ID.nl logo
Zekerheid & gemak

Workshop XML

Deel 1: de theorie. Een website bouwen of een multimediapresentatie maken? Dat doet u eenvoudig met xml. Xml groeit langzamerhand uit tot een standaardformaat van allerlei documenten, en bedrijven zien het als een prachtige oplossing voor gegevensoverdracht. Maar: hoe werkt het precies en waarom is het zo handig? Deze maand: de theorie

"Om goed te kunnen begrijpen hoe xml werkt, leggen we nog even kort uit hoe het ook weer zat met de lingua franca van alle webpagina's: html (hypertext markup language). Open voor een voorbeeld een willekeurige webpagina in uw browser en roep via het menu Beeld de broncode van die pagina op. Waarschijnlijk belandt u nu middenin een reeks labels (markup tags). De oorspronkelijke bedoeling van html was om via zulke tags de logische structuur van het webdocument aan te geven. Voorbeelden van zulke tags zijn

(alinea),

(een titel van niveau 3) en(een lijst-item). Al snel kwamen er tal van tags bij die vooral voor een mooiere lay-out moesten zorgen: (cursieve tekst), (het lettertype) of (een lichtkrant, herkend door Microsoft-browsers). Stel nu dat u het recept van uw favoriete streekgerecht in een webpagina wilt gieten, dan zou (een stukje van) de html-broncode er als volgt uit kunnen zien:Overmeerse kneutelsDeegbollen gekookt in water (4 ps.)1000 gramzelfrijzende bloem2eieren200 gramrozijnen1,5 kopjesprankelend waterMeng alle ingrediënten goed door elkaar, tot er een soort brooddeeg ontstaat.
Schep hier deegbollen van en leg die 7 minuten in kokend, licht gezouten water.
Dien warm op en overgiet met gecondenseerde zoete melk.***htmlcss.tif Html + css Css Dergelijke html-code heeft echter enkele typische tekortkomingen. Wilt u bijvoorbeeld de lay-out van deze pagina ingrijpend verfraaien, dan wordt de broncode door al die extra tags meteen een stuk onoverzichtelijker. En wilt u achteraf de lay-out van al uw receptenpagina's wijzigen, dan vergt dat een aanpassing van elke pagina afzonderlijk. Dit is natuurlijk niet erg praktisch en daarom werd css (cascading style sheets) in het leven geroepen. Met css is het namelijk mogelijk om de lay-outgegevens te scheiden van de eigenlijke inhoud van het document; stopt u dus alle stijlinformatie in een apart bestand én roept u dit bestand vanuit uw webpagina's op, dan hoeft u alleen dit ene bestand te wijzigen om meteen een andere lay-out voor uw complete site te krijgen. Zo zou u deze volgende verwijzing in uw html-bestand kunnen opnemen: . Vervolgens kunt u in de juiste map (in ons voorbeeld: stijlen) het bestand receptenstijl.css creëren en daarin vastleggen hoe bijvoorbeeld een-tag er precies moet uitzien: H1" { "color: red; background-color: yellow; " "font-family: Arial, Helvetica; " "} ***xml.tif Xml geeft structuur aan uw inhoud Xml Ookal is css een elegante oplossing voor stijlfreaks, het geeft de pagina inhoudelijk niet per se een duidelijker opbouw. Stel dat een uitgeverij dergelijke pagina's binnenkrijgt om er een kookboek mee samen te stellen, dan is het nog heel veel werk om hieruit alle informatie correct te distilleren. Met xml - dat staat voor eXtensible markup language - is dit wel mogelijk, namelijk door specifieke markup tags te gebruiken die nauwkeurig de aard van de informatie aangeven. Als voorbeeld: <?xml version=”1.0”?> Overmeerse kneutels Deegbollen gekookt in water 4 1000 gram zelfrijzende bloem Meng alle ingredienten goed door elkaar, tot u U begrijpt dat het voor die uitgeverij met behulp van een xml-parser ('ontrafelaar') al een stuk makkelijker is om hieruit de nodige informatie te halen. Immers, de typische onderdelen van een recept (zoals titel, omschrijving, aantal personen, hoeveelheden) hebt u precies benoemd in de vorm van tags. Het feit dat u dus zélf tags kunt toevoegen verklaart de x in xml (extensible betekent uitbreidbaar). Maar u moet nóg twee horden nemen: stijl enerzijds en definities en schema's anderszijds. ***xmlcss.tif Xml en css: een stijloefening. ***xmlxsl.tif Xml en xsl: een krachtig duo. Stijl Probeert u het xml-bestand maar in uw (xml-compatibele) browser te openen. Die kan weliswaar overweg met uw xml-code, maar die doet er weinig meer mee dan de onderliggende boomstructuur van uw code interpreteren en weergeven (zie afbeelding). De root is in dit geval , die op zijn beurt bestaat uit de elementen , , , . Uw browser heeft dus nog een mechanisme nodig waarmee hij de xml-code in de gewenste lay-out kan gieten. Dat kan op verschillende manieren; u kunt bijvoorbeeld vanuit deze xml-pagina naar een css-bestand refereren. Vanuit dat bestand bepaalt u dan voor elk element het gewenste uiterlijk. Neemt u deze verwijzing bovenaan in uw xml-code op: <?xml-stylesheet href=”stijlen/recept.css” type=”text/css”?