“Niemand wil kanker en COVID-19. Stop hiermee of elke mast eindigt zoals deze”. In het nieuws horen we de laatste tijd steeds vaker over 5G-masten die in brand worden gestoken. Nu waren er al groepen mensen die tegen de komst van 5G zijn, maar inmiddels is deze snellere internetverbinding zelfs gelinkt aan het coronavirus. Waarom? We duiken in de 5G-complottheorieën.

5G is de opvolger van 4G, het netwerk dat je smartphone bijvoorbeeld gebruikt om online te kunnen zijn. Met 5G kun je nog sneller, nog grotere bestanden downloaden en kun je op nog betere kwaliteit naar streamingdiensten en televisie kijken. Er wordt heel veel vertraging uit het internet gehaald met 5G, wat bijvoorbeeld belangrijk is voor de medische wereld, waarin elke milliseconde telt. 4G is qua snelheid ongeveer 100 megabit per seconde en 5G haalt 100 keer zoveel. Ook belooft 5G van grote invloed te zijn op de verkeersveiligheid, omdat (zelfrijdende) auto’s zo veel directer met elkaar kunnen communiceren. Sneller dan dat een mens op het rempedaal kan trappen.

De voordelen zijn duidelijk, maar over de nadelen doen diverse verhalen de ronde. Tot op heden is er nog geen wetenschappelijk bewijs dat 5G slechter zou zijn voor de gezondheid dan bijvoorbeeld 4G. Bovendien menen veel wetenschappers dat 4G helemaal geen gevolgen heeft voor de volksgezondheid. Aan de andere kant betekent het feit dat er geen wetenschappelijk bewijs voor iets is op dit moment, niet dat dat er niet wel zal zijn op de langere termijn.

Niet helemaal onterecht?

Anti-5G-activisten waren er al ver voor het coronavirus in onze levens kwam. Hoewel nog geen wetenschappelijk bewijs voor is, wordt 5G vooral door deze groep in verband gebracht met kanker, onvruchtbaarheid en Alzheimer. De grootste theorie over 5G is dus eigenlijk algemener: het idee leeft dat draadloze communicatie gevaarlijk is voor de menselijke gezondheid. Een groep mensen is bang dat de straling schadelijke effecten heeft en probeert zich hiervoor af te sluiten door bijvoorbeeld zelf helemaal geen elektronica te gebruiken. Zo hopen ze elektromagnetische straling zo veel mogelijk te beperken.

Deze mensen zijn er altijd al geweest en de theorieën over straling door wifi en mobiele data is er ook al sinds het begin van deze technologieën. Niet altijd geheel ongefundeerd. Stralingswetenschappers in Australië hebben 2266 studies over straling onderzocht en zagen in 68 procent dat er ‘flinke gezondheidseffecten of biologische effecten’ zijn. De WHO (World Health Organization) heeft elektromagnetische straling in 2011 als ‘potentieel kankerverwekkend’ genoteerd.

5G en COVID-19

De angst is er en het let lijkt erop dat de enorme onzekerheid en onwetendheid rondom COVID-19 extra angst inboezemt. Hierdoor lijkt het aantal mensen dat zich richt tot de theorieën te groeien. In ieder geval wordt er radicaler mee omgesprongen. Nu het coronavirus ongeveer in dezelfde landen heerst als waar de nieuwe 5G-technologie volop wordt getest en uitgerold, denken vooral complotdenkers dat hier een verband tussen zit. Het is heel dubbel, want tegelijkertijd is er een grote groep mensen die meent dat sneller en beter internet er juist voor zorgt dat er eerder kan worden ingegrepen als iemand ziek wordt.

In het Verenigd Koninkrijk was er zelfs een toren in de brand gestoken die een ziekenhuis in Birmingham van communicatie voorziet. Een ziekenhuis waar juist coronaviruspatiënten liggen. Ook in Nederland zijn de gevolgen enorm: zo kan het noodnummer 112 niet worden gebeld als een mast in vlammen opgaat.

©PXimport

De complottheorieën beschrijven onder andere dat het coronavirus slechts een soort afleidingsmanoeuvre is om 5G uit te rollen. Kortom, dat mensen binnen moeten blijven zodat er 5G-masten op allerlei plekken kunnen worden geplaatst waarvan het grote publiek dan geen weet heeft. Er gaan echter vooral theorieën dat de 5G-installaties juist hebben gezorgd voor het virus zelf. Ook zou 5G iets uitstralen wat iets veranderd binnen het menselijk lichaam, waardoor het ontvankelijk zou zijn voor het coronavirus.

