In de praktijk valt het niet zo op, maar de doorontwikkeling van Windows 10 is grotendeels afhankelijk van zijn eigen gebruikers. Microsoft laat namelijk nieuwe functies als eerste door bèta-testers uitproberen. Deze dappere strijders heten Windows 10 Insiders. En het leuke is, ook jij kunt er eentje zijn!

Tip 01: Windows Insider

Als Windows 10-gebruiker ben je waarschijnlijk wel gewend dat het besturingssysteem dikwijls van updates wordt voorzien. Wat je misschien niet wist, is dat menig andere gebruiker die updates al veel langer heeft dan jij. Updates komen namelijk eerder op je computer binnen zodra je aangemeld bent voor het Windows Insider-programma. Je krijgt op dit gebied dus voorrang van Microsoft. Soms betekent dit dat je al maanden van tevoren aan de slag mag met nieuwe Windows 10-programma’s, zoals de 3D-versie van Paint. Die software staat eigenlijk pas gepland voor de Creators Update, die in de lenteperiode van 2017 voor alle gebruikers wordt gelanceerd. Maar het kan ook voorkomen dat Microsoft functies test die het uiteindelijk toch niet redden – bijvoorbeeld omdat ze te veel problemen veroorzaken.

©PXimport

Tip 02: Weeg de risico’s af

Je vermoedt het al: het installeren van deze updates is niet zonder risico. De testversies van Windows 10 (Insider-builds geheten) zijn lang niet altijd even stabiel. Je moet je dus niet laten afschrikken door problemen met drivers die je eerst niet had, of door software die ineens niet meer naar behoren werkt. Als Insider is het namelijk juist aan jou de taak om Microsoft hiervan op de hoogte te brengen, om zodoende mee te werken aan een oplossing. Je kunt er ook voor kiezen om Insider-builds alleen te installeren op een tweede (knutsel)-pc, in plaats van de computer die je dagelijks nodig hebt. Mocht er iets misgaan, dan heb je altijd nog een pc om op terug te vallen. Ook kun je met een gerust hart de nieuwste updates installeren, omdat je belangrijke bestanden dan toch veilig op een andere computer geparkeerd staan.

©PXimport

Tip 03: Voorbereidingen

Nieuwe Windows Insider-builds kunnen je pc dusdanig in de war brengen dat je op den duur wellicht terug wilt naar een vorige versie van Windows 10, of zelfs een hele schone installatie overweegt. Het is dan ook aan te raden om voordat je aan dit avontuur begint, eerst een back-up van je belangrijke bestanden te maken – bijvoorbeeld op een externe schijf. Mocht er dan iets misgaan tijdens of na de installatie van een Windows Insider-update, dan heb je die bestanden in elk geval nog achter de hand. Je kunt je belangrijke bestanden ook kwijt in de cloud. Dat kan vanuit Windows 10 zelf gemakkelijk dankzij de OneDrive-integratie, maar je kunt ook denken aan Google Drive of Dropbox.

©PXimport

Tip 04: Updaten

Wanneer je deze workshop volgt, is het van belang dat je huidige Windows 10-installatie up-to-date is. In eerdere versies van Windows 10 verloopt de procedure namelijk op een andere manier. We gaan ervan uit dat in ieder geval de Anniversary Update op je systeem aanwezig is, die door Microsoft sinds augustus vorig jaar wordt aangeboden. Om te achterhalen op welke versie van Windows 10 je zit, ga je naar Instellingen / Systeem / Info. Achter Versie hoort 1607 te staan. Als dit niet zo is, ga dan naar Instellingen / Bijwerkenen beveiliging / Windows Update en download hier net zolang updates (met tussendoor eventueel herstarten van je computer) tot je de volgende boodschap ziet: “Uw apparaat is up-to-date”. Lukt dat niet? Ga dan hiernaartoe en download onder Update nu een aparte update-tool. Op die manier wordt ook de nieuwste Windows 10-versie geïnstalleerd.

