ID.nl logo
Machinima: maak uw eigen animatiefilms
© Reshift Digital
Huis

Machinima: maak uw eigen animatiefilms

 Animatiefilms maken met behulp van de pc is voor de meesten net iets te hoog gegrepen.

Animatiefilms maken met behulp van de pc is voor de meesten net iets te hoog gegrepen. Behalve als u gebruikmaakt van een filmtechniek waarbij binnen een game wordt opgenomen. Daarmee kunt u tegen geringe kosten kwalitatief goede films ontwikkelen.

©CIDimport

Machinima is het sleutelwoord

Hebt u altijd eens een echte film willen maken? Vindt u het leuk om een script te bedenken? Of neemt u liever achter de bedieningsknoppen van licht en geluid plaats? In werkelijkheid zijn deze voorbeelden voor weinig mensen weggelegd, maar met behulp van machinima benadert u uw droombaan heel dicht. Machinima is een combinatie van verschillende elementen. Het bestaat namelijk uit film, game en animatie. Als u deze drie elementen op een creatieve manier samenvoegt, ontstaat er een hoogwaardige animatiefilm met een interessante verhaallijn. Hierbij bent u als gamer de regisseur en beïnvloedt u de personages uit het videospel letterlijk door ze te besturen. In het eindresultaat zijn de personages als acteurs te zien. Tegelijkertijd bent u de cameraman, omdat u bepaalt wat er op het computerscherm gebeurt. Ook deze beelden ziet u terug in het eindresultaat. Maar voordat u de film opneemt, bedenkt u natuurlijk eerst een leuke verhaallijn. Net zoals in een echte film zorgt u daarna pas voor het beeldmateriaal, waarna u de film voorziet van special effects, stemmen en geluiden. Voorbeelden van games die vaak voor machinimafilms worden gebruikt zijn: Grand Theft Auto, Call of Duty, World of Warcraft, The Sims en Second Life.

Hoe werkt het?

 Nadat u een verhaallijn hebt bedacht, speelt u de game volgens een script. Hierbij neemt u het beeld tegelijkertijd op met een programma als Fraps, maar daarover later meer. Vaak vervullen meerdere spelers in een multiplayergame een verschillende rol. Met drie personen draait u al gemakkelijk verschillende scenario's in elkaar. Een voorbeeld: persoon 1 berooft een bank, persoon 2 is baliemedewerker van die bank en persoon 3 neemt een goede positie in waardoor alles goed in beeld verschijnt. Deze laatste persoon laat dan ook de opnamesoftware met de game draaien om het beeld op te nemen. Maar ook met meer dan drie personen worden er veel films gemaakt gebaseerd op gamebeelden, waarbij er altijd een persoon als cameraman dient. In principe wordt voornamelijk deze opname gebruikt als basis voor de film. U voegt eventueel in de nabewerking gemakkelijk stemmen toe, waardoor er een echte dialoog ontstaat. Sommige filmmakers kiezen ervoor om tijdens een game stemmen op te nemen via headsets.

 

 Niet alleen in games

Bovenstaande omschrijving is de meest eenvoudige manier om een machinimafilm te maken en daarnaast biedt het veel voordelen. Zo zijn er geen dure software, camera's en decors voor nodig. Na het bedenken van een eenvoudige verhaallijn kunt u direct aan de slag. Maar ook als u geen mensen hebt gevonden die u willen helpen met een scène in een multiplayergame hoeft u niet direct de handdoek in de ring te gooien. Zo is Second Life uitermate geschikt voor het individueel maken van machinimafilms, waarmee u de werkelijkheid heel dicht benadert. U bouwt bijvoorbeeld een decor dat als filmlocatie dient en selecteert goede acteurs. Andere personen die helpen zijn: visagisten, cameramannen en een cast. Eigenlijk klopt het niet helemaal dat u in Second Life individueel werkt aan een film. Diverse onbekende mensen in deze virtuele wereld helpen u namelijk vrijwillig.

