Je hebt kosten noch moeite gespaard om het dak, de vloer en de muren goed te isoleren en toch stuit je op schimmelvorming aan een raam of in de hoek van een kamer. Bovendien voelt de muur op die plek opvallend klammig en koud aan. De kans is groot dat daar een koudebrug zit. Wat is de oorzaak van dit probleem en hoe los je dat op?

Een koudebrug is een mankement in de uitvoering van de isolatie van de woning. Waar isolatie bedoeld is als thermische schil om het binnenklimaat van het buitenklimaat te scheiden, vormt een koudebrug juist een ongewenste verbinding tussen warm en koud. Op de plaatsen waar de isolerende schil wordt onderbroken, draagt de koudebrug 's winters de warmte over van het warmere materiaal naar het koudere. Koudebruggen zijn zelfs tijdens zomerdagen een probleem. Langs die warmtelekken komt dan warmte naar binnen, waardoor de temperatuur stijgt terwijl je het binnen eigenlijk zo koel mogelijk probeert te houden.

Ook lezen: Dakisolatie, dé manier om warmte in huis te houden

Energieverlies en schimmel

Vaak zijn koudebruggen het gevolg van slordigheid of onwetendheid tijdens de constructie van de woning. In het verleden werd de mate van afwerking waardoor dit probleem wordt voorkomen maar al te vaak onderschat. Die ene niet-geïsoleerde betonbalk zal niet veel verschil maken... of toch wel?

Tegenwoordig is bij nieuwbouw de afwerking steeds belangrijker. Gelukkig maar, want zo’n koudebrug is niet alleen een warmtelek, hij trekt ook condensatie aan. Het vocht in de binnenlucht slaat neer op de koudste oppervlakken in de woning. Daar condenseert het, ontstaan er druppels en veroorzaakt het schimmel. Daarom is het belangrijk dat een koudebrug snel wordt verholpen. Typische pijnpunten zijn de niet-geïsoleerde betonnen draagbalk boven een raam of een gebrekkige geïsoleerde rolluikkast. Ook vloerplaten die tegen de buitenmuur aan zijn gemonteerd, komen vaak voor.

Oorzaken

Het zou niet mogen, maar soms wordt de fout aan de tekentafel gemaakt en heeft de architect de binnen- en buitenconstructie niet op de juiste manier van elkaar ontkoppeld. Zo mag een buitenmuur niet rechtstreeks op de fundering of op de vloerplaat rusten. Maar de meest voorkomende oorzaak blijft slordigheid in de uitvoering, waardoor er onderbrekingen in de isolatie ontstaan.

Ook mortelresten in de spouw tussen de binnen- en de buitenmuur vormen een brug. Een minder gekende koudebrug is verouderd buitenschrijnwerk. Bij oude raamprofielen was nog geen sprake van thermische onderbreking, zodat de warmte ook langs die kant kan ontsnappen.

Thermografie

Je kunt ook professionele hulp inschakelen van een gespecialiseerd bedrijf dat door middel van thermografie een onderzoek uitvoert. Vraag uiteraard eerst prijsvoorstellen aan bij verschillende bedrijven. Vroeger was zo’n thermografisch onderzoek omslachtig en daardoor behoorlijk prijzig. Vandaag de dag is zo’n infraroodcamera een klein draagbaar toestel en is deze service een stuk goedkoper.

Met deze camera fotografeert de expert de oppervlakken. Het resultaat is een foto die door middel van kleuren aangeeft waar de warmtelekken en koudebruggen zitten. Hoe roder de kleur, hoe warmer het oppervlak en hoe blauwer de kleur, hoe kouder het oppervlak. Voer deze test uit bij koud weer, want de temperatuurverschillen komen het best aan het licht als er minstens 10°C verschil is tussen de binnen- en de buitentemperatuur. Daarna maakt de expert thermische foto’s van de buitengevels. De zones waar de warmte ontsnapt, zul je aan de rode kleur herkennen.

©Dario Sabljak

Voorkomen

Omdat voorkomen altijd belangrijker is dan genezen, hebben we acht tips om koudebruggen te vermijden.

🔴 Zorg dat de volledige woning is voorzien van isolatie en let daarbij op dat de isolatie van het ene onderdeel naadloos aansluit bij het volgende onderdeel. De dakisolatie moet bijvoorbeeld aansluiten bij de muurisolatie. Die muurisolatie moet vervolgens ook naadloos overlopen naar de vloerisolatie.

🔴 De meeste mensen spuiten polyurethaanschuim (PUR) tussen het buitentimmerwerk en de binnenmuur. Dat is goed, maar onvoldoende. Zorg ook dat de aansluiting van het buitentimmerwerk luchtdicht is.

🔴 Vergeet geen isolatie aan te brengen tussen de binnen- en buitendorpels van deuren en ramen.

