De opslagruimte op je nieuwe schijf leek oneindig, maar nu heb je dan toch echt acuut ruimtegebrek. Een grotere of extra schijf is een optie, alleen die keuze is best prijzig. Misschien helpt een grondige opruimbeurt. Of mogelijk vind je een betaalbare uitweg in de cloud. We onderzoeken hoe we opslagruimte kunnen vrijmaken.

Bij beperkte opslagruimte lijkt een extra harde schijf of ssd een logische keuze. Het vervangen van je huidige schijf met behoud van apps en besturingssysteem is alleen technisch ingewikkeld. Ook het toevoegen van een extra schijf aan een desktop-pc vereist de nodige kennis. Een externe usb-schijf is een eenvoudigere optie. Geen enkele oplossing is goedkoop: reken op ongeveer 80 euro voor een harde schijf en het dubbele voor een ssd, telkens van 2 TB. Een NAS biedt meer flexibiliteit, alleen die kent een startprijs van zo’n 300 euro (exclusief schijven) en is daarmee aanzienlijk duurder. Daarom verkennen we liever andere mogelijkheden, zoals het verwijderen van overbodige data en het online bewaren van gegevensbestanden.

Overzicht (Windows)

Voordat je begint met schoonmaken, is het handig om te bepalen welke data de meeste opslagruimte innemen en wat je daarvan kunt missen. Een handige functie in Windows helpt je hierbij. Open Instellingen en navigeer naar Systeem / Opslag voor een overzicht van hoeveel ruimte zaken gebruiken, zoals Geïnstalleerde apps, Tijdelijke bestanden, Video’s en Documenten.

Voor een completer beeld klik je op Meer categorieën weergeven. De grootste opslagverbruikers staan bovenaan. Door op een categorie te klikken, zie je meer details. Apps kun je direct verwijderen. Voor andere data opent de bijbehorende map in Verkenner. Dit geldt voornamelijk voor standaardlocaties op de systeempartitie. Voor andere partities ga je naar Opslag / Geavanceerde opslaginstellingen / Opslag gebruikt op andere stations. Besteed extra aandacht aan Tijdelijke bestanden. Een klik hierop onthult diverse opties, zoals Downloads, Tijdelijke Windows-installatiebestanden en Tijdelijke internetbestanden. Selecteer wat je wilt verwijderen en bevestig met Bestanden verwijderen.

Overzicht (extern)

De Windows-instellingen geven een basisinzicht in het opslaggebruik, maar er zijn ook gratis, handige tools zoals WizTree, SpaceSniffer en WinDirStat.

Laten we WinDirStat nader bekijken. Deze opensource-tool is misschien niet de snelste, maar heeft wel een duidelijke interface. Je kiest eerst welke stations je wilt analyseren. Na de scan zie je de gebruikte schijfruimte per station en map. Voor gedeelde mappen ga je naar Bestand / Open, kies Een Map en vul het UNC-pad in.

In de Deelboom Percentage zie je direct de ruimte die elke submap inneemt. Sorteer items snel door op de kolommen, zoals Percentage, Grootte of Bestanden, te klikken. Rechtsboven toont een overzicht per bestandsextensie. Als je op een extensie klikt, zie je dit in de Boomkaart eronder met witte kaderlijnen. Klik op een kader om de inhoud bovenaan te bekijken. Via het contextmenu open je de opdrachtprompt of verkenner direct in een map, of verwijder je items. Eigen opdrachten toevoegen kan ook. Ga hiervoor naar Opties en kies Configureer WinDirStat op het tabblad Acties.

Sys-bestanden

Bij het gebruik van een app, zoals WinDirStat, om grote opslagverbruikers te identificeren, kom je vaak sys-bestanden tegen in de rootmap van de systeemschijf. Deze zijn ook zichtbaar via het opdrachtregelcommando:

Je vindt twee grote sys-bestanden: hiberfil.sys en pagefile.sys. De eerste wordt gebruikt bij het zetten van je systeem in sluimerstand. Het slaat een deel van het werkgeheugen op, dat is ongeveer 40 procent van je totale geheugen (bijvoorbeeld 6,4 GB bij 16 GB RAM). Als je sluimerstand niet gebruikt, kun je deze functie verwijderen via de Opdrachtprompt (als administrator). Dit doe je met het commando:

Met on zet je het weer aan.

