Wie bij Vivaldi denkt aan een Italiaanse componist is niet helemaal bij de tijd. Vivaldi is namelijk (ook) een uitstekende browser: lekker snel en met veel mogelijkheden. Oftewel: een browser waar muziek in zit! Afgelopen maand kreeg de browser nog een grote update. Wat moet je weten over Vivaldi?

Tip 01: Vivaldi

Vivaldi is een veelbelovende browser met momenteel ruim 1,5 miljoen gebruikers.  Het bedrijf richt zich in eerste instantie op de desktop, met een versie voor Windows, macOS en Linux, maar er is ook een Android-versie. Vivaldi is opgericht door Jon von Tetzchner. De IJslander was daarvoor de baas van Opera, dat hij mede had opgericht. Met Vivaldi zwemt het bedrijf een beetje tegen de stroom in: waar de gangbare browsers zaken proberen te versimpelen, probeert deze browser juist zoveel mogelijk handige opties toe te voegen. Niet alleen voor personalisatie om de browser helemaal naar wens in te kunnen stellen, maar ook voor powerusers. De browser lijkt deels gericht op overstappers van Opera, dat de laatste jaren veel aan functionaliteit heeft ingeboet. Vivaldi leent trouwens ook wat features van Opera, waaronder de Speed Dial, een handige plek voor je favoriete websites.

Tip 02: Personalisatie

De browser biedt uitgebreide mogelijkheden voor personalisatie. Al direct na de installatie kun je bijvoorbeeld de kleurstelling aanpassen of positie van de tabbladen wijzigen. Duikt je naderhand in de instellingen, dan zie je dat deze eerste opties nog maar het topje van de ijsberg zijn. Om in het instellingen-venster te komen, druk je op het Vivaldi-icoontje linksboven. Je kunt hier eventueel gelijk bladwijzers en instellingen van een andere browser importeren. De geschiedenis is bij deze browser ook opvallend uitgebreid, hier zie je zelfs een grafiek met je internetactiviteit. Heb je vaak veel tabbladen open, dan zul je de extra voorzieningen van Vivaldi op dit punt ook zeker waarderen. Hierover in de volgende tips meer.

©PXimport

Tip 03: Tabs groeperen

Alle browsers werken met tabbladen om meerdere websites te openen, maar Vivaldi gaat een stap verder. Zo kun je in een tab meerdere pagina’s onderbrengen. Verzamel je informatie over een vakantiebestemming? Verzamel die webpagina’s dan allemaal onder één tab. Het samenvoegen kan op verschillende manieren, bijvoorbeeld via drag-and-drop: laat de muis los als de gewenste tab grijs kleurt. Je kunt ook van twee of meer tabs een tabgroep maken door ze te selecteren met de Shift-toets ingedrukt. Rechtsklik daarna op één van die tabs en kies #tabs tot tabgroep maken. Opheffen gaat via rechtermuisklik / Tabgroep degroeperen.

Je merkt dat als je met de muis boven een tabgroep hangt, je miniaturen ziet van alle pagina’s in die groep. Wil je één tab verwijderen uit de tabgroep, klik dan bij zo’n miniatuurweergave rechtsonder op het kruis om de site te sluiten.

©PXimport

Tip 04: Sites naast elkaar

Met de brede schermen van tegenwoordig passen er prima meerdere websites naast elkaar. Vivaldi kan meerdere sites tegelijk tonen. Dat noemt de browser het ‘stapelen’ van tabs. Selecteer de tabs door erop te klikken terwijl je de Shift-toets ingedrukt houdt. Klik met rechts op een tab: de optie Tabs stapelen verschijnt. Heb je een tabgroep, dan kun je ook rechtsklikken op de tabgroep en kiezen voor Tabgroep stapelen.

Je kunt zelf regelen hoe gestapelde tabs op het scherm komen. In de onderste balk van Vivaldi vind je een aantal pictogrammen. Klik op het rechthoekige pictogram om te bepalen of je vensters naast elkaar of onder elkaar komen te staan. Je kunt ook vensters op een raster zetten, dit werkt pas bij minimaal drie gestapelde tabs.

