Zo verwijder je roest van de fietsketting
Het overkomt elke fietsbezitter weleens: roest op de ketting. Gelukkig hoef je niet meteen je ketting te vervangen - mits je er op tijd bij bent. Hoe maak je de ketting weer roestvrij en welke producten kunnen je hierbij helpen?
🚴 Na het lezen van dit artikel weet je: • Hoe roest ontstaat op de fietsketting • Hoe je zorgt dat je goed bij de fietsketting kunt • Hoe je roest van de fietsketting verwijdert • Hoe je roestvorming voorkomt
Ook interessant voor jou: Een elektrische fiets met een gewone ketting óf riem, wat is beter?
Heb je een fietstocht gemaakt in de regen? Met een beetje pech ontstaat er in de komende dagen roest op de ketting. Ook wanneer je tweewieler dag en nacht buiten staat, ontkom je niet aan dit euvel. Veel tuinhuizen en schuren zijn bovendien vaak vochtig, waardoor er mogelijk sprake is van roestvorming op fietsonderdelen. Vrijwel iedereen heeft er weleens mee te maken.
Het is belangrijk om roest zo snel mogelijk van de ketting te verwijderen. Het verspreidt zich namelijk zeer snel. Wacht je te lang, dan is vervanging van dit onderdeel de enige optie. Nou is een nieuwe ketting niet zo duur, maar een roestige ketting beschadigt mogelijk ook nog andere fietscomponenten. Denk onder meer aan tandwielen en kettingbladen. Ten slotte merk je onderweg aan piepende of krakende geluiden dat de fiets niet lekker ‘loopt’. Kortom, werk aan de winkel!
Chemisch proces Onderdelen met ijzer zijn gevoelig voor roest. Naast de ketting verschijnen er op den duur mogelijk ook roodbruine plekken op velgen, spaken en het frame. Bij roestvorming reageert het metaal op een combinatie van zuurstof en water. Dit chemische proces heet oxidatie. Met name onderdelen zonder lak of een speciale coating zijn erg gevoelig voor roest.
©MD | ID.nl
Wacht bij constatering van roest niet te lang, want de roodbruine vlekken breiden zich vliegensvlug uit.
Zorg dat je goed bij de fietsketting kunt
Zorg er eerst voor dat de fietsketting goed bereikbaar is. Dat is bij racefietsen en mountainbikes niet zo’n punt, want die hebben geen kettingkast. Check bij tweewielers met een halfopen kettingkast of je goed bij de schakels kunt komen. Heeft je fiets een dichte kettingkast? Dan maak je die sowieso altijd open. Zo kun je de schakels controleren op roestvorming én zo nodig meteen schoonmaken.
Fietsmerken hanteren verschillende kettingkastsystemen. Veel modellen hebben een soort kliksysteem waarbij je de kunststof delen kunt loswrikken. Gebruik hiervoor eventueel een platte schroevendraaier en wip een deel voorzichtig los. Controleer verder of de behuizing nog met schroeven, inbusbouten of klemmetjes vastzit. Daarnaast zijn er ook nog types met een sluitdraad. Dit ijzerdraad kun je uit de kettingkast trekken. Bestudeer vooraf nauwkeurig hoe de kettingkast in elkaar steekt, want sommige schroefjes vallen op het eerste oog nauwelijks op. Meestal spreekt dit klusje daarna voor zich.
Ketting roestvrij maken
Zie je roest op de ketting? Wees er dan snel bij. Oppervlakkige roestvorming kun je namelijk relatief makkelijk verwijderen. Dat kan op diverse manieren met verschillende hulpmiddelen. De meeste mensen hebben wel een bus WD-40 multispray in de garage of schuur staan. Daarmee kom je al een heel eind. Is de fiets niet zo zwaar? Zet hem dan eerst ondersteboven. Leg bij voorkeur een zachte (hand)doek op de grond om het zadel en stuur te beschermen.
©MD | ID.nl
Zet de fiets op zijn kop, zodat de trappers vrij kunnen draaien.
Spuit de ketting nu in met de multispray of een ander geschikt middel. Draai aan de trappers en maak zo iedere schakel toegankelijk. Je laat het ongeveer tien minuten intrekken. Met een staalborstel kun je de roest er vervolgens afhalen. Neem daarvoor even de tijd, want dit is een behoorlijk karwei.
Heb je geen staalborstel? Je kunt als alternatief schuurpapier, een schuurspons of een tandenborstel met harde haren gebruiken. Probeer in de praktijk uit wat het beste werkt zonder het metaal te beschadigen. Klaar? Maak de ketting na afloop droog met een doek of föhn. Gebruik vervolgens een goed smeermiddel. Bij aanwezigheid van de kettingkast monteer je die weer op de fiets.
©MD | ID.nl
Met een geschikte (multi)spray komt er vuil van de ketting los. Misschien vind je het ook leuk om te lezen waar je WD-40 nog meer voor kunt gebruiken!
Ketting loshalen Bij hardnekkige roest kun je de ketting ook van de fiets halen. Handig voor het geval je bij het schoonmaken meer kracht wilt zetten. Bovendien is loshalen ook nuttig wanneer je de ketting in roestoplosser van bijvoorbeeld HG of Rustyco (zie ook onderaan dit artikel) wilt dopen. Hoe je dit onderdeel het beste demonteert, verschilt per kettingmerk. Met een beetje geluk is er een sluitschakel aanwezig, zoals bij producten van Shimano. Zorg er dan voor dat de ketting niet meer op spanning staat en knijp voorzichtig met een tang om deze sluitschakel los te maken.
Roestvorming voorkomen
Je kunt roestvorming van de ketting eenvoudig voorkomen. Zo maak je dit onderdeel na elke natte rit droog met een doek. Is de ketting erg vuil? Dan is er meer onderhoud nodig. Spoel je fiets grondig af met een tuinslang en droog hem daarna helemaal af. Met een speciaal verkrijgbare ontvetter maak je de ketting daarna schoon. Breng tot slot een goede kettingspray aan. Met dit smeermiddel hecht water zich minder makkelijk aan de ketting, zodat je de kans op oxidatie verkleint.
©MD | ID.nl
Na een halfuurtje poetsen ziet de ketting er alweer een stuk beter uit.
Hoog vochtgehalte in schuur Veel schuren van hout of steen hebben een hoog vochtgehalte. Hierdoor gaan gereedschap en fietsen relatief snel roesten. Met name in oude bergingen is dat nog weleens een probleem. De kunst is om het vochtgehalte te verlagen. Het plaatsen van een ventilatierooster en vochtvreter (of elektrische ontvochtiger) bespaart je mogelijk al een heleboel ellende. Soms zijn er ingrijpendere maatregelen nodig. Zie je bijvoorbeeld donkere vochtplekken in het plafond, dan is de dakbedekking waarschijnlijk aan vervanging toe.
