knop zo’n drie keer per jaar van een nieuwe setje batterijen voorzien en dat gaat optellen als je een aantal knoppen in gebruik hebt. Nieuwere revisies van de knoppen kon je wel in combinatie met oplaadbare batterijen gebruiken, maar oudere revisies die wij ook hadden weer niet. Batterijen kochten we dan ook in bulk.

Dat is opgelost, want de Slimme Radiatorknop X is voorzien van een oplaadbare accu. Die accu heeft een usb-c-poort en laad je op met bijvoorbeeld je telefoonlader. Je krijgt geen laadkabel of lader meegeleverd. Volgens Tado zou een acculading goed zijn voor een jaar gebruik. Dat konden we in de relatief korte testperiode niet controleren, maar dit is in de praktijk wel echt een fijnere oplossing. Je kunt bovendien de accu verwijderen zonder de knop los te schroeven.

©Jeroen Boer - ID.nl

Beter meten met draadloze temperatuursensor

Een probleem bij slimme radiatorknoppen is dat de temperatuur rondom een warme radiator wat warmer kan zijn dan in de rest van je kamer. Hierdoor kan je verwarming al afslaan terwijl je het eigenlijk nog te koud vindt. Je kunt in de Tado-app de offset van de radiatorknop aanpassen, maar dat heeft weer als nadeel dat de temperatuur dan ook niet goed gemeten wordt als de verwarming uit staat.

Dit effect konden we (doordat de knoppen nu meer informatie geven) goed zien in onze woonkamer waar de Tado-thermostaat zelf aan de muur hangt en twee slimme radiatorknoppen op de radiators bevestigd zijn. Omdat de radiatorknoppen nu ook hun eigen gemeten temperatuur tonen, konden we zien dat deze temperatuur bij een warme radiator zo’n drie tot vier graden afwijkt van wat er op de plek bij de muurthermostaat gemeten wordt. Als de verwarming echter uitstaat, meten zowel de thermostaat als de knoppen ongeveer dezelfde temperatuur. Dat is geen nieuw gedrag: ook bij de vorige generatie Tado was dat zo en het is bijna niet te voorkomen. In de praktijk draaiden we de verwarming in een kamer met alleen een slimme radiatorknop daarom vaak een paar graden hoger dan we normaal gesproken zouden doen om de gewenste temperatuur te krijgen.

©Jeroen Boer - ID.nl

Daar is (en was) bij Tado echter een oplossing voor in de vorm van de draadloze temperatuursensor. De Tado Draadloze Temperatuursensor X is een kastje dat je aan de muur in een kamer met zoneverwarming hangt en identiek werkt en vormgegeven is als de thermostaat zelf. Ook dit kastje werkt op drie AAA-batterijen. Door de draadloze temperatuursensor op de goede plek in een kamer aan de muur te hangen, wordt daar de temperatuur gemeten. Voor de wandbevestiging worden schroeven en plakkers meegeleverd. Later zal ook nog een voetje op de markt komen, zodat je hem los kunt neerzetten. Dat kan nu overigens ook prima, je kunt de Draadloze Temperatuursensor X gewoon op een kastje neerzetten. Met een voetje zal dat wel stabieler zijn. De temperatuursensor werkt prima en het voelt luxe om ook in een andere kamer dan de woonkamer een muurthermostaat te hebben. Het is wel een prijzige oplossing, want de Draadloze Temperatuursensor X kost 99,99 euro en dat komt bovenop de prijs voor een Slimme Radiatorknop X die nog steeds nodig is voor zoneverwarming. De prijs is hetzelfde als de adviesprijs van de Draadloze Temperatuursensor van de vorige generatie.

Conclusie

Een slimme thermostaat van Tado was in combinatie met slimme radiatorknoppen al een prettige basis voor je verwarmingssysteem en dat is met Tado X alleen maar beter geworden. Vooral de Slimme Radiatorknop X is ten opzichte van de vorige generatie flink verbeterd. Omdat de knop nu uit één geheel bestaan, voelt deze een stuk degelijker aan. Daarnaast is de knop voorzien van een fraai schermpje waarop je zowel de ingestelde als gemeten temperatuur ziet. De belangrijkste verbetering is echter dat Tado nu een oplaadbare accu heeft toegevoegd die je kunt opladen via usb-c. Het is dus niet langer nodig om drie keer per jaar een nieuw setje AA-batterijen te plaatsen. Tel daar het nieuwe Thread-proctocol bij op dat dankzij de mogelijkheid van het plaatsen van een extra bridge verbindingsproblemen definitief oplost en je hebt in de praktijk echt een fijner product. Dat alles bedien je met de uitstekende app van Tado die je eenvoudig kunt programmeren en ook uitgerust is met geofencing.

