Wat Linux Mint goed voor elkaar heeft, is dat je er na de installatie eigenlijk direct mee kunt gaan werken. Het is wel zinvol om dieper in de instellingen te duiken en deze meer naar je hand te zetten, zodat je productiever kunt werken. In deze workshop zetten we handige Linux Mint-tips op een rijtje.

Desktopomgeving aanpassen

Linux Mint bevat een mooie desktopomgeving die je volop naar smaak kunt aanpassen. De meeste instellingen spreken voor zich en werken niet veel anders dan in Windows. Wil je een andere achtergrond? Klik rechts op de desktop en kies Werkbladachtergrond wijzigen. Er zijn direct al veel afbeeldingen om uit te kiezen, maar je kunt natuurlijk ook een eigen achtergrond toevoegen. Wil je een geheel andere uitstraling, bijvoorbeeld een donker thema? Open Voorkeuren / Thema’s en zoek een aansprekend thema.

Programma’s en hulpjes

Heel praktisch zijn de kleine programmaatjes (applets) die je op je desktop kunt zetten. Klik rechts op je desktop en kies Miniprogramma’s toevoegen. Je kunt hier extra applets downloaden die bijvoorbeeld het weer, geheugengebruik of afspraken uit je Google-agenda weergeven. Aan de werkbalk kun je zowel programma’s als handige hulpjes toevoegen. Een programma toevoegen gaat het handigste door het programma in het startmenu op te zoeken. Klik dan rechts en kies Toevoegen aan werkbalk.

Om hulpjes toe te voegen, klik je rechts op de werkbalk en kies je Werkbalkhulpjes toevoegen aan de werkbalk. Je kunt hier ook hulpjes uitzetten die niet van toepassing zijn of onder Ophalen extra hulpjes downloaden. Als je de pc met meerdere mensen gebruikt, is het Gebruikerswerkbalkhulpje handig om hier snel tussen te kunnen wisselen.

©PXimport

Actieve hoeken

Een van de werkbladhulpjes die je kunt toevoegen is de zogenaamde Werkbladwisselaar, waarmee je tussen verschillende werkbladen kunt wisselen, zoals je in Windows ook met meerdere bureaubladen kunt werken. Hiervoor zijn de zogenaamde actieve hoeken nog veel handiger, onder Voorkeuren / Actieve hoeken. Je kunt bijvoorbeeld instellen dat je een overzicht van alle werkbladen krijgt als je de muis op de rechterbovenhoek plaatst, en een overzicht van alle vensters met de muis op de linkerbovenhoek. Je kunt ook een opdracht instellen voor een van de hoeken.

Toepassingen aanpassen

Aan de meeste toepassingen hoef je weinig te sleutelen. In Firefox zul je wellicht willen inloggen om je bladwijzers, geschiedenis en dergelijke te synchroniseren. Opvallend is de keuze voor Yahoo als standaardzoekmachine, waarbij Google niet eens direct beschikbaar is als keuze. Je kunt dit eenvoudig aanpassen. Open Firefox, open het menu en kies Voorkeuren. Ga naar Zoeken. Tik op Meer zoekmachines zoeken.

Nu opent de website van Linux Mint. Onder aan de pagina vind je een verwijzing naar Google. Als je die volgt, kun je Google als zoekmachine toevoegen en via bovengenoemd menu actief maken als standaardzoekmachine. Je kunt natuurlijk ook kiezen voor de installatie van de Chrome-browser in de vorm van Chromium.

Handige hulpjes

Een van de handigste hulpjes bij het zoeken naar bijvoorbeeld programma’s, documenten, instellingen of favorieten en het geven van snelle opdrachten is Albert. Het doet een beetje denken aan Alfred en Quicksilver, bekende productiviteitstoepassingen voor de Mac. Albert leert tijdens het gebruik en zal zo de belangrijkste resultaten direct bovenaan zetten. Je stelt na de installatie eerst een toetsencombinatie ofwel hot-key in waarmee je het zoekvenster oproept, zoals Ctrl+Spatiebalk. Ga vervolgens naar het tabblad Extensions om te beheren waar Albert zoal in mag zoeken.