Fraps

Als u een spannend verhaal en een script hebt bedacht, begint u aan het echte werk. Voor het spelen van mooie 3D-games hebt u een computer nodig met een goede videokaart die DirectX ondersteunt. Daarnaast dient u naast de game ook te beschikken over specifieke software die de beelden opneemt. Een goed programma dat voor dit doel veel wordt gebruikt is Fraps. U downloadt een proefversie vanaf www.fraps.com. Sommige games bevatten overigens een geïntegreerde optie om beelden op te nemen, zoals The Sims 2. Meestal bent u echter aangewezen op externe software. De proefversie van Fraps heeft een aantal beperkingen. Zo kunt u bijvoorbeeld slechts dertig seconden achtereen opnemen en bevat het beeld een watermerk. Om het programma eens te proberen voldoet het echter prima. Mocht het programma u goed bevallen, dan schaft u voor 37 dollar de volledige versie aan.

Een kind kan de fraps doen

De interface van het programma is erg simpel, maar wel overzichtelijk. Naast filmen maakt u ook gemakkelijk screenshots en toont Fraps het aantal frames per seconde van elke game. Voor het filmgedeelte gaat u naar tabblad Movies. Via de blauwe knop Change geeft u aan waar de opname wordt opgeslagen en bij Video Capture Hotkey ziet u een sneltoets staan die wordt gebruikt om de opname te starten. Standaard staat hier F9, maar dat past u indien gewenst eenvoudig aan. Verder hebt u de keuze om het beeld Half-size of Full-size op te nemen. Als u eerstgenoemde optie kiest, dan slaat Fraps de video op in een kwart van het aantal pixels waarin u de game speelt. Met Fullsize benut u het volledige aantal beeldpunten met een maximum van 2560 x 1600. Daarnaast hebt u de keuze om ook het geluid van de game op te nemen via Record Sound en bepaalt u aan de rechterkant het aantal frames per seconde. Nuttig is ten slotte de mogelijkheid om de weergave van de muisaanwijzer in de video weg te laten via de functie No cursor.

Opnemen

Opnemen is nu een simpel karweitje. U start Fraps op uw pc en daarna een game. U ziet linksboven een gele teller meelopen. Dit getal betekent het aantal frames per seconde. Als u de juiste passage in de game hebt bereikt, drukt u op de sneltoets die u in Fraps bij Video Capture Hotkey hebt aangegeven. De teller wordt vervolgens rood. Klaar met opnemen? Druk dan weer dezelfde sneltoets in om de opname af te breken. De software plaatst de gamescène als avibestand op uw harde schijf. Dit formaat speelt u met de juiste codecs eenvoudig af in Windows Media Player. Omdat er niet genoeg tijd is om tijdens het spel avi-bestanden te comprimeren, zijn ze nogal groot in omvang. Reserveer daarom voldoende hardeschijfruimte, want een opname van enkele minuten neemt al gauw een aantal gigabyte in beslag. Na de opname zet u de video overigens eenvoudig om in een compressieformaat met een programma als het gratis VirtualDub.

Gameconsoles

Indien u videospelletjes wilt opnemen van gameconsoles zoals Xbox 360 en Playstation 3, gebruikt u bijvoorbeeld een harddiskrecorder met PAL 60-ondersteuning. Vervolgens zet u de filmpjes over op uw computer. Verder zijn er handige producten om goede opnames te maken, zoals Dazzle Video Creator Platinum of Pinnacle Studio MovieBoard (www.pinnaclesys.com). Sommige games op de Playstation 3 hebben overigens een geïntegreerde functie om beelden vast te leggen, al zijn deze wel op één hand te tellen. Hebt u voldoende materiaal opgenomen, dan monteert u de machinima met een normaal videobewerkingsprogramma. Met Adobe Premiere Elements (www.adobe.com/nl/products/premiereel) beschikt u voor 99 euro over een goed programma met meer dan voldoende mogelijkheden. Een andere mogelijkheid is Pinnacle Studio 14 HD(www.pinnaclesys.com), dat u kunt downloaden voor 59 euro. Beide programma's hebben een simpele interface en bevatten desondanks veel opties voor videobewerking. Geeft u liever geen geld uit? Het gratis Windows Movie Maker (download.live.com/moviemaker) bevat voldoende mogelijkheden om uw machinima te monteren.

