Wat Linux Mint goed voor elkaar heeft, is dat je er na de installatie eigenlijk direct mee kunt gaan werken. Het is wel zinvol om dieper in de instellingen te duiken en deze meer naar je hand te zetten, zodat je productiever kunt werken. In deze workshop zetten we handige Linux Mint-tips op een rijtje.

Desktopomgeving aanpassen

Linux Mint bevat een mooie desktopomgeving die je volop naar smaak kunt aanpassen. De meeste instellingen spreken voor zich en werken niet veel anders dan in Windows. Wil je een andere achtergrond? Klik rechts op de desktop en kies Werkbladachtergrond wijzigen. Er zijn direct al veel afbeeldingen om uit te kiezen, maar je kunt natuurlijk ook een eigen achtergrond toevoegen. Wil je een geheel andere uitstraling, bijvoorbeeld een donker thema? Open Voorkeuren / Thema’s en zoek een aansprekend thema.

Programma’s en hulpjes

Heel praktisch zijn de kleine programmaatjes (applets) die je op je desktop kunt zetten. Klik rechts op je desktop en kies Miniprogramma’s toevoegen. Je kunt hier extra applets downloaden die bijvoorbeeld het weer, geheugengebruik of afspraken uit je Google-agenda weergeven. Aan de werkbalk kun je zowel programma’s als handige hulpjes toevoegen. Een programma toevoegen gaat het handigste door het programma in het startmenu op te zoeken. Klik dan rechts en kies Toevoegen aan werkbalk.

Om hulpjes toe te voegen, klik je rechts op de werkbalk en kies je Werkbalkhulpjes toevoegen aan de werkbalk. Je kunt hier ook hulpjes uitzetten die niet van toepassing zijn of onder Ophalen extra hulpjes downloaden. Als je de pc met meerdere mensen gebruikt, is het Gebruikerswerkbalkhulpje handig om hier snel tussen te kunnen wisselen.

©PXimport

Actieve hoeken

Een van de werkbladhulpjes die je kunt toevoegen is de zogenaamde Werkbladwisselaar, waarmee je tussen verschillende werkbladen kunt wisselen, zoals je in Windows ook met meerdere bureaubladen kunt werken. Hiervoor zijn de zogenaamde actieve hoeken nog veel handiger, onder Voorkeuren / Actieve hoeken. Je kunt bijvoorbeeld instellen dat je een overzicht van alle werkbladen krijgt als je de muis op de rechterbovenhoek plaatst, en een overzicht van alle vensters met de muis op de linkerbovenhoek. Je kunt ook een opdracht instellen voor een van de hoeken.

Toepassingen aanpassen

Aan de meeste toepassingen hoef je weinig te sleutelen. In Firefox zul je wellicht willen inloggen om je bladwijzers, geschiedenis en dergelijke te synchroniseren. Opvallend is de keuze voor Yahoo als standaardzoekmachine, waarbij Google niet eens direct beschikbaar is als keuze. Je kunt dit eenvoudig aanpassen. Open Firefox, open het menu en kies Voorkeuren. Ga naar Zoeken. Tik op Meer zoekmachines zoeken.

Nu opent de website van Linux Mint. Onder aan de pagina vind je een verwijzing naar Google. Als je die volgt, kun je Google als zoekmachine toevoegen en via bovengenoemd menu actief maken als standaardzoekmachine. Je kunt natuurlijk ook kiezen voor de installatie van de Chrome-browser in de vorm van Chromium.

Handige hulpjes

Een van de handigste hulpjes bij het zoeken naar bijvoorbeeld programma’s, documenten, instellingen of favorieten en het geven van snelle opdrachten is Albert. Het doet een beetje denken aan Alfred en Quicksilver, bekende productiviteitstoepassingen voor de Mac. Albert leert tijdens het gebruik en zal zo de belangrijkste resultaten direct bovenaan zetten. Je stelt na de installatie eerst een toetsencombinatie ofwel hot-key in waarmee je het zoekvenster oproept, zoals Ctrl+Spatiebalk. Ga vervolgens naar het tabblad Extensions om te beheren waar Albert zoal in mag zoeken.