©PXimport

Tip 05: Tabbalk verplaatsen

De balk met tabs staat normaal gesproken bovenaan, maar Vivaldi zou Vivaldi niet zijn als dit niet aan te passen was. Door de tabbalk links of rechts te plaatsen, verschijnen continu miniatuurtjes van openstaande tabs. Zo zie je in één oogopslag wat er allemaal open staat. Zeker als je een breed beeldscherm hebt, is dit een handige optie. Ga hiervoor naar Instellingen / Tabs en kies voor Links (of Rechts, als je dat prettiger vindt).

Ben je het spoor kwijt met heel veel open tabs en/of vensters? Druk dan gewoon op F2. Hiermee opent een zoekvenster waarin je alle geopende pagina’s ziet. Je kunt via dit venster in één keer alle onderdelen van de browser doorzoeken, waaronder geopende tabbladen, bladwijzers, geschiedenis en instellingen.

©PXimport

Tip 06: Vivaldi versnellen

Het actief houden van veel tabs zorgt voor een trage computer. Een oplossing is het sluiten van tabs, maar Vivaldi heeft een slimmere oplossing. Door een tab in de slaapstand te zetten, wordt er geen geheugen gebruikt. Dit kan ook met een groep tabbladen. Klik met de rechtermuisknop op een (niet-actieve) tab en kies Tab in slaapstand zetten of kies Tabgroep in slaapstand zetten. Door op een actieve tab te klikken, zie je de optie Achtergrondtabs in slaapstand zetten. Hiermee worden alle andere tabs in de energiebesparende stand gezet.

©PXimport

Muisgebaren

©PXimport

Tip 07: Terug en vooruit

In de adresbalk staan de gebruikelijke knoppen om een pagina terug of vooruit te gaan. Maar er zijn nog twee knoppen: daarmee kun je terug- en vooruit spoelen. De terugspoelknop brengt je naar de eerst bezochte pagina van een domein. Vooruitspoelen is beschikbaar op pagina’s die zijn opgedeeld in meerdere delen, bijvoorbeeld een review van enkele pagina’s.

©PXimport

Tip 08: Screenshots

Vivaldi bevat een ingebouwde functie om screenshots te maken. Rechtsonder in de statusbalk staat het pictogram van een camera. Is de statusbalk niet zichtbaar? Gebruik dan de toetscombinatie Ctrl+Shift+S. Via Instellingen / Uiterlijk kun je ook de statusbalk activeren. Met een klik op het cameraatje verschijnen enkele opties. Bovenin is er de keuze tussen het maken van een afbeelding van de hele pagina of van een selectie. Let wel, bij de optie Hele pagina gaat het letterlijk om de gehele pagina, dus niet alleen het zichtbare gedeelte. Wil je alleen het gedeelte dat je ziet vastleggen? Kies dan Selectie. Verder kun je kiezen voor opslaan als jpeg, png of de afbeelding op het klembord plaatsen. Die laatste optie is handig als je het beeld wilt plakken in bijvoorbeeld een beeldbewerkingsprogramma of e-mail. Vivaldi slaat de afbeeldingen op in de map Afbeeldingen\Vivaldi Captures. Via Instellingen / Webpagina’s kunt u de map voor de schermopnames wijzigen.

©PXimport

Voor webontwikkelaars

Tip 09: Pagina-acties

De statusbalk bevat ook de functie Pagina-acties. Deels zijn dit – in onze ogen – wat nutteloze functies. Zo kun je via de actie 3D-transformatie de pagina in driedimensionaal perspectief tonen. Gelukkig zitten er ook een paar handige acties tussen. Zo kun je via Inhoud blokkeren advertenties uitzetten op een pagina. Door te kiezen voor Letters vaste breedte wordt de leesbaarheid vergroot. Met de actie Leesweergave wordt alleen de belangrijkste tekst van een webpagina getoond. Het is wel jammer dat Vivaldi deze pagina-acties niet onthoudt. Iedere keer dat u een nieuwe tab opent, moet de pagina-actie weer worden ingesteld.