Het meest jammere voor Tado-gebruikers is daarom dat Tado X op geen enkele manier compatibel is met oudere Tado-spullen. Upgraden kan dus alleen door alles te vervangen en dat kan in de papieren lopen. Moet je echter nog beginnen met slimme verwarming en ben je geïnteresseerd in zoneregeling, dan is Tado X een prima keuze.

Er vallen ontslagen bij Wildlight Entertainment, dat eind januari nog hun multiplayergame Highguard uitbracht.

Wildlight bevestigde eerdere geruchten over een ontslagronde op social media. "Vandaag hebben we de moeilijke beslissing gemaakt om afscheid te nemen van een aantal teamleden, terwijl we een kerngroep van ontwikkelaars aanhouden om de game te blijven ondersteunen en innoveren."

Het bericht vervolgt: "We zijn trots op het team, talent en het product dat we samen hebben gecreëerd. We zijn ook enorm dankbaar voor de spelers die een poging waagden om de game te spelen, en allen die onderdeel van onze gemeenschap blijven."

Grootschalige ontslagronde

Hoewel Wildlight niet praat over de precieze hoeveelheid ontslagen, lijkt de vermelding van een "kernteam" dat overblijft te suggereren dat het om een aanzienlijke hoeveelheid mensen gaat.

Dat komt overeen met een LinkedIn-bericht van Alex Graner, een ontwikkelaar van die game die eerder ook aan Battlefield 6 werkte. Hij laat weten dat "het grootste gedeelte van het team" ontslagen is, waaronder hij zelf.

Over Highguard

Highguard is de debuutgame van Wildlight Entertainment. De game viel op voorhand vooral op omdat er een trailer van werd getoond aan het einde van The Game Awards eind vorig jaar. Die positie is meestal gereserveerd voor grote aankondigingen en aankomende games, en sommige kijkers vonden Highguard daar niet onder behoren.

Sinds eind vorige maand is Highguard speelbaar via Steam. De game ontving veel negatieve gebruikersrecensies, al heeft dat Wildlight niet tegengehouden om updates uit te blijven brengen. Rond release bereikte het spel een indrukwekkende gelijktijdige spelerspiek van bijna 100.000 mensen op Steam, maar inmiddels hangen de gelijktijdige spelersaantallen onder de 10.000. Het is dan ook aannemelijk dat dit deels de keuze om een grootschalige ontslagronde door te voeren heeft beïnvloed.

Lees hier meer informatie over Highguard.

Liveservicegames en hero shooters waren in 2016 niet per se nieuw. Destiny ging al twee jaar hard, en hoewel nieuwkomer Overwatch erg goed ontvangen werd, trokken sommigen al snel vergelijkingen met Valve’s inmiddels oude Team Fortress 2. Toch wist de hero shooter van Blizzard een Game of the Year Award voor de neus van onder andere Uncharted 4: A Thief’s End weg te grissen. Het was een glorieus begin van een moeizaam traject.

In de afgelopen tien jaar onderging Overwatch grote veranderingen. Na een groot succes met ruim 50 miljoen totale spelers in de eerste drie jaar kondigde Blizzard in 2019 aan dat er een vervolg zou komen, dat ‘naast het originele Overwatch’ moest bestaan en uitgebreid werd met Player-versus-Environment-content. De 6-tegen-6 Player-versus-Player-gameplay waar Overwatch om bekendstaat, zou blijven bestaan en voorzien worden van dezelfde content in de twee games. Ook zou Overwatch 2 een exclusieve PvE-modus met een verhaallijn en skill-trees krijgen, waarmee ieder personage op zowel grote als subtiele wijze aangepast kon worden.

©Blizzard

Nee, toch niet

Wie Overwatch 2 sinds de early access-verschijning eind 2022 heeft gespeeld, weet dat daar maar bar weinig van is waargemaakt. Overwatch en Overwatch 2 werden ten eerste geen aparte titels: laatstgenoemde heeft de plaats van het origineel simpelweg ingenomen. Die verhaalmodus? Voor 15 euro kreeg je met de 1.0-release van Overwatch 2 in augustus 2023 toegang tot drie missies. Die verkochten niet goed genoeg voor Blizzard – volgens bronnen Bloomberg - waarmee de mogelijkheid van meer PvE-content direct werd begraven.

Het was toen zelfs al bekend dat de PvE-modus grotendeels geschrapt was, gezien de modus volgens regisseur Aaron Keller ‘de focus tijdens het ontwikkelproces van de game belemmerde’. Dat is geen vreemde redenering, maar PvE was wel juist datgene dat Overwatch 2… nou ja, Overwatch 2 maakte. Uiteindelijk was de lancering van de ‘nieuwe’ game vooral een grote update, met drie nieuwe personages, wat extra arena’s en een nieuwe 5v5-opzet in plaats van 6v6. Er stond nu slechts een ‘2’ achter.