©PXimport

Tip 05: Aanmelden Insider

Je kunt pas meedoen aan het Insider-programma van Windows 10 zodra je je daarvoor hebt aangemeld met een Microsoft-account. Ga eerst naar https://insider.windows.com en druk op Aan de slag. Voer vervolgens de inloggegevens in van je Microsoft-account. Zodra je de boodschap “Welkom bij het programma, insider” voorgeschoteld krijgt, hoef je verder in principe niets meer te doen. Druk je hier nog op de paarse knop Pc, dan kom je op een pagina uit waar Microsoft je aan het programmaatje uit de vorige tip helpt voor het updaten van Windows 10. Als je met deze tips als tot zover bent gekomen, is dat niet meer nodig.

Tip 06: Koppel je account

Je staat nu bijna op het punt om Insider-builds te ontvangen, maar eerst moet je Microsoft-account aan je Windows 10-installatie koppelen. Dat doe je onder Instellingen / Bijwerken en beveiliging / Windows Insider-programma / Windows Insider-account. Druk hier op Een Microsoft-account koppelen en log vervolgens in met je gebruikelijke gegevens.

©PXimport

Windows Insider: Ook mobiel!

Tip 07: Ontvang builds

Goed, nu is het eindelijk zo ver. Klik in hetzelfde submenu onder Insider Preview-builds ontvangen op Aan de slag. Er opent een blauw schermpje, waar Microsoft je nog eens op de hoogte brengt van de risico’s. Druk op Volgende en kies er in het volgende scherm voor om de computer opnieuw op te starten. Nu is het een kwestie van wachten. Het kan tot 24 uur duren voor de eerste Windows Insider-update op je computer binnenkomt. Dit gebeurt op dezelfde manier als reguliere updates. Na de eerste update zie je op je rechtsonder op je desktop twee regels tekst: “Windows 10 Home / Pro Insider Preview”, gevolgd door “Evaluatie-exemplaar” en het huidige build-nummer. Zo weet je te allen tijde welke Insider-versie op je systeem aanwezig is.

©PXimport

Tip 08: Insider-niveau

In principe ben je nu klaar, maar standaard krijg je nog altijd niet als allereerste de nieuwste updates binnen. Als je dat wel wilt, is inschrijven voor de zogeheten ‘fast ring’ vereist. Dit is het distributiekanaal waar updates als eerste en snelste in opduiken, vaak zelfs op wekelijkse basis. Het standaard ingestelde insider-niveau is de slow ring. De updates die hierop binnenkomen, zijn reeds getest door Insiders in de fast ring. De kans op bugs is daardoor veel kleiner, maar het wachten duurt dan wel langer. Daarnaast is er nog de langzaamste Release Preview-ring. Je kiest zelf welk Insider-niveau het beste bij je past onder Instellingen / Bijwerken en beveiliging / Windows Insider-programma / Insider-niveau kiezen. Je kunt dit overigens later altijd weer wijzigen.

©PXimport

Tip 09: Wat is er nieuw?

Je kunt op verschillende manieren op de hoogte blijven van de nieuwe Windows 10-functies. Zodra er een nieuwe build wordt gelanceerd, meldt Microsoft namelijk altijd wat je ervan kunt verwachten. Houd daarvoor https://blogs.windows.com goed in de gaten, of gebruik de Feedback-hub die standaard in Windows 10 aanwezig is. Je vindt deze simpelweg in het startmenu terug door te zoeken naar feedback. Na aanmelding met je Microsoft-account zie je in de linkerkolom van de app verscheidene icoontjes. Klik vervolgens op de luidspreker om een handige lijst met aankondigingen te vinden, die overigens wel altijd in het Engels geschreven zijn.

©PXimport

Tip 10: De Feedback-hub

Als Windows Insider is het sowieso van belang dat je de Feedback-hub leert kennen. Hier breng je Microsoft namelijk op de hoogte van de problemen die je tegenkomt. Je kunt ook suggesties geven, bijvoorbeeld wanneer je bepaalde functies in Windows 10 nog mist. Open de feedback-hub vanuit het startmenu en klik op het figuurtje met het tekstballonnetje. Hier vind je een lijst met problemen die door andere gebruikers zijn aangegeven. Kom je hier een probleem tegen waar je zelf ook tegenaan loopt, klik dan op upvote. Mede dankzij het aantal ‘upvotes’ kan Microsoft zien hoeveel mensen last hebben van dezelfde bug. Het bedrijf kan er dan voor kiezen om dit probleem voorrang te geven in een volgende build. Om zelf een opmerking aan een reeds gemeld probleem toe te voegen, klik je op het onderwerp en kies je voor Opmerking schrijven. Zodra je bericht klaar is, druk je op Verzenden.