🔴 Een heikel punt zijn rolluiken en screens. Werk deze af met kunststofisolatie; als je voldoende ruimte hebt, kun je ook rotswol gebruiken. Daarna kit je de kieren af met elastische siliconen.

🔴 Boor liefst geen leidingen door de isolatieschil.

🔴 Let vooral goed op bij de stalen draagdelen, muur- en balkonfundering en muur-kozijnaansluiting.

🔴 Stort ook geen beton voor lateien (dat zijn draagbalken boven ramen en deuren) die tegen de buitenmuur komen. Zorg dat hier isolatie tussen zit.

🔴 Omdat je alles zo goed mogelijk luchtdicht afwerkt, is het nodig dat je een degelijk ventilatiesysteem gebruikt. 

Verhelpen

Heb je een koudebrug gevonden, dan blijft de vraag hoe je die het best kunt verhelpen. De oplossing is afhankelijk van de aard van het probleem en in bepaalde gevallen is er niet echt een goede oplossing. Gaat het om verouderd timmerwerk of enkelvoudige beglazing, dan is de remedie simpel: vervangen die handel! Bij een niet-geïsoleerde raambalk volstaat het om een dunne isolatie (bijvoorbeeld 2 cm polyurethaan) om de koudebrug aan te brengen. Als je de koudebrug kunt inpakken met isolatie, zowel aan de binnen- als de buitenkant, is het probleem opgelost. Als inpakken niet lukt, denk dan na of je de koudebrug kunt doorslijpen, zodat het contact tussen binnen en buiten wordt onderbroken. Omdat de koudebrug zich vaak diep in de constructie bevindt, is dat geen eenvoudige klus.

In extreme gevallen moet de volledige gevel met een isolatielaag worden bedekt. Op die manier plaats je een extra beschermlaag (een soort tweede huid) rondom de woning. Omdat die isolatie aan de buitenkant wordt aangebracht, verlies je binnen geen ruimte. Daardoor zijn meteen alle koude bruggen opgelost. Het is wel een stevige investering, want eigenlijk plaats dan je een nieuwe gevel. Als het gaat om een koudebrug aan de muuraanzet of de fundering, dan wegen de kosten van deze ingreep meestal niet op tegen het resultaat. In dat geval is het een onmogelijke klus.

Hulp nodig bij het isoleren van jouw huis?

HDMI 2.1 is de nieuwste standaard voor beeldoverdracht, maar lang niet iedereen heeft de extra bandbreedte ook écht nodig. Vooral voor gamers met een PlayStation 5, Xbox Series X of krachtige pc is het relevant. Kijk je alleen films of televisie? Dan volstaat de oudere aansluiting vaak prima. Wij leggen uit waar de grens ligt.

Als je momenteel op zoek bent naar een nieuwe televisie of monitor vlíegen de technische termen je om de oren. HDMI 2.1 wordt door fabrikanten en winkels vaak gepresenteerd als een absolute noodzaak voor een scherm dat klaar is voor de toekomst. Hierdoor ontstaat de angst dat je een miskoop doet als je kiest voor een model met de oudere HDMI 2.0-standaard. Toch is dat in veel Nederlandse huiskamers een misvatting, want de voordelen zijn nogal specifiek. Veel consumenten betalen onnodig extra voor een functie die ze technisch gezien nooit zullen activeren. Na het lezen van dit artikel weet je precies of jij die snelle poort nodig hebt, of dat je dat budget beter aan een groter scherm of beter geluid kunt besteden.

De kern van het probleem: bandbreedte

Het fundamentele verschil tussen de gangbare HDMI 2.0-standaard en de nieuwere 2.1-versie zit 'm in de digitale snelweg die ze bieden. Je kunt het zien als een waterleiding: door een 2.1-kabel kan veel meer water (of dus data) tegelijk worden gepompt (48 Gbit/s in dit geval) dan door de oudere 2.0-variant (die 'maar' 18 Gbit/s kan verwerken). Die extra ruimte is nodig voor 4K-beelden met een zeer hoge verversingssnelheid (120 beelden per seconde) of voor extreem hoge resoluties zoals 8K.

Een hardnekkige mythe is dat HDMI 2.1 het beeld altijd mooier maakt. Dat is onjuist. Als je naar een Netflix-serie kijkt in 4K, ziet dat er via een 2.0-poort exact hetzelfde uit als via een 2.1-poort. De kabel verandert niets aan de kleuren, de scherpte of het contrast; hij zorgt er alleen voor dat het signaal 'erdoor' past. Pas als er een file op de kabel ontstaat (omdat je te veel beelden per seconde wilt versturen) wordt de nieuwe standaard noodzakelijk. Zolang je dataverbruik onder de limiet van HDMI 2.0 blijft, voegt versie 2.1 niets toe aan de beeldkwaliteit.

