Wanneer je de thermostaat hoger zet, voel je in de ene woning duidelijk een bron van warme lucht en in de andere wordt het lekker warm zonder dat je enig idee hebt waar de warmte vandaan komt. Wil je echt optimaal kunnen profiteren van de specifieke eigenschappen van je verwarmingssysteem, dan helpt het als je begrijpt hoe warmteoverdracht werkt. ID.nl legt het je uit.

Ook interessant voor jou: Dit is de ideale temperatuur voor in huis.

Veel mensen denken dat de warmte die ze voelen altijd hetzelfde is, of die warmte nu afkomstig is van een radiator, van een convector, van een straalkacheltje of van vloerverwarming. Dat klopt niet. Misschien hebben je opa of oma ooit weleens gezegd dat de warmte van hun oude kolenkachel toch anders aanvoelt dan de warmte van een radiator of vloerverwarming. Onzin? Nee, ze hebben écht gelijk.

Het is een natuurwet dat warmte, of energie, zich altijd verplaatst van een plaats met een hogere temperatuur naar een plaats met een lagere temperatuur. Die warmteverplaatsing kan slechts op drie manieren gebeuren: geleiding (conductie), stroming (convectie) en straling (radiatie). Deze drie manieren van warmteoverdracht hebben ieder hun voor- en nadelen. Het is zo dat de warmte die we voelen meestal een combinatie is van alle drie manieren, maar bij de ene verwarmingstechniek zal bijvoorbeeld straling overheersen en bij de andere convectie.

©ID.nl

Geleiding of conductie

Geleiding is de overdracht van warmte doordat objecten fysiek contact met elkaar maken. Als je met de blote voeten op een koude vloer staat, krijg je het koud. We warmen onze huizen niet op door geleiding, maar binnenin de verschillende verwarmingstoestellen gebeurt wél geleiding. Een plaatstalen radiator neemt zeer snel de temperatuur over van het water dat door de leidingen stroomt. De snelheid waarmee de warmte wordt overgedragen is afhankelijk van de thermische weerstand, of de warmteweerstand. Water en staal zijn goede warmtegeleiders en hebben een lage thermische weerstand. Wanneer er lucht in de radiatoren of in de verwarmingsleidingen komt, zullen ze nauwelijks warm worden, omdat lucht een hoge thermische weerstand heeft. Anders gezegd, lucht isoleert prima. Regelmatig ontluchten dus met behulp van een ontluchtingssleutel. Ook vloerverwarming moet je ieder jaar rond het einde van de herfst even ontluchten.

©TOMASZ MAJCHROWICZ

Stroming of convectie

Bij convectie wordt de lucht in de kamer verwarmd. De warme lucht stijgt tot het plafond, koelt af en zakt opnieuw. Hierdoor krijg je luchtcirculatie. Dit heeft als gevolg dat je behoorlijke temperatuurverschillen kunt meten tussen de vloer (kouder) en het plafond (warmer). Het verschil in temperatuur kan tot wel 6°C oplopen. In moderne gebouwen met een open traphal en een mezzanine zal men daarom convectoren afraden. De warme lucht zal vooral naar de hoger gelegen ruimtes stijgen.

 Bij een convector stroomt warm water onderaan door een smalle buis die omgeven is door lamellen. De lamellen vergroten het contact met de lucht en doen tegelijk dienst als warmtewisselaar. Een voordeel is dat je convectoren in de vloer kunt inbouwen bij grote raampartijen en schuifpuien. Daar geven ze warme lucht af in de vorm van een luchtsluier. De warme lucht stijgt recht naar boven op uit de convectorput tegen het raam. Wanneer de lucht afkoelt, daalt die meteen weer in de convector om opnieuw te worden opgewarmd. Op die manier blijft de warme luchtsluier circuleren en voorkom je een koude luchtstroom aan de ramen.

 Convectoren warmen sneller op en koelen sneller af. Door de snelle opwarming kun je de verwarming met convectoren sneller regelen. Je moet convectoren wel vaker schoonmaken omdat ze veel stof aantrekken vanwege de luchtstroom. Door de aanhoudende luchtcirculatie is deze verwarming niet ideaal voor wie last heeft van een stofallergie. 

