Er is een nieuwe speler in de wereld van kunst en technologie die de aandacht trekt en je hebt de naam vast al eens horen vallen: MidJourney. Deze revolutionaire AI-tool transformeert tekstbeschrijvingen in unieke, hoogwaardige afbeeldingen. Maar wat is MidJourney precies, wat kun je ermee en hoe gebruik je het? In dit artikel geven we antwoord op die vragen en leggen we alles uit wat je moet weten.

MidJourney is een onafhankelijk onderzoekslab dat met zijn gelijknamige AI-programma momenteel voor een heuse revolutie zorgt in de wereld van kunstmatige intelligentie. Het programma is ontworpen om afbeeldingen te creëren op basis van tekstbeschrijvingen, vergelijkbaar met OpenAI's DALL-E en Stable Diffusion.

Terwijl de onderliggende technologie vermoedelijk is gebaseerd op Stable Diffusion, hebben de makers van MidJourney hun eigen unieke stijl ontwikkeld voor de gegenereerde afbeeldingen die veel aandacht trekken van zowel AI-enthousiastelingen als kunstenaars. 

Geschiedenis van MidJourney

David Holz, medeoprichter van Leap Motion, is de drijvende kracht achter MidJourney. Holz is een bekend figuur in de tech-industrie, die in 2010 Leap Motion mede-oprichtte, een bedrijf dat bewegingssensortechnologie produceert voor computers en virtual reality-headsets. 

MidJourney debuteerde voor het eerst op 14 maart 2022, toen de Discord-server werd gelanceerd met een verzoek om hoogwaardige foto's op Twitter en Reddit te posten voor de training van dit nieuwe systeem. Sindsdien heeft het bedrijf onvermoeibaar doorgewerkt om zijn algoritmen te verbeteren en verschijnt er om de paar maanden wel een nieuwe versie. Versie 2 van het algoritme werd in april 2022 gelanceerd, gevolgd door versie 3 in juli van hetzelfde jaar. Op 10 november 2022 werd de alfaversie van versie 4 uitgebracht. 

Met versie 5, dat verscheen op 16 maart 2023, zette MidJourney opeens reusachtige stappen ten opzichte van concurrerende platforms als DALL-E van OpenAI (dat we inmiddels ook kennen van ChatGPT) en Stable Diffusion. Dat werd nog een pijnlijk duidelijk toen op 4 mei 2023 versie 5.1 werd vrijgegeven, waarmee verrassend realistische afbeeldingen kunnen gegenereerd.

Verschillen tussen MidJourney en DALL-E 2 / Stable Diffusion

Hoewel het concept van deze beeldgeneratietools vergelijkbaar is, verschillen de resultaten die sterk van model tot model. Het is daarnaast maar net wat je het meest aanspreekt.

MidJourney vs Dall-E

Hoewel MidJourney en DALL-E 2 beide geweldige kwaliteit leveren, is er een significant verschil in de stijl van afbeeldingen die ze genereren. Afbeeldingen gegenereerd door DALL-E 2 zijn meer schilderachtig. MidJourney streeft naar een meer realistische stijl. 

Al met al is MidJourney een stuk beter in het maken van gedetailleerde afbeeldingen. 

MidJourney vs Stable Diffusion

MidJourney werkt makkelijker en vereist minder prompt-tinkering in vergelijking met Stable Diffusion, terwijl die laatste het voordeel heeft van opensource-ontwikkeling en dus met specifieke datasets kan worden getraind om te krijgen wat je wilt. 

MidJourney heeft niettemin de bovenhand als het gaat om kwaliteit van afbeeldingen die de platforms produceren. Ook de grafische stijl van MidJourney is een stuk aantrekkelijker (al is dat een kwestie van smaak), maar het is ook een van de belangrijkste redenen voor de wereldwijde populariteit. Al de genoemde platforms bevinden zich nog in de bètafase en evolueren voortdurend, dus wie weet welke kant het nog op gaat. 

Hoe gebruik je MidJourney AI?