©PXimport

Tip 11: Geef je mening

Als je zelf tegen een bug aanloopt waarvan nog geen melding is gemaakt, dan kun je dat ook melden in de Feedback-hub. Voordat je dit doet, is het slim om eerst te achterhalen of andere gebruikers er niet al over geschreven hebben. Dat doe je door trefwoorden in te voeren in de zoekbalk, bovenaan in het Feedback-menu. Zit jouw probleem er nog niet tussen, klik dan op Nieuwe feedback toevoegen. Kies in het volgende scherm eerst of het een suggestie of een probleem betreft. Daaronder vul je een korte samenvatting van je boodschap in. Dit wordt later de titel van je feedback. Daaronder is nog een tekstveld, waar je het probleem extra uit de doeken kunt doen. Kies onderaan nog een categorie (bijvoorbeeld Microsoft Edge) en een subcategorie (zoals Tabbladen en vensters). Druk vervolgens op Verzenden. Het zou overigens zomaar kunnen dat Microsoft persoonlijk antwoord geeft. Dat zie je aan de melding “Er is een officieel antwoord gepost”. Dat bericht staat altijd boven alle andere meldingen.

©PXimport

Tip 12: Stoppen als Insider

Wil je geen Windows Insider meer zijn? Dan kun je jezelf uitschrijven voor het Insider-programma. Ga daarvoor naar Instellingen / Bewerken en beveiliging / Windows Insider-programma en klik op Geen Insider Preview-versies meer ontvangen. In het blauwe venster dat opent, geef je in het dropdown-menu aan hoelang je geen Insider-updates wilt krijgen – hoogstens tot 7 dagen. Dit is dus een tijdelijke oplossing.

Als je helemaal geen Insider-builds meer wilt ontvangen, is het de bedoeling om Windows 10 opnieuw te installeren. Daarna draai je namelijk weer de meest recente ‘stabiele’ versie van het besturingssysteem. Gelukkig kan dat in Windows 10 vrij eenvoudig. Ga naar Instellingen / Bijwerken en beveiliging / Systeemherstel / Deze pc opnieuw instellen / Aan de slag. Terugkeren naar een schone Windows-installatie kan zelfs met behoud van je bestanden. Maar mocht er tijdens dit proces toch iets misgaan … dan heb je als het goed is de back-up die je eerder maakte achter de hand!

©PXimport

De eerste trailer van Peaky Blinders: The Immortal Man - de film die de Peaky Blinders-serie opvolgt - is online gedeeld.

Eind vorig jaar kwam er al een korte teaser online, maar nu is de eerste volledige trailer te zien, die meer dan tweeënhalve minuut lang is.

Peaky Blinders: The Immortal Man speelt zich af in 1940, net zoals de serie in Birmingham. Daarin speelt de Tweede Wereldoorlog een grote rol. Hoofdpersonage Tommy Shelby heeft gedurende de serie die zich voor de film afspeelt immers last van zijn ervaringen met de Eerste Wereldoorlog, dus de Tweede Wereldoorlog zal ook een grote impact op hem maken.

Tegelijkertijd worstelt hij ook met zijn verleden als leider van de gevreesde Peaky Blinders-bende. Zeker wanneer hij verneemt dat zijn zoon de bende nieuw leven in wil blazen, moet hij uit zijn isolement komen om daar een stokje voor te steken.

Natuurlijk speelt Cillian Murphy weer de rol van Tommy Shelby. Verder zijn ook acteurs als Tim Roth, Barry Keoghan, Rebecca Ferguson en Sophie Rundle te zien. Peaky Blinders: The Immortal Man draait vanaf 6 maart in selecte bioscopen, en is vanaf 20 maart te zien op Netflix.

Vorig jaar werd ook aangekondigd dat Netflix met een nieuwe Peaky Blinders-serie komt, die verdergaat waar de serie eindigt. Om precies te zijn gaat die serie zich in 1953 afspelen, rondom een nieuwe generatie van de Shelby-familie.