Wanneer werkt dit wél goed?

HDMI 2.1 komt pas echt tot zijn recht als je de grenzen van beweging en snelheid opzoekt. Dat is vrijwel exclusief het domein van de fanatieke gamer. Heb je een PlayStation 5 of Xbox Series X in huis en wil je games spelen in de hoogste 4K-resolutie met 120 beelden per seconde (120 Hz)? Dan is een HDMI 2.1-aansluiting op je tv onmisbaar. Zonder deze poort blijft je console steken op 60 beelden per seconde, wat minder vloeiend oogt bij snelle shooters of racegames.

Ook pc-gamers met een zware, moderne videokaart (zoals de NVIDIA RTX 40- of 50-serie) profiteren hiervan als ze hun pc op de tv aansluiten. Naast de snelheid biedt de 2.1-standaard ondersteuning voor Variable Refresh Rate (VRR). Dat zorgt ervoor dat de televisie zijn verversingssnelheid continu aanpast aan de spelcomputer, wat haperingen en 'tearing' (waarbij het beeld in tweeën lijkt te breken) voorkomt. Daarnaast is er Auto Low Latency Mode (ALLM), een signaal waardoor je tv automatisch naar de spelmodus schakelt zodra je de console aanzet. Voor wie de maximale prestaties uit een moderne spelcomputer wil halen, is HDMI 2.1 dus een logische en eigenlijk verplichte keuze.

Oké, maar wanneer werkt dit níet goed?

Voor de gemiddelde kijker is de meerwaarde van HDMI 2.1 nagenoeg nihil. Kijk je voornamelijk lineaire televisie (nieuws, talkshows), sportwedstrijden, films op Blu-ray of series via streamingdiensten als Disney+ en Videoland? Dan kom je nooit in de buurt van de bandbreedte die HDMI 2.0 niet meer aankan. Films en series worden vrijwel altijd gemaakt en uitgezonden in 24, 30 of maximaal 60 beelden per seconde. Een standaard HDMI 2.0-aansluiting kan 4K-beeld op 60 Hz fluitend aan, inclusief HDR (High Dynamic Range).

Ook voor bezitters van een oudere of minder krachtige spelcomputer, zoals de PlayStation 4, de Xbox One of de Nintendo Switch, voegt de nieuwe poort niets toe. Het signaal dat deze apparaten uitsturen is simpelweg niet zwaar genoeg om de bredere snelweg nodig te hebben. Je koopt in dat geval een Ferrari om er vervolgens alleen maar mee in een 30-kilometerzone te rijden. Je betaalt voor capaciteit die ongebruikt blijft, terwijl je dat geld wellicht beter had kunnen investeren in een tv met een beter contrast of hogere helderheid.

Dealbreakers

Er zijn specifieke situaties waarin het blindstaren op HDMI 2.1 je keuze onnodig beperkt of zelfs leidt tot een slechtere aankoop. Dit zijn de harde grenzen:

©DC Studio

Wat betekent dit voor jouw situatie?

Om de juiste keuze te maken, moet je kritisch kijken naar wat er in je tv-meubel staat of komt te staan. De vuistregel is eenvoudig: ben jij iemand die elke frame telt in een online shooter en heb je de hardware om dat te genereren? Dan moet HDMI 2.1 bovenaan je wensenlijst staan; zonder die poort knijp je de prestaties van je dure console af en mis je de soepelheid waarvoor je betaald hebt.

Ben je daarentegen een filmliefhebber die geniet van de hoogste beeldkwaliteit in HDR, of kijk je vooral sport? Richt je dan op het contrast, de helderheid en de kleurweergave van het paneel. Een kwalitatief hoogwaardig paneel met een 'oudere' aansluiting geeft een indrukwekkender plaatje bij films dan een middelmatige tv die toevallig wél een 2.1-aansluiting heeft. Laat je niet gek maken door het idee van toekomstbestendigheid als de beloofde toekomst niet aansluit bij jouw kijkgedrag.

Dus...

HDMI 2.1 is essentieel voor gamers met een PS5, Xbox Series X of krachtige pc die willen spelen in 4K bij 120 Hz. Voor filmkijkers, serie-bingers en tv-kijkers biedt de standaard geen zichtbare beeldverbetering ten opzichte van HDMI 2.0. De extra bandbreedte is puur bedoeld voor zeer hoge framerates die videocontent niet gebruikt. Kies alleen voor HDMI 2.1 als je hardware hebt die deze snelheid daadwerkelijk kan benutten. In alle andere gevallen is de kwaliteit van het beeldscherm zelf veel belangrijker dan het type aansluiting.