Momenteel kan MidJourney alleen worden benaderd via de Discord-server, dus om het te gebruiken, heb je om te beginnen een Discord-account nodig. Discord is een communicatieplatform dat oorspronkelijk is ontworpen voor gamers, maar nu wordt gebruikt door allerlei soorten online community's – waaronder dus MidJourney. Het biedt spraak-, video- en tekstcommunicatie, evenals gedeelde kanalen om discussies te organiseren.

Om aan de slag te gaan met MidJourney, bezoek je eerst de website en klik je op de knop linksonder om deel te nemen aan het bètaprogramma. Helaas bestaat er geen gratis deelname meer, dus om MidJourney te gebruiken, zul je een betaald abonnement moeten afsluiten.

Daarna moet je een uitnodiging accepteren voor de MidJourney Discord-server. Open of download nu de Discord-app en klik op het bootvormige pictogram van de MidJourney-server. Je kunt elke nieuwkomerskamer met de naam 'newbie' betreden (zichtbaar in de balk links). 

Om een afbeelding te maken, moet je eerst het scherm van de MidJourney Bot tevoorschijn toveren. Dat doe je door in de app linksboven op het Discord-logo te klikken. Vervolgens verschijnt er nieuwe balk met daarin je Discord-contacten. Als het goed is, staat daar nu ook de MidJourney Bot tussen. Klik daarop om een chatvenster te openen; dit is de plek waar we met beeldgeneratie aan de slag gaan!

Prompt engineering in MidJourney

Je gebruikt zogenaamde prompts (de gangbare term voor opdrachten) om de MidJourney Bot aan het werk te zetten en afbeeldingen te laten genereren. Prompts dienen trouwens in het Engels te worden ingediend; MidJourney begrijpt (nog) geen Nederlands. Je geeft een tekstbeschrijving van het beeld dat je wilt maken en stuurt daarmee de bot in zijn generatieproces. Of je nu een foto, schilderij of gewoon zomaar een doodle wilt, de prompt kan de bot helpen het exacte type afbeelding te produceren dat jij voor ogen hebt. De prompts worden gebruikt met het /imagine-commando.

Je tikt /imagine in de regel waarin je normaal gesproken een chatbericht verstuurt, gevolgd door Enter. Daarna tik je direct achter het woordje prompt een Engelstalige opdracht (de prompt dus), bijvoorbeeld: photo of a man on a horse (foto van een man op een paard).

Basisprompts zijn zo eenvoudig als een enkel woord, zin of zelfs een emoji. De bot hecht geen waarde aan grammatica of zinsstructuur, maar woordkeuze is enorm belangrijk. Meer specifieke synoniemen werken beter dan generieke, en minder woorden betekent dat elk woord een krachtiger invloed heeft. 

Om ervoor te zorgen dat de bot specifieke details genereert, voeg je extra elementen toe. Je schildert als het ware met woorden. Denk aan het onderwerp, het medium, de omgeving, de verlichting, kleur, stemming en compositie. Alles wat ongezegd blijft, wordt gerandomiseerd en geeft MidJourney vrij spel – en de uitkomsten kunnen echt bizar zijn. 

Geavanceerde prompts voor MidJourney

Geavanceerde prompts kunnen één of meer afbeeldings-url's, meerdere tekstzinnen en een of meer parameters (zie volgende paragraaf) bevatten. Afbeeldings-url's (links naar foto's die je als voorbeeld wilt gebruiken) kunnen aan een prompt worden toegevoegd om de stijl en inhoud van het eindresultaat te beïnvloeden, en parameters kunnen de manier waarop een afbeelding wordt gegenereerd veranderen, zoals beeldverhoudingen, negatieve prompts, modellen, upscalers en meer. 

Bij het uitschrijven van een prompt moet je vooral focussen op wat je in beeld wilt hebben, in plaats van wat je niet wilt zien. Als je een afbeelding genereert van bijvoorbeeld een boerderij, maar je wilt dat er geen koeien te zien zijn, gebruik dan niet 'no cows' in de prompt zelf, maar gebruik geavanceerde prompting met de '--no'-parameter om 'no cows' als negatieve prompt in te zetten. Voorbeeld: image of a farm with animals --no cows.