Machinimawebsites

Wanneer de machinima helemaal af is, wordt het tijd om uw videokunsten aan anderen te vertonen. Als u een groot en breed publiek wilt bereiken, ligt de videodienst YouTube voor de hand. Via uw account zet u de video gemakkelijk online. Indien u de machinima wilt tonen aan andere liefhebbers van de filmtechniek, is www.machinima.com de website waar u moet zijn. Hier ontmoeten machinimakers uit de hele wereld elkaar om video's te delen.Handig als u goede tips wilt ontvangen. Bezoekers van de website beoordelen namelijk elkaars werk. Sommige leden van de website ontwikkelen complete series met een verhaallijn. Ze uploaden bijvoorbeeld elke week een aflevering en hopen op deze manier een vaste groep kijkers te binden.

U plaatst zelf een machinima op de website via de knop Upload rechtsboven. U geeft hierbij een titel en een korte beschrijving, zodat iedereen snapt waar het over gaat. De website ondersteunt avi-, mov-, en wmv-bestanden. Naast veel filmpjes vindt u allerlei artikelen over de meest uiteenlopende onderwerpen binnen de filmtechniek. Ook leest u veel interviews met bekende leden van machinima.com. Als u een vraag wilt stellen, kunt u terecht in het forum. Dankzij de zeer actieve community bent u ervan verzekerd dat u snel antwoord krijgt. Tevens kunnen ook gevorderde filmmakers terecht op deze website, omdat er regelmatig wedstrijden worden georganiseerd. Hiermee kunt u zelfs behoorlijke prijzen winnen! Het is ook goed om inspiratie op te doen door naar video's van hooggewaardeerde gebruikers te kijken. Zo zijn de machinima's met als titel Red vs Blue van het Rooster Teeth team ontzettend populair. De makers hebben een eigen website, die u bereikt via www.redvsblue.com.

U vindt hier naast veel videomateriaal de nodige nuttige tips. Dit team is zelfs zo bekend dat het de series die het maakt uitbrengt op dvd. Inmiddels heeft het Rooster Teeth team al meer dan honderd afleveringen gemaakt, waarmee het een schoolvoorbeeld vormt voor iedere machinimaleerling

Dit artikel komt uit Computer Idee nummer 21, jaargang 2009.

▼ Volgende artikel
Nieuwe Xbox moet vanaf dag één Epic Game Store-toegang bieden
© Reshift Digital
Huis

Nieuwe Xbox moet vanaf dag één Epic Game Store-toegang bieden

De aankomende nieuwe Xbox-machine van Microsoft geeft wat Epic Games betreft vanaf de dag van release meteen toegang tot de digitale pc-winkel Epic Games Store.

Dat meldde Epic Games Store-hoofd Steve Allison aan Game File. Daarmee lijkt hij zo goed als te bevestigen dat de Epic Games Store toegankelijk wordt op de aankomende nieuwe Xbox, die volgens eerdere berichten meer richting een pc neigt in een consolejasje.

"We zijn zeker van plan om op de nieuwe Xbox-hardware aanwezig te zijn, aangezien ze ons vertellen dat ze dat verwelkomen - tenzij hun beleid gaat veranderen. We gaan er vanaf dag één bij zijn."

De nieuwe Xbox is in feite een pc

Microsoft bevestigde eerder al dat de volgende Xbox veel eigenschappen zal delen met pc's. Zo zouden er meerdere gamewinkels op beschikbaar komen naast de Xbox Store zelf - net zoals de vorig jaar uitgekomen ROG Xbox Ally dus. Daarmee is ook de hoop ontstaan dat er op het apparaat pc-winkels van andere partijen, zoals Steam en de Epic Games Store, beschikbaar komen. Uit bovenstaande quote blijkt dus dat Epic Games dat in ieder geval wel ziet zitten.

Naast digitale winkels van derde partijen is het aannemelijk dat ook de Xbox Store zelf aanwezig is op het apparaat. Het zou de keuze via welke winkel games gekocht worden dus bij de consument zelf leggen. Voor zover bekend is Microsoft ook bezig met een manier om Xbox Series- en Xbox One-games speelbaar te krijgen op de nieuwe Xbox via backward compatibility.