> dan kunt u bijvoorbeeld het element als volgt stileren in dat css-bestand: materie { font size: 14 pt; font weight: bold; color: green; background-color: lime; } Css heeft echter met enkele beperkingen te maken. Zo kunt u hiermee niet de elementen uit het brondocument in een andere volgorde afbeelden, u kunt er ook geen tekst of afbeeldingen aan toevoegen, u kunt geen criteria bepalen op grond waarvan bepaalde elementen al dan niet getoond worden en u kunt er geen berekeningen mee laten uitvoeren. Anders gezegd: de structuur van het xml-document kan het beste niet té ver uit de buurt van de uiteindelijke vormgeving liggen die u (als auteur) beoogt. Dit kan wél met het krachtige xsl(t) (extensible stylesheet language transformations). Zo'n extern xsl-bestand roept u vanuit het xml-document op dezelfde wijze op als een css-bestand: <?xml-stylesheet href=”stijlen/recept.xsl” type=”text/xsl”?>. Het voert te ver om de mogelijkheden van deze taal gedetailleerd te bespreken, maar hiermee krijgt u wellicht toch al een aardig idee:U merkt dat zo'n xsl-bestand al een beetje op een heuse programmeertaal begint te lijken. Zo hebben we hier bijvoorbeeld een soort van lus opgenomen (for-each) die het hele xml-document afspeurt naar het -element. Binnen zo'n xsl-bestand kunt u verder ook de (x)html-tags van allerlei eigenschappen voorzien (in ons voorbeeld: h1, h2 en u). Definities en schema's U bent nu al een flinke stap verder: de uitgeverij kan probleemloos de structuurelementen uit uw xml-documenten halen én er eventueel snel de gewenste lay-out op toepassen. Het xml-document noemen we in dit geval 'well formed'. Maar wat als verschillende personen hun favoriete streekgerechten doorsturen naar die uitgeverij? Dat hoeft natuurlijk geen probleem te zijn, zolang iedereen gebruikmaakt van precies dezelfde xml-boomstructuur met identieke elementen. De uitgeverij doet er dan ook goed aan om een schemadocument (soort syntax-sjabloon) op te stellen dat de inhoudelijke structuur van de xml-documenten precies vastlegt. Dit document kan de uitgeverij dan (online) ter beschikking stellen. Iedereen die streekgerechten doorstuurt, hoeft dan slechts in zijn xml-document naar dat schemadocument te verwijzen. Zo'n document is dus al iets meer gestandaardiseerd en noemen we 'valid' (versus well formed). Aanvankelijk nam zo'n schemadocument de vorm van een dtd aan (document type definition). Het volstaat in zo'n geval de volgende regel in uw xml-document op te nemen: <?xml version:”1.0”?> . Een geschikt dtd-document zou er voor de uitgeverij dan ongeveer als volgt kunnen uitzien. materie CDATA #REQUIRED> Veeleisende xml-gebruikers botsten echter al snel op enkele storende beperkingen van het dtd-formaat, waardoor het intussen wat uit de gratie is geraakt. Zo kunt u niet aangeven dat 'hoev' (hoeveelheid) hier geen negatief getal mag bevatten, of dat dit alleen geaccepteerd wordt als ook 'materie' aanwezig is. Er staan gelukkig wel al enkele waardige opvolgers van dtd klaar en het lijkt er vooralsnog op dat (W3C) xml schema (definition language) - afgekort als xsd - het pleit wint. Volgende maand deel 2: xml in de praktijk ***Kader Op Het Web Op PCMweb.nl vindt u verschillende voorbeelden van de hier besproken html- en xml-codes. Wilt u zich in verdiepen in xsd, dan vindt u een uitgebreide cursus op www.w3schools.com/schema. Op dezelfde site kunt u ook terecht voor een overzichtelijke xml-gids (www.w3schools.com/xml) en een solide basis voor verder onderzoek vindt u op www.w3.org/xml.