©PXimport

Toegang op afstand

Wil je op afstand toegang krijgen tot je Linux-pc, dan zijn daar veel mogelijkheden voor. Je kunt bijvoorbeeld ssh gebruiken voor toegang tot de terminal. Je kunt dan ook, als je dit hebt ingesteld, X11 Forwarding gebruiken om een grafische toepassing op afstand te starten en in een venster op je eigen pc weer te geven. Zelfs een Windows-pc kan op deze manier Linux-toepassingen draaien. Wil je het hele scherm overnemen, dan kan dat ook met verschillende tools. Populaire opties zijn NoMachine en TeamViewer, waar ook Linux-versies voor beschikbaar zijn.

Je kunt ze downloaden en installeren vanaf de genoemde websites. Kies het .deb-bestand (Debian/Ubuntu) voor jouw platform (meestal 64 bit / amd64). Een andere mooie optie is X2Go dat opensource is en net als NoMachine op het NX-protocol is gebaseerd. Het geeft ook over langzame verbindingen goede resultaten.

Verbinding maken vanaf Windows-pc

We zullen laten zien hoe je met X2Go de complete desktop of alleen één specifieke toepassing kunt overnemen. Je kunt X2Go vanuit Programmabeheer installeren, maar we kiezen hier voor een recentere versie. Open daarvoor een Terminalvenster en geef de opdracht:

Je kunt nu pakketbronnen toevoegen, in dit voorbeeld een zogenaamde ppa met recente versies van X2Go. Daarvoor geef je de opdracht:

Werk je pakketbronnen bij en installeer de server met de opdrachten:

©PXimport

Herstart je pc. Hierna is de X2Go-server actief. Je hebt verder nog het ip-adres nodig dat je kunt aflezen onder Voorkeuren / Netwerk. Installeer nu op de pc waarmee je toegang wilt verkrijgen de X2Go-client, bijvoorbeeld onder Windows. Start het programma en maak een sessie aan via Sessie / Nieuwe sessie. Voer een naam in achter Sessie naam en onder het kopje Server het ip-adres. Wil je één applicatie op afstand openen, dan kies je bij Sessie type voor Enkele applicatie en tik je de naam in van de toepassing op de Linux-machine, bijvoorbeeld firefox. Wil je een volledig bureaublad? Kies dan Cinnamon.

Bij compatibiliteitsproblemen kun je ook Aangepast bureaublad kiezen, met achter Commando de waarde cinnamon-session-cinnamon2d. Na het maken van de sessie is het een kwestie van de sessie aanklikken en inloggen met je gebruikersaccount.

Je laptopaccu lijkt altijd leeg te zijn op het moment dat er nergens een stopcontact te bekennen is. Met de juiste software-instellingen pers je echter makkelijk een uur extra uit je apparaat, zonder dat je daarvoor technisch onderlegd hoeft te zijn. Wij leggen uit aan welke knoppen je precies moet draaien voor maximaal resultaat.

Er is weinig irritanter dan een laptop die in de spaarstand schiet of uitvalt terwijl je in de trein net de laatste hand legt aan een belangrijk document. Veel gebruikers denken bij een snel leeglopende batterij direct dat de hardware versleten is en kijken alweer naar een nieuwe laptop. Vaak is de accu zelf echter nog prima in orde, maar gaat het besturingssysteem slordig om met de beschikbare energie. Fabrieksinstellingen zijn namelijk vaak gericht op maximale prestaties en helderheid, niet op uithoudingsvermogen. In dit artikel leer je hoe je de regie terugpakt en de energievreters in toom houdt, zodat je met een gerust hart de dag doorkomt.

