ID.nl logo
Windows 11: van stroperig naar supersnel
© ParinPIX - stock.adobe.com
Huis

Windows 11: van stroperig naar supersnel

Wie Windows 11 vanaf het prille begin gebruikt, ervaart nu misschien langere wachttijden. Logisch, want dit besturingssysteem staat alweer een kleine drie jaar op jouw pc of laptop. Het opstarten van je computer duurt bijvoorbeeld langer, veeleisende apps openen trager en webpagina’s laden langzamer. Gelukkig kun je daar eenvoudig iets aan doen. Volg deze tips en Windows 11 loopt weer als een tierelier.

In dit artikel geven we je tips om je besturingssysteem weer op het punt te krijgen dat Windows 11 weer aanvoelt als nieuw:

  • Apps uit opstartlijst halen
  • Ongebruikte apps verwijderen
  • Visuele franje uitzetten
  • Tijdelijke bestanden en softwareresten verwijderen
  • Automatisch opschonen instellen
  • Automatisch indexeren beëindigen
  • Energie-instellingen optimaliseren
  • Overbodige browser-extensies verwijderen

Werken de tips onvoldoende? Zo voer je een schone Windows 11-installatie uit

Een computer is soms net een auto. Na een grondige onderhoudsbeurt loopt alles weer gesmeerd. Gelukkig kun je in Windows 11 een heleboel zelf doen, zodat je geen professionele hulp hoeft in te schakelen. Wijzig een aantal instellingen en profiteer vervolgens van een rappe gebruikersomgeving met korte wachttijden. Doe je mee?

Herstelpunt maken

Voordat je het besturingssysteem onder handen neemt, is het verstandig om eerst even een herstelpunt aan te maken. Wie weet bevallen de wijzigingen niet of sluipt er onverhoopt een fout in het systeem. Met behulp van een herstelpunt keer je bij dergelijke (doem)scenario’s weer terug naar de oorspronkelijke situatie. Open het Startmenu en klik bovenaan in het lege zoekveld. Je typt vervolgens Een herstelpunt maken, waarna je het overeenkomstige resultaat aanklikt. Kies daarna Configureren en controleer of de optie Systeembeveiliging inschakelen is geactiveerd. Bevestig met OK. Je klikt nu onderaan op Maken om een nieuw herstelpunt te creëren. Verzin hiervoor een naam en klik nogmaals op Maken / Sluiten

Ongebruikte opstart-apps

Op vrijwel elke computer starten diverse apps vanzelf met Windows op. Vaak zijn die nuttig. Zo is het bijvoorbeeld een geruststellende gedachte dat een virusscanner voortdurend een oogje in het zeil houdt. Of misschien synchroniseer je wel automatisch bestanden met een clouddienst, zoals OneDrive, Dropbox of Google Drive. Daarentegen starten er misschien ook apps op die je eigenlijk niet of nauwelijks gebruikt. Zonde, want dergelijke toepassingen belasten de computer onnodig. Stel daarom in dat dergelijke apps niet meer op eigen houtje opstarten.

Open vanuit het Startmenu het onderdeel Instellingen. Je herkent dat aan het pictogram met een tandwiel. Navigeer naar Apps / Opstarten en neem de programmalijst door. Wil je een app uitschakelen? Klik achter deze toepassing op de blauwe schakelaar. Zet overigens alleen applicaties uit waarvan je de werking kent. In de lijst staan mogelijk ook vitale stuurprogramma’s. Die laat je beter met rust.

Bekijk kritisch welke apps er gelijktijdig met Windows 11 opstarten.

Achtergrondgedrag aanpassen

Veel apps zijn op de achtergrond van jouw computer actief. Je merkt daar meestal niets van. Deze toepassingen ontvangen bijvoorbeeld verse updates en versturen zo nodig meldingen. Wel zorgen die achtergrondapps voor een hogere belasting van de processor en het werkgeheugen. Kortom, genoeg reden om het gedrag van deze programma’s onder de loep te nemen.