©ER - ID.nl

Eigen afbeelding als voorbeeld gebruiken

Sinds MidJourney v5 kun je ook eigen afbeeldingen gebruiken om je creaties te beïnvloeden. Dat doe je door je afbeelding naar de Discord-server te uploaden en er een prompt aan te plakken. De resultaten zijn soms verbluffend en soms regelrecht hilarisch.

Om een afbeelding toe te voegen, sleep je die naar Discords chatventer met de MidJourney Bot (of je drukt op het plusje links van de chatregel onderaan), waarna je de afbeelding die je wilt gebruiken opzoekt. Druk daarna op Enter om hem up te loaden. Vervolgens klik je met je rechtermuisknop op de geüploade afbeelding en selecteer je onderaan Kopieer link. Daarna plak je de url van de afbeelding in je prompt (controleer of die url eindigt op .png, .gif of .jpg). Daarna kun je nog wat tekst of parameters toevoegen om je prompt af te maken. Bijvoorbeeld: /imagine [afbeeldings-URL] [jouw prompt].

Je kunt ook bepalen hoeveel invloed je afbeelding heeft op het eindresultaat. Gebruik hiervoor de parameter --iw X, waarbij X een waarde is tussen 0,5 en 2. Standaard is dat 1,0, maar je kunt het verminderen of verhogen door --iw 0,5 of --iw 2 te gebruiken. Let op: het eindresultaat zal geen exacte kopie van jouw afbeelding zijn. Het is meer een invloed, dus verwacht geen perfecte gelijkenis.

MidJourney-parameters

Parameters zijn opties die aan een prompt worden toegevoegd en van invloed zijn op de manier waarop een afbeelding in MidJourney wordt gegenereerd. Deze parameters kunnen de beeldverhoudingen van een afbeelding veranderen, negatieve prompts aangeven of schakelen tussen verschillende MidJourney-modelversies (zie volgende paragraaf). Parameters worden altijd aan het eind van een prompt toegevoegd en er kunnen meerdere parameters aan elke prompt worden toegevoegd. Je gebruikt parameters altijd door eerst twee streepjes (--) te typen. Hieronder een overzicht van de verschillende parameters die MidJourney gebruikt.

©ER - ID.nl

Verschillende modellen

MidJourney heeft verschillende versies om uit te kiezen, die door de ontwikkelaar 'modellen' worden genoemd. Het nieuwste en meest geavanceerde model is V5.1, dat uitblinkt in het nauwkeurig interpreteren van natuurlijke taalprompts en het produceren van scherpe afbeeldingen met minder ongewenste artefacten.

Het oudere V5-model was al meer gericht op het produceren van fotografische generaties, terwijl V4, dat de standaard was van november 2022 tot mei 2023, een geheel andere codebasis en AI-architectuur had. Deze versie had in vergelijking met eerdere modellen een geavanceerde kennis van wezens, plaatsen en objecten.

Daarnaast is er het Niji-model, een samenwerking tussen MidJourney en Spellbrush, dat is afgestemd op het produceren van anime en illustratieve stijlen. Het is dan ook vooral geschikt voor het creëren van manga- en anime-achtige afbeeldingen en niet zozeer voor het genereren van fotorealistische creaties.

Je kunt elk model selecteren door de juiste parameter aan het eind van je prompt toe te voegen of door het /settings-commando te gebruiken en een standaard modelversie te selecteren. Experimenteer gerust met de verschillende modellen om te zien welke versie het best bij jouw favoriete stijl past. En vergeet niet: het resulterende beeld valt of staat bij de kwaliteit van jouw ingegeven prompt. De kwaliteit van de gekozen woorden en de samenhang ervan betekent dat het beeld een nauwkeurige weergave is van de prompttekst.

Iedereen is kunstenaar

Zoals je hebt kunnen lezen is MidJourney meer dan alleen een tool. We durven gerust te stelle dat het een revolutie is in de manier waarop we over kunst en creativiteit denken. Door de kracht van AI kunnen we onze verbeelding en fantasie op nieuwe manieren verkennen. Of je nu een door de wol geverfde fotograaf of illustrator bent die op zoek is naar nieuwe manieren om je creativiteit te uiten, of gewoon een AI-enthousiasteling die geïnteresseerd is in de nieuwste technologie, MidJourney heeft iets te bieden voor iedereen. Wij zijn fan in elk geval.