Waar die energie eigenlijk naartoe lekt

Om te begrijpen hoe je accucapaciteit bespaart, moet je eerst weten waar de energie aan opgaat. De twee grootste verbruikers in een laptop zijn vrijwel altijd het beeldscherm en de processor. Het scherm vreet stroom om pixels te verlichten; hoe feller het scherm, hoe sneller de teller tikt. Daarnaast speelt de verversingssnelheid een rol. Veel moderne schermen verversen het beeld 120 keer per seconde (120 Hz). Dat kijkt heel rustig, maar kost aanzienlijk meer rekenkracht dan de standaard 60 Hz.

Onder de motorkap is de processor continu bezig met het verwerken van taken. Een veelvoorkomende misvatting is dat je handmatig alle programma's moet afsluiten om stroom te besparen. Dat is maar ten dele waar, want moderne systemen zijn heel goed in het bevriezen van apps die je niet gebruikt. Wat wél energie kost, zijn achtergrondprocessen die actief blijven synchroniseren, zoals cloudopslagdiensten of mailprogramma's die elke minuut checken op nieuwe berichten. Ook randapparatuur die stroom trekt via de usb-poort, zelfs als je deze niet actief gebruikt, snoept procenten van je lading af.

Besparen tijdens eenvoudige taken

De energiebesparende modus is je beste vriend wanneer je taken uitvoert die weinig rekenkracht vereisen. Denk hierbij aan tekstverwerken, e-mailen, webbrowsen of het invullen van spreadsheets. In deze scenario's heb je de volledige kracht van je processor en videokaart simpelweg niet nodig. Door in Windows of macOS te kiezen voor de energiebesparende modus, klokt de processor zichzelf terug. Hij werkt dan letterlijk iets langzamer, maar voor administratieve taken merk je daar in de praktijk niets van. De letters verschijnen nog steeds direct op je scherm zodra je ze typt.

Daarnaast is dit het moment om eens kritisch naar je schermhelderheid te kijken. Binnenshuis is een helderheid van 50 tot 60 procent vaak meer dan voldoende om comfortabel te kunnen werken. Werk je vooral 's avonds? Dan kan het zelfs nog lager. Ook het uitschakelen van toetsenbordverlichting levert in deze context pure winst op. Het zijn kleine percentages per uur, maar op een hele werkdag maakt dit het verschil tussen wel of niet de oplader moeten pakken.

©PXimport

Prestaties boven accuduur

Er zijn momenten waarop je de batterijbesparingsinstellingen beter uit kunt laten, of zelfs agressief moet vermijden. Zodra je aan de slag gaat met zware grafische taken, zoals videobewerking, 3D-rendering of serieuze gaming, werkt een besparingsmodus averechts. De software knijpt de toevoer van stroom naar de componenten af, wat resulteert in een haperend beeld, trage exporttijden en een frustrerende gebruikservaring.

In deze gevallen heeft de hardware ademruimte nodig om te kunnen presteren. Als je probeert te gamen op een besparingsstand, zal het systeem de prestaties van de grafische chip zo ver terugschroeven dat het spel onspeelbaar wordt. Bovendien duurt het renderen van een video in spaarstand veel langer, waardoor het scherm en de schijf langer actief moeten blijven, wat onderaan de streep soms zelfs méér energie kost dan een korte piekbelasting op vol vermogen. Hier geldt: efficiëntie door snelheid is soms zuiniger dan traagheid.

Situaties waarin instellingen het niet meer redden

Hoewel je met software veel kunt optimaliseren, zijn er harde grenzen waarbij geen enkele instelling je meer gaat redden. Je moet realistisch zijn over de fysieke staat van je apparaat.