©PXimport

Tip 10: Notities maken

Doe je onderzoek op internet? Of kom je iets tegen dat je even wilt bewaren? Dan is het handig om notities te maken tijdens het surfen. Selecteer tekst die je wilt bewaren, rechtsklik erop en kies Kopiëren naar notitie. Het lijkt nu alsof er niets gebeurt, maar open maar eens het deelvenster voor notities. Dit staat normaliter links, maar via de instellingen kun je het ook rechts plaatsen. Is het venster niet te vinden? Gebruik dan de F4-toets of het pictogram linksonder in de statusbalk. In dit venster zie je dat de zojuist geselecteerde tekst is toegevoegd aan een nieuwe notitie, samen met een screenshot van de pagina. Je kunt hier ook zelf een nieuwe notitie toevoegen via het plusje. Je kunt tekst typen, een screenshot toevoegen, een bijlage koppelen en het webadres bijvoegen. Overigens kun je in de instellingen bij Paneel dit notitievenster automatisch laten openen na het toevoegen van tekst aan een notitie.

©PXimport

Tip 11: Leesmodus

Wil je je concentreren op een tekst? Via de leesmodus is het mogelijk om alleen de hoofdtekst te tonen, zonder afleiding van menu’s, advertenties en andere ongein op de pagina. Het activeren van de leesweergave kan in de adresbalk door het pictogram met de streepjes in te drukken (rechts van het webadres). Via dezelfde knop verlaat je die weergave weer.

©PXimport

Tip 12: Andere startpagina

De startpagina van Vivaldi wordt gevormd door de zogeheten Speed Dial. Deze pagina bestaat uit snelkoppelingen naar websites. Die snelkoppelingen kunnen ook in mappen worden verzameld. Voor het toevoegen van een site klik je op de grote plus, typ je het adres in en klik je op Toevoegen. Wil je een map aanmaken, klik dan onder het vak waar je het adres kunt invullen op de knop Nieuwe map. Geef de map een naam, klik erop en voeg daarna via de plus websites aan de map toe. Je kunt helaas niet websites uit het overzicht naar de map toe slepen.

Wil je een andere startpagina van de Speed Dial, open dan Instellingen / Opstarten en stel rechts onder Startpagina een eigen startpagina in.

©PXimport

Tip 13: Extensies

Omdat Vivaldi gebruikmaakt van vergelijkbare technologie als Chrome, is het mogelijk om extensies te installeren die voor Chrome zijn gemaakt. Dat gaat via Menu (het knopje met het logo) / Extra / Extensies. Je ziet dan een overzicht van de al geïnstalleerde extensies. Met een klik op Meer extensies toevoegen installeer je nieuwe extensies. Onze ervaring is dat niet elke extensie voor Chrome goed functioneert. Drie handige populaire extensies die wél goed werken:

LastPass: met deze extensie kun je de webdienst LastPass gebruiken om wachtwoorden veilig in de cloud op te slaan en automatisch in te vullen op websites.

Office Online: dit is een handige extensie van Microsoft om bestanden in OneDrive te bekijken, uploaden en openen.

Google Mail Checker: hiermee krijg je een seintje als er nieuwe mail binnenkomt in Gmail. Een pictogram in de adresbalk toont het aantal nieuwe mails.

©PXimport

Hue Lights

©PXimport

14. E-mail en agendaclient

In juni van dit jaar kreeg Vivaldi één van zijn grootste updates ooit. In de recent uitgebrachte versie 4.0 kun je een ingebouwde e-mail- en agendaclient vinden. Hiermee kun je bestaande mailboxen importeren via imap of pop3.  Je kunt zelfs via de browser een webmailaccount aanvragen (gebruikersnaam@vivaldi.net). 

Ook kun je je agenda importeren in de browser. De ingebouwde e-mail- en agendafuncties bevinden zich nog wel in de bètafase. 