Pagefile.sys dient als virtueel systeemgeheugen en kan ook enkele GB groot zijn. Voor een soepele werking van het systeem laat je deze functie beter ongemoeid.

Er is ook nog het bestand swapfile.sys. Dat wordt tegenwoordig vooral gebruikt voor het geheugenbeheer van UWP-apps (Universal Windows Platform).

Automatisch beheer

Tot nu toe lag onze focus op handmatige verwijdering van mappen of bestanden op basis van actueel schijfgebruik. Je kunt ook een en ander automatiseren, bijvoorbeeld met de in Windows ingebouwde functie Opslaginzicht. Ga hiervoor naar Instellingen / Systeem, open Opslag en vervolgens Opslaginzicht.

Om automatisch tijdelijke bestanden te verwijderen, plaats je een vinkje bij Windows probleemloos laten werken door automatisch tijdelijke systeem- en app-bestanden op te schonen. Schakel ook Gebruikersinhoud automatisch opschonen in, indien gewenst. Bij Opschoningsschema’s configureren stel je de voorwaarden in, zoals Opslaginzicht uitvoeren bij weinig vrije schijfruimte of op een regelmatige basis (bijvoorbeeld Elke week of Elke maand). Bepaal hier ook of en hoe vaak je de Prullenbak en de map Downloads wilt legen. Door op Opslaginzicht nu uitvoeren te klikken, start je de functie direct en zie je na afloop hoeveel ruimte er is vrijgemaakt.

Schijfopruiming

Als je geen volautomatische opschoonfunctie wilt gebruiken, biedt Windows semiautomatische alternatieven. In Windows 11 ga je naar Instellingen / Systeem / Opslag en kies je voor Aanbevelingen opschonen. Je ziet suggesties voor vier gegevenstypes: Tijdelijke bestanden, Grote of ongebruikte bestanden (onderverdeeld in Oudere en Recente bestanden), Bestanden gesynchroniseerd met de cloud (meer hierover bij OneDrive) en Ongebruikte apps. Windows stelt dus zelf al dataselecties voor, maar je kiest zelf welke bestanden je daadwerkelijk wilt verwijderen. Bij Tijdelijke bestanden is er ook Geavanceerde opties weergeven, vergelijkbaar met de tijdelijke bestanden op andere stations (zie ‘Overzicht Windows’).

Een andere optie is de app Schijfopruiming. Klik erop met de rechtermuisknop en kies Als administrator uitvoeren, voor alle opties. Kies een station om te scannen en vink de onderdelen aan die je wilt opruimen, zoals Tijdelijke internetbestanden en Diagnostische gegevens voor Windows. Op het tabblad Meer opties vind je mogelijkheden voor geïnstalleerde programma’s en systeemherstelpunten, waarover later meer in dit artikel.

Ook interessant: Is je Google-opslag alweer vol? Zo creëer je weer ruimte

Opschoontools

Het zal je weinig verbazen dat je ook voor het (semiautomatisch) opschonen van je schijf terecht kunt bij allerlei externe en ook gratis tools. Een ervan is Cleanmgr+, dat zich aandient als de vervanger van Schijfopruiming, want Microsoft is namelijk van plan deze app weg te halen.

Een andere nuttige tool is BleachBit (beschikbaar voor Linux en Windows). Deze opensource-tool heeft ook een draagbare versie en een commandoregelversie, handig voor automatisering via Windows Taakplanner. Na het opstarten, dat soms lang kan duren, zie je in het linkse deelvenster een lijst met onderdelen die je kunt selecteren om op te schonen. Gebruik Voorvertonen om te zien welke en hoeveel data wordt vrijgemaakt, voordat je bevestigt met Opruimen en Verwijderen.

