Verstuurt u uw Word-documenten nog als bij­lage bij een e-mail? Dat is echt uit de tijd. Tegenwoordig zet u bestanden online en werkt u er met meerdere mensen aan. Inderdaad, in de cloud! Wij zetten de ontwikke­­ling van online werken voor u op een rij. 

©CIDimport

Wat is cloud-computing?

Laten we dicht bij huis beginnen. Veel van onze lezers hebben thuis meer dan één computer. Deze pc’s zijn vaak met elkaar verbonden via een netwerk. U kunt op een van uw pc’s een bestand maken (denk aan een document in Word, een spreadsheet in Excel of een presentatie in PowerPoint) en dat via het netwerk kopiëren naar een andere computer of laptop.

U kunt dat ene bestand ook op een computer zetten en vanuit een andere computer benaderen via het netwerk; dan hoeft u slechts één exemplaar te bewaren. De laatste tijd is de nas in opmars. Dat is een centrale server (zeg maar: een enorme harde schijf), waar al uw bestanden op staan en waar u vanaf al uw computers toegang toe hebt. Dat is vooral handig voor grote bestanden als muziek, foto’s en films, want dan hoeven uw computers en laptops geen grote schijven te hebben. Maar zodra u de deur uit gaat, kunt u daar niet bij...

Google Documenten

De volgende stap is, dat uw bestanden op internet staan. Dat is het geval met Google Documenten. Hiermee maakt u uw document helemaal op internet en hebt u geen aparte tekstverwerker op uw pc meer nodig. Want het programma om het document te bewerken staat ook op internet.

U typt uw document dan in uw browser. Een voordeel is dat u er overal bij kunt, bijvoorbeeld als u op vakantie of op zakenreis bent. Ook kunt u andere mensen toegang geven tot deze documenten, zodat zij ze kunnen lezen en (als u hun toegang geeft) bewerken. Nog een voordeel is, dat deze dienst helemaal gratis is. Een nadeel is, in ieder geval voorlopig, dat u met Google Documenten niet zoveel mogelijkheden hebt om uw bestanden te bewerken. Het programma dat u via de browser krijgt, is een stuk eenvoudiger van opzet. Wilt u bijvoorbeeld een formule met een functie in een spreadsheet invoeren, dan moet u weten hoe die in het Engels heet. U kunt uw spreadsheet wel maken in de volledige versie van Excel en dan uploaden, maar dan moet u die op uw pc hebben staan.

Office 365 zelf proberen

Inmiddels is de testversie definitief geworden en is Office 365 officieel vrijgegeven. Wilt u kennismaken met Office 365? Vraag dan een gratis proefabonnement aan op: www.microsoft.com/nl-nl/office365/online-software.aspx.U kiest de versie voor kleine bedrijven (maximaal 25 werknemers) of die voor grote ondernemingen. Als particulier kunt u ook meedoen, doe dan gewoon alsof u kleine ondernemer bent. Na het invullen van wat gegevens krijgt u een Microsoft Online Services ID en kiest u zelf een wachtwoord.U kunt vrijblijvend de mogelijk-heden verkennen. Binnen 30 dagen moet u beslissen of u dit gratis proefabonnement wilt vervangen door een betaald abonnement.

Word en Excel als web-apps

Sinds vorig jaar is er Microsoft Office 2010 en daarmee kunt u uw bestanden online opslaan, delen met anderen en hun toegang geven. U hebt hiervoor een Windows Live ID nodig, waarvoor u zich kosteloos moet registreren (of SharePoint als u zakelijke gebruiker bent). Daarna hebt u 25GB gratis ruimte voor uw bestanden. U kunt uw bestanden opslaan vanuit het programma Word (of Excel of PowerPoint) dat op uw pc moet staan en dan via Bestand, Opslaan en verzenden kiezen voor Opslaan naar web. U slaat ze dan op in SkyDrive, onder Persoonlijke mappen of Gedeelde mappen.

Aan een bestand dat u online hebt opgeslagen, kunt u vanaf een computer overal ter wereld verder werken. Dat gaat via uw account op Windows Live Spaces. Als Word of Excel op die computer staat, kunt u het daarmee bewerken (of met OpenOffice, dat kan ook).