15. Vertalen

Veel browsers bieden al een vertaalfunctie aan en met de komst van versie 4.0 doet Vivaldi dit ook via Vivaldi Translate. Dit werkt hetzelfde als bij Chrome en andere bekende browsers: via een vertaalknop in de URL-balk kun je webpagina's direct laten vertalen. De vertalingen lopen via Lingvanex-software, die het mogelijk maakt om maar liefst 127 talen te verwerken. 

Microsoft Gaming-ceo Phil Spencer en Xbox-directeur Sarah Bond vertrekken bij het Amerikaanse bedrijf.

Dat hebben verschillende media vernomen, en Spencer zelf heeft het inmiddels ook bevestigd via social media. Daarbij publiceerde IGN ook interne e-mails van Microsoft's ceo Satya Nadella, de te vertrekken Spencer en de nieuwe Microsoft Gaming-ceo Asha Sharma en Matt Booty.

Naar verwachting vertrekt Spencer, die bijna veertig jaar bij Microsoft werkzaam was, aanstaande maandag. Xbox-president Sarah Bond - waarvan voorheen werd gedacht dat ze Spencer uiteindelijk zou vervangen - gaat ook weg. Asha Sharma is op dit moment nog de president van Microsofts CoreAI en gaat dus Microsoft Gaming bestieren. Matt Booty, het hoofd van Xbox Game Studios, wordt gepromoot naar chief content officer en zal nauw samenwerken met Sharma.

"Afgelopen najaar deelde ik met Satya dat ik nadacht over mijn vertrek en het beginnen aan het volgende hoofdstuk van mijn leven", zo stelt Spencer in zijn e-mail. "Vanaf dat moment gingen we aan de slag met onze aanpak, met het oog op het behoud van stabiliteit en het versterken van de fundering die we hebben gebouwd. Xbox is altijd meer dan een bedrijf geweest. Het is een levendige gemeenschap bestaande uit spelers, makers en teams die erg veel geven om wat we bouwen en hoe we dat doen. Het verdient een goed doordacht plan voor de toekomst."

"Ik wil Phil bedanken voor zijn uitzonderlijke leiderschap en samenwerking", aldus Nadella in zijn e-mail naar werknemers. "In meer dan 38 jaar bij Microsoft, waaronder 12 jaar aan het hoofd van de gamedivisie, heeft Phil geholpen met het transformeren van wat we doen en hoe we dat doen."

De nieuwe Microsoft Gaming-ceo aan het woord

Sharma, de nieuwe ceo van Microsoft Gaming, meldt in haar e-mail: "Mijn eerste taak is simpel: begrijpen hoe dit werkt en het vervolgens beschermen. Dat begint bij drie verplichtingen. Ten eerste geweldige games - daar begint alles mee. We moeten geweldige games hebben die door onze spelers geliefd worden." Vervolgens vertelt Sharma over het belang van onvergetelijke personages, de macht geven aan ontwikkelstudio's en iconische franchises.

"Ten tweede: de terugkeer van Xbox. We verbinden ons opnieuw aan onze trouwe Xbox-fans en -spelers, die de afgelopen 25 jaar in ons hebben geïnvesteerd, en de ontwikkelaars waar we de uitgebreide universa en ervaringen die onze spelers wereldwijd omarmen mee hebben gebouwd. We zullen onze afkomst eren met een vernieuwde inzet voor Xbox, te beginnen bij de console, die heeft gevormd wie we zijn." Sharma benadrukt daarbij dat games tegenwoordig op meerdere apparaten te vinden zijn, en spreekt uit dat Microsoft zich niet wil limiteren aan één apparaat. "Terwijl we uitbreiden op pc, mobiel en cloud, moet Xbox naadloos, onmiddellijk en waardig voor de gemeenschappen die we serveren voelen."

Het derde punt van Sharma is "de toekomst van spelen. We nemen de heruitvinding van spelen waar. Daarom zullen we investeren in nieuwe zakenmodellen en nieuwe manieren om te spelen door gebruik te maken van wat we al hebben: iconische teams, personages en werelden waar mensen van houden. Maar we zullen die werelden niet behandelen als statische IP om uit te melken en geld uit te onttrekken. We bouwen een gedeeld platform en gereedschappen die ontwikkelaars en spelers de macht geven om hun eigen verhalen te creëren en delen."