Soms komen deze berichten vanuit doktoren, zoals de Belgische Kris van Kerckhoven, maar veelal wordt erover gesproken door mensen via fora, Facebook en YouTube-kanalen. Ook beroemdheden houden zich ermee bezig, zoals acteur Woody Harrelson die een video deelde van een 5G-mast die werd neergehaald, terwijl dit eigenlijk een slimme lantaarnpaal was.

'Kan geen toeval zijn'

Vooral het feit dat Afrika minder coronagevallen lijkt te hebben is koren op de molen van complotdenkers, omdat in dit werelddeel de uitrol van 5G minder snel zou gaan dan in de rest van de wereld. Het gevolg is dat 5G-masten ‘wapens van massamoord’ worden genoemd. Waar dit soort dingen over het algemeen redelijk tot discussies op het internet beperkt blijven, speelt het nu steeds meer in de echte wereld, omdat mensen ook fysiek masten in de brands teken.

Ondertussen is er decennialang onderzoek gedaan naar de invloed van 5G, 4G, 3G of andere vormen van draadloze communicatie. Hier is niet uit naar voren gekomen dat dit een schadelijke invloed heeft op immuunsysteem. Onze overheid is in ieder geval duidelijk over wat men vindt van de branden. Minister Grapperhaus heeft gezegd dat het een aanval is op onze hulpdiensten, en daarmee onze samenleving. De masten die men in brand steekt worden bovendien (nog) helemaal niet gebruikt voor 5G.

5G-straling gevaarlijk?

Het Agentschap Telecom en het RIVM hebben daarnaast onderzocht hoe het zit met de straling van 5G. De testlocaties in Nederland zijn gemeten en deze straling blijft onder de grens die Europa hieraan stelt. Aan de andere kant zijn de meeste mensen aangeven gevoelig voors straling te zijn, ook gevoelig voor bijvoorbeeld 4G, wat al langer in de lucht is. 4G en 5G hebben echter natuurlijk gezien geen heel verschillende specificaties. Aan de andere kant is 5G nieuw en kunnen er op dit moment geen uitspraken worden gedaan op het gebruik voor langere termijn.

Maar, ook als dit wel kon, dan nog zouden er complottheorieën bestaan. Er zijn mensen die overheden niet vertrouwen, er zijn mensen die zelfs denken dat er in een coronavaccin chips zouden zitten. Juist omdat we nog niet alles weten en kunnen weten over het coronavirus én over 5G, is er veel ruimte om hier een eigen draai aan te geven. Net als bij verkiezingen is het makkelijk om nepnieuws de wereld in te slingeren. En nog moeilijker om dit er weer af te halen: het artikel over de Belgische arts waarnaar we net verwezen, was allang offline gehaald, maar er wordt nog steeds over gesproken.

De discussies blijven doorgaan. Zeker op een plek als het internet, waar mensen tegelijkertijd naarstig op zoek zijn naar feitelijke informatie over de grote uitdagingen waarmee we met z’n allen te maken hebben.

Wil je films en series ervaren zoals de regisseur het bedoelde? Dan kun je tegenwoordig niet meer om Dolby Atmos heen. Deze populaire audiotechniek wordt gezien als de grootste sprong voorwaarts sinds de uitvinding van surround sound. In dit artikel leggen we je uit wat het precies is en hoe je jouw huiskamer omtovert tot een driedimensionale geluidsstudio.

Dolby Atmos is de huidige gouden standaard voor bioscoopgeluid en verovert in rap tempo ook de Nederlandse huiskamers. Waar traditioneel surroundgeluid je slechts omringt met geluid op oorniveau, voegt deze techniek een serieuze nieuwe dimensie toe: hoogte. Hierdoor vliegen helikopters daadwerkelijk óver je hoofd en klinkt regen levensecht. We leggen hieronder in begrijpelijke taal uit hoe het werkt en wat je ervoor nodig hebt.

Op zoek naar het beste geluid bij jouw films en series? Check Kieskeurig.nl!

Van vaste kanalen naar bewegende objecten

Om te begrijpen wat Dolby Atmos zo uniek maakt, moeten we eerst kijken naar hoe surroundgeluid vroeger werkte. Bij traditionele systemen, zoals 5.1 of 7.1, is het geluid kanaal-gebaseerd. De geluidsmixer in de studio beslist dat een bepaald geluidseffect uit de speaker linksachter moet komen. Als jij die speaker niet precies goed hebt staan, klopt het effect niet helemaal.

Dolby Atmos gooit dit concept overboord en introduceert object-gebaseerde audio. In plaats van geluid naar een specifieke luidspreker te sturen, plaatst de geluidstechnicus een geluidsobject (zoals een zoemende bij of een overvliegend vliegtuig) op een specifieke coördinaat in een driedimensionale ruimte. Jouw apparatuur berekent vervolgens razendsnel welke speakers op welk moment moeten worden aangestuurd om dat geluid exact op die plek in jouw kamer te laten horen.