Zelfs een royaal bemeten schijf raakt ooit weer vol met bestanden, van freeware en tijdelijke systeembestanden tot foto’s en vergeten downloads. Dat is niet alleen hinderlijk voor jezelf, maar kan ook problemen geven. Hoog tijd dus om schijfruimte vrij te maken en je ruimte voortaan ook beter te beheren.

Wanneer de vrije schijfruimte tot minder dan circa 15 procent van de totale capaciteit zakt, is het hoog tijd om ruimte vrij te maken. Windows heeft namelijk ruimte nodig voor tijdelijke bestanden, updates, caches, herstelpunten en het wisselbestand (pagefile). Een nagenoeg volle schijf dwingt het systeem om voortdurend data te herschikken, wat merkbare vertraging veroorzaakt. Bovendien kan Windows bij ruimtegebrek updates of systeembescherming pauzeren, en ook de (indexering van de) ingebouwde zoekfunctie kan trager werken. Voor ssd’s komt daar nog bij dat de controller eerst oude datablokken moet wissen voordat hij nieuwe kan schrijven, wat bij een nagenoeg volle schijf extra vertraging geeft.

Maar ook met meer dan 15 procent vrije ruimte blijft schijfopruiming zinvol, al zal dit dan weinig invloed hebben op de (systeem)prestaties. Een opgeruimde schijf zonder oude downloads, dubbele bestanden en ongebruikte apps biedt namelijk meer overzicht, je vindt sneller wat je zoekt en ook je back-ups worden kleiner en sneller. Bovendien kunnen oude documenten, browserdata en caches gevoelige informatie bevatten, waardoor opruimen ook je privacy ten goede komt.

Opslaganalyse

Voor je begint met opruimen, controleer je eerst hoeveel vrije schijfruimte je nog hebt en welke bestanden de meeste ruimte gebruiken. Klik in Verkenner in het navigatievenster op Deze pc om meteen te zien hoeveel ruimte er op elk station nog vrij is.

Wil je weten welke bestandscategorieën de meeste ruimte innemen, open dan Instellingen in Windows en kies Systeem / Opslag. Bovenaan zie je hoeveel ruimte op je systeempartitie in gebruik is. Daaronder toont Windows verschillende categorieën, zoals Geïnstalleerde apps, Tijdelijke bestanden en E-mailberichten, telkens met de hoeveelheid ingenomen ruimte. Klik op Meer categorieën weergeven voor alle categorieën. Let op: bij categorieën als Documenten, Afbeeldingen, Video’s en Muziek controleert Windows enkel de standaardmappen, zoals C:\Users\<accountnaam>\Afbeeldingen. Klik op een categorie voor meer details en voor mogelijke verwijderacties.

Analyse met TreeSize Free

De ingebouwde opslaganalyse beperkt zich tot de systeemschijf, terwijl je vaak ook het ruimteverbruik op andere partities of schijven wilt zien. Dit kan met een tool als TreeSize Free (www.kwikr.nl/treesize2). Start de app als administrator, open het tabblad Start en kies bij Selecteer map het station of de map. Na de scan verschijnen de (sub)mappen en bestanden in het bovenste venster, met onder meer hun grootte, aantal mappen en bestanden, en het opslagpercentage binnen de bovenliggende map. Je kunt op elke kolomkop klikken om te sorteren. Via de knoppenbalk bepaal je wat in het onderste deelvenster wordt getoond. Klik bijvoorbeeld op Grootte om elke (sub)map weer te geven als een rechthoek waarvan het oppervlak overeenkomt met de gebruikte schijfruimte, zodat je meteen ziet welke mappen het grootst zijn. Je kunt ook kiezen voor Aantal bestanden of Percentage. De Personal-versie (gratis proefversie van 14 dagen, daarna 27 euro) biedt ten opzichte van de Free-versie extra functies, zoals wizards om snel de grootste, oudste of dubbele bestanden te vinden.