Microsoft Gaming-ceo Phil Spencer en Xbox-directeur Sarah Bond vertrekken bij het Amerikaanse bedrijf.

Dat hebben verschillende media vernomen, en Spencer zelf heeft het inmiddels ook bevestigd via social media. Daarbij publiceerde IGN ook interne e-mails van Microsoft's ceo Satya Nadella, de te vertrekken Spencer en de nieuwe Microsoft Gaming-ceo Asha Sharma en Matt Booty.

Naar verwachting vertrekt Spencer, die bijna veertig jaar bij Microsoft werkzaam was, aanstaande maandag. Xbox-president Sarah Bond - waarvan voorheen werd gedacht dat ze Spencer uiteindelijk zou vervangen - gaat ook weg. Asha Sharma is op dit moment nog de president van Microsofts CoreAI en gaat dus Microsoft Gaming bestieren. Matt Booty, het hoofd van Xbox Game Studios, wordt gepromoot naar chief content officer en zal nauw samenwerken met Sharma.

"Afgelopen najaar deelde ik met Satya dat ik nadacht over mijn vertrek en het beginnen aan het volgende hoofdstuk van mijn leven", zo stelt Spencer in zijn e-mail. "Vanaf dat moment gingen we aan de slag met onze aanpak, met het oog op het behoud van stabiliteit en het versterken van de fundering die we hebben gebouwd. Xbox is altijd meer dan een bedrijf geweest. Het is een levendige gemeenschap bestaande uit spelers, makers en teams die erg veel geven om wat we bouwen en hoe we dat doen. Het verdient een goed doordacht plan voor de toekomst."

"Ik wil Phil bedanken voor zijn uitzonderlijke leiderschap en samenwerking", aldus Nadella in zijn e-mail naar werknemers. "In meer dan 38 jaar bij Microsoft, waaronder 12 jaar aan het hoofd van de gamedivisie, heeft Phil geholpen met het transformeren van wat we doen en hoe we dat doen."

De nieuwe Microsoft Gaming-ceo aan het woord

Sharma, de nieuwe ceo van Microsoft Gaming, meldt in haar e-mail: "Mijn eerste taak is simpel: begrijpen hoe dit werkt en het vervolgens beschermen. Dat begint bij drie verplichtingen. Ten eerste geweldige games - daar begint alles mee. We moeten geweldige games hebben die door onze spelers geliefd worden." Vervolgens vertelt Sharma over het belang van onvergetelijke personages, de macht geven aan ontwikkelstudio's en iconische franchises.

"Ten tweede: de terugkeer van Xbox. We verbinden ons opnieuw aan onze trouwe Xbox-fans en -spelers, die de afgelopen 25 jaar in ons hebben geïnvesteerd, en de ontwikkelaars waar we de uitgebreide universa en ervaringen die onze spelers wereldwijd omarmen mee hebben gebouwd. We zullen onze afkomst eren met een vernieuwde inzet voor Xbox, te beginnen bij de console, die heeft gevormd wie we zijn." Sharma benadrukt daarbij dat games tegenwoordig op meerdere apparaten te vinden zijn, en spreekt uit dat Microsoft zich niet wil limiteren aan één apparaat. "Terwijl we uitbreiden op pc, mobiel en cloud, moet Xbox naadloos, onmiddellijk en waardig voor de gemeenschappen die we serveren voelen."

Het derde punt van Sharma is "de toekomst van spelen. We nemen de heruitvinding van spelen waar. Daarom zullen we investeren in nieuwe zakenmodellen en nieuwe manieren om te spelen door gebruik te maken van wat we al hebben: iconische teams, personages en werelden waar mensen van houden. Maar we zullen die werelden niet behandelen als statische IP om uit te melken en geld uit te onttrekken. We bouwen een gedeeld platform en gereedschappen die ontwikkelaars en spelers de macht geven om hun eigen verhalen te creëren en delen."

