Jij vertrekt enkele weken naar het buitenland, maar je woning neemt geen vakantie. Uiteraard daalt het energieverbruik in je huis tijdens je afwezigheid aanzienlijk. Toch zijn veel mensen zich niet bewust van wat alle toestellen in rustmodus verbruiken. Dankzij onze tips kun je jezelf onder de parasol op een extra cocktail trakteren doordat je thuis geld uitspaart.

Zet alle apparaten uit

Het sluipverbruik van een doorsneegezin loopt snel op tot tientallen euro’s per jaar. Dat is het verbruik van toestellen die in de stand-bystand staan. In een gemiddelde woning staan er tussen de 15 en 50 apparaten in waakstand, goed voor een constant verbruik van 100 watt. in veertien dagen tijd kost je dat 5 tot 10 euro. Zet dus voor je vertrekt alle apparaten echt uit en trek ook alle opladers uit het stopcontact.

Het uitschakelen van een modem of decoder hoef je niet dagelijks te doen, dat loont niet en het heropstarten is tijdrovend. Maar als je een lange tijd van huis weg bent, is dit wel interessant. Je computer, de radio, je televisie, het koffiezetapparaat… Trek alle stekkers uit het stopcontact om sluipverbruik of lekkende elektriciteit tegen te gaan.

Al hebben deze toestellen tegenwoordig een laag stroomverbruik, elk nutteloos verbruik is een overbodige kostenpost(je). Bovendien voorkom je dat elektrische huishoudtoestellen bij een eventuele blikseminslag of stroompanne schade oplopen. De meeste moderne apparaten beschikken over een ingebouwd geheugen, zodat de programma’s en klokstanden niet verloren gaan, als je de stroom eraf haalt.  

©Proxima Studio - stock.adobe.com

Gun de koelkast ook vakantie

Wist je dat je koelkast een van de grootste energievreters is in huis? Koop in de week voor je vertrek alleen voedsel dat je in die periode gaat gebruiken. Op die manier voorkom je dat je met restjes blijft zitten of een hoop moet weggooien.

Lees ook: 8 slimme manieren om voedselverspilling tegen te gaan

Als het kan, schakel je de koelkast zelfs het best uit en laat je de deur openstaan om muffe geurtjes te vermijden. Maak hem natuurlijk wel eerst schoon! Is het uitschakelen van de koelkast geen optie, vul deze dan met lege plastic flessen en dozen zodat ze goed vol zit. Op die manier heeft de koelkast minder energie nodig om te koelen.  

©prostooleh - stock.adobe.com

Ontdooi en reinig de diepvries

Het is altijd een goed idee om de diepvriezer regelmatig te ontdooien en schoon te maken. 3 millimeter ijs verhoogt het verbruik al met 30 procent. Wellicht vind je nog enkele verpakkingen met eten die je voor dat je op reis vertrekt kunt klaarmaken. Als je de stroom van de diepvries uitschakelt, moet je ook de diepvriesdeur openlaten om geurtjes en schimmel te voorkomen.  

Draai de centrale watertoevoer dicht

Je loopt geen enkel risico meer op waterlekken als je de hoofdwaterkraan van de woning dichtdraait. In Nederland is het lekverlies gemiddeld 6 procent omdat de leidingen jonger zijn dan in het buitenland. Mocht er iemand de planten water komen geven tijdens je afwezigheid, dan kun je de waterkraan beter openlaten. Vergeet ook niet alle leidingen goed door te spoelen als je weer terug bent, om legionella te voorkomen.

De thermostaat mag in vakantiemodus

In de zomer zal de thermostaat niet aanslaan, tenzij er echt frisse zomerdagen aankomen. Omdat je er niet bent, heb je daar niets aan. Zonde van de warmte en nutteloze energie. Schakel de verwarming dus naar zomermodus om te vermijden dat je toch energie verbruikt en draai de thermostatische kranen volledig open. Als je ze dichtdraait, loop je het risico dat de kranen vast komen te zitten en geen warm water meer doorlaten wanneer het koud wordt.  