©PXimport

Toegang op afstand

Wil je op afstand toegang krijgen tot je Linux-pc, dan zijn daar veel mogelijkheden voor. Je kunt bijvoorbeeld ssh gebruiken voor toegang tot de terminal. Je kunt dan ook, als je dit hebt ingesteld, X11 Forwarding gebruiken om een grafische toepassing op afstand te starten en in een venster op je eigen pc weer te geven. Zelfs een Windows-pc kan op deze manier Linux-toepassingen draaien. Wil je het hele scherm overnemen, dan kan dat ook met verschillende tools. Populaire opties zijn NoMachine en TeamViewer, waar ook Linux-versies voor beschikbaar zijn.

Je kunt ze downloaden en installeren vanaf de genoemde websites. Kies het .deb-bestand (Debian/Ubuntu) voor jouw platform (meestal 64 bit / amd64). Een andere mooie optie is X2Go dat opensource is en net als NoMachine op het NX-protocol is gebaseerd. Het geeft ook over langzame verbindingen goede resultaten.

Verbinding maken vanaf Windows-pc

We zullen laten zien hoe je met X2Go de complete desktop of alleen één specifieke toepassing kunt overnemen. Je kunt X2Go vanuit Programmabeheer installeren, maar we kiezen hier voor een recentere versie. Open daarvoor een Terminalvenster en geef de opdracht:

Je kunt nu pakketbronnen toevoegen, in dit voorbeeld een zogenaamde ppa met recente versies van X2Go. Daarvoor geef je de opdracht:

Werk je pakketbronnen bij en installeer de server met de opdrachten:

©PXimport

Herstart je pc. Hierna is de X2Go-server actief. Je hebt verder nog het ip-adres nodig dat je kunt aflezen onder Voorkeuren / Netwerk. Installeer nu op de pc waarmee je toegang wilt verkrijgen de X2Go-client, bijvoorbeeld onder Windows. Start het programma en maak een sessie aan via Sessie / Nieuwe sessie. Voer een naam in achter Sessie naam en onder het kopje Server het ip-adres. Wil je één applicatie op afstand openen, dan kies je bij Sessie type voor Enkele applicatie en tik je de naam in van de toepassing op de Linux-machine, bijvoorbeeld firefox. Wil je een volledig bureaublad? Kies dan Cinnamon.

Bij compatibiliteitsproblemen kun je ook Aangepast bureaublad kiezen, met achter Commando de waarde cinnamon-session-cinnamon2d. Na het maken van de sessie is het een kwestie van de sessie aanklikken en inloggen met je gebruikersaccount.

Het is logisch dat Microsoft Copilot verankerd zit in Edge. Hierbij gaat de browser steeds verder en verschijnen er steeds meer AI-functies op. Ze zijn minder prominent aanwezig dan bij sommige concurrenten, maar maken alledaagse taken net een tikje slimmer en makkelijker.

AI-gestuurde taalhulpmiddelen

Lezen, luisteren, vertalen of schrijven: Edge schuift steeds meer slimme taalhulpen naar voren. Met een druk op Ctrl+Shift+U laat je een webpagina hardop voorlezen. Een smalle werkbalk verschijnt bovenaan, waarin je niet alleen kunt starten of pauzeren, maar ook de stem en het leestempo naar smaak aanpast. Je hoeft niet de hele pagina voor te laten lezen. Selecteer een passage, klik met de rechtermuisknop en kies Doorgaan met hardop voorlezen vanaf hier. Ook voor vreemde talen hoef je geen externe tools meer aan te spreken. Je laat ofwel een stukje tekst, ofwel de volledige pagina meteen in het Nederlands vertalen. Nog praktischer wordt het wanneer je zelf iets schrijft. Onder Instellingen / Talen kun je Hulp bij schrijven activeren. Vanaf dat moment houdt Edge je spelling en grammatica in de gaten en zie je suggesties direct oplichten in de tekst. Dankzij de ingebouwde Editor, die AI op de achtergrond inzet, worden je zinnen niet alleen foutvrij, maar vaak ook net wat scherper.

AI-themagenerator

Via de Instellingen onder Uiterlijk vind je nu een AI-themagenerator die op basis van een eenvoudige prompt een volledig nieuw thema creëert. Typ bijvoorbeeld een beschrijving van een sfeer, een kleurpalet of zelfs een fantasiebeeld, en binnen een paar minuten staat er een verrassend ontwerp klaar. Heb je geen inspiratie? Dan doet de knop Verras me het werk voor jou en zal de AI iets geheel onverwachts bedenken. Met één klik op Thema toepassen geef je de browser meteen een frisse, persoonlijke uitstraling.