Maar nieuw in Office 2010 is, dat u ook de webversie kunt gebruiken van Word, Excel, PowerPoint en OneNote. Dat zijn hun zogeheten webapplicaties, kortweg de web-apps. Deze werken helemaal via internet. U kunt inloggen op Live en dan meteen in de Word web-app een stukje tikken. Word of Excel hoeft dus niet meer op uw pc te staan, u kunt louter via de web-app werken. Alles heeft echter zijn prijs: deze webversies zijn helaas behoorlijk beperkt in hun mogelijkheden. Ze hebben slechts twee à drie tabbladen in het lint terwijl de volledige versie een stuk of zeven tabbladen heeft. Het is duidelijk dat dit Microsofts antwoord is op Google Documenten.

Google Cloud Connect

Google heeft ook niet stilgezeten en heeft het (beperkte) Google Documenten uitgebreid, als reactie op het online opslaan van Microsoft met SkyDrive). Daarnaast is er sinds 1 april 2011 Google Cloud Connect. Hiermee kunt u de bestanden die u maakt in Office (2003, 2007 of 2010) opslaan, delen en samen bewerken. U hebt er alleen een Google Apps-account voor nodig. Google voegt een eigen werkbalk aan het lint toe (dit is een gratis plugin), terwijl u werkt met de complete versie van uw Word, Excel of PowerPoint − die op uw computer moeten staan, dat dan weer wel.

Met Google Cloud Connect voor Microsoft Office kunt u in Office een bestand met meerdere mensen tegelijk bewerken. U kunt Word-, Powerpoint- en Excel-bestanden delen en met uw collega’s op hetzelfde moment bewerken. Google Cloud Connect lijkt het beste van twee werelden: gebruikers kunnen in de Office-interface werken met alle functionaliteit en tegelijk Google Documenten gebruiken. Maar Microsoft haast zich om de werking hiervan af te kraken; smul mee op www.whymicrosoft.com.

Microsoft Office 365

Microsoft is weer aan zet en heeft Office 365 uitgebracht. Daarmee kunt u online documenten delen met de web-apps van Microsoft Office, die we zojuist al noemden. Maar nu komt volgens Microsoft “de volgende generatie communicatie- en samenwerkingsservices” eraan: u krijgt overal ook toegang tot e-mail, agenda en contactpersonen. En dat niet alleen op desktopcomputers en laptops, maar ook op andere mobiele apparaten, terwijl u tevens wordt beschermd tegen virussen en spam.

Wij zijn voor u op verkenning gegaan. De plek waar u documenten en grote bestanden kunt opslaan, heet in Office 365 een Teamsite. Net als via Office 2010 kunt u documenten weergeven en bewerken in een browser, met de web-apps van Office of (als u klikt op bijvoorbeeld Openen in Excel) in de volledige programma’s van het Office-pakket als u die op uw desktopcomputer hebt. Voor uw e-mail en agenda staat u in Office 365 een heuse versie van Outlook ter beschikking.

Er zit een kant-en-klaar sjabloon ingebakken, waarmee u in een paar stappen een website inricht. En met het onderdeel Lync kunt u snel communiceren via chatberichten, audio- en videogesprekken of online ver-gaderingen houden. Voor zover wij het kunnen bekijken is Office 365 de uitbreiding van de web-apps.

Waar gaat het naartoe?

In de toekomst staat het programma Word niet meer op uw computer, maar volledig op internet en kunt u – waar u ook bent – daarmee werken. De gedachte achter cloud-computing is dat al uw programma’s op uw eigen plekje op internet staan en dat u er overal ter wereld mee kunt werken. Daardoor kunnen we toe met vrij lichte en simpele computers en laptops (niet groter dan iPads), omdat die geen harde schijf meer nodig hebben. Alles gebeurt immers via de browser.

Deze toekomstmuziek ligt niet eens zo ver meer weg. Zo heeft Microsoft Windows Azure gelanceerd. Daarmee verplaatst u programma’s naar de cloud. U maakt als het ware een virtuele kopie van uw vaste schijf, slaat die kopie in de cloud op en dan kunt u uw programma’s gebruiken, waar u ook bent en op elke computer. Wat dat betreft geldt (om maar in stijl te blijven): the sky is the limit.

Anders gratis online samenwerken

Als we online willen samenwerken, zijn er dan andere mogelijkheden? Ja, wij vermelden hier TeamViewer en LogMeIn. Met TeamViewer geeft u een aantal mensen toegang tot bestanden op een computer bij u thuis. Degenen die uw bestanden mogen bekijken en bewerken, installeren het programma TeamViewer, dat ze ophalen van www.teamviewer.com/nl. Dit is een gebruiksvriendelijk (en Nederlandstalig!) programma. U geeft als beheerder aan of de bestanden alleen-lezen zijn of dat ze bewerkt mogen worden, geeft collega’s of vrienden uw toegangsnummer en wachtwoord en ze kunnen met die bestanden aan de slag. Ze krijgen het bureaublad van uw computer op hun eigen beeldscherm te zien. Er wordt niets op internet opgeslagen, iedereen werkt vanuit huis op uw computer, die dus in feite als een server dienst doet. Uw computer moet hiervoor wel dag en nacht aan staan.

