In navolging van hun 720 euro kostende RTX 3080 brengt Nvidia hun nieuwe mid-range videokaart uit, de GeForce RTX 3070. Het zou dé videokaart van dit moment moeten zijn voor iedereen die maximaal zo’n 5 a 6 honderd euro wil uitgeven, en vooral: iedereen die een snelle, hoge resolutie (1440p) gaming monitor heeft. Of dat daadwerkelijk het geval is lees je in onze Nvidia GeForce RTX 3070 review.

Een kaart zonder concurrentie

Eigenlijk is de RTX 3070 een inkoppertje voor Nvidia, want ze hebben vooralsnog geen enkele vorm van concurrentie in deze prijsklasse of erboven. Dat maakt het testen van de nieuwe Geforce RTX 3070 vooral een interne strijd waarin Nvidia kan laten zien hoe veel sneller hun nieuwe kaart is dan die van de vorige generatie. En het zal niemand verbazen dat ze ten opzichte van hun 20-serie kaarten uit 2018 en 2019 een flinke stap hebben gemaakt. Afhankelijk van het spel en de settings is de RTX 3070 zo’n 25 a 30% sneller dan de RTX 2070 SUPER, en die stond al bekend als een uitstekende gaming kaart voor 1440p monitoren. Met de RTX 3070 kan je alle games op 1440p spelen op hoge settings, en veelal op hoge refreshrates.

En dat is fijn, en in de wetenschap dat er vooralsnog geen concurrent voor bestaat, is dat praktisch ook direct de conclusie: valt deze kaart binnen je budget, en wil je gamen op zo’n 1440p monitor, idealiter met hoge (144Hz+) refresh rate, dan is dit de kaart voor jou. Oudere kaarten in de categorie 350 euro of hoger zijn eigenlijk niet langer te verantwoorden gezien het enorme prestatieverschil met de RTX 3070, en één stap sneller kost je direct minimaal 200 euro meer.

©PXimport

Net te kort voor 4K, overkill voor 1080p

Wil je toch meer, of op 4K resolutie gamen, dan is die duurdere RTX 3080 wel de logischere keuze. Zeker op de 4K resolutie komt die kaart beter uit de verf, gemiddeld is de RTX 3080 30% sneller op 4K gaming dan de RTX 3070, en die extra prestaties komen goed van pas, want niet alle spelen halen de soepele 60 FPS op 4K resolutie met hoge settings op een RTX 3070.

Speel je nog games op een traditionele 1080p monitor, zeker als het een 60Hz model betreft, dan levert de RTX 3070 weliswaar uitstekende prestaties, maar is hij eigenlijk iets te krachtig. Voor die doelgroep raden we aan even te wachten op de aanstaande RTX 3060 Ti, die op die resolutie ook prima zal werken, voor een lagere prijs. Op dit moment een RTX 20-serie kaart kopen is niet iets wat we willen aanraden. Vooralsnog is het óf de RTX 3070, of wachten op wat nieuwers in een lager segment.

©PXimport

©PXimport

©PXimport

Nieuwe features

Met een nieuwe generatie videokaarten volgen ook wat nieuwe features. Zo brengt Nvidia Reflex uit, een techniek om de latency van je game te verlagen. Dat wil dus zeggen dat ze niet alleen hogere framerates willen pushen, maar dat elk beeld daadwerkelijk sneller op je beeld verschijnt. Dit is iets wat we echter pas op een later tijdstip zelf kunnen testen en verifiëren.

Broadcast is een feature waar je wel direct gebruik van kan maken. Met deze tool is het mogelijk om achtergrondgeluiden uit je microfoon weg te filteren. Dit werkt eveneens uitstekend, en is handig als je in jouw communicatie te maken hebt met vervelend achtergrondgeluid. OF je nu aan het game streamen bent of simpelweg je zakelijke zoom meeting aan het houden bent, met de Broadcast feature kan je dit filter eenvoudig toepassen. Dezelfde tool brengt ook extra features naar je webcam, zo kan hij de achtergrond verwijderen alsof je een green screen hebt, of je kan de achtergrond simpelweg iets verzachten voor een rustiger cq minder rommelig beeld.

Ook is Nvidia de eerste die HDMI 2.1 toevoegt aan hun videokaarten, daarmee is het mogelijk om gebruik te maken van de 120Hz feature op 4K OLED TVs, bijvoorbeeld die van LG. Die ondersteunen tevens Nvidia’s G-Sync, wat gamen op die televisies erg interessant maakt.