Begin dit jaar kwamen er geruchten naar buiten dat de nieuwe Xbox-interface zou draaien op de Full Screen Experience van de Xbox pc-app, dat onderdeel uitmaakt van Windows. De volgende Xbox zou volgens geruchten draaien op de AMD Magnus APU, die CPU en GPU in één chip combineert.

Eerder deze week hintte AMD al naar de mogelijkheid dat de nieuwe Xbox in 2027 uitkomt. Officieel heeft Microsoft op moment van schrijven de nieuwe machine nog niet onthuld, en er is dus ook geen releasedatum bekend.

Nieuw op ID: het complete plaatje

Misschien valt het je op dat er vanaf nu ook berichten over games, films en series op onze site verschijnen. Dat is een bewuste stap. Wij geloven dat technologie niet stopt bij hardware; het gaat uiteindelijk om wat je ermee beleeft. Daarom combineren we onze expertise in tech nu met het laatste nieuws over entertainment. Dat doen we met de gezichten die mensen kennen van Power Unlimited, dé experts op het gebied van gaming en streaming. Zo helpen we je niet alleen aan de beste tv, smartphone of laptop, maar vertellen we je ook direct wat je erop moet kijken of spelen. Je vindt hier dus voortaan de ideale mix van hardware én content.

▼ Volgende artikel
Maak een lichtgewicht Windows met Tiny11 Builder
© ID.nl
Huis

Maak een lichtgewicht Windows met Tiny11 Builder

Windows is een veelzijdig besturingssysteem, maar compact en gestroomlijnd kun je het niet noemen. Bovendien lijkt elke nieuwe versie er weer extra functies en onderdelen bij te krijgen. Kan het niet wat compacter? Met de juiste hulpmiddelen draai je hier je hand niet voor om: alles voor een lichtgewicht Windows 11.

Wat gaan we doen?

Dit artikel bestaat uit twee delen. In het eerste deel gaan we aan de slag met het gratis Tiny11 Builder. Hiermee maak je een compacte Windows-versie, die je vervolgens kunt installeren. Wil je liever je bestaande Windows 11 compacter maken en Windows niet opnieuw installeren? Daarover lees je in het tweede deel, waarbij we de hulp inroepen van het programma CrapFixer. 

Lees ook: De verborgen parels van Windows 11: deze apps moet je hebben

Aan de slag met Tiny 11

Tiny11 bestaat uit een set hulpmiddelen waarmee je Windows 11 op dieet zet en zorgt voor een lichtgewicht versie van het besturingssysteem. Het werkt grotendeels met scripts die specifieke onderdelen uit de software verwijderen. Resultaat is een compacte versie van Windows die je op de computer kunt installeren. Tiny11 is beschikbaar in twee varianten. De eerste – Tiny11 Maker – is de standaardversie die Windows flink afslankt, maar waarbij je de mogelijkheid houdt om gangbare functies alsnog toe te voegen. Denk aan talen, updates en Windows-onderdelen die je wél graag gebruikt. De tweede variant – Tiny11 Core Maker – pakt het rigoureuzer aan: deze versie stript Windows tot een minimum. Je kunt de eerdergenoemde functies niet meer toevoegen. Volgens de makers leent zo'n ultraslanke Windows-versie zich voor testdoeleinden en is de versie bijvoorbeeld ideaal om in een virtuele machine te gebruiken. Voor dagelijks gebruik is zo'n Windows-versie niet bruikbaar.

Je vindt Tiny11 Builder via GitHub.