Automatisch tabbladen organiseren

Wie vaak tientallen webpagina's tegelijk open heeft staan, weet hoe onoverzichtelijk die tabs kunnen worden. Met de functie Tabbladen organiseren breng je weer structuur in die chaos. Helemaal linksboven, onder de knop Tabblad actiemenu, vind je de nodige opties. Zo kun je bijvoorbeeld overschakelen naar verticale tabbladen of eerder gesloten tabbladen opnieuw oproepen. In hetzelfde menu duikt ook de functie Tabbladen organiseren op. Als je hierop klikt, verschijnt er een pop-upvenster dat aangeeft welke tabbladen gegroepeerd zullen worden, zodat je browserscherm meteen een stuk overzichtelijker oogt.

Drie lekkere Copilot+-laptops

Werk je veel met foto- en videobewerking of andere zware klussen, dan zit je goed met deze ASUS ProArt P16 OLED Copilot+PC H7606WP-RJ129X. Door de combinatie van een AMD Ryzen AI 9-chip en 32 GB werkgeheugen blijf je vlot werken, ook als je tegelijk exporteert, rendert en meerdere programma's open hebt. Het OLED-scherm laat diepe zwarttinten en veel detail in schaduwen zien, en met het touchscreen maak je snel aantekeningen of sleep je makkelijker door je tijdlijn.

De Acer Aspire 14 AI A14-52M-56CK is gemaakt voor dagelijks werk onderweg: compact, 1,4 kg en groot genoeg om comfortabel te typen en te multitasken. De Intel Core Ultra 5-processor en 16 GB geheugen houden Office, veel tabbladen en videobellen soepel, terwijl 512 GB opslag ruimte geeft voor documenten en mediabestanden. Handig is dat Acer het simpel houdt: geen touchscreen, dus je leunt op toetsenbord en touchpad. Met HDMI sluit je snel een extra scherm aan en via de 3,5mm-poort kun je bedraad luisteren of vergaderen zonder gedoe met koppelen.

Wil je een licht en flexibel systeem dat ook als tablet werkt, dan past de Microsoft Surface Pro 11 (wifi 7, 512 GB) echt wat voor jou. Het 13-inch touchscreen en het 2-in-1 ontwerp maken hem handig voor notities, schetsen en werken onderweg, zeker als je een Surface Slim Pen erbij neemt. De Snapdragon X Plus met 45 TOPS is gericht op AI-taken: Copilot kan je helpen met tekst, samenvattingen en het omzetten van een Word-bestand naar een PowerPoint, terwijl de chip tijdens gebruik leert en taken soepeler laat aanvoelen. Reken voor onderweg op een lange adem met een opgegeven accuduur tot 14 uur, en met wifi 7 heb je een snelle draadloze basis als je netwerk dat ondersteunt.

Je zit op de bank en streamt probleemloos een 4K-video op je telefoon, maar zodra je je laptop openklapt om een webpagina te laden, lijkt het alsof de verbinding vastloopt. Ligt het aan de router of aan je computer? In dit artikel leggen we uit waarom wifi-snelheden zo sterk kunnen verschillen per apparaat en wat je eraan kunt doen.

Je betaalt voor een snelle internetverbinding, dus is de verwachting dat elk apparaat in huis die snelheid ook daadwerkelijk haalt. Toch voelt het surfen op je computer soms stroperig aan, terwijl je smartphone ernaast nergens last van heeft. Vaak wordt er direct naar de internetprovider gewezen, maar het probleem zit meestal in de apparatuur zelf. Het verschil in hardware, leeftijd en software tussen mobiele apparaten en computers is namelijk groter dan je denkt. Na het lezen van dit stuk weet je precies waar die vertraging vandaan komt.

Generatiekloof: waarom je laptop vaak achterloopt

Het snelheidsverschil tussen je telefoon en je computer komt vaak neer op een simpele generatiekloof. We vervangen onze telefoons gemiddeld elke twee tot drie jaar, waardoor ze vaak uitgerust zijn met de nieuwste wifi-chips (zoals wifi 6 of 6E). Een laptop gaat vaak veel langer mee, soms wel vijf tot zeven jaar. Hierdoor probeert een verouderde netwerkkaart in je laptop te communiceren met een moderne router, wat resulteert in een lagere maximumsnelheid.