Start het onderdeel Instellingen en navigeer achtereenvolgens naar Apps / Geïnstalleerde apps. Er verschijnt een complete programmalijst. Zie je een app die je nooit gebruikt, dan kun je die net zo goed wissen. Klik achter deze toepassing op de drie puntjes en kies Verwijderen. Zeker bij zware software maak je zo veel schijfruimte vrij. Gebruik je een bepaalde applicatie slechts af en toe? Dan is het zinloos dat die op de achtergrond actief is. Klik via de drie puntjes op Geavanceerde opties. Klik daarna onder de optie Laat deze app op de achtergrond draaien op het uitklapmenu en kies Nooit.

Leg apps die stiekem op de achtergrond actief zijn het zwijgen op.

Visuele franje uitzetten

Windows 11 bevat veel meer grafische tierelantijntjes dan je wellicht denkt. Minimaliseer maar eens een app naar de Taalbalk en bekijk een vliegensvlugge animatie. Dit soort visuele hoogstandjes kosten processorkracht. Wie uiterlijk vertoon minder belangrijk vindt, zet de visuele effecten uit. Ga in de Instellingen naar Toegankelijkheid / Visuele effecten en zet het schuifje achter Animatie-effecten uit. Bepaalde vensters in het besturingssysteem zijn ietwat doorzichting. Dat kost eveneens rekenkracht. Deactiveer desgewenst de schakelaar achter Transparantie-effecten. Je merkt tijdens het navigeren in Windows direct verschil.

Zonder transparantie- en animatie-effecten reageert Windows 11 over het algemeen sneller.

Helpen de tips niet?

Een nieuwe laptop met Windows 11 is dan een beter idee

Digitale rommel opruimen

Hoe vaker je de computer gebruikt, hoe meer ‘troep’ je ongemerkt verzamelt. Denk aan tijdelijke bestanden en nutteloze softwareresten. Een schone computer bevordert de pc-prestaties. Windows 11 heeft een doeltreffend hulpmiddel waarmee je eenvoudig de digitale bezem door het systeem haalt.

Open het Startmenu en start via de zoekfunctie het hulpprogramma Schijfopruiming op. Na een korte analyse zie je welke data je kunt wissen. Klik op de knop Systeembestanden opschonen om een grondigere opruimactie te starten. Neem alle suggesties zorgvuldig door. Zodra je een item aanklikt, komt er een korte beschrijving tevoorschijn. Vink naar eigen inzicht de gegevens aan die je wilt wissen. Bevestig tot slot met Bestanden verwijderen / OK om de boel definitief op te ruimen. Dit proces kan overigens even duren.

Schijfopruiming maakt op een gemiddelde computer al gauw enkele gigabytes opslagruimte vrij.

Opslaginzicht aanzetten

Het is natuurlijk handiger wanneer de computer overbodige data uit zichzelf weggooit. Goed nieuws, want Windows 11 heeft hiervoor onder de noemer Opslaginzicht een slimme functie. Je beslist zelf hoe vaak je een automatische opschoonactie wilt uitvoeren. Het gaat hierbij vooral om tijdelijke bestanden.

Open de Instellingen en ga naar Systeem / Opslag. Activeer indien nodig de schuifknop achter Opslaginzicht. Via het kleine pijltje open je allerlei extra instellingen. Neem alle opties nauwlettend door. Zet in elk geval een vinkje voor Windows probleemloos laten werken door automatisch tijdelijke systeem- en app-bestanden op te schonen.

Verder kun je de zogeheten opschoningsschema’s wijzigen. Selecteer onder Opslaginzicht uitvoeren wanneer je deze taak wilt toepassen. Dat kan elke dag, week of maand. Doe je dat liever meteen? Klik dan onderaan op Opslaginzicht nu uitvoeren.

Pas opslaginzicht dagelijks toe om snel tijdelijke bestanden te wissen.

Automatisch indexeren beëindigen

Windows 11 heeft een vrij snelle zoekfunctie. Dat komt omdat het besturingssysteem allerlei data continu indexeert. Windows ‘weet’ dus grotendeels waar en wat er allemaal op de computer staat, zodat het vliegensvlug relevante zoekresultaten laat zien. Het voordeel hiervan is dat je vlot instellingen, apps, foto’s en documenten kunt vinden. Jammer genoeg vereist de voortdurende indexatie van gegevens wel de nodige systeemkracht.