Het voorwerk

Om te beginnen, zorg je voor de meest recente versie van Windows 11. Op het moment van schrijven is dat Windows 11 25H2. Je haalt deze versie binnen via https://www.microsoft.com/nl-nl/software-download/windows11. Kies voor het iso-bestand. Die vind je onder Download Windows 11-schijfkopiebestand (ISO) voor x64-apparaten. In het menu selecteer je Windows 11 (multi-versie ISO-bestand voor x64-apparaten) en klik je op Download nu. Wanneer hierom wordt gevraagd, kies je de gewenste taal. Sla het iso-bestand op in een aparte map, die je bijvoorbeeld Windows 11 Compact noemt. Vervolgens haal je de nieuwste versie van Tiny11 op via de eerdergenoemde website. Je vindt het installatiebestand boven aan de pagina. Klik op de knop Code en kies Download ZIP. Pak het zip-bestand uit en plaats het bestand Tiny11maker.ps1 op een eenvoudige locatie, bijvoorbeeld in de root op de C:\-schijf. Je beschikt nu over alles om van start te gaan.

Download de meest recente iso van Microsofts website.

Koppelen

Keer terug naar de map waarin je het iso-bestand hebt opgeslagen. Klik met de rechtermuisknop op het bestand en kies voor Koppelen. Hiermee koppel je de Windows-installatiebestanden aan een virtuele schijf, zodat Tiny11 ermee kan werken. Links in het venster van Verkenner verschijnt de schijf, bijvoorbeeld F:. Als je erop klikt, toont de Verkenner de Windows-installatiebestanden. Onthoud welke schijfletter wordt gebruikt: dit heb je later nodig.

Tiny11 bestaat uit een script dat je aanroept via PowerShell. PowerShell is het scripting-onderdeel van Windows. Open het Startmenu en typ PowerShell. Klik met de rechtermuisknop op Windows PowerShell en kies Als administrator uitvoeren. Een nieuw venster opent. Typ op de opdrachtregel: Set-ExecutionPolicy Bypass -Scope Process. Druk op Enter. Vervolgens typ je de opdracht om Tiny11 Maker te starten: C:\LOCATIE\tiny11maker.ps1 -ISO <LETTER> -SCRATCH <LETTER>. Neem de opdracht letterlijk over, maar vervang LOCATIE door de locatie waar je het Tiny11-script hebt bewaard. Vervang achter -ISO de <LETTER> door de schijfletter van het iso-bestand van Windows, bijvoorbeeld F. Vervang achter -SCRATCH de <LETTER> door de schijfletter waarmee Tiny11 met de bestanden mag werken en opslaan, bijvoorbeeld C. De opdracht kan er dus zo uitzien: C:\tiny11maker.ps1 -ISO F -SCRATCH C.

Je voert het script van Tiny11 uit via de PowerShell-opdrachtregel.

Welke versie

Het iso-bestand van Windows bevat de bestanden voor verschillende Windows-edities, zoals Windows 11 Home en Windows 11 Pro. Tiny11 vraagt welke Windows-versie je wilt afslanken. Elke editie heeft een eigen nummer: typ het nummer van de gewenste editie en druk op Enter. Het grootste deel van het werk zit erop. Kies wel een Windows-versie waarvoor je over een geldige licentie beschikt.

Kies de gewenste versie van Windows 11.

Installeren maar

Tiny11 heeft een nieuwe iso met Windows-installatiebestanden gemaakt. Het bestand heet Tiny11.iso. Met behulp van deze iso en een usb-stick kun je vervolgens een schone installatie van het afgeslankte Windows uitvoeren. Je kunt een opstartbare usb-stick op verschillende manieren maken, waaronder met Rufus. Ga naar https://rufus.ie/nl/ en haal de nieuwste versie binnen. Start de app en wijs bij Apparaat de usb-stick aan. Je hebt een stick met een minimale capaciteit van 8 GB nodig. Bij Opstartselectie kies je Schijf of ISO-image en klik je op Selecteren. Wijs het zojuist gemaakte iso-bestand van Tiny11 aan. Klik tot slot op Starten. Om de afgeslankte versie van Windows op een computer te installeren, start je deze op met de usb-stick. Doorloop de stappen van de installatiewizard, zoals je ook zou doen bij een gangbare installatie. Het resultaat: een afgeslankte Windows-versie.

Met Rufus maak je betrekkelijk eenvoudig een opstartbare usb-stick.