Over Spencer en de staat van Xbox

Phil Spencer werd in 2014 hoofd van Xbox, toen hij de opdracht had Xbox One van een gebrekkige release het jaar ervoor te redden. Tijdens die consolegeneratie werd onder andere het populaire Xbox Game Pass gelanceerd. Dankzij onder andere die service en zijn veelvuldige interviews werd hij al snel populair onder gamers.

Na de Xbox Series X en S-release in 2020 begon de mening over Spencer om te slaan, vooral gevoed door de veranderingen rondom Xbox als merk. Sinds enkele jaren komen de spellen van Xbox-ontwikkelaar zelfs vaak ook op andere platforms uit - bijvoorbeeld op PlayStation 5 en Nintendo Switch. Tegelijkertijd loopt de verkoop van de huidige Xbox Series X en S-consoles flink terug. Spencer zelf verscheen de afgelopen jaren steeds minder vaak in interviews, en ook de vele ontslagrondes en studiosluitingen binnen de Xbox-divisie zorgden voor reputatieschade.

Tegelijkertijd werden onder Spencers leiding grote aankopen als Bethesda en Activision Blizzard gedaan, bekend van gamefranchises als The Elder Scrolls, Fallout en Call of Duty.

Microsoft heeft eerder laten weten aan een nieuwe console te werken, die de grenzen tussen consoles en pc moet vervagen. Voor zover bekend wordt dit een apparaat die in feite pc-games af gaat spelen, alsmede Xbox-games, en waarop verschillende digitale pc-winkels bereikbaar zullen zijn - en dus niet alleen die van Microsoft zelf.

Het vertrek van twee belangrijke kopstukken binnen Microsofts gamedivisie is opvallend, zeker in combinatie met het feit dat de gametak van het bedrijf schijnbaar in een transitieperiode zit. Ook het feit dat de nieuwe ceo van Microsoft Gaming van CoreAI afkomt, houdt de gemoederen onder gamers bezig. Microsoft zet groots in op kunstmatige intelligentie, maar onder gamers heerst vooral onvrede over de invloed die AI tegenwoordig heeft op hun hobby. Sharma benadrukte in haar interne e-mail echter dat Xbox zich niet gaat richten op "zielloze AI-slop".

Toen je je laptop kocht, keek je waarschijnlijk vooral naar de processor, de grafische chip en hoeveel GB werkgeheugen erin zit. Of dat werkgeheugen DDR4 of DDR5 is, is voor de meeste mensen geen doorslaggevende factor. Toch is het wel handig om te weten wat de verschillen zijn tussen DDR4, dat je vooral in oudere laptops tegenkomt, en DDR5, dat bij nieuwe modellen meestal de standaard is. DDR5 kan per seconde meer data verwerken dan DDR4. Wat dat verschil betekent en wanneer extra gigabytes meer opleveren dan de stap naar DDR5, lees je in dit artikel.

De techniek achter DDR4 en DDR5

Het grootste verschil tussen DDR4 en DDR5 zit in de datasnelheid en bandbreedte. Zie het als een digitale weg: DDR4 is een prima route waar het verkeer netjes doorrijdt, DDR5 is een bredere snelweg waar per seconde meer data overheen kan. Daardoor hoeft de processor bij zware taken waarbij veel data heen en weer gaat (denk bijvoorbeeld aan videobewerking) minder vaak te wachten op nieuwe informatie. Let wel: die extra 'rijstroken' leveren pas winst op als je processor, grafische chip en software er ook echt gebruik van maken. Bij lichte taken, zoals browsen en tekstverwerken, is werkgeheugenbandbreedte zelden de bottleneck. Gaat dat langzaam, dan heeft dat eerder te maken met de processor, opslag, of de browser.

DDR5 kan ook helpen met het energieverbruik, omdat het op een lagere spanning werkt: 1,1 volt in plaats van 1,2 volt bij DDR4. In een laptop kan dat iets schelen, al hangt het effect af van wat je doet en hoe de rest van het systeem is opgebouwd. Daarnaast zit bij DDR5 een deel van de stroomregeling op de geheugenmodule zelf. Dat kan de stroomvoorziening stabieler maken, maar het maakt de module ook wat complexer om te produceren.