Ten eerste is er de chemische degradatie. Als de maximale capaciteit van je accu (ook wel battery health geheten) onder de 70 procent is gezakt, kun je instellen wat je wilt, maar de rek is er fysiek uit. De batterijcellen kunnen de lading simpelweg niet meer vasthouden. Ten tweede is oververhitting een doodsteek voor je accuduur. Als de ventilatoren van je laptop continu staan te loeien omdat de koelkanalen vol stof zitten, kost dat enorm veel energie. Warmte is in feite verspilde energie. Tot slot helpt software niet als je zware externe apparaten zonder eigen voeding aansluit. Een externe harde schijf die zijn stroom via de laptop krijgt, trekt de accu leeg alsof het een rietje in een pakje sap is, ongeacht je schermhelderheid.

Creëer je eigen energieprofiel

Om echt grip te krijgen op je verbruik, moet je de instellingen afstemmen op jouw specifieke gedrag. Begin met de slaapstand-instellingen. Veel mensen laten hun laptop openstaan als ze even koffie gaan halen, waarbij het scherm zomaar tien minuten op volle sterkte blijft branden. Stel in dat het scherm al na twee of drie minuten inactiviteit uitgaat. Dat is de makkelijkste winst die je kunt boeken.

Kijk ook naar je randapparatuur. Gebruik je een externe monitor? Zorg dan dat je laptop zo is ingesteld dat het interne scherm volledig uitschakelt, en niet 'zwart maar aan' blijft staan. Gebruik je veel bluetooth-apparaten? Schakel bluetooth uit als je ze niet gebruikt; het constant scannen naar verbindingen kost stroom. Voor gebruikers met een oledscherm is er nog een extra truc: gebruik een donkere modus. Bij oledschermen verbruiken zwarte pixels namelijk helemaal geen energie, in tegenstelling tot traditionele lcd-schermen waar de achtergrondverlichting altijd aan staat.

Balans tussen snelheid en stopcontact

Het verlengen van je accuduur is uiteindelijk een balansspel tussen comfort en noodzaak. De grootste winst behaal je door de schermhelderheid te temperen en de slaapstand agressiever in te stellen, zodat je geen energie verspilt in de pauzes. Wees niet bang om de energiebesparingsmodus standaard aan te zetten voor alledaags werk; de moderne processors zijn krachtig genoeg om dat zonder haperingen op te vangen. Pas als je merkt dat je laptop traag reageert bij zwaardere taken, is het tijd om de teugels weer iets te laten vieren. Zo bepaal jij hoelang de werkdag duurt, en niet je batterij.

Een medley gebaseerd op soundtracks uit Super Mario-games van het Jazzorkest 8-Bit Big Band heeft afgelopen zondagnacht een Grammy gewonnen.

De medley ‘Super Mario Praise Break’ won een Grammy Award voor beste arrangement (instrumentaal of a capella). In de medley zijn nummers als Gusty Garden Galaxy uit Super Mario Galaxy en Bomb-Omb Battlefield uit Super Mario 64 te horen.

De 9-Bit Big Band is afkomstig uit New York en heeft al eens eerder een Grammy gewonnen voor gamemuziek. In 2022 won het orkest een Grammy voor het nummer Meta’s Knight’s Revenge uit de SNES-game Kirby Superstar.

De Grammy Awards

De Grammy Awards worden al sinds 1959 georganiseerd en worden gezien als een van de belangrijkste prijzen voor muziek ter wereld. Ze worden vaak vergeleken met de Oscars, die worden uitgereikt aan films. Dit jaar won Bad Bunny de prijs van album van het jaar, en ging Billie Eilish er vandoor met een Grammy voor nummer van het jaar. Overigens won Austin Wintory een Grammy in de categorie beste gamesoundtrack voor de soundtrack van Sword of the Sea.

De Super Mario-reeks van Nintendo valt op diverse spelcomputers van het bedrijf te spelen, waaronder de Nintendo Switch 2 en Nintendo Switch. Onder de meest recente grote hoofddelen vallen Super Mario Wonder en Super Mario Odyssey.