Als je de zoekfunctie niet of weinig gebruikt, kun je het automatisch indexeren van bestanden eventueel stopzetten. Je ontlast daarmee de processor. Daarentegen is zoeken in Windows nog steeds mogelijk, al duurt het vermoedelijk iets langer. Zet de muisaanwijzer in het zoekveld van het Startmenu en typ Services. Je klikt in de resultaten vervolgens op deze tool. Scrol nu een flink eind omlaag totdat je het onderdeel Windows Search tegenkomt. Zodra je daarop dubbelklikt, verschijnt er een nieuw venster. Je selecteert nu in het uitklapmenu achter Opstarttype de optie Uitgeschakeld. Klik tot slot op Stoppen en OK om het venster te sluiten.

Via het hulpprogramma Services voorkom je dat de zoekfunctie de inhoud van de computer continu indexeert.

Energie-instellingen optimaliseren

Windows 11 kan het energieverbruik beperken, maar dat gaat wel ten koste van de prestaties. Voor een sneller systeem pas je deze instelling eenvoudig aan. Navigeer in de Instellingen naar Systeem en Aan/uit en accu. Kies in het uitklapmenu achter Energiemodus de optie Beste prestaties. Bedenk wel dat de accu van een laptop op deze manier eerder leegraakt.

Wat vind je belangrijker, een snel systeem of laag energieverbruik?

Op veel computers is er voor de processor een soort ‘handrem’ ingesteld. Hierdoor kan het rekencentrum niet maximaal presteren. Je kunt dat diep in de instellingen eventueel aanpassen. Typ in de zoekbalk van het Startmenu de opdracht Energiebeheerschema bewerken en druk op Enter. Als je klikt op Geavanceerde energie-instellingen wijzigen, duikt er een nieuw venster op. Vouw het onderdeel Energiebeheer voor processor open. Klik op Minimale processorstatus en typ achter Aangesloten een waarde van 100%. Datzelfde doe je bij Maximale processorstatus.

Maakt de computer plotseling veel herrie of wordt de behuizing erg warm? Dan is het verstandig om het percentage van de processorcapaciteit weer terug te schroeven.

Met een kleine aanpassing laat je de processor maximaal presteren.

Browser finetunen

Dit artikel concentreerde zich tot dusver alleen op diverse instellingen van Windows 11. Maar voor een snel systeem is het ook de moeite waard je browser eens onder handen te nemen. Start het programma traag op of laden websites wel erg langzaam? Misschien is een overdaad aan plug-ins de oorzaak. Dat zijn hulpjes die extra functies aan de browser toevoegen. Probeer zo min mogelijk van deze uitbreidingen te installeren. Chrome-gebruikers klikken rechtsboven eerst op de drie puntjes. Via Extensies / Extensies beheren is het mogelijk om overbodige hulpjes te wissen. Klik hiervoor bij de juiste plug-in op Verwijderen.

Daarnaast bestaan er ook plug-ins die juist zorgen voor een vlottere surfervaring. Wanneer je bijvoorbeeld een populaire nieuwssite bezoekt, staat die in de regel vol met reclame. Een zogeheten adblocker houdt deze advertenties tegen. Hierdoor verschijnen webpagina’s sneller op het scherm. Installeer dan ook gerust een goede adblocker in jouw favoriete browser.

Het gebruik van slechts enkele plug-ins voorkomt dat de browser stroperig wordt.

Andere hardware Dit artikel staat vol met softwarematige tips over hoe je een Windows 11-systeem mogelijk kunt versnellen. Werkt jouw computer nog steeds traag? Misschien kun je dan nog iets verbeteren aan de hardware. Als het besturingssysteem bijvoorbeeld op een normale harde schijf is geïnstalleerd, vervang je die bij voorkeur door een ssd. Dat levert veel snelheidswinst op. Ook kun je het werkgeheugen misschien nog uitbreiden.

Op zoek naar de beste ssd voor jou? Lees dan deze Massatest: 31 ssd's aan de tand gevoeld

Watch on YouTube
▼ Volgende artikel
Gespeeld: Bellabel Park verandert Super Mario Bros. Wonder in Mario Party
© Nintendo
Huis

Gespeeld: Bellabel Park verandert Super Mario Bros. Wonder in Mario Party

Nintendo brengt Super Mario Bros. Wonder opnieuw onder de aandacht met een Switch 2-upgrade en bijbehorende uitbreiding. Wij mochten de uitbreiding recent al spelen en wat blijkt: de game verandert feitelijk in Mario Party. De duidelijke focus op multiplayer doet ons vooral afvragen of we nóg zo’n partygame nodig hebben.