Wat biedt DDR5 in de praktijk?

DDR5 komt vooral tot zijn recht bij taken die veel werkgeheugenbandbreedte vragen, zoals 8K videobewerking of complexe simulaties. Daarbij blijft de processor (en soms de GPU) meestal de doorslaggevende factor: die bepaalt of je systeem zo'n klus überhaupt vlot aankan. DDR5 kan helpen om wachttijd te verminderen, maar het maakt een trage CPU niet ineens snel. Een ander voordeel is dat je per module hoge capaciteiten kunt halen. Voor zware desktop-werkstations zijn systemen met 256 GB aan werkgeheugen inmiddels realiteit. Bij laptops ligt die grens doorgaans lager, vaak rond de 128 GB, omdat ze meestal minder geheugenslots hebben. Bovendien is het werkgeheugen bij veel modellen vastgesoldeerd, waardoor je later niet kunt uitbreiden.

©Batorskaya Larisa

DDR5 voor gamers: nodig of niet?

Voor gamers blijft het voordeel van DDR5 vaak beperkt. In veel games gaat het om een klein verschil, en op 1440p of 4K zie je dat meestal nog minder terug omdat je dan eerder tegen de grens van de videokaart aanloopt dan tegen die van het werkgeheugen. Ook hier geldt: de keuze voor CPU en vooral GPU bepaalt je gameprestaties veel sterker dan de stap van DDR4 naar DDR5. Dat verschil tussen DDR4 en DDR5 is onderzocht in een vergelijkingstest van de gezaghebbende site Tom's Hardware. Daarbij ging het bijvoorbeeld om 3% verschil in gameprestaties in Assassin's Creed Valhalla, 2% in Far Cry 6, Tom Clancy's Ghost Recon Breakpoint, Watch Dogs: Legion en Borderlands 3, en 1% in Shadow of the Tomb Raider en Wolfenstein: Youngblood.

©Crystal Dynamics

Is een laptop met DDR4 nog goed genoeg?

Ja, voor de meeste Nederlanders is een laptop met DDR4 nog steeds goed genoeg. Gebruik je hem vooral voor internetten, Netflix kijken, Microsoft Office en af en toe een simpele fotobewerking, dan merk je in de praktijk nauwelijks verschil tussen DDR4 en DDR5. Bij laptops is DDR4 of DDR5 bovendien vaak geen losse keuze: het hangt samen met de generatie processor die in het model zit.

DDR5 kan wel voordeel geven bij zwaardere taken waarbij de computer grote hoeveelheden data tegelijk moet verwerken, maar dat wordt pas echt interessant als je met zware programma's werkt, of als je games zo soepel mogelijk wilt laten lopen - ervan uitgaande dat je CPU en GPU die werklast ook aankunnen. Denk aan situaties waarin je merkt dat je laptop moeite heeft om alles bij te houden, ook al staat de beeldkwaliteit niet eens extreem hoog. In veel situaties blijft het verschil klein. Belangrijker is vaak de hoeveelheid werkgeheugen: 16 GB voelt meestal merkbaar fijner dan 8 GB, ongeacht of het DDR4 of DDR5 is.

DDR4 is niet meer vanzelfsprekend goedkoop

Lange tijd was DDR4 de slimme, goedkope keuze als je vooral op de prijs lette: het verschil met DDR5 was groot. Door de huidige tekorten klopt dat beeld minder. DDR4-geheugen is flink duurder geworden; in sommige gevallen is de prijs zelfs meer dan verdubbeld. DDR5 is ook duurder geworden, maar omdat de productie van DDR4 wordt afgebouwd, kan DDR4 relatief harder in prijs oplopen. Daardoor ligt DDR4 in veel gevallen dichter tegen DDR5 aan dan je zou verwachten. Wie nu een nieuw systeem koopt, is met DDR4 vaak nog steeds het minst kwijt, alleen is 'goedkoop' bij werkgeheugen momenteel een rekbaar begrip.