Over Spencer en de staat van Xbox

Phil Spencer werd in 2014 hoofd van Xbox, toen hij de opdracht had Xbox One van een gebrekkige release het jaar ervoor te redden. Tijdens die consolegeneratie werd onder andere het populaire Xbox Game Pass gelanceerd. Dankzij onder andere die service en zijn veelvuldige interviews werd hij al snel populair onder gamers.

Na de Xbox Series X en S-release in 2020 begon de mening over Spencer om te slaan, vooral gevoed door de veranderingen rondom Xbox als merk. Sinds enkele jaren komen de spellen van Xbox-ontwikkelaar zelfs vaak ook op andere platforms uit - bijvoorbeeld op PlayStation 5 en Nintendo Switch. Tegelijkertijd loopt de verkoop van de huidige Xbox Series X en S-consoles flink terug. Spencer zelf verscheen de afgelopen jaren steeds minder vaak in interviews, en ook de vele ontslagrondes en studiosluitingen binnen de Xbox-divisie zorgden voor reputatieschade.

Tegelijkertijd werden onder Spencers leiding grote aankopen als Bethesda en Activision Blizzard gedaan, bekend van gamefranchises als The Elder Scrolls, Fallout en Call of Duty.

Microsoft heeft eerder laten weten aan een nieuwe console te werken, die de grenzen tussen consoles en pc moet vervagen. Voor zover bekend wordt dit een apparaat die in feite pc-games af gaat spelen, alsmede Xbox-games, en waarop verschillende digitale pc-winkels bereikbaar zullen zijn - en dus niet alleen die van Microsoft zelf.

Het vertrek van twee belangrijke kopstukken binnen Microsofts gamedivisie is opvallend, zeker in combinatie met het feit dat de gametak van het bedrijf schijnbaar in een transitieperiode zit. Ook het feit dat de nieuwe ceo van Microsoft Gaming van CoreAI afkomt, houdt de gemoederen onder gamers bezig. Microsoft zet groots in op kunstmatige intelligentie, maar onder gamers heerst vooral onvrede over de invloed die AI tegenwoordig heeft op hun hobby. Sharma benadrukte in haar interne e-mail echter dat Xbox zich niet gaat richten op "zielloze AI-slop".

Toen je je laptop kocht, keek je waarschijnlijk vooral naar de processor, de grafische chip en hoeveel GB werkgeheugen erin zit. Of dat werkgeheugen DDR4 of DDR5 is, is voor de meeste mensen geen doorslaggevende factor. Toch is het wel handig om te weten wat de verschillen zijn tussen DDR4, dat je vooral in oudere laptops tegenkomt, en DDR5, dat bij nieuwe modellen meestal de standaard is. DDR5 kan per seconde meer data verwerken dan DDR4. Wat dat verschil betekent en wanneer extra gigabytes meer opleveren dan de stap naar DDR5, lees je in dit artikel.

De techniek achter DDR4 en DDR5

Het grootste verschil tussen DDR4 en DDR5 zit in de datasnelheid en bandbreedte. Zie het als een digitale weg: DDR4 is een prima route waar het verkeer netjes doorrijdt, DDR5 is een bredere snelweg waar per seconde meer data overheen kan. Daardoor hoeft de processor bij zware taken waarbij veel data heen en weer gaat (denk bijvoorbeeld aan videobewerking) minder vaak te wachten op nieuwe informatie. Let wel: die extra 'rijstroken' leveren pas winst op als je processor, grafische chip en software er ook echt gebruik van maken. Bij lichte taken, zoals browsen en tekstverwerken, is werkgeheugenbandbreedte zelden de bottleneck. Gaat dat langzaam, dan heeft dat eerder te maken met de processor, opslag, of de browser.