Schijfopruiming

Met een tool als TreeSize kun je makkelijker overtollige opslagverbruikers vinden en ze verplaatsen of verwijderen, maar dit handmatig doen kost tijd. Het kan ook ‘semiautomatisch’ via de ingebouwde tool Schijfopruiming, die Microsoft helaas steeds minder prominent maakt. Typ schijf in het startmenu, open Schijfopruiming en kies het station dat je wilt opruimen. Na bevestiging met OK verschijnt een lijst met items die je kunt selecteren en verwijderen via OK / Bestanden verwijderen, zoals Windows Update opschonen, Tijdelijke internetbestanden en Prullenbak. Je ziet ook telkens hoeveel ruimte elk item inneemt.

Met de knop Systeembestanden opschonen start je een nieuwe scan, met op het extra tabblad Meer opties twee knoppen Opruimen: een om overbodige programma’s te verwijderen en een om oude herstelpunten te wissen. Verder in dit artikel komen we op deze onderdelen terug.

Je kunt ook opruimprofielen maken, waarbij telkens andere onderdelen worden opgeschoond. Druk op Windows-toets+Ren voer cleanmgr /sageset:<n>uit (vervang <n> door een willekeurig profielnummer, bijvoorbeeld 1), zet de gewenste vinkjes en bevestig met OK. Herhaal dit voor een ander profiel (zoals cleanmgr /sageset:<n+1>). Voer Schijfopruiming later opnieuw uit met een bestaand profiel via bijvoorbeeld cleanmgr

De-junking

Er bestaan ook gratis tools die zich richten op het opsporen en verwijderen van tijdelijke en andere ongewenste bestanden (junk). Zulke tools zijn niet strikt noodzakelijk, maar wel handig om in één keer alle webbrowsers en andere applicaties schoon te maken. Maak vooraf wel een systeemherstelpunt: klik in het startmenu op Een herstelpunt maken en volg de instructies.

Bekende tools zijn CCleaner (www.ccleaner.com) en het opensource BleachBit (www.bleachbit.org). We nemen hier BleachBit als voorbeeld. Na het opstarten zie je in het linkervenster de onderdelen die kunnen worden opgeschoond, met rechts telkens een korte toelichting. Selecteer de gewenste items, zoals Google Chrome, Microsoft Edge, Microsoft Office en Systeem, en klik op Voorvertonen om te zien wat er precies wordt verwijderd en hoeveel ruimte dat oplevert. Je kunt ook met rechts op een item klikken en hier Voorvertonen kiezen om direct te zien hoeveel schijfruimte je ermee vrijmaakt. Bevestig met Opruimen om het opschoonproces te starten.

Programma’s verwijderen

Er is zoveel goede freeware dat je waarschijnlijk al regelmatig een gratis programma uitprobeert en installeert. Zulke programma’s kosten wel schijfruimte. Gebruik je een applicatie niet langer, dan verwijder je die bij voorkeur. Dat kan via Instellingen / Apps / Geïnstalleerde apps. Klik op het knopje met drie puntjes naast de app en kies Verwijderen (twee keer). Oudere of complexere toepassingen haal je weg via het Configuratiescherm met Een programma verwijderen.

Een nadeel van de Windows-procedures is dat je slechts één toepassing tegelijk verwijdert en niet altijd alle sporen meeneemt. Gratis alternatieven als IObit Uninstaller (www.kwikr.nl/uninst) en het opensource Bulk Crap Uninstaller (www.bcuninstaller.com) ondersteunen batchverwijdering en ruimen grondiger op. Omdat IObit nogal opdringerig is, focussen we hier op BCU, gericht op iets gevorderde gebruikers.

BCU

Installeer BCU en start het programma. De eerste keer verschijnt een wizard die je in een zevental stappen door de initiële configuratie leidt; de voorgestelde opties kun je gerust laten staan. Daarna zie je een lijst met gedetecteerde programma’s die je kunt sorteren op bijvoorbeeld Naam, Installatiedatum of Grootte.

Met de Ctrl- of Shift-toets selecteer je meerdere ongewenste programma’s tegelijk, waarna je op De-installeer (stil) klikt. In het dialoogvenster dat volgt kun je het verwijderproces eventueel nog aanpassen, of zelfs kiezen voor De-installatie simuleren. Na bevestiging kun je eventueel nog aangeven welke programma-onderdelen je alsnog wilt behouden. BCU maakt automatisch een herstelpunt en zoekt na afloop naar restanten, zoals registersleutels, die je desgewenst kunt laten verwijderen. Via Help / Help openen krijg je toegang tot een uitgebreide Engelstalige handleiding.