Op 26 januari kan de wereld aan de slag met Highguard. Het lijkt erop dat iedereen weet wat Highguard is, terwijl tegelijkertijd ook niemand precies weet wát Highguard nou precies is. In dit artikel zetten we dus uiteen wanneer je de game kunt spelen, en waarom deze titel van Wildlight Entertainment zoveel aandacht krijgt.

Releasedatrum van Highguard

Highguard is vanaf vandaag, 26 januari, rond 19:00 uur Nederlandse tijd beschikbaar op pc, PlayStation 5 en Xbox Series X en S. De exacte releasetijd is nog niet bekend, maar vermoedelijk zal de game rond die tijd op alle platforms beschikbaar worden.

Daarbij is het spel free-to-play, dus je hoeft niets te betalen om Highguard te spelen. Daarbij ondersteunt de game crossplay en cross-save, dus je kunt de game samen met vrienden op andere platforms spelen en je progressie op andere platforms meenemen. Het spel is niet te preloaden, maar vereist op pc in ieder geval 25 GB aan beschikbare opslagruimte.

Met de lancering van het spel zendt ontwikkelaar Wildlight Entertaiment om 19:00 uur Nederlandse tijd ook direct een zogenaamde Launch Showcase uit op YouTube - ook hieronder te bekijken. De studio belooft in deze showcase een ‘deepdive in de gameplay’ van Highguard te tonen, de contentplannen voor het eerste jaar uit de doeken te doen en nog ‘veel meer’. 

Wat is Highguard?

Aan team-based PvP heroshooters als Overwatch is geen gebrek, maar Highguard lijkt zich bij die groep te scharen. Het spel wordt ontwikkeld door Wildlight Entertainment, dat weer bestaat uit oud-ontwikkelaars van onder andere Titanfall en Apex Legends. Mensen die dus meer dan prima shooters in elkaar hebben gedraaid, waardoor de interesse toch ietwat gewekt wordt. 

Ieder team in de game bestaat uit drie zogenaamde Wardens, waarvoor verschillende personages gekozen kunnen worden. In de trailer zien we bijvoorbeeld een ridderachtige personage, die met een speciale vaardigheid elektrische stokken rond kan gooien. Ook is er een groot ijsmonster dat schijnbaar muren kan laten verschijnen, een soort cowboy met beestachtige klauwen en een personage dat met messen kan gooien. Ook heeft ieder personage schijnbaar toegang tot geweren om het vijandelijke team mee te bevechten.

Het doel van een potje is namelijk het vinden van de ‘Shieldbreaker’, een soort groot zwaard waarmee je de basis van de tegenstanders open kan breken en uiteindelijk overnemen. Wanneer dit lukt is het potje gewonnen. In de context van de game krijgt jouw team op die manier de controle over het continent. 

©Wildlight Entertainment

Waarom is er zoveel om Highguard te doen?

Wildlight positioneert de game in hun marketing als een “nieuw soort shooter”, maar veel spelers zijn op basis van de trailer nog niet overtuigd. Highguard doet qua opzet van de potjes wel een paar dingen anders dan hero-shooters als Overwatch en Marvel Rivals, maar zoals Concord in 2024 liet zien is de huidige markt voor dit subgenre binnen shooters redelijk verzadigd. Velen zijn simpelweg nog niet overtuigd dat Highguard daadwerkelijk iets vernieuwends met zich mee weet te brengen.

Dit valt ook te verwijten aan een opvallend gebrek aan marketing van de game. Zo’n anderhalve maand voor release hoorden we voor het eerst van Highguard, toen de trailer werd getoond als afsluiter van The Game Awards. Normaliter is de laatste aankondiging van die show een van de hoogtepunten, maar Highguard wist mensen niet te enthousiasmeren. 

De gesprekken rondom Highguard werden echter nog vreemder, toen opviel dat Wildlight geruime tijd niets meer plaatste op sociale media over de game. Na de initiële aankondiging van de game werd er wekenlang niets meer geplaatst op het X-account van Highguard, tot drie dagen voor launch - toen het bedrijf een countdown startte. Ook dit maakte het lastig om enthousiast te worden voor Highguard. 

©Wildlight Entertainment

In de afgelopen dagen doken er berichten en geruchten op die stelden dat Geoff Keighley - de presentator en oprichter van The Game Awards - Highguard specifiek had uitgekozen als afsluiter van The Game Awards, omdat hij hier wel iets in zag. Op 25 januari plaatste Keighley een gif op X, waarin John Hammond uit Jurassic Park zegt: “Over 48 uur accepteer ik jullie verontschuldigingen”. 

Natuurlijk gunnen we iedere game waar tijd en passie in heeft gezeten het beste, maar het is ook niet te ontkennen dat het verhaal rondom Highguard op zijn minst frappant te noemen is. Nou ja, vanaf 19:00 uur kunnen we het spel zelf onder handen nemen. Verwacht daarom binnenkort impressies op onze socials en ID.nl.