Om eerlijk te zijn betrad ik onlangs de burelen van Nintendo in het Duitse Frankfurt met een klein katertje. Iets te veel wijntjes de avond ervoor - ook ik ben niet zonder zonden. Gelukkig was daar het creatieve elan van de Japanse ontwikkelaar, die de droge smoel en lichte koppijn deed wegsmelten als sneeuw voor de zon. Mijn god, wat heb ik toch allemaal voor leuks gespeeld vorige week.

Wat nu voorligt is de uitbreiding annex heruitgave van Super Mario Bros. Wonder. Nintendo plakt een kenmerkend tergende titel op het pakket, die ik alleen nu en onderaan dit stuk zal gebruiken: Super Mario Bros. Wonder – Nintendo Switch 2 Edition + Samen naar het Bellabelpark. Tot zover mijn zuurheid hoor, want Nintendo brengt een uitbreiding uit waar je in potentie enorm van zal smullen. Tenminste, als je zit te wachten op nóg een partygame.

©Nintendo

Met recht een 2D-Mario Party

Ik kon samen met een paar collega’s ruim een half uur aan de slag met het multiplayersegment in twee verschillende speelsituaties. We speelden met z’n vieren op één console, waarna we uit elkaar gingen en elk een eigen console kregen. We speelden via lokale, draadloze verbinding verder. Het werkt allemaal uiterst soepel, ideaal wanneer je je realiseert dat je straks met één exemplaar samen kunt spelen met vrienden die de game niet in het bezit hebben.

Bellabel Park breidt Wonders Flower Kingdom uit met een groot pretpark. Vanuit daar krijg je toegang tot talloze multiplayerervaringen, in de vorm van verschillende attracties met elk een stuk of acht verschillende levels. Er zijn varianten waarin je samenwerkt of het juist tegen elkaar opneemt. Elke minigame is ook nog te tunen op drie verschillende moeilijkheidsgraden, waardoor de game in feite verandert in een tweedimensionale Mario Party. In versus-situaties heb je ook nog de keuze om voor free-for-all te gaan of om in teams te spelen. Met recht een 2D-Mario Party dus.

Watch on YouTube

Woede en plezier volgen elkaar op

Elk level zet ons in Frankfurt voor een unieke uitdaging. Teken paden zodat andere spelers ze kunnen bewandelen (dat werkt verrassend goed met de muismodus van de Joy-Con), probeer als levende stuiterbal alle andere stuiteraars (lees: de twee Duitsers naast me) voor te zijn bij de finish, of zorg dat jouw superschattige baby Yoshi de meeste appeltjes eet. Elk level is dezelfde prettige chaos die, áls je kunt communiceren (alweer die Duitsers!), zeer efficiënt te doorlopen is.

Zo lekker als het voelt wanneer je met zijn vieren zo’n uitdaging haalt, zo chagrijnig werd ik van twee specifieke minigames. Eentje draaide letterlijk om verstoppertje spelen. Twee spelers zoeken, de andere twee veranderen met één druk op de knop in iets dat zich in het level bevindt. En dan moet ik stil blijven zitten, zorgen dat ik niet opval. Dat lukt dus nooit, waardoor ik in tijdsbestek van drie minuten totaal overprikkeld raak door alle shit op het scherm. Chaos óm de chaos.

©Nintendo

Oké, deze tweede krijgt misschien ietwat onterecht m’n furie, maar er was dus ook zo’n level waarin we aan bloemen moesten hangen. Ja, we hingen aan bloemen, de wind blies ons naar voren en dan moet je dus kantelen om de meeste wind onder je bloem te krijgen. Natuurlijk: onderweg kom je allemaal van die random obstakels tegen die je nooit kunt ontwijken als je blind op volle snelheid wil gaan.

Dat deed ik dus. Woede, alleen maar woede. “Rotspel”, denk ik nog voordat we doorgaan. Het is niets meer dan katerige coping vanwege mijn eigen incompetentie. Bij al die 2v2-minigames kan ik die Duitser naast me nog de schuld geven, maar hier val ik dan toch door de mand. Niet leuk.