DDR5 kan ook helpen met het energieverbruik, omdat het op een lagere spanning werkt: 1,1 volt in plaats van 1,2 volt bij DDR4. In een laptop kan dat iets schelen, al hangt het effect af van wat je doet en hoe de rest van het systeem is opgebouwd. Daarnaast zit bij DDR5 een deel van de stroomregeling op de geheugenmodule zelf. Dat kan de stroomvoorziening stabieler maken, maar het maakt de module ook wat complexer om te produceren.

Wat biedt DDR5 in de praktijk?

DDR5 komt vooral tot zijn recht bij taken die veel werkgeheugenbandbreedte vragen, zoals 8K videobewerking of complexe simulaties. Daarbij blijft de processor (en soms de GPU) meestal de doorslaggevende factor: die bepaalt of je systeem zo'n klus überhaupt vlot aankan. DDR5 kan helpen om wachttijd te verminderen, maar het maakt een trage CPU niet ineens snel. Een ander voordeel is dat je per module hoge capaciteiten kunt halen. Voor zware desktop-werkstations zijn systemen met 256 GB aan werkgeheugen inmiddels realiteit. Bij laptops ligt die grens doorgaans lager, vaak rond de 128 GB, omdat ze meestal minder geheugenslots hebben. Bovendien is het werkgeheugen bij veel modellen vastgesoldeerd, waardoor je later niet kunt uitbreiden.

©Batorskaya Larisa

DDR5 voor gamers: nodig of niet?

Voor gamers blijft het voordeel van DDR5 vaak beperkt. In veel games gaat het om een klein verschil, en op 1440p of 4K zie je dat meestal nog minder terug omdat je dan eerder tegen de grens van de videokaart aanloopt dan tegen die van het werkgeheugen. Ook hier geldt: de keuze voor CPU en vooral GPU bepaalt je gameprestaties veel sterker dan de stap van DDR4 naar DDR5. Dat verschil tussen DDR4 en DDR5 is onderzocht in een vergelijkingstest van de gezaghebbende site Tom's Hardware. Daarbij ging het bijvoorbeeld om 3% verschil in gameprestaties in Assassin's Creed Valhalla, 2% in Far Cry 6, Tom Clancy's Ghost Recon Breakpoint, Watch Dogs: Legion en Borderlands 3, en 1% in Shadow of the Tomb Raider en Wolfenstein: Youngblood.

©Crystal Dynamics

Is een laptop met DDR4 nog goed genoeg?

Ja, voor de meeste Nederlanders is een laptop met DDR4 nog steeds goed genoeg. Gebruik je hem vooral voor internetten, Netflix kijken, Microsoft Office en af en toe een simpele fotobewerking, dan merk je in de praktijk nauwelijks verschil tussen DDR4 en DDR5. Bij laptops is DDR4 of DDR5 bovendien vaak geen losse keuze: het hangt samen met de generatie processor die in het model zit.

DDR5 kan wel voordeel geven bij zwaardere taken waarbij de computer grote hoeveelheden data tegelijk moet verwerken, maar dat wordt pas echt interessant als je met zware programma's werkt, of als je games zo soepel mogelijk wilt laten lopen - ervan uitgaande dat je CPU en GPU die werklast ook aankunnen. Denk aan situaties waarin je merkt dat je laptop moeite heeft om alles bij te houden, ook al staat de beeldkwaliteit niet eens extreem hoog. In veel situaties blijft het verschil klein. Belangrijker is vaak de hoeveelheid werkgeheugen: 16 GB voelt meestal merkbaar fijner dan 8 GB, ongeacht of het DDR4 of DDR5 is.

DDR4 is niet meer vanzelfsprekend goedkoop

Lange tijd was DDR4 de slimme, goedkope keuze als je vooral op de prijs lette: het verschil met DDR5 was groot. Door de huidige tekorten klopt dat beeld minder. DDR4-geheugen is flink duurder geworden; in sommige gevallen is de prijs zelfs meer dan verdubbeld. DDR5 is ook duurder geworden, maar omdat de productie van DDR4 wordt afgebouwd, kan DDR4 relatief harder in prijs oplopen. Daardoor ligt DDR4 in veel gevallen dichter tegen DDR5 aan dan je zou verwachten. Wie nu een nieuw systeem koopt, is met DDR4 vaak nog steeds het minst kwijt, alleen is 'goedkoop' bij werkgeheugen momenteel een rekbaar begrip.