Warmwaterproductie uit

Het verwarmen van water is verantwoordelijk voor 14 tot 25 procent van het energieverbruik in huis. En een flink deel van de kosten voor de waterverwarming is te wijten aan stand-byverliezen. De boiler voor sanitair warm water mag gerust uitgeschakeld worden. Heb je zo’n kleine elektrische close-in-boiler of Quooker in de keuken onder de gootsteen, dan mag ook daar de stekker eruit. Op die manier voorkom je dat de boiler regelmatig aanslaat om het water op temperatuur te houden. Sommige boilers zijn voorzien van een vakantie-instelling, gebruik die.  

Airconditioning en ventilatie zijn de uitzondering

Schakel je airco bij afwezigheid niet helemaal uit. Je loopt het risico dat de buitenunit beschadigd raakt als die geen spanning krijgt. Ook de mechanische ventilatie laat je het best aanstaan in de laagste stand. Dat houdt het huis fris.  

Slimme lampen en gordijnen

Stuur enkele lampen met een timer of via een app aan om te zorgen dat inbrekers je huis links laten liggen. Je kunt natuurlijk ook de buren vragen om de zonwering of rolluiken regelmatig in een andere stand te zetten. Het verbruikt wat energie, maar veiligheid boven. Om te voorkomen dat het erg warm wordt, kun je best de gordijnen en luiken sluiten. Vraag aan een buur om ze regelmatig open en dicht te doen.  

De verwarming uitschakelen? Dat hangt ervan af

Het lijkt logisch om de verwarming tijden de vakantie uit te schakelen, maar toch is dit niet altijd waar. Wanneer de temperatuur binnen te sterk afkoelt, vraagt het meer energie om alles weer op te warmen dan hetgeen je bespaart door de verwarming uit te schakelen. Dezelfde redenering gaat op voor de warmwaterproductie.

Daarom is de volledige uitschakeling van verwarming en warm water alleen de moeite waard als je een langere tijd met vakantie gaat. Doe dit niet als je bijvoorbeeld op weekendtrip gaat. Bovendien is de vraag of je tijdens de vakantie moet verwarmen ook afhankelijk van het seizoen. In de winter is verwarming noodzakelijk. Bij een lage buitentemperatuur schakel je de verwarming nooit uit. Idealiter laat je de kamertemperatuur niet onder de 15 graden zakken, zelfs niet als je op vakantie bent. Als het binnen te koel is, kan er ook schimmel ontstaan.  

©guteksk7 - stock.adobe.com

Verwarmingsketel in vakantiemodus

In plaats van de ketel uit te schakelen, zet je hem beter in de vakantiemodus of stel je de thermostaat in op het minimum. De verwarmingsketel uitschakelen tijdens de vakantie is nooit aan te raden, behalve als je nog een oud model hebt met een waakvlam op gas.

Bepaalde modellen thermostaten kun je zelfs zo instellen dat de verwarming opnieuw aanslaat een dag voordat je thuiskomt. Bovendien zijn sommige ketels zo geprogrammeerd dat ze na enkele dagen van inactiviteit de circulatiepomp enkele minuten met koud water laten draaien. Dit verbruikt nauwelijks elektriciteit en geen gas of stookolie.

Met deze tips verlaag je je energieverbruik, en zoals wel vaker: alle beetjes helpen!

Sinds afgelopen vrijdag is TikTok in de Verenigde Staten afgesplitst van het Chinese moederbedrijf ByteDance.

Vorig jaar werd al aangekondigd dat TikTok zou worden afgesplitst in de Verenigde Staten. Dit omdat het socialmediaplatform daar onder vuur ligt. China heeft namelijk toegang tot gebruikersdata van TikTok-gebruikers, en het land kan ook ook de algoritme van gebruikers beïnvloeden.

Met die kritiek in het achterhoofd stelde de Amerikaanse president Donald Trump TikTok vorig jaar voor de keuze: de app helemaal niet beschikbaar maken in de VS, of het verkopen aan een Amerikaans bedrijf. Dat laatste is nu dus gebeurd.