©Blizzard

Een alternatieve toekomst

Recent werd aangekondigd dat Overwatch 2 het cijfer van de naam afknipt met het twintigste seizoen en dus weer gewoon Overwatch heet – we zijn dus weer terug bij af. Ik stapte zelf destijds op de Overwatch-trein door juist de belofte van PvE in het vervolg, en heb uiteindelijk pakweg 300 uren tussen beide games verdeeld. Hoewel ik naarmate de tijd vorderde wat uren in de competitieve modus stak, maakte het spelen met vrienden de ervaring écht vermakelijk.

Gezellig kletsen, schreeuwen tegen willekeurige teamgenoten en de mix van tactiek en variatie die de vele personages in Overwatch bieden: dat staat mij bij. Een PvE-modus waarin juist dat samenspel en de speelwijze van de verschillende heroes aan te passen zijn naar jouw speelstijl was een soort heilige graal, die uiteindelijk dus nooit verscheen. Dat is eeuwig zonde. De competitieve e-sportscene van Overwatch is al sinds het begin een belangrijk aspect van de game, dus ergens is het begrijpelijk dat het team dit niet uit het oog wilde verliezen.

©Blizzard

Maar juist in de laatste jaren zien we een interessante verschuiving naar PvE, of in ieder geval multiplayer-ervaringen die niet geheel om competitie draaien. Denk aan Helldivers 2 van een paar jaar terug, waarin vrienden en willekeurige spelers het opnemen tegen legioenen aan vijanden – en zelfs wereldwijd samen naar een doel werken. Of de explosie aan zogenaamde ‘friendslop’ games als Peak en Lethal Company, die geheel draaien om het samen uitvoeren van taken als een berg beklimmen of het verzamelen van schroot. Een game als Arc Raiders bevat daarbij ook PvP-elementen, maar staat ook bij omdat meerdere spelers samen kunnen komen om een gigantische robot te verslaan. Video’s waarbij spelers plots oude vrienden tegenkomen in de game tonen aan waarom PvE momenteel zó ontzettend leuk kan zijn.

De realiteit

Het is achteraf makkelijk te zeggen, maar de originele visie voor Overwatch 2 had best een prominente rol in het huidige gamelandschap kunnen bekleden. Met de aankondiging werden uitgebreide skilltrees getoond voor de verschillende personages waar Overwatch om bekendstaat.

©Blizzard

Een van Mei’s speciale vaardigheden is bijvoorbeeld het veranderen in een ijspegel, om zo health terug te verdienen en een paar seconden onverwoestbaar te zijn. Met een van de skills die getoond werd veranderde deze ijspegel in een ijsbal, waarmee ze op spectaculaire wijze door groepen vijanden kan kegelen. De PvE-modus had de potentie om een soort zandbak voor dergelijke ideeën en ingrijpende veranderingen voor het klassieke Overwatch te worden. Een speelsere mix van skills en samenwerking om juist die avonturen uit bijvoorbeeld een Helldivers 2 te nabootsen. De tactische teamgameplay had dan ook niet hoeven verdwijnen, het zou juist vet geweest zijn om met vrienden verschillende skills af te stemmen en los te laten op de robots van Null Sector.

Dat is nog zoiets: de lore en verhaallijn van Overwatch zijn ontzettend interessant, en had meer in de schijnwerpers kunnen staan met de PvE-insteek. Nog voordat ik de games überhaupt had aangeraakt, verslond ik de prachtig geanimeerde filmpjes van Blizzard en verhalen die ze voor de personages uitbrachten.

Wat ik dan ook zie van de nieuwe update wringt met mijn gevoel. Ja, het lijkt erop dat Blizzard een inhaalslag maakt en sneller met nieuwe personages komt om de game fris te houden. Het wekt de indruk dat we weer terug zijn bij het ‘oude’ Overwatch, en dat de ontwikkelaar nog altijd een sterke hero shooter wil behouden nu concurrenten als Marvel Rivals het speelveld hebben betreden. Toch kan ik het niet laten om te fantaseren over hoe Overwatch meer had kunnen zijn dan een hero shooter.

De realiteit is dat het Overwatch-team geen goede balans wist te vinden tussen het bijhouden van de PvP- en competitieve scene van Overwatch en de ontwikkeling van de PvE. Zonde, want zeker in het huidige multiplayerklimaat, waar mensen steeds meer achterover lijken te hangen om met elkaar te spelen in plaats van tegen elkaar, had het originele Overwatch 2 perfect gepast.