Daarnaast speelt de manier waarop data wordt verwerkt een grote rol. Een telefoon is geoptimaliseerd voor directe consumptie: apps op de achtergrond worden gepauzeerd om de app die je nú gebruikt voorrang te geven. Een computer werkt anders. Terwijl jij probeert te surfen, kan Windows of macOS op de achtergrond bezig zijn met zware updates, het synchroniseren van clouddiensten of het maken van back-ups. Je laptop snoept dus al bandbreedte weg zonder dat jij het doorhebt, waardoor er voor je browser minder overblijft.

Wanneer je laptop de strijd wél wint

De laptop wint het van de telefoon wanneer de omstandigheden optimaal zijn voor stabiliteit in plaats van pure mobiliteit. Als je beschikt over een moderne laptop met een recente netwerkkaart en je bevindt je in dezelfde ruimte als de router, kan de laptop vaak stabieler grote bestanden binnenhalen.

Dat geldt vooral als je laptop verbonden is met de 5GHz-frequentieband. Deze frequentie is veel sneller dan de oude 2.4GHz-band, maar heeft een korter bereik. Als je dicht bij het toegangspunt zit, profiteert je laptop van zijn krachtigere processor om complexe webpagina's sneller op te bouwen dan een telefoon dat kan, mits de verbinding zelf niet de bottleneck is.

Waarom je telefoon soepeler aanvoelt

Het verschil wordt pijnlijk duidelijk zodra je verder van de wifi-bron af gaat zitten, bijvoorbeeld op zolder of in de tuin. Smartphones zijn vaak agressiever geprogrammeerd om het sterkste signaal te pakken of snel tussen frequenties te schakelen. Veel laptops blijven daarentegen te lang plakken op een zwak 5GHz-signaal of vallen onnodig terug op de trage en vaak overvolle 2.4GHz-band (het zogeheten 'sticky client'-probleem).

Daarnaast hebben smartphones een trucje dat laptops helaas moeten missen: wifi-assist (of een vergelijkbare term). Als de wifi even hapert, gebruikt de telefoon ongemerkt een beetje 4G- of 5G-data om de stroom stabiel te houden. Je laptop heeft die optie meestal niet en laat direct een laadicoontje zien. Hierdoor voelt de telefoon sneller aan, terwijl hij eigenlijk een beetje vals speelt door mobiele data bij te schakelen.

Harde grenzen: wanneer traagheid onvermijdelijk is

Er zijn situaties waarin je laptop de strijd sowieso verliest, ongeacht hoe dicht je bij de router zit. Dit zijn de harde grenzen:

Zo check je of jouw hardware het probleem is

Om te bepalen of je laptop de boosdoener is, moet je eerst kijken naar de verbinding. Klik op het wifi-icoon op je laptop en controleer of je verbonden bent met een 5GHz-netwerk (vaak te zien bij Eigenschappen of netwerkinformatie). Is dat niet het geval en sta je wel dicht bij de router? Dan is je netwerkkaart waarschijnlijk verouderd of staan de instellingen niet goed.

Kijk ook eens kritisch naar je gebruik. Heb je toevallig nog applicaties openstaan zoals Steam, OneDrive of Dropbox? Deze programma's kunnen de verbinding volledig dichttrekken. Op een telefoon gebeurt dit zelden automatisch op de achtergrond. Als je laptop ouder is dan vijf jaar, kan een simpele upgrade met een moderne wifi-usb-dongle het probleem vaak al verhelpen, zonder dat je een hele nieuwe computer hoeft aan te schaffen.

Kortom: leeftijd en software maken het verschil

Dat je telefoon sneller is op wifi dan je laptop, komt meestal doordat telefoons nieuwere netwerkchips hebben en slimmer omgaan met datastromen. Laptops hebben vaak last van zware achtergrondprocessen of blijven hangen op een tragere frequentieband. Daarnaast schakelen telefoons bij zwak wifi soms ongemerkt over op 4G/5G, wat de ervaring vloeiender maakt. Controleer of je laptop op de 5GHz-band zit en sluit zware achtergrondprogramma's af om snelheid te winnen.