Bloatware

De kans is groot dat Windows al vooraf geïnstalleerd was toen je je pc of laptop kocht. In dat geval heeft de fabrikant waarschijnlijk flink wat ‘crapware’ oftewel ‘bloatware’ toegevoegd, zoals proefversies en extra software naast de standaard Windows-apps. Je kunt deze handmatig verwijderen zoals eerder beschreven, maar er bestaan ook gratis tools die zich specifiek op bloatware richten.

Een daarvan is O&O AppBuster (www.kwikr.nl/appbuster). De app toont alle gedetecteerde programma’s en geeft per item in de kolom Recommendation een aanbeveling om het al dan niet te verwijderen. Kies je vervolgens de optie Computer, dan verdwijnen de geselecteerde apps ook bij toekomstige Windows-accounts. Beantwoord de vraag om eerst een herstelpunt te maken met Yes.

Voor iets gevorderde gebruikers is er Bloatware Removal Utility (www.kwikr.nl/bru). Klik op de groene Code-knop en kies Download ZIP. Pak het archief uit, navigeer naar de map, klik met rechts op Bloatware-Removal-Utility.bat en kies Als administrator uitvoeren. Dit start een PowerShell-script dat de aanwezige applicaties oplijst. Via Toggle Suggested Bloatware krijg je suggesties voor te verwijderen apps. Laat in het Options-menu de standaardinstellingen staan, zodat automatisch ook een herstelpunt wordt gemaakt. Selecteer de ongewenste items, klik op Remove Selected en bevestig met Y in het PowerShell-venster.

Dubbele bestanden

Na verloop van tijd stapelen zich niet alleen overtollige bestanden op, maar vaak ook dubbele exemplaren. Wanneer je deze opspoort en verwijdert, moet je er zeker van zijn dat het echt om exacte kopieën gaat en dat het systeem of andere applicaties ze niet nodig hebben, wat geregeld voorkomt.

Handmatig dubbele bestanden opruimen is haast onmogelijk, maar met een hulpmiddel als het gratis opensource dupeGuru (https://dupeguru.voltaicideas.net) lukt dat wel. Installeer de app en start deze bij voorkeur als administrator. Met het plusknopje onderaan voeg je de mappen toe die je wilt laten analyseren. De Toepassingsmodus laat je bij voorkeur staan op Standaard, tenzij je specifiek dubbele muziek- of beeldbestanden zoekt. Bij Onderzoekstype kies je wellicht Bestandsnaam, maar je kunt ook Inhoud (duurt langer) of Mappen selecteren.

Je kunt direct op Onderzoeken klikken, rechtsonder, maar via Meer Opties pas je indien gewenst eerst zoekfilters aan. Zo kun je bijvoorbeeld Negeer bestanden kleiner dan x KB instellen om je op grote ruimtevreters te concentreren. Na de scan toont dupeGuru alle mogelijke dubbele bestanden met een zekerheidspercentage. Via Acties kun je geselecteerde bestanden kopiëren, verplaatsen of verwijderen. Nogmaals, wees hierbij wel voorzichtig.

Extra ruimte

We belichten graag nog enkele specials: onderdelen die vaak over het hoofd worden gezien, maar waarmee je toch flink wat schijfruimte kunt winnen.We doelen hier niet op allerlei ‘optimizer tools’ en ‘registry cleaners’, die zelden extra ruimte of betere systeemprestaties opleveren en soms zelfs schade veroorzaken. Wat wél merkbaar ruimte kan besparen is het uitschakelen van de sluimerstand. Tijdens deze energiemodus wordt de inhoud van het werkgeheugen opgeslagen in het verborgen systeembestand C:\hiberfil.sys voordat de pc wordt afgesloten. Dit bestand kan tot zo’n 75 procent van het totale RAM-geheugen groot zijn. Kun je zonder sluimerstand, open dan de Opdrachtprompt als administrator en voer powercfg -h off uit (h staat voor hibernation). Na bevestiging verdwijnt hiberfil.sys. Met de parameter -on kun je de sluimerstand desgewenst later weer inschakelen.