©PXimport

Praktische tips

Mocht je een RTX 3070 overwegen, hou er dan rekening mee dat deze kaart ca. 220 Watt verbruikt. Gecombineerd met een mid-range systeem benader je dan de 350 Watt totaal verbruik tijdens gamen, gecombineerd met een high-end systeem de 500 Watt. Een degelijke 650 Watt voeding zoals Nvidia zelf aanraadt is dan ook zeker aan te bevelen. Voor een stevige RTX 3070 gebaseerde game PC.

Tevens zullen er zoals altijd veel verschillende varianten uitkomen van deze RTX 3070-chip, bijvoorbeeld van fabrikanten zoals ASUS, MSI of Gigabyte. Daarover zullen we binnenkort een vergelijking publiceren, echter is de standaard Founders Edition uitvoering van Nvidia ook echt niet mis. Deze relatief compacte kaart die je direct bij Nvidia bestelt blijft goed koel, én is nagenoeg onhoorbaar tijdens het gamen.

©PXimport

©PXimport

©PXimport

De toekomst

Nvidia is dominant op dit moment, maar toch hangt er verandering in de lucht, want AMD staat op het punt om voor het eerst in een flinke tijd weer high-end videokaarten uit te brengen, de Radeon RX 6000-serie, ook wel “Big Navi” genoemd naar hun Navi-architectuur. Op dit moment kunnen we de RTX 3070 enkel vergelijken met oudere kaarten of de duurdere RTX 3080, maar als je dus niet per sé haast hebt kan het raadzaam zijn nog even te wachten met je aanschaf. Naar verluid zullen deze nieuwe AMD-kaarten in november uitkomen, dus wie weet verandert het videokaart landschap op korte termijn weer.

Conclusie

Tot die tijd heeft Nvidia echter het rijk alleen, en hebben zij met ruime marge de beste 500 euro videokaart in handen: enorm snel op alle gaming monitoren tot en met 1440p resolutie en uitstekende ondersteunende features. Voor iedereen die niet kan of wil wachten op wat de toekomst brengt is dit dé mid-range videokaart van dit moment.

Tegenwoordig brengt zo'n beetje elk gerespecteerd audiomerk soundbars inclusief subwoofers op de markt. Toch slaagt het Duitse Teufel om zich van de massa te onderscheiden. De bijgesloten basspeaker van de nieuwe Cinebar 22 is namelijk verrassend slank. Hierdoor kun je hem makkelijk naast een televisiemeubel of onder een loungebank kwijt. In de soundbar zelf zitten nog eens acht actieve audiodrivers. Dat belooft wat!

Teufel ontwikkelde zijn Cinebar 22 voor een brede doelgroep. Deze soundbar is namelijk een meter lang, zodat hij goed matcht met een middelgrote tot grote televisie. Je kunt de behuizing op een meubel neerzetten of hem aan de wand schroeven. Voor woonkamers met beperkte ruimte is de bijgesloten subwoofer van slechts twaalf centimeter breed ideaal. Heb je naast de televisiemeubel alsnog geen plek, dan schuif je de basspeaker gewoon onder de bank. Je kunt de subwoofer namelijk zowel staand als liggend positioneren. Denk vooraf goed na over de locatie, want je kunt de vier meegeleverde antislipvoetjes maar op één zijde plakken.

©Maikel Dijkhuizen

Soundbar aansluiten

De soundbar heeft een stevige kunststof behuizing met aan de rechterkant een klein dimbaar display. Hierop bekijk je onder meer de actieve bron en het volumeniveau. Verder bevindt zich bovenop een compact bedieningspaneel met touchknoppen. De subwoofer bestaat uit een MDF-klankkast. Beide componenten communiceren draadloos met elkaar. Het aansluiten van de Cinebar 22 stelt weinig voor. Verbind de twee apparaten met netstroom en koppel de soundbar via HDMI aan een televisie. Een klein kritiekpuntje is dat Teufel geen HDMI-kabel meelevert. Gezien de adviesprijs van bijna zeshonderd euro hoort zo'n snoertje er naar onze mening gewoon bij.

Je geeft met een schuifknopje aan de achterkant van de subwoofer aan hoe de basspeaker is opgesteld, namelijk vrijstaand, in een hoek of liggend. Zodra je beide apparaten eenmaal hebt ingeschakeld, kies je op het display de Nederlandse taal. In de volgende stap koppel je de subwoofer aan de soundbar door op de pairing-knop te drukken. Dat gaat erg snel, want luttele seconden later hoor je tv-geluid.

Handig is dat je achterop ook nog verschillende audiovisuele bronnen kunt aansluiten, zoals een cd-speler, gameconsole of tv-ontvanger. Gebruik hiervoor bijvoorbeeld de tweede HDMI-poort, optische ingang of analoge tulpaansluitingen. De Cinebar 22 vervult daarmee min of meer de rol van klassieke receiver. Abonnees van Spotify of een andere online muziekdienst kunnen draadloos naar albums, afspeellijsten en podcasts luisteren. Verbind hiervoor een smartphone of tablet met bluetooth.