▼ Volgende artikel
Eerste teaser van het derde House of the Dragon-seizoen is te zien
Huis

Eerste teaser van het derde House of the Dragon-seizoen is te zien

Het derde seizoen van Game of Thrones-spin-off House of the Dragon zal in juni op HBO Max verschijnen. Daarbij is gisteren de eerste teaser trailer uitgebracht.

Veel details over het derde seizoen zijn er nog niet, maar in het tweede seizoen stond het conflict tussen de verschillende groepen binnen Huis Targaryen centraal, en de spanningen zullen in het derde seizoen nog verder oplopen.

House of the Dragon is een prequel op Game of Thrones en gebaseerd op Fire and Blood van schrijver George R. R. Martin, die ook de boeken schreef waar Game of Thrones op gebaseerd is. Onder de acteurs in de serie vallen onder andere Emma D'Arcy, Matt SMith en Olivia Cooke.

Watch on YouTube

Een vierde seizoen voor de serie is ook al bevestigd, maar het is zo goed als zeker dat dat het laatste seizoen wordt. Er zijn namelijk plannen gemaakt voor vier seizoenen - dan is het verhaal verteld.

Daar blijft het natuurlijk niet bij op het gebied van Game of Thrones-content. Op HBO Max is onlangs het eerste seizoen van spin-off A Knight of the Seven Kingdoms afgerond, gebaseerd op Tales of Dunk and Egg (wederom uit de koker van Martin). Deze serie werd erg positief ontvangen en er zijn plannen om elk jaar een nieuw seizoen uit te brengen. De wachttijd tussen seizoenen van House of the Dragon is vaak juist twee jaar of langer.

▼ Volgende artikel
ETNA CM250MZ: waarom deze matzwarte combi-oven de favoriet van 2025 is
© ETNA
Huis

ETNA CM250MZ: waarom deze matzwarte combi-oven de favoriet van 2025 is

De ETNA CM250MZ is officieel bekroond met de Best Reviewed 2025 award van Kieskeurig.nl. Deze matzwarte combi-oven combineert een ruime inhoud van 50 liter met geavanceerde turbo-hetelucht en een intuïtieve touch-bediening. In dit artikel ontdek je waarom consumenten dit model massaal verkiezen boven andere ovens en wat deze award precies betekent voor jouw aankoopkeuze.

Partnerbijdrage - in samenwerking met ETNA

Het vinden van de juiste keukenapparatuur voelt vaak als een gok waarbij je moet kiezen tussen design en functionaliteit. Veel consumenten laten zich leiden door alléén het uiterlijk, om er later achter te komen dat de bakresultaten tegenvallen of de bediening onnodig ingewikkeld is. De jaarlijkse Best Reviewed-award van Kieskeurig.nl maakt een einde aan die onzekerheid door echte gebruikerservaringen centraal te stellen. Na het lezen van dit artikel weet je exact of de ETNA CM250MZ de juiste aanvulling is voor jouw keuken.