©Nintendo

Zit je écht op nog een partygame te wachten?

Maar goed, los van de smaak en skill van ondergetekende: aan de kwaliteit van Bellabel Park valt weinig af te dingen. De modus is leuk om te spelen en zal groepen spelers tot in de lengte van dagen kunnen vermaken. Echter, is die partygame-behoefte inmiddels niet wat verzadigd? Alleen al op Nintendo Switch 2 heb je met Mario Party Jamboree en Mario Kart World genoeg aan couch co-op-chaos op de markt.

Waarom geen schepje boven op de basiservaring van Wonder? Nieuwe, nog brutere levels? Zeker wanneer je beseft dat bijvoorbeeld een New Super Mario Bros. U al ongelooflijk veel multiplayergeweld in de basisgame had. Oké, eerlijk: dit bouwt wel degelijk voort op de basisgame. Je krijgt nieuwe personages met Rosalina en Luma en een avontuur waarin je de Koopalings moet verslaan.

©Nintendo

Dat stemt hoopvol, maar het lijkt vooral om remixes van bestaande levels te gaan. Als dat de ambitie van Nintendo is, dan stellen ze me toch een beetje teleur, al schijnen de kindjes Koopa wel allemaal bizarre Wonder-vormen te krijgen in de uitbreiding. Ik heb er zelf niets van gespeeld bij Nintendo, maar de marketing wijst erop. Maar goed, in het donker zijn alle katten grijs, zullen we maar zeggen. Super Mario Bros. Wonder laat zich in maart weer zien en ik ga een kijkje nemen.

Super Mario Bros. Wonder – Nintendo Switch 2 Edition + Samen naar het Bellabelpark verschijnt op 26 maart voor Nintendo Switch 2.

▼ Volgende artikel
'Geen Marvel-trailers te zien tijdens de Super Bowl'
Huis

'Geen Marvel-trailers te zien tijdens de Super Bowl'

Er is al wat meer bekend over welke trailers van aankomende films we tijdens de Super Bowl in de nacht van 8 op 9 januari kunnen verwachten. Opvallend genoeg zullen er waarschijnlijk geen trailers volgen van de Marvel-films die op de planning staan.

Deadline heeft een overzicht gepubliceerd met wat voor trailers we zoal tijdens de Super Bowl kunnen verwachten. De site meldt dat het zeer waarschijnlijk is dat er in ieder geval trailers van films als The Super Mario Galaxy Movie, de nieuwe Steven Spielberg-film Disclosure Day, Scream 7, The Mandalorian and Grogu en Minions 3 uitgezonden zullen worden.

Wel opvallend is dat het er op lijkt dat Marvel niets op de planning heeft staan. Dit terwijl er dit jaar twee Marvel-films staan uit te komen. In juli verschijnt Spider-Man: Brand New Day, terwijl aankomende december het langverwachte Avengers: Doomsday te zien zal zijn. Van laatstgenoemde film zijn onlangs al vier teaser trailers uitgekomen.

Super Bowl

Desalniettemin zal er dus genoeg te zien zijn tijdens de Super Bowl in de nacht van 8 op 9 december, zoals trailers van de hierboven genoemde films. Bedrijven pakken tijdens dit grootse Amerikaanse sportevenement altijd uit met trailers en reclames met diverse wereldsterren daarin. Aanstaande maandag zal het internet dus vol staan met interessante nieuwe trailers en reclamespots.

Nieuw op ID: het complete plaatje

Misschien valt het je op dat er vanaf nu ook berichten over games, films en series op onze site verschijnen. Dat is een bewuste stap. Wij geloven dat technologie niet stopt bij hardware; het gaat uiteindelijk om wat je ermee beleeft. Daarom combineren we onze expertise in tech nu met het laatste nieuws over entertainment. Dat doen we met de gezichten die mensen kennen van Power Unlimited, dé experts op het gebied van gaming en streaming. Zo helpen we je niet alleen aan de beste tv, smartphone of laptop, maar vertellen we je ook direct wat je erop moet kijken of spelen. Je vindt hier dus voortaan de ideale mix van hardware én content.