©Afonkin Yuriy

Straling of radiatie

Het mooiste voorbeeld van een stralingsverwarmer is de zon. Op een windstille winterdag in de volle zon kan het heerlijk zijn. Hoewel de luchttemperatuur laag blijft, zorgt de straling van de zon dat we het toch lekker warm krijgen en als er ook nog sneeuw ligt, dan versterkt dit de straling door weerkaatsing. Net als bij de zon zal een verwarmingssysteem op straling de lucht niet opwarmen, maar wel de objecten en de mensen in de ruimte – zoals de vloer, de muur en de meubels. Infraroodstraling is een directe verwarming, bij convectie moet eerst de lucht worden verwarmd. Bij straling heb je ook geen luchtcirculatie nodig. Vloerverwarming is gebaseerd op stralingswarmte en ook radiatoren geven voornamelijk straling af. De eerste werkt op lage temperatuur, de tweede op hoge temperatuur.

Alles wat warm is, zendt infraroodstraling uit. Wanneer een vloer wordt opgewarmd door verwarmingsbuizen, of door elektrisch opgewekte warmte, dan zal die vloer infrarode straling produceren. Tot ongeveer 100°C zendt een warmtebron uitsluitend langgolvige infraroodstralen uit. Dat is voor ons interessant, omdat onze huid 98% van de langegolfstralen absorbeert en omzet in warmte.

 Er is wel een nadeel: straling werkt in één richting. Wanneer er een object tussen jou en de stralingsbron staat, dan zorgt dit voor een schaduw waardoor de straling bijna volledig wegvalt. Je merkt dit bijvoorbeeld zelf al wanneer je voor een straalkachel of infraroodstraler gaat staan. Dan is je buik bijvoorbeeld warm, maar je rug koud.

©Dario Sabljak - stock.adobe.com

Infraroodmatten

Als uitsmijter willen we verwarring voorkomen. Naast het traditioneel systeem van vloerverwarming met warm water dat door de leidingen in vloer loopt en dat dus infraroodstraling produceert, is er ook ‘infrarood vloerverwarming’ op de markt. Dat zijn verwarmingsmatten of folies die rechtstreeks onder de tegels of laminaat worden aangebracht. Door die matten of folie wordt elektriciteit geleid om infraroodstraling op te wekken. Dit is een dun systeem, met lage opbouwhoogte, dat dus vooral geschikt is voor renovatie. Deze matten produceren snel warmte en zijn zuinig voor oppervlakken kleiner dan 10 m2. Voor grote ruimtes heb je te veel energie nodig en ben je goedkoper uit met een andere manier van verwarming.

©sveta - stock.adobe.com

Heb jij vloerverwarming nodig?

Ben je verdwaald in het eindeloze aanbod van series en films? Geen stress, wij hebben ook deze week weer het kaf van het koren gescheiden zodat je zonder keuzestress kunt bingen. Dit zijn de lekkerste nieuwe releases, speciaal voor jou op een rijtje gezet.

Roofman | Amazon Prime Video | 9 februari

De comedyfilm Roofman vertelt het waargebeurde verhaal van Jeffrey Manchester (Channing Tatum), een voortvluchtige voormalige reserveofficier van het Amerikaanse leger. Wanneer hij gepakt wordt, krijgt hij de bijnaam ‘Roofman’, omdat hij McDonald’s-filialen beroofde door via het dak naar binnen te gaan. Hij weet echter uit de gevangenis te ontsnappen en maandenlang uit handen van de politie te blijven door zich op bizarre wijze te verstoppen.

Cross (seizoen 2) | Amazon Prime Video | 11 februari

Het tweede seizoen van de misdaadserie Cross is vanaf deze woensdag te zien op Amazon Prime Video. Cross is gebaseerd op de boeken van James Patterson en volgt Alex Cross, een rechercheur en forensisch psycholoog in Washington D.C. en zijn partner Detective John Sampson. Na de moord op zijn vrouw worstelt Cross al meer dan een jaar met woedeproblemen en overweegt hij om tijdelijk verlof te nemen, tot hij bij een nieuwe zaak betrokken raakt. De eerste drie afleveringen van het nieuwe seizoen verschijnen deze week, de overige vijf worden wekelijks toegevoegd.