©ETNA

Het keurmerk van échte consumentenervaringen

De Best Reviewed 2025-award is geen prijs die door een vakjury achter gesloten deuren wordt uitgereikt, maar een erkenning gebaseerd op talloze onafhankelijke reviews van gebruikers. Een product komt pas in aanmerking voor deze titel als het gedurende het hele jaar consistent hoog scoort op gebruiksvriendelijkheid, prijs-kwaliteitverhouding en prestaties. Voor een merk als ETNA is dat de hoogste vorm van erkenning, omdat het direct reflecteert hoe de apparatuur in de dagelijkse praktijk functioneert. Wanneer je een combi-oven zoekt die dit label draagt, weet je dat andere kopers je al voorgingen en hun goedkeuring hebben gegeven aan de duurzaamheid en het gebruiksgemak van het apparaat.

De techniek achter de matzwarte afwerking

Zodra je de deur van de ETNA CM250MZ opent, voel je de degelijkheid van de scharnieren en het gladde oppervlak van de binnenruimte. Onder de motorkap vind je een krachtig turbo-heteluchtsysteem dat temperaturen tussen de 50 en 250 graden Celsius nauwkeurig vasthoudt.

De bediening van dit model verloopt via een modern touch-paneel met een slider die direct reageert op je vingerbewegingen. In plaats van herhaaldelijk op knoppen te tikken, veeg je soepel door de temperatuurinstellingen en tijden. Dit werkt intuïtief en snel, waardoor je de juiste van de acht ovenfuncties binnen enkele seconden hebt ingesteld voordat je de bereiding start.

©ETNA

Optimaal resultaat in een compacte keuken

Deze oven is bij uitstek geschikt voor huishoudens die de ruimte van een volwaardige oven willen zónder een enorme nis op te offeren. Met een inhoud van 50 liter en meerdere bakniveaus kun je probleemloos twee bakplaten met koekjes of een grote ovenschotel kwijt. De dertien automatische programma's nemen het denkwerk uit handen; je selecteert het type gerecht en het gewicht, waarna de oven zelf de juiste verhouding tussen magnetronvermogen en hetelucht bepaalt. Dat werkt bijzonder goed bij het bereiden van vlees dat sappig van binnen moet blijven, maar een krokante korst vereist. De vijf magnetronstanden bieden bovendien genoeg souplesse om zowel voorzichtig te ontdooien als snel een maaltijd op te warmen.

Beste match voor jou?

Er zijn situaties waarin de ETNA CM250MZ niet de beste match voor je is. Als je een professionele thuisbakker bent die regelmatig meerdere grote broden tegelijk bakt, heb je meer aan de inhoud van een volledig formaat oven. Ook wanneer je keuken een nismaat heeft die afwijkt van de standaard 45 centimeter hoogte, zal dit model niet passen zonder ingrijpende aanpassingen aan je kasten. Voor mensen die moeite hebben met digitale menu's en alleen een simpele knop voor start en stop willen, kan de uitgebreide interface misschien wat overweldigend aanvoelen. Tot slot is dit model minder geschikt voor al te kleine studentenkamers waar een vrijstaand model op het aanrecht de enige optie is, aangezien dit toch echt een inbouwmodel is.

©ETNA

Een betrouwbare alleskunner voor dagelijks gebruik

De ETNA CM250MZ is de Best Reviewed combi-oven van 2025 vanwege de uitstekende balans tussen een luxe matzwart design, een ruime 50 liter inhoud en veelzijdige kookfuncties. Met acht ovenfuncties en dertien automatische programma's biedt het apparaat gebruiksgemak voor zowel snelle opwarmtaken als uitgebreide bakprojecten. Het full touch-bedieningspaneel en de turbo-hetelucht zorgen voor een moderne kookervaring en gelijkmatige resultaten. Dit model is de ideale keuze voor wie een betrouwbare, stijlvolle inbouwoplossing zoekt die door echte gebruikers hoog wordt gewaardeerd op Kieskeurig.nl.