Handig voor Rufus:

USB-sticks in allerlei formaten
Opstartvolgorde

Probeer je de computer op te starten met de usb-stick en lukt het niet? Controleer in de BIOS-instellingen van de computer of de computer daadwerkelijk opstart vanaf de usb-stick. Open de BIOS-instellingen (vaak door het indrukken van de Delete- of F1-toets tijdens het opstarten) en zoek naar een optie die gelijk is aan Boot Order. Zorg dat de usb-stick eerst wordt gebruikt tijdens het opstarten.

Weer opbouwen

Prettig aan de compacte versie van Windows is de mogelijkheid om naderhand de onderdelen toe te voegen die je wel degelijk gebruikt. Heb je gekozen voor Tiny11 Maker (en niet voor Tiny11 Core), dan is dit mogelijk. Open het Startmenu, typ Onderdelen en kies Windows-onderdelen in- of uitschakelen. Plaats vinkjes naast de componenten die je wilt gebruiken. Daarnaast vind je een deel van de standaard-apps via de Microsoft Store: open het Startmenu, typ Store en kies Microsoft Store. Kies Apps en ga op zoek naar de apps die je alsnog wilt gebruiken, bijvoorbeeld Outlook.

Achteraf weer zaken toevoegen.

Tiny11 Core

Heb je de smaak te pakken en wil je een nog compactere Windows-versie? Dan kun je Tiny11 Core overwegen. Deze vind je op dezelfde pagina als het andere Tiny11-script. De resulterende Windows-versie ontbeert alle onderdelen die ook door Tiny11 Maker worden verwijderd, maar haalt ook weg: Windows Component Store, Windows Defender, Windows Update en WinRE. Vooral Windows Update is een onderdeel dat je niet graag kwijt wilt, tenzij je de Windows-versie tijdelijk wilt gebruiken om bijvoorbeeld iets te proberen, en daarbij Windows in een virtuele machine installeert. Met Tiny11 Core een Windows-installatie maken voor dagelijks gebruik, is niet aan te raden. 

Veiligheid voor alles

Wil je een reeds geïnstalleerde versie van Windows compact maken, zorg dan altijd vooraf voor een goede back-up van je bestanden en andere belangrijke gegevens. Gaat er onverhoopt iets mis bij het afslanken van Windows, dan kun je terugvallen op de reservekopie. Je kunt gebruikmaken van het ingebouwde programma van Windows: open het Startmenu, typ Back-up en kies Windows Back-up.

Bestaande Windows afslanken

Heb je al een bestaande Windows-versie draaien en geen behoefte om een nieuwe installatie van een afgeslankte versie uit te voeren? Met een ander programma – CrapFixer – kun je een bestaande Windows-computer uitkleden en hoef je geen schone installatie uit te voeren. Je mag het programma gratis gebruiken. De nieuwste versie vind je op https://github.com/builtbybel/CrapFixer/releases. Pak het zip-bestand uit en dubbelklik op CrapFixer.exe om het programma te starten. Je hoeft het niet te installeren.

CrapFixer is opgebouwd uit drie hoofdonderdelen: Fixer, Restore en Tools. Kies Fixer. Dit onderdeel bestaat uit twee tabbladen: Windows en Applications. Op de tab Windows vind je aan de linkerzijde de collectie met 'opties' die je via CrapFixer kunt uitschakelen als je er geen behoefte aan hebt. De opties zijn onderverdeeld in verschillende categorieën, zoals Gaming, Privacy en System. Klik eerst op Analyze. CrapFixer scant het systeem en geeft aan wat het aan overbodige troep (zoals bloatware) aantreft. In het venster rechts lees je de aanbevelingen. CrapFixer geeft aan of het onderdeel momenteel wordt uitgevoerd, wat de geadviseerde instelling is en of die al is toegepast. Roodgemarkeerde items vragen extra aandacht, bijvoorbeeld als het gaat om de eerdergenoemde bloatware.

Met CrapFixer neem je een bestaande installatie onder handen.