CCleaner willen we evenmin onvermeld laten (gratis voor thuisgebruik). Ondanks eerdere problemen met malware, is het nu een veilige app (de CCleaner-browser hoef je niet mee te installeren). Kies na het opstarten voor Aangepast opschonen, waar je op de tabbladen Windows en Toepassingen specifieke onderdelen selecteert. Druk op Analyseren om te zien om welke en hoeveel data het gaat. Voor meer details klik je op een onderdeel. Als je hiermee verder wilt, klik je op CCleaner uitvoeren.

Geïnstalleerde programma’s

We richten ons nu op specifiekere onderdelen: het opschonen van geïnstalleerde programma’s, dubbele bestanden en systeemherstelpunten. Hoewel deze ook in CCleaner beschikbaar zijn (in de rubriek Extra, respectievelijk bij De-installeren, Dubbele items zoeken en Systeemherstel) geven we de voorkeur aan meer gespecialiseerde tools.

Voor het verwijderen van geïnstalleerde programma’s gebruiken we graag Iobit Uninstaller in de gratis versie. Deze app maakt het mogelijk om meerdere applicaties tegelijk te de-installeren en zorgt meestal ook voor een grondigere opruiming. De advertenties die opduiken tijdens het gebruik van de app, nemen we voor lief.

Open de app en selecteer de applicaties die je wilt verwijderen door vinkjes te plaatsen, eventueel na sortering op Grootte of Installatiedatum. Klik vervolgens op Uninstalleren. Laat het vinkje staan zowel bij Maak een herstelpunt alvorens te verwijderen en bij Automatisch verwijderen van residu-bestanden en klik nogmaals op Uninstalleren. Hierna kun je het verwijderproces verder volgen. Naast geïnstalleerde programma’s kun je vanuit het linkerdeelvenster onder meer Browser-extensies en Windows Apps verwijderen, hoewel dit doorgaans minder schijfruimte vrijmaakt.

Dubbele bestanden

Je zult verbaasd zijn over de hoeveelheid dubbele bestanden op je schijf. Het opruimen hiervan kan behoorlijk wat schijfruimte besparen, maar het is belangrijk om zorgvuldig te zijn, vooral bij bestanden die door meerdere programma’s kunnen worden gebruikt. Focus bij het verwijderen van duplicaten daarom vooral op persoonlijke data, zoals mediabestanden.

Er zijn verschillende betrouwbare en gratis tools voor het opsporen van dubbele bestanden, AllDup, Fast Duplicate File Finder en Duplicate Cleaner.

We nemen Duplicate Cleaner als voorbeeld, waarvan je gedurende enkele dagen gratis een proefversie van de Pro-editie kunt gebruiken. Om exacte kopieën van bestanden te vinden, start je de app en ga je naar het tabblad Zoek criteria. Kies voor Normale modus en selecteer Dezelfde inhoud, Dezelfde bestandsnaam en Dezelfde bestandsextensie. Op het tabblad Scan Locatie duid je de gewenste stations of mappen aan. Klik bovenaan op Scan starten. Ga na de scan naar Dubbele bestanden (en eventueel Dubbele mappen), kies bij Selecteer op Groep de optie Alle bestanden op een na in elke groep en bevestig met Selecteer op Groep. De gemarkeerde bestanden worden gewist zodra je het prullenbak-icoon selecteert en bevestigt met Verwijder bestanden. Wees wel helemaal zeker van je keuze.

Systeemherstelpunten

Windows beschikt over een functie die automatisch een herstelpunt creëert op cruciale momenten, zoals voor het installeren van updates. Dit stelt je in staat om terug te keren naar een eerdere systeemstatus als er problemen optreden. Dit biedt meer veiligheid, maar bij ruimtetekort kun je eventueel wel overwegen oudere herstelpunten te verwijderen, weliswaar met uitzondering van de meest recente.

Dit kan met de eerder vermelde ingebouwde tool Schijfopruiming, die je als administrator start. Kies een station waarop systeemherstel geactiveerd is. Dit check je door herstel in de Windows-zoekbalk te typen en Een herstel maken te starten. Bij Beveiligingsinstellingen zie je Ingeschakeld naast de stations waarvoor de functie actief is. Klik op Configureren om dit eventueel aan te passen en om te bekijken hoeveel schijfruimte door systeemherstel (maximaal) gebruikt wordt.