©ER | ID.nl

De magie van hoogtekanalen

Het meest hoorbare verschil dat Dolby Atmos biedt ten opzichte van eerdere systemen is de toevoeging van hoogte. Omdat geluid nu als een object in de ruimte wordt behandeld, ben je niet meer beperkt tot geluid van links, rechts, voor of achter. Het geluid kan nu ook van boven komen. In bioscopen zie je hiervoor vaak speakers die fysiek aan het plafond hangen. Thuis is dat voor veel mensen geen optie, en daarom zijn er slimme alternatieven ontwikkeld.

Veel moderne soundbars en speakersystemen maken gebruik van zogenaamde 'upfiring drivers'. Dat zijn luidsprekers die schuin omhoog zijn gericht. Ze sturen het geluid naar je plafond, waarna het weerkaatst richting jouw luisterpositie. Onze hersenen interpreteren die weerkaatsing alsof het geluid daadwerkelijk van boven komt, waardoor je in een complete bubbel van geluid zit.

Hardware en content voor de beste ervaring

Om thuis van Dolby Atmos te kunnen genieten, heb je wel geschikte apparatuur en content nodig. Allereerst moet de bron, zoals een film of serie op Netflix, Disney+ of een Blu-ray, beschikken over een Dolby Atmos-audiotrack. Vervolgens moet je televisie of mediaspeler in staat zijn om dat signaal door te geven, meestal via een HDMI eARC-aansluiting.

Tot slot heb je het audiosysteem zelf nodig. Dat kan een uitgebreide AV-receiver zijn met losse speakers, maar tegenwoordig zijn er ook zeer capabele soundbars die de Atmos-ervaring indrukwekkend weten te simuleren. Zelfs smartphones en koptelefoons bieden tegenwoordig ondersteuning voor een virtuele variant van Atmos, waarbij softwarematige trucs worden gebruikt om ruimtelijkheid te creëren in een stereo-omgeving.

Julian Gerighty, de regisseur van de The Division-games bij de Franse ontwikkelaar en uitgever Ubisoft, is vertrokken bij het bedrijf en gaat aan de slag bij concurrent Electronic Arts, om precies te zijn bij Battlefield Studios.

Gerighty heeft jarenlang gewerkt bij Ubisoft-studio Massive Entertainment. Hij was een van de regisseurs van The Division en vervolg The Division 2, en nam de regie voor Star Wars Outlaws helemaal op zich. In 2023 werd hij uitgeroepen tot de producent van de gehele The Disivion-reeks.

Gerighty gaat aan de slag bij Battlefield Studios, de ontwikkelaar van Electronic Arts die - de naam zegt het al - verantwoordelijk is voor de Battlefield-reeks. Afgelopen jaar is er nog een nieuw deel in die populaire shooterserie uitgekomen. Battlefield 6. Het is niet bekend wat zijn rol daarin precies wordt.

The Division

Ubisoft en Massive Entertainment werken ondertussen aan The Division 3. In de The Division-games werken spelers samen in teamverband om het tegen vijandelijke, computergestuurde facties op te nemen in Amerikaanse steden die uiteen zijn gevallen nadat een dodelijke pandemie om zich heen heeft geslagen. De eerste The Division speelde zich in New York City af, het vervolg in Washington D.C.

Over de derde The Division-game is nog weinig bekend. Ubisoft heeft echter geprobeerd fans gerust te spellen. "We gaan (Gerighty) missen en we blijven de wereld die hij mede heeft gecreëerd nog jaren naar spelers brengen. Onze spelers hoeven zich geen zorgen te maken: onze teams die deze wereld samen met Julian hebben opgebouwd zijn er nog steeds, en zullen deze vooruit dragen met onveranderde ambitie in de vorm van The Division 2, The Division 2: Survivors, The Division Resurgence The Division 3."

Ubisoft heeft ook laten weten dat Yannick Banchereau en Mathias Karlson aan The Division blijven werken. Massive-oudgediende Magnus Jansen gaat werken aan de Survivors-update voor The Division 2 die eerder is aangekondigd en later dit jaar moet verschijnen.

Ontslagen

Overigens werd eerder deze week een herstructurering van Massive Entertainment aangekondigd, waarbij mogelijk tientallen werknemers hun baan kunnen verliezen. Het is niet bekend of het vertrek van Gerighty daar direct aan is gekoppeld, maar dat lijkt onwaarschijnlijk.