©ronstik

Upgraden: wat wel en niet kan

DDR4 en DDR5 zijn nooit onderling uitwisselbaar, ook niet in een desktop. De inkeping zit op een andere plek en het platform moet het juiste type werkgeheugen ondersteunen. Je kunt dus geen DDR5 plaatsen in een systeem dat voor DDR4 is gemaakt, en andersom ook niet.

Bij laptops betekent dit meestal dat als je wilt overstappen op DDR5 je een nieuwe laptop zult moeten kopen. Veel laptops hebben namelijk geen uitbreidbaar werkgeheugen meer: de geheugenchips zitten voor ruimte- en kostenbesparing op het moederbord gesoldeerd, en bij sommige ontwerpen zelfs in hetzelfde pakket als de processor. Dan kun je later niets meer bijprikken. Dat is ook precies waarom DDR4 vs DDR5 bij laptops zelden de hoofdvraag is: je kiest een model, en daar hoort dit type geheugen bij.

Bij een desktop heb je vaak meer speelruimte, maar ook daar is het geen kwestie van alleen de geheugenmodules wisselen. Wil je van DDR4 naar DDR5, dan heb je een moederbord nodig dat DDR5 ondersteunt, en vaak ook een processor die bij dat moederbord past. Heb je vooral te weinig werkgeheugen (bijvoorbeeld 8 of 16 GB) en merk je dat je pc daardoor traag wordt, dan is extra DDR4 bijplaatsen meestal de goedkoopste verbetering. Pas als je toch al toe bent aan een grotere upgrade van je pc, wordt de stap naar DDR5 logisch.

Wanneer moet je echt upgraden?

Echt upgraden is pas zinvol als je merkt dat je huidige machine niet meer probleemloos werkt bij zware klussen zoals grote fotobestanden bewerken, video's monteren of veel dingen tegelijk doen. Heb je nu een laptop met 16 GB of 32 GB DDR4 die nog vlot werkt? Blijf die dan vooral gebruiken zolang de prijzen zo hoog liggen. Twijfel je, kijk dan eerst wat de oorzaak van de mindere prestaties is: zit je werkgeheugen tegen zijn limiet, of zijn het vooral je processor of GPU die de klus niet bijbenen?

Zo controleer je of je extra RAM nodig hebt

Voordat je besluit om een flinke investering te doen in een nieuw systeem of extra geheugen, is het slim om te kijken hoe je huidige computer presteert onder druk. Je kunt dit eenvoudig zelf testen op zowel Windows als Mac.

Windows

Open eerst de programma's die je normaal gesproken tegelijk gebruikt, zoals je browser met veel tabbladen, Word en een videocall. Druk daarna op Ctrl + Shift + Esc om Taakbeheer te openen. Ga naar het tabblad Prestaties en klik op Geheugen. Kijk vervolgens naar de grafiek en het percentage dat in gebruik is: blijft dat langere tijd rond de 80 tot 90 procent hangen terwijl je gewoon je dagelijkse werk doet, dan zit je tegen de grens van je werkgeheugen aan. Dat merk je vaak aan kleine haperingen, zoals tabbladen die trager laden of apps die later reageren. Zie je tegelijk dat je pc veel met de schijf bezig is, bijvoorbeeld omdat programma's ineens langzamer worden terwijl je opslaglampje blijft knipperen, dan is de kans groot dat Windows tijdelijk data op de SSD parkeert omdat het werkgeheugen volloopt.

Apple

Open je gebruikelijke programma's en druk daarna op Command + Spatiebalk. Typ Activiteitenweergave en druk op enter. Klik bovenin op het tabblad Geheugen en kijk onderaan naar de grafiek bij Geheugendruk. Is die groen, dan is er niets aan de hand. Wordt de grafiek geel of rood, dan heeft je Mac meer geheugen nodig om alles vlot te blijven draaien. Let ook op Gebruikte swap: als dat oploopt tot meerdere gigabytes, dan is je werkgeheugen in de praktijk te krap.