Hoe werkt het? Een voorbeeld

 Een paar nummers geleden stond er een spreadsheet in Computer Idee, waarmee u een Toto voor de Tour de France kunt bijhouden. Op dit moment is het zo dat iedereen die daaraan meedoet, de favoriete top-tien van zijn renners moet opsturen. De traditionele manier is: iedereen stuurt zijn lijstje naar u op en u tikt alles over in de spreadsheet. Als u Office web-apps gebruikt of Google Documenten, werkt het makkelijker. U zet de spreadsheet online, geeft de deelnemers toegang en iedereen vult zelf zijn favoriete top-tien in. Dit werk bijvoorbeeld ook goed bij roosters voor verenigingen. Veel eenvoudiger!  LogMeIn is handig als u grote bestanden wilt versturen vanaf uw computer thuis. U stuurt degenen voor wie het bestand is een e-mail met een link, zij klikken daarop en ze downloaden het bestand rechtstreeks. Uw e-mailprogramma´s worden zo niet met enorme bestanden belast. U houdt volledig controle over het beheer: u nodigt zelf de mensen uit die toegang krijgen en u kunt het bestand voor een beperkte periode beschikbaar stellen. Ook kunt u met LogMeIn vanaf elke locatie contact maken met uw computer thuis. U ziet dan bijvoorbeeld op uw laptop in Los Angeles het bureaublad van uw eigen computer en u kunt gewoon bij al uw bestanden. Erg handig, als u net dat ene bestand niet bij u hebt.

Dit artikel komt uit Computer Idee nummer 17, jaargang 2011.

Onderweg telt soms iedere gram, zeker als je veel reist. Voor wie niet houdt van een zware rugtas heeft HP de OmniBook 7 Aero. Deze laptop weegt nog geen kilogram, maar heeft toch een processor met 8 cores in combinatie met 32 GB RAM. Dat klinkt als een uitstekend product voor wie veel onderweg is. Of dat echt zo is? Wij hebben hem getest.

Natuurlijk wist ik dat de HP OmniBook 7 Aero ongeveer een kilogram weegt, maar toch was ik positief verrast toen ik hem uit de doos haalde. De OmniBook 7 Aero is zó licht dat het bijna een stuk speelgoed lijkt. Dat is gelukkig niet het geval, want de behuizing van een aluminium-magnesium-legering zit ondanks het geringe gewicht degelijk in elkaar. Het is daardoor een laptop die je zonder zorgen in je rugtas stopt, waarna je eigenlijk niet meer merkt dat je hem bij je hebt. Mijn eigen laptop is met 1,35 kilogram ook niet bijzonder zwaar, maar toch voel ik een duidelijk verschil als ik de OmniBook 7 Aero meeneem. Fijn als je dagelijks met de trein naar kantoor of studie gaat.

©Jeroen Boer - ID.nl

Waar ik ook blij van word, is dat HP ondanks de compacte behuizing toch in een fijne verzameling aansluitingen heeft voorzien. Natuurlijk wordt de basis tegenwoordig gedekt door usb-c en daarvan krijg je er twee die allebei geschikt zijn voor zowel laden als het aansluiten van een beeldscherm. Thuis of op kantoor kun je hem dus met één kabel aansluiten op je werkplek. Maar omdat je een lichte laptop waarschijnlijk juist onderweg gebruikt, is het fijn dat HP je ook twee normale usb-poorten, een HDMI-aansluiting en een headsetaansluiting geeft. Zo kun je hem ook gewoon gebruiken op plekken waar nog een oudere monitor of beamer staat en heb je ook voor een usb-stickje geen adapter nodig. Het enige dat een klein beetje jammer is, is dat de usb-c-poorten geen usb 4 ondersteunen terwijl de gebruikte processor dat op zich wel kan.