Het Amerikaanse TikTok

De Amerikaanse vestiging waar TikTok in de VS nu onder valt heet TikTok USDS Joint Venture LLC. Het bedrijf wordt door Amerikaanse investeerders beheerd, waaronder Oracle, MGX en Silver Lake, die samen iets minder dan de helft van alle aandelen in handen hebben. Adam Presser, die voorheen aan het stuur stond van Warner Bros., is de ceo, terwijl Will Farrell - die eerder al bij TikTok aan het roer stond - de cso is.

Overigens is hiermee TikTok-eigenaar ByteDance niet helemaal buitenspel gezet: het bedrijf behoudt nog altijd bijna twintig procent van de aandelen van de Amerikaanse divisie, en TikTok-ceo Shou Chew maakt onderdeel uit van de raad van bestuur.

Wat verandert er aan TikTok?

De nieuwe Amerikaanse tak van TikTok zal niet veel invloed hebben op hoe we in Nederland TikTok consumeren. In de VS zal het Amerikaanse bedrijf echter modereren en bepalen hoe de algoritme werkt op basis van Amerikaanse data.

Het is echter niet duidelijk in hoeverre Amerikaanse gebruikers dat gaan merken, en deels voelt de oprichting van TikTok USDS Joint Venture LLC dan ook louter als een manier om de angst rondom Chinese invloed te sussen.

Tegelijkertijd is er onder sommige Amerikaanse gebruikers angst ontstaan dat juist de Amerikaanse overheid meer invloed gaat uitoefenen op de algoritme en dus politieke agenda's gaat pushen. Een heel gekke gedachte is dat niet: Oracle, een van de investeerders die nu over het Amerikaanse TikTok gaan, heeft nauwe banden met Trump.

Iedereen droomt weleens van een thuisbioscoop, maar groter is niet altijd beter. Een te groot scherm kan bijvoorbeeld zorgen voor vermoeide ogen of korrelig beeld. Ontdek hoe zaken als kijkafstand, de resolutie en de kijkhoek bepalen of een televisie daadwerkelijk in je woonkamer past.

In de felverlichte showroom van de elektronicawinkel lijkt die enorme 75-inch televisie waanzinnig indrukwekkend, maar eenmaal aan de muur in een doorsnee Nederlandse doorzonwoning kan zo'n gapend zwart vlak de ruimte volledig domineren. Veel consumenten denken onterecht dat een groter scherm automatisch garant staat voor een betere kijkervaring, ongeacht de afmetingen van de kamer. Toch is er een harde technische grens waarbij groot verandert in té groot, met hoofdpijn en onscherp beeld als direct gevolg. In dit artikel leer je precies hoe je die grens bepaalt en de ideale televisie kiest.

De kern van het probleem: resolutie en blikveld

Het probleem van een te grote tv is niet alleen esthetisch, maar vooral fysiologisch en technisch. Het draait allemaal om de verhouding tussen de resolutie (het aantal beeldpunten) en je blikveld. Zelfs bij moderne 4K-televisies zijn de pixels niet oneindig klein. Als je een enorm scherm neemt en daar te dicht op zit, trek je het beeld als het ware uit elkaar. Hierdoor verliest het beeld zijn scherpte en samenhang; je hersenen moeten harder werken om de losse informatie tot één geheel te smeden.

Een veelgehoorde misvatting is dat je simpelweg went aan elk formaat. Hoewel de eerste shock van een groot scherm inderdaad verdwijnt, blijft de fysieke belasting overeind. Als een scherm meer dan 40 graden van je horizontale blikveld inneemt, kun je niet meer het hele plaatje in één oogopslag zien. Je ogen moeten dan constant van links naar rechts scannen om de actie te volgen, vergelijkbaar met het kijken naar een tenniswedstrijd vanaf de eerste rij. Dat zorgt voor vermoeide ogen en kan op den duur zelfs leiden tot misselijkheid, ook wel 'cybersickness' genoemd.

©Gorodenkoff

Wanneer werkt een groot formaat wél goed?