©ronstik

Upgraden: wat wel en niet kan

DDR4 en DDR5 zijn nooit onderling uitwisselbaar, ook niet in een desktop. De inkeping zit op een andere plek en het platform moet het juiste type werkgeheugen ondersteunen. Je kunt dus geen DDR5 plaatsen in een systeem dat voor DDR4 is gemaakt, en andersom ook niet.

Bij laptops betekent dit meestal dat als je wilt overstappen op DDR5 je een nieuwe laptop zult moeten kopen. Veel laptops hebben namelijk geen uitbreidbaar werkgeheugen meer: de geheugenchips zitten voor ruimte- en kostenbesparing op het moederbord gesoldeerd, en bij sommige ontwerpen zelfs in hetzelfde pakket als de processor. Dan kun je later niets meer bijprikken. Dat is ook precies waarom DDR4 vs DDR5 bij laptops zelden de hoofdvraag is: je kiest een model, en daar hoort dit type geheugen bij.

Bij een desktop heb je vaak meer speelruimte, maar ook daar is het geen kwestie van alleen de geheugenmodules wisselen. Wil je van DDR4 naar DDR5, dan heb je een moederbord nodig dat DDR5 ondersteunt, en vaak ook een processor die bij dat moederbord past. Heb je vooral te weinig werkgeheugen (bijvoorbeeld 8 of 16 GB) en merk je dat je pc daardoor traag wordt, dan is extra DDR4 bijplaatsen meestal de goedkoopste verbetering. Pas als je toch al toe bent aan een grotere upgrade van je pc, wordt de stap naar DDR5 logisch.

Wanneer moet je echt upgraden?

Echt upgraden is pas zinvol als je merkt dat je huidige machine niet meer probleemloos werkt bij zware klussen zoals grote fotobestanden bewerken, video's monteren of veel dingen tegelijk doen. Heb je nu een laptop met 16 GB of 32 GB DDR4 die nog vlot werkt? Blijf die dan vooral gebruiken zolang de prijzen zo hoog liggen. Twijfel je, kijk dan eerst wat de oorzaak van de mindere prestaties is: zit je werkgeheugen tegen zijn limiet, of zijn het vooral je processor of GPU die de klus niet bijbenen?

Zo controleer je of je extra RAM nodig hebt

Voordat je besluit om een flinke investering te doen in een nieuw systeem of extra geheugen, is het slim om te kijken hoe je huidige computer presteert onder druk. Je kunt dit eenvoudig zelf testen op zowel Windows als Mac.

Windows

Open eerst de programma's die je normaal gesproken tegelijk gebruikt, zoals je browser met veel tabbladen, Word en een videocall. Druk daarna op Ctrl + Shift + Esc om Taakbeheer te openen. Ga naar het tabblad Prestaties en klik op Geheugen. Kijk vervolgens naar de grafiek en het percentage dat in gebruik is: blijft dat langere tijd rond de 80 tot 90 procent hangen terwijl je gewoon je dagelijkse werk doet, dan zit je tegen de grens van je werkgeheugen aan. Dat merk je vaak aan kleine haperingen, zoals tabbladen die trager laden of apps die later reageren. Zie je tegelijk dat je pc veel met de schijf bezig is, bijvoorbeeld omdat programma's ineens langzamer worden terwijl je opslaglampje blijft knipperen, dan is de kans groot dat Windows tijdelijk data op de SSD parkeert omdat het werkgeheugen volloopt.

Apple

Open je gebruikelijke programma's en druk daarna op Command + Spatiebalk. Typ Activiteitenweergave en druk op enter. Klik bovenin op het tabblad Geheugen en kijk onderaan naar de grafiek bij Geheugendruk. Is die groen, dan is er niets aan de hand. Wordt de grafiek geel of rood, dan heeft je Mac meer geheugen nodig om alles vlot te blijven draaien. Let ook op Gebruikte swap: als dat oploopt tot meerdere gigabytes, dan is je werkgeheugen in de praktijk te krap.