In Schijfopruiming ga je vervolgens naar het tabblad Meer opties, klik op Opruimen bij Systeemherstel en schaduwkopieën, en bevestig met Verwijderen om oudere herstelpunten te verwijderen (afbeelding 8).

Cloudopslag: opslagruimte

Om meer ruimte te creëren op de overvolle schijf of het interne geheugen van je mobiele apparaat, kun je data verplaatsen naar cloudopslag. Verschillende diensten bieden gratis opslag: Google Drive met 15 GB, pCloud met 10 GB, OneDrive met 5 GB (of 1 TB met een Microsoft 365-abonnement) en Dropbox met 2 GB. Voor gemakkelijker beheer van meerdere cloudopslagdiensten kun je tools zoals Air Explorer () of MultCloud gebruiken.

Lees in dit artikel hoe je met Air Explorer kunt werken: Zo beheer je met Air Explorer al je bestanden die in de cloud zwe(r)ven

Als je binnen één dienst blijft en met ruimtetekort kampt, controleer dan eerst of je een aantal grote bestanden kunt verwijderen. Bij Google Drive doe je dit door in te loggen, op Opslagruimte te klikken en bestanden te sorteren op grootte. In OneDrive vind je de grootste bestanden door linksonder op Opslag te klikken en dan op OneDrive.

Als extra ruimte nodig is, kun je je account upgraden. Bij Google Drive doe je dit via Meer opslag toevoegen, met opties als 100 GB voor 1,99 euro per maand, inclusief extra’s zoals VPN en meer bewerkingsfuncties in Google Foto’s. In OneDrive kies je via voor Meer opslag krijgen, bijvoorbeeld 200 GB voor 2 euro per maand.

Lees ook: Veilig bestanden opslaan in de cloud? Dit zijn 5 versleutelde cloudopslagdiensten

Cloudopslag: synchronisatie

Bij de meeste cloudopslagdiensten kun je gegevens op je pc automatisch synchroniseren met de cloud. Dit is handig, maar het betekent dat alles wat je in de cloud plaatst ook op je schijf terechtkomt, en andersom. Als je lokale schijfruimte wilt vrijmaken en het geen probleem vindt dat je data alleen in de cloud zijn opgeslagen, kun je werken met dummybestanden in je lokale synchronisatiemap. Je ziet dan alle bestanden lokaal, maar ze worden pas gedownload als je ze opent.

Voor Google Drive klik je met de rechtermuisknop op het bijbehorende programma-icoon, selecteer je het tandwielpictogram, kies je Voorkeuren en ga je naar Mappen van Drive. Kies hier voor Bestanden streamen in plaats van Bestanden spiegelen.

Bij OneDrive klik je op het programma-icoon, vervolgens op het tandwielpictogram en kies je Instellingen. Ga naar Synchroniseren en back-up maken, vervolgens naar Geavanceerde instellingen, en selecteer Schijfruimte vrijmaken. Bevestig met Doorgaan. Je kunt dit ook per map instellen door met de rechtermuisknop op een map te klikken en Ruimte vrijmaken te kiezen. Je maakt dit weer ongedaan met Altijd bewaren op dit apparaat.

In dit artikel lees je hoe je het voor Dropbox in kunt stellen: Zo laat je Dropbox op een selectieve manier bestanden synchroniseren

De smartphones van Poco zijn over het algemeen goed geprijsd als je kijkt naar wat je ervoor terugkrijgt. De nieuwe Poco F8 Ultra heeft een prijskaartje van minimaal 800 euro. Gaat die regel ook hier op?

Want wat voor smartphone kun je precies aanbieden als je er net wat meer geld tegenaan gooit? Dat idee heeft een unieke telefoon opgeleverd, voorzien van een denimlook én een extra subwoofer achterop. Gewaagde keuzes, maar in een wereld waarin smartphones steeds meer naar elkaar toe groeien, en in hun identiteitscrisis meer en meer op iPhones gaan lijken, geen verkeerde ontwikkeling. Alleen daarom al zijn we enthousiast over de Poco F8 Ultra (Blue Denim-uitvoering).