©Jeroen Boer - ID.nl

Lekker tikken

Als je het scherm openklapt, wordt het palmgedeelte in een lichte hoek gezet zodat je fijner kunt tikken. Dat is op de OmniBook sowieso geen straf. Het toetsenbord heeft een prettige aanslag met duidelijke feedback. Prettig, zeker als je net als ik veel met teksten werkt. Het toetsenbord ziet er met zijn grijze toetsen ook overzichtelijk uit en heeft toetsverlichting in twee helderheidsstanden. Een eigenschap die wat mij betreft vooral weer onderweg als je werkt op allerlei ongunstige locaties onmisbaar is. De touchpad met geïntegreerde fysieke knop laat zich eerder omschrijven als oké. Het geheel werkt op zich goed, maar voelt wel minder premium dan het uitstekende toetsenbord.

©Jeroen Boer - ID.nl

Geen last van spiegeling

Het 13,3inch-scherm maakt gebruik van een IPS-paneel en heeft een resolutie van 2560 × 1600 pixels. Hierdoor krijg je goede inkijkhoeken en een scherp beeld. Handig voor onderweg is dat HP het paneel mat heeft afgewerkt, zodat je geen last hebt van storende lichtinval. Ook de helderheid is voor veel omstandigheden hoog genoeg. Verder is het scherm niet heel bijzonder. Zo wordt er slechts een maximale verversingssnelheid van 60 Hz ondersteund, terwijl steeds meer duurdere laptops schermen met een hogere verversingssnelheid hebben. Dat heeft misschien ook iets met de accuduur te maken, iets waarover je verderop meer leest. Boven het scherm vind je een prima webcam die ook geschikt is voor inloggen met gezichtsherkenning via Windows Hello. Prettig is dat de webcam een schuifje heeft om de lens fysiek te bedekken; zo weet je zeker dat je niet bespied wordt.

©Jeroen Boer - ID.nl

Goede prestaties

Op papier stelt de configuratie met een Ryzen AI 7 350, 32 GB RAM en een 1TB-ssd niet teleur. Misschien is 32 GB RAM een beetje overdreven voor een laptop die zich niet laat omschrijven als workstation, maar het is voor een laptop waarvan je het geheugen niet kunt uitbreiden ook weer niet heel gek. Dit is wellicht juist het moment om nog even je slag te slaan voordat laptops met veel geheugen veel duurder worden. De opslag wordt verzorgd door een ssd van 1 TB die gewoon prima presteert. Het is een M.2-ssd die je eventueel kunt vervangen als je opslag tekort komt.

De Ryzen AI 7 350 combineert vier normale met vier energiezuinige cores en heeft een npu die voldoet aan de eisen voor een Copilot+-pc. Je krijgt dus alle extra AI-functies van Windows 11. De prestaties van de chip zijn goed en de laptop scoort een mooie 7527 punten in PCMark 10. Ook de score van 1975 en 12433 punten in CineBench R23 voor respectievelijk single-core- en multi-core-prestaties zijn voor een mobiele processor uitstekend. De prestaties kennen bovendien weinig verval als je de laptop langdurig aan het werk zet. Helaas verandert de koeling dan wel in een soort stofzuiger: de laptop laat goed van zich horen als je hem wat langer aan het werk zet. Bij lichte dingen als browsen of tekstverwerken is de laptop gelukkig wel stil.

©Jeroen Boer - ID.nl

Best wel kleine accu

Wanneer een laptop zo dun en licht mogelijk is, kan het bijna niet anders dan dat er ergens concessies gedaan zijn. Dat is in het geval van deze HP overduidelijk de accu, want een accu met een capaciteit van slechts 43 Wh is tegenwoordig wel heel magertjes. Toch wist de HP me positief te verrassen, want de werktijd bij alledaagse (kantoor)werkzaamheden is met zo'n 12 uur helemaal niet zo verkeerd. Natuurlijk zijn er genoeg laptops met een veel langere accuduur (waaronder de eveneens ook superlichte ASUS ZenBook A14), maar een echte dealbreaker is de werktijd ook weer niet.

©Jeroen Boer - ID.nl

En gamen?