Er zijn specifieke scenario's waarin een wandvullend scherm niet alleen kan, maar zelfs de voorkeur heeft. Dat geldt vooral als je de televisie primair gebruikt voor hoogwaardige content. Denk hierbij aan films op 4K Blu-ray of streamingdiensten die uitzenden in de hoogste bitrate, en uiteraard gaming op moderne consoles. In deze gevallen is de bronkwaliteit zo hoog dat je dichterbij kunt zitten zonder fouten in het beeld te zien.

Daarnaast werkt een groot formaat goed als de kijkafstand het toelaat. In moderne woningen met een open plattegrond of een loft-indeling staat de bank vaak wat verder van de muur. Als je kijkafstand meer dan 3 meter is, valt een 55-inch televisie al snel in het niet en moet je turen om details te zien. Een 65-inch of groter model herstelt in dat geval de balans en zorgt voor die gewenste bioscoopervaring, waarbij het scherm groot genoeg is om je onder te dompelen zonder dat je individuele pixels ziet.

Wanneer werkt dit níet goed?

De nadelen van een te grote tv worden pijnlijk duidelijk bij 'gewoon' tv-kijken. Veel lineaire televisieprogramma's, zoals het journaal, talkshows of sportuitzendingen via de kabel, worden niet in 4K uitgezonden, maar in Full HD of zelfs nog lager. Een enorme tv vergroot dat signaal genadeloos uit. Op een te groot scherm zie je dan plotseling ruis, compressieblokjes en onscherpe randen die op een kleiner scherm onzichtbaar zouden blijven. Het beeld oogt daardoor onrustig en rommelig.

Ook in de fysieke ruimte kan het tegenvallen. Een tv die uit staat is een groot, zwart en reflecterend vlak. In een compacte woonkamer zuigt een te groot scherm alle aandacht naar zich toe, zelfs als hij uitstaat. Zoiets verstoort de balans in je interieur en kan de kamer kleiner laten aanvoelen dan hij eigenlijk is. Daarnaast is de plaatsing van sfeerverlichting vaak lastiger; een gigantisch scherm blokkeert lichtinval of reflecteert lampen op een storende manier.

©RDVector

Dealbreakers: hier ligt de grens

Er zijn een paar harde grenzen die aangeven dat je beter een maatje kleiner kunt kiezen. Als je een van de onderstaande punten herkent, is dat een duidelijk signaal.

Wat betekent dit voor jouw situatie?

Om te bepalen of een tv past, moet je de rolmaat erbij pakken en even kritisch naar je eigen kijkgedrag kijken. De algemene vuistregel voor 4K-televisies is: meet de afstand van je ogen tot het scherm in centimeters en deel dat door 1,2 tot 1,5. De uitkomst is de ideale schermdiagonaal.

Zit je bijvoorbeeld op 2,5 meter (250 cm) van je scherm? Dan kom je uit op een schermdiagonaal tussen de 166 cm (65 inch) en 208 cm (82 inch). Maar let op: dat geldt alleen voor pure 4K-content. Kijk je veel normale televisie (praatprogramma's, nieuws)? Hanteer dan factor 2. Bij 250 cm afstand kijkt een scherm van 125 cm diagonaal (ongeveer 50 inch) dan vaak prettiger en rustiger. Ben je een fanatieke gamer of filmfanaat? Dan kun je de grens opzoeken. Ben je een casual kijker? Kies dan veilig voor een formaatje kleiner.

©BS | ID.nl

In het kort

Een televisie is te groot wanneer het beeld onscherp oogt of wanneer je fysiek je hoofd moet draaien om alles te kunnen volgen. Hoewel een groot scherm indrukwekkend lijkt, vergroot het bij standaard televisie-uitzendingen ook alle beeldfouten uit. De ideale grootte is een balans tussen kijkafstand en de kwaliteit van wat je kijkt. Meet daarom altijd de afstand tussen bank en muur, en wees realistisch over je kijkgedrag. Zo voorkom je hoofdpijn en blijft tv-kijken ontspannend.