Het helpt dan ook zeer dan de subwoofer daar niet alleen voor de show zit. Dit compacte speakertje geeft geluiden en audio meer dan genoeg ruimte om beter tot hun recht te komen vergeleken met reguliere smartphonespeakers. Weg is dat blikkige geluid, dat nu ruimte maakt voor warmere tonen en een bredere soundstage. Klinkt de muziek perfect? Dat kun je niet verwachten, maar we zijn desondanks onder de indruk van de Bose-luidspreker.

©Wesley Akkerman

Uniek en tof

De Poco F8 Ultra ligt prettig in de hand en voelt solide aan dankzij het aluminium frame. Met 220 gram is hij ook niet overdreven zwaar. Het fauxdenim op de achterkant draagt daarbij merkbaar bij aan de grip, waardoor hij niet snel uit je handen glipt. Juist door dat eigenzinnige uiterlijk is dit zo'n smartphone die je liever zonder hoesje gebruikt, ook al loop je daarmee iets meer risico op valschade.

Het grote amoled-paneel van 6,9 inch stelt evenmin teleur. Met zijn hoge resolutie (1.200 bij 2.608 pixels) en verversingssnelheid (120 Hertz) kom je niets tekort en oogt alles scherp en vlot. Het contrast is breed en zwartwaarden zijn diep, maar de kleuren kunnen soms net even wat flets ogen. Dat valt alleen op in directe vergelijkingen met andere smartphones; de kans is heel klein dat dit je hier iets van merkt in het dagelijkse gebruik of als je een minder geoefend oog hebt.

©Wesley Akkerman

©Wesley Akkerman

Wat je mag verwachten

Ook al draait de Poco F8 Ultra niet op de krachtigste processor die Qualcomm te bieden heeft, in de praktijk merk je daar weinig van. De Snapdragon 8 Elite Gen 5 voelt vlot aan bij multitasking en kan games zonder moeite aan, al moet je er wel rekening mee houden dat de Gen 5 warm (niet heet, gelukkig) kan worden wanneer je high-end spellen speelt. Niets om je zorgen over te maken, je zult hier namelijk je vingers niet aan branden.

Ook de accu stelt niet teleur. Met een capaciteit van 6.500 mAh haal je in veel gevallen probleemloos twee dagen, al hangt dat vanzelfsprekend af van hoe intensief je de smartphone gebruikt. Speel je veel games, dan loopt hij sneller leeg, maar opladen gaat razendsnel. Met een geschikte 100w-lader, die je zelf moet aanschaffen, zit de accu binnen ongeveer veertig minuten weer helemaal vol.

Camera en software

Toch is niet alles goud wat er blinkt. Onder de juiste lichtomstandigheden maakt de Poco F8 Ultra kleurrijke en gedetailleerde beelden. Zoomen is geen probleem en ook de selfiecam lijkt goed om te gaan met verschillende huidtypen. De groothoeklens presteert echter minder goed: kleuren komen minder goed uit de verf en details vallen weg. De avondmodus stelt teleur, met een overdaad aan exposure, gebrekkige kleurenaccuraatheid en trage vastlegging.

Aangezien Poco een dochteronderneming is van Xiaomi, draait het toestel op HyperOS 3.0. De Poco staat daardoor vol met overbodige en dubbele apps, waaronder die van Xiaomi, waarvan je het gros kunt verwijderen. Ook kom je her en der wat reclame tegen. Verder is het besturingssysteem vlot en overzichtelijk, twee eigenschappen die we extreem belangrijk vinden. Je krijgt tot slot 'maar' vier Android-upgrades, evenals zes jaar aan beveiligingsupdates.

Poco F8 Ultra kopen?