©Maikel Dijkhuizen

©Maikel Dijkhuizen

Ruimtelijk geluid

In tegenstelling tot veel andere soundbars is er geen bijbehorende app. Geen punt, want de duidelijke afstandsbediening voldoet prima. De bediening werkt kinderlijk eenvoudig. Kies TV, HDMI, OPT, AUX of bluetooth als bron en leun lekker achterover. Audiopuristen passen met aparte knopjes de niveaus voor de lage en hoge tonen aan. Verder heeft de Cinebar 22 voorgeprogrammeerde modi voor muziek, spraak en nacht. Vanuit het menu zet je uiteenlopende (geavanceerde) audio-instellingen eventueel nog verder naar je hand.

Alles leuk en aardig, maar uiteindelijk draait het natuurlijk om de geluidskwaliteit. Die is kortweg uitstekend. Het is bewonderingswaardig wat een vol geluid deze soundbar/subwoofer-combinatie kan produceren. Dit audiosysteem heeft ook nog eens veel power, want het volume kan behoorlijk luid. Dankzij twee zijwaarts gerichte audiodrivers schieten surroundeffecten van links naar rechts en vice versa. Via een aparte toets op de afstandsbediening kun je deze effecten nog wat versterken.

De subwoofer doet zijn werk naar behoren, want bombastische scènes hoor (en voel) je heerlijk nadreunen. Teufel pronkt op de productdoos weliswaar met ondersteuning voor Dolby Atmos, maar daar merk je in de praktijk eigenlijk niks van. Er ontbreken simpelweg hoogtekanalen om zo'n audiospoor goed te verwerken. Desalniettemin is de Cinebar 22 voor liefhebbers van films, series en games een absolute aanrader.

©Maikel Dijkhuizen

Teufel Cinebar 22 kopen?

De Teufel Cinebar 22 is een aanwinst voor elke kleine tot middelgrote kamer. Je krijgt deze soundbar/subwoofer-combinatie in enkele minuten aan de praat, waarna je luistert naar een vol televisiegeluid met ruimtelijke effecten. Overige pluspunten zijn de duidelijke afstandsbediening en het Nederlandstalige display. Houd wel rekening met een behoorlijke adviesprijs van zo'n zeshonderd euro.

Meer van Teufel ⤵

De aankomende nieuwe Xbox-machine van Microsoft geeft wat Epic Games betreft vanaf de dag van release meteen toegang tot de digitale pc-winkel Epic Games Store.

Dat meldde Epic Games Store-hoofd Steve Allison aan Game File. Daarmee lijkt hij zo goed als te bevestigen dat de Epic Games Store toegankelijk wordt op de aankomende nieuwe Xbox, die volgens eerdere berichten meer richting een pc neigt in een consolejasje.

"We zijn zeker van plan om op de nieuwe Xbox-hardware aanwezig te zijn, aangezien ze ons vertellen dat ze dat verwelkomen - tenzij hun beleid gaat veranderen. We gaan er vanaf dag één bij zijn."

De nieuwe Xbox is in feite een pc

Microsoft bevestigde eerder al dat de volgende Xbox veel eigenschappen zal delen met pc's. Zo zouden er meerdere gamewinkels op beschikbaar komen naast de Xbox Store zelf - net zoals de vorig jaar uitgekomen ROG Xbox Ally dus. Daarmee is ook de hoop ontstaan dat er op het apparaat pc-winkels van andere partijen, zoals Steam en de Epic Games Store, beschikbaar komen. Uit bovenstaande quote blijkt dus dat Epic Games dat in ieder geval wel ziet zitten.

Naast digitale winkels van derde partijen is het aannemelijk dat ook de Xbox Store zelf aanwezig is op het apparaat. Het zou de keuze via welke winkel games gekocht worden dus bij de consument zelf leggen. Voor zover bekend is Microsoft ook bezig met een manier om Xbox Series- en Xbox One-games speelbaar te krijgen op de nieuwe Xbox via backward compatibility.

Begin dit jaar kwamen er geruchten naar buiten dat de nieuwe Xbox-interface zou draaien op de Full Screen Experience van de Xbox pc-app, dat onderdeel uitmaakt van Windows. De volgende Xbox zou volgens geruchten draaien op de AMD Magnus APU, die CPU en GPU in één chip combineert.

Eerder deze week hintte AMD al naar de mogelijkheid dat de nieuwe Xbox in 2027 uitkomt. Officieel heeft Microsoft op moment van schrijven de nieuwe machine nog niet onthuld, en er is dus ook geen releasedatum bekend.