Predator: Badlands | Disney+ | 12 februari

De zesde Predator-film, Predator: Badlands, is vanaf deze donderdag te zien op Disney+. De jonge Yautja Dek (Dimitrius Schuster-Koloamatangi) is verstoten door zijn clan. Om het respect van zijn volk terug te winnen, gaat hij erop uit om het op te nemen tegen het gevaarlijkste monster in het universum. Tijdens zijn reis wordt hij gedwongen samen te werken met de android Thia (Elle Fanning). Onze Dunke vond de film destijds een frisse wind:

“Als actieblockbuster vinkt Predator: Badlands alle goede vakjes af. Fantastische actiescènes voel je tot op je botten door de keiharde soundtrack, het verhaal doet precies genoeg om de vele set pieces te waarborgen en de meedogenloze Yautja worden in een intrigerend nieuw licht neergezet.”

The Grand Budapest Hotel | Netflix | 12 februari

The Grand Budapest Hotel speelt zich af in de jaren twintig van de vorige eeuw en volgt een hotel-conciërge, Monsieur Gustave (Ralph Fiennes). Na een one-night-stand met de rijke Madame D. (Tilda Swinton), wordt zij op mysterieuze wijze vermoord en erft Gustave een kostbaar schilderij. Hij wordt als schuldige voor haar moord aangewezen en moet zich met de hulp van de lobbyjongen Zero Moustafa (Tony Revolori) en zijn vriendinnetje Agatha (Saoirse Ronan) zien te verstoppen voor de autoriteiten en de zoon van Madame D, Dimitri (Adrien Brody). The Grand Budapest Hotel is zonder twijfel een van regisseur Wes Andersons beste films. Voor wie houdt van charmante en absurde verhalen, is deze film absoluut het kijken waard. 

Daddio | HBO Max | 13

Daddio speelt zich volledig af in een taxi die van JFK Airport naar Manhattan rijdt. Normaal gesproken duurt die rit minder dan een uur, maar door een ongeluk komen de hoofdpersonen vast te zitten in het verkeer. De chauffeur, Clark (Sean Penn), en zijn passagier, die alleen bekendstaat als Girlie (Dakota Johnson), hebben ineens veel tijd te doden. In eerste instantie bestaat het gesprek uit de smalltalk die je in een taxi verwacht. Hoe langer ze praten, hoe dieper het gesprek echter wordt en de twee beginnen een onverwachte band te vormen.

De afgelopen najaar aangekondigde remake van de eerste Halo, genaamd Halo: Campaign Evolved, zou mogelijk al ergens aankomende zomer verschijnen.

Dat claimt The Verge-journalist Tom Warren van bronnen te hebben vernomen. Toen de game vorig jaar werd aangekondigd, werd gemeld dat het spel ergens in 2026 uit zou komen, maar werd er geen preciezere indicatie gegeven.

Warren meldt nu dat de game dus waarschijnlijk ergens aankomende zomer uitkomt. Wel wordt benadrukt dat de releasedatum nog niet helemaal zeker is, en dat er dus nog vertragingen kunnen plaatsvinden.

Warren meldt daarnaast overigens dat er ook nog altijd gewerkt wordt aan een remake van Fallout 3. Daar gaan al jaren geruchten over, maar vooralsnog is die remake niet officieel aangekondigd. De remake zou volgens Warren in ieder geval van vergelijkbare kwaliteit moeten worden als de remake van The Elder Scrolls 4: Oblivion.

Halo voor het eerst naar PlayStation

De remake van de singleplayercampagne van Halo: Combad Evolved werd zoals gezegd vorig najaar aangekondigd. De game krijgt daarbij verbeterde graphics, aangepaste filmpjes en verfijndere besturing. Campaign Evolved draait daarbij op Unreal Engine 5. De game bevat daarnaast nieuwe missies, wapens en de mogelijkheid om te sprinten.

Overigens is het grootste nieuws rondom deze Halo-game dat hij niet alleen naar Xbox Series-consoles en pc komt, maar ook naar PlayStation 5. Het is voor het eerst dat er een Halo-game naar een Sony-console komt.