Ondanks de kanttekeningen die we plaatsen bij de software- en camera-ervaringen, zijn er eigenlijk weinig redenen om niet voor de Poco F8 Ultra te kiezen. Hij oogt uniek, vindt in de subwoofer een handige toevoeging en voelt stevig aan. De door ons geteste Denim Blue-uitvoering heeft bovendien een faux denimlaagje op de achterkant voor extra grip (wat deze uitvoering wel een paar gram zwaarder maakt dan de Poco F8 Ultra Black). De prijs is misschien gevoelsmatig nog wat hoog, zeker voor dit merk. Maar zakt de prijs richting de 600 euro, dan krijg je een toptoestel dat zijn prijs meer dan waarmaakt en waar je langdurig plezier van hebt.

52137934

Spatial audio, oftewel ruimtelijke audio, belooft een luisterervaring waarbij het geluid niet alleen van links en rechts komt, maar je volledig omringt. Hoewel de marketingkreten je geregeld om de oren vliegen, is de techniek niet in elke situatie even zinvol. In dit artikel ontdek je wanneer ruimtelijke audio je ervaring verrijkt en wanneer je prima zonder kunt.

Vergeet het statische geluid van je oude vertrouwde stereo-set. Met spatial audio krijgt geluid eindelijk de diepte die het verdient. Dankzij slimme algoritmes die de akoestiek van de echte wereld nabootsen, ontsnapt de audio aan je koptelefoon of soundbar. Geluid beweegt vrij door de kamer, waardoor een helikopter in een film ook echt boven je hoofd lijkt te cirkelen. Het is de overstap van een platte foto naar een hologram, maar dan voor je oren.

Bioscoopervaring thuis

De meest logische toepassing voor spatial audio is zonder twijfel de moderne filmervaring. Wanneer je een blockbuster kijkt die is gemixt in formaten zoals Dolby Atmos, komt de techniek pas echt tot leven. Een helikopter die overvliegt of regen die op een dak klatert, krijgt een verticale dimensie die voorheen onmogelijk was met een standaard hoofdtelefoon of een simpele soundbar.

Voor filmliefhebbers die niet de ruimte hebben voor een volledige surround-installatie met fysieke speakers in het plafond, biedt spatial audio een overtuigend en compact alternatief dat de zogenaamde immersie aanzienlijk vergroot.

©ER | ID.nl

Muziek met een extraatje

Voor muziek is het nut van ruimtelijke audio iets genuanceerder en sterk afhankelijk van de productie. Bij klassieke concerten of live-opnames kan de techniek je het gevoel geven dat je midden in de concertzaal zit, waarbij de akoestiek van de ruimte tastbaar wordt. Ook bij moderne popmuziek die specifiek voor dit formaat is geproduceerd, kunnen artiesten creatiever omgaan met de plaatsing van instrumenten of subtiele geluidseffecten.

Toch blijft voor de purist die zweert bij een eerlijke, ongefilterde weergave van een studio-album de traditionele stereomix vaak de voorkeur genieten, omdat spatial audio de oorspronkelijke balans soms onnatuurlijk kan veranderen.

Gaming en de functionele voorsprong

In de wereld van gaming verschuift de waarde van spatial audio van puur esthetisch naar functioneel. Vooral in competitieve shooters is het horen van de exacte positie van een tegenstander een serieus dingetje. Door gebruik te maken van ruimtelijke audio kun je voetstappen boven, onder of achter je nauwkeurig lokaliseren. Dat geeft niet alleen een intensere spelervaring waarbij je volledig wordt opgeslokt door de spelwereld, maar biedt ook een tactisch voordeel dat met standaard audio simpelweg niet te evenaren is. Hierdoor is de techniek voor fanatieke gamers bijna onmisbaar geworden.

Wanneer kun je het beter uitschakelen?

Ondanks de indrukwekkende demonstraties is spatial audio niet altijd de beste keuze. Voor dagelijks gebruik, zoals het luisteren naar podcasts of het kijken van het journaal, voegt de extra ruimtelijkheid weinig toe en kan het de verstaanbaarheid van stemmen zelfs negatief beïnvloeden. Ook bij oudere opnames die door softwarematige kunstgrepen naar ruimtelijk geluid worden omgezet, ontstaat er vaak een hol en onnatuurlijk resultaat. In dergelijke gevallen is een zuivere stereoweergave nog altijd de meest betrouwbare weg naar een prettige luisterervaring.