Ook door systeemherstelpunten te verwijderen kun je tijdelijk veel ruimte vrijmaken. Druk op Windows-toets+R en voer systempropertiesprotection uit. In het venster Systeemeigenschappen open je het tabblad Systeembeveiliging, klik je op Configureren en daarna op Verwijderen en Doorgaan. Zodra het kan, kun je via de knop Maken opnieuw een herstelpunt creëren.

Acuut

Bij acute schijfnood kun je overwegen de schijfinhoud te comprimeren. Windows biedt hier standaard tools voor. Open de Verkenner, klik met rechts op de gewenste stationsletter en kies Eigenschappen. Plaats op het tabblad Algemeen een vinkje bij Dit station comprimeren om schijfruimte te besparen. Bevestig met OK en geef aan of je dit ook op alle onderliggende mappen wilt toepassen. De compressie start dan meteen. Je kunt het vinkje later weer weghalen om de data te decomprimeren. Compressie kun je ook via de opdrachtprompt starten, uitgevoerd als administrator. Met:

compact /compactos:always

comprimeer je een aantal Windows-systeembestanden, wat enkele gigabytes ruimte kan opleveren. Met:

/compactos:never

maak je dit ongedaan. .Ook afzonderlijke mappen kun je op deze manier comprimeren met:

compact.exe /c /s:<pad_naar_map>

waarbij /s ook submappen meeneemt. Vervang /c (compress) door /u (uncompress) om bestanden weer te decomprimeren. Houd er rekening mee dat het automatisch decomprimeren van bestanden bij gebruik een licht prestatieverlies kan veroorzaken, vooral op oudere pc’s.

Cloudopslag

Een extra tip voor wie de synchronisatiefunctie van cloudopslagdiensten als Google Drive of Microsoft OneDrive gebruikt: je kunt instellen dat lokale bestanden enkel verwijzingen zijn naar de exemplaren in de cloud. Pas wanneer je zo’n bestand opent, wordt het tijdelijk gedownload en op je systeem beschikbaar. Dit bespaart veel ruimte, maar het betekent wel dat je data fysiek alleen in de cloud staan en dat je een internetverbinding nodig hebt om nog niet gedownloade bestanden te openen.

In Microsoft OneDrive bijvoorbeeld stel je dit als volgt in. Klik op het OneDrive-pictogram in het systeemvak van de taakbalk, klik op het tandwielpictogram en kies Instellingen. Ga onderaan naar Geavanceerde instellingen en klik op Schijfruimte vrijmaken bij Bestanden op aanvraag. Bevestig met Doorgaan. Je herkent de verwijzingen aan een wolkicoontje; een wit bolletje met vinkje betekent tijdelijk offline opgeslagen, een groen bolletje wijst op altijd lokaal beschikbaar.

Proactief

Tot nu toe hebben we ons vooral gericht op tools en technieken om overtollige bestanden gericht op te sporen en te verwijderen, maar je kunt ook proactiever te werk gaan. Een handig hulpmiddel daarvoor vind je in de Instellingen van Windows. Kies Systeem / Opslag en klik bij Opslagbeheer op Opslaginzicht. Plaats een vinkje bij Windows probleemloos laten werken door […], zodat tijdelijke bestanden voortaan automatisch worden opgeschoond. Je kunt ook de optie Gebruikersinhoud automatisch opschonen activeren.

Bij Opslaginzicht uitvoeren bepaal je zelf wanneer deze functie actief wordt. De standaardinstelling Bij weinig vrije schijfruimte lijkt ons prima. Daarnaast kun je instellen dat bestanden in de prullenbak automatisch worden verwijderd zodra ze langer dan een instelbaar aantal dagen (tussen 1 en 60) aanwezig zijn. Voor bestanden in de map ‘Downloads’ geldt hetzelfde: ook die kunnen automatisch verdwijnen na een bepaald aantal dagen ongeopend te zijn gebleven. Tot slot kun je, aanvullend op wat we in het kaderstuk schreven, instellen dat bestanden uit OneDrive alleen nog online beschikbaar blijven als je ze gedurende een instelbaar aantal dagen niet hebt geopend. Klik op Opslaginzicht nu uitvoeren om de ingestelde opruimacties meteen te starten.