De Ryzen AI 7 350 heeft een geïntegreerde AMD Radeon 860M-gpu en is volgens AMD ook geschikt voor gamen. Je kunt natuurlijk niet verwachten dat een geïntegreerde gpu echt topprestaties biedt. Een score van 2571 punten in 3D mark Time Spy is in ieder geval niet heel indrukwekkend. Ik heb Shadow of the Tomb Raider geïnstalleerd, een spel waarvan ik weet dat het inmiddels goed speelbaar is op een geïntegreerde gpu. Het is een spel van alweer zeven jaar oud, maar grafisch nog altijd mooi. Om op Full HD een beetje soepel te kunnen spelen, moest ik kiezen voor de voorinstelling Lowest waarmee je zo'n 54 fps haalt. Opvallend is dat er met AI-upscaler Intel XeSS niet significant meer frames gehaald worden. Jammer, want op andere laptops heb ik goede ervaringen met zulke AI-upscalers. Het hangt natuurlijk ook een beetje van het spel af en een titel met ondersteuning voor AMD's eigen FSR presteert misschien wel wat beter. De prestaties in Shadow of the Tomb Raider geven wel een goed beeld van de mogelijkheden. Voor soepel gamen zul je wat oudere spellen met lagere kwaliteitsinstellingen of esports-titels moeten spelen. Dit klinkt misschien teleurstellend, maar voor een dunne en lichte ultrabook zijn de prestaties helemaal niet zo verkeerd. 

Conclusie

De HP OmniBook 7 Aero is al met al een heel fijne laptop en dat komt voor een groot deel door het gewicht. Je moet hem dus ook vooral overwegen als je echt een lichte laptop wilt hebben. De laptop weegt nog geen kilo, waardoor je hem altijd makkelijk meeneemt. Ondanks het lage gewicht zijn de prestaties prima en kun je comfortabel werken. Over de stevigheid hoef je je geen zorgen te maken; de aluminium-magnesiumbehuizing is lekker degelijk. Natuurlijk heeft HP wel wat concessies moeten doen om dat lage gewicht te bereiken. Zo is de accucapaciteit niet heel indrukwekkend, al overleef je met 12 uur werktijd op zich wel een werkdag. Voor hetzelfde geld kun je zeker laptops kopen waar je langer op kunt werken, maar die wegen dan ook een stuk meer dan een kilo.

Sony zou overwegen de PlayStation 6 intern uit te stellen en de console pas ergens na 2028 uit te brengen.

Dat meent MST Financial-analist David Gibson via Sandstone Insights Japan. Hoewel de PlayStation 5 al meer dan vijf jaar beschikbaar is - de console kwam eind 2020 uit - is het volgens hem onwaarschijnlijk dat Sony de PlayStation 6 binnenkort uitbrengt.

"Sony verwacht dat de levenscyclus van de PlayStation 5 wordt verlengd, en dat de PlayStation 6-release langer op zich laat wachten dan de meesten voorspellen", zo stelt Gibson. Hij verwacht dat de nieuwe console pas ergens na 2028 uitkomt - op zijn vroegst dus in 2029.

PlayStation 6 is nog niet aangekondigd

Sony zelf heeft nog geen officiële releaseperiode gegeven voor de PlayStation 6. De console is immers nog niet officieel aangekondigd, al is het logisch dat het bedrijf achter de schermen al aan een opvolger van de PlayStation 5 werkt.

Eerder gingen er al wel geruchten over een PS6-release in 2027 of 2028, maar volgens bovengenoemde analyse wordt het dus pas later. Er gaan ook geruchten dat Sony twee apparaten wil uitbrengen: een traditionele console en een hybride versie die ook als handheld gebruikt kan worden - vergelijkbaar met de Nintendo Switch dus.

Reden voor vertraging

Een van de redenen voor een vertraagde komst van PlayStation 6 kunnen de alsmaar stijgende prijzen voor geheugen zijn. Prijzen van RAM (Random Access Memory) stijgen alsmaar doordat er massaal RAM nodig is om het alsmaar populairder wordende AI werkende te houden. RAM is echter nodig in spelcomputers.

De theorie is dat bedrijven nu hun plannen voor nieuwe consoles uitstellen, omdat de prijzen voor RAM zo hoog liggen. Dat zou immers betekenen dat men ook hogere prijzen voor nieuwe consoles moet vragen, en dat zou eventueel een negatief effect op het succes van deze consoles kunnen hebben.

Valkuil van uitstel

Het intern uitstellen van de PlayStation 6 - of andere consoles - kan echter een prijzige aangelegenheid zijn voor bedrijven. Sony heeft vele miljoenen dollars in de ontwikkeling van een nieuwe console gestoken en mogelijk de technologie die in deze console zit gekozen.

Door de PlayStation 6 uit te stellen, veroudert de technologie in de console ook, en komt het bedrijf voor een lastige keuze te staan: gooit Sony de vele miljoenen aan onderzoekskosten weg om nieuwe specificaties samen te stellen, of brengt het bedrijf op een later moment een console met ietwat achterhaalde specificaties uit?