Selecteren maar

Nu komt het leuke werk: bepalen van welke onderdelen je afscheid neemt. Gebruik de lijst aan de linkerkant van het venster om de onderdelen te selecteren. Ben je het eens met de standaardselectie van CrapFixer voor een volledig onderdeel, dan vink je de hoofdcategorie aan. Om bijvoorbeeld alle advertenties uit te zetten, plaats je een vinkje bij Ads. Wil je niet alle wijzigingen toepassen, dan vink je ze individueel aan. Weet je niet zeker wat een onderdeel inhoudt? Klik erop met de rechtermuisknop en kies Help (of druk op de F1-toets): een compacte toelichting verschijnt. Ben je tevreden over de selectie? Uitvoeren maar. Klik op de knop Run Fixer, die je rechtsonder in het venster vindt. 

Meer met plug-ins

CrapFixer ondersteunt plug-ins, waarmee je nog meer onderdelen van Windows 11 kunt afslanken. Klik op Tools en kies Plugins. Rechts vind je een lijst met beschikbare plug-ins. Klik op een plug-in om de beschrijving ervan te lezen boven in het venster. Spreekt die je aan, klik dan op Install. Zodra je CrapFixer weer draait, wordt deze plug-in meegenomen.

Neem apps mee

Werp ook een blik op de tab Applications, eveneens beschikbaar via het onderdeel Fixer. Hier lees je voornamelijk welke apps je kunt uitschakelen. Denk aan apps zoals Bing Nieuws en Weer, Copilot en andere ingebakken programma's zoals Telefoonkoppeling. Wil je deze allemaal verwijderen? Klik op Select all (linksonder in het venster). In plaats daarvan kun je ze ook selectief aanvinken.

Kom je later terug op een bepaalde selectie, dan kun je de situatie ook terugdraaien en de instellingen herstellen. Klik links op Restore. In het rechtervenster lees je wat er is teruggedraaid.

Welke standaard-apps wil je liever niet zien?

Handmatig te werk

Ondanks alle welkome hulp van buitenaf, kun je zelf ook een aantal stappen nemen om Windows meer lichtgewicht te maken. Voorkom allereerst dat er onnodige programma's tijdens de systeemstart worden geladen. Open de Windows-instellingen (Windows-toets+I) en kies Apps / Opstarten. Een overzicht van opstart-apps verschijnt. Zet de schuif op Uit bij de apps die je niet wilt laden. Verwijder ook de apps die nog aanwezig zijn, maar je niet meer gebruikt. Kies Apps / Geïnstalleerde apps. Zoek de app die je wilt verwijderen, klik op Meer opties (herkenbaar aan de drie puntjes) en kies Verwijderen.

Je kunt ook zelf een groot deel van de Windows-onderdelen in- en uitschakelen vanuit de standaardgebruikersomgeving. Open het Startmenu en typ Onderdelen. Klik op Windows-onderdelen in- of uitschakelen. Wil je een volledige categorie uitschakelen, verwijder dan het vinkje bij de hoofdcategorie. Wil je losse onderdelen uitschakelen, dan klap je de hoofdcategorie open en verwijder je de vinkjes bij de ongewenste onderdelen. Plaats de muis op een onderdeel om een compacte beschrijving van het onderdeel te zien. Bij twijfel: schakel het onderdeel niet uit.

Wees kritisch bij het toestaan van opstart-apps.
Groepsbeleid

Ben je een gevorderde gebruiker en beschik je over Windows 11 Pro? Dan kun je ook het onderdeel Groepsbeleid slim gebruiken om Windows compact te maken. Open het venster Uitvoeren (Windows-toets+R) en typ Gpedit.msc. Vooral onder Computerconfiguratie / Beheersjablonen / Alle instellingen kun je flink wat opties aanpassen. Een interessante instelling is Standaardpakketten Microsoft Store uit het systeem verwijderen. Kies Ingeschakeld en zet aan de linkerzijde van het venster vinkjes bij de apps die je niet wilt gebruiken. Neem ook de rest van de categorie Windows-onderdelen door en zoek naar de standaardprogramma's (bijvoorbeeld Windows Agenda). Vaak kun je die individueel uitschakelen (bijvoorbeeld via Windows Agenda uitschakelen).

Voor Pro's: het ingebouwde groepsbeleid gebruiken.

💻 Nieuwe laptop nodig? Kijk en vergelijk op Kieskeurig.nl