Vorig jaar wierp Samsung zich opnieuw in de strijd met een OLED-tv, maar dan wel eentje met een nieuwe beeldtechnologie die quantum dots en OLED combineert. Die QD-OLED-tv bleek een schot in de roos. Maar kan Samsung die prestaties al na één jaar verbeteren met dit nieuw type panel in de QE55S95C?

Samsung positioneert zijn top QLED-model nog steeds boven dit OLED-model, maar aan sommige details kan je zien dat de Koreaanse fabrikant de S95C wel degelijk ook als een topmodel beschouwt. Kijk maar naar het Infinity one-design, oorspronkelijk alleen toegepast op de 8K-modellen en het 4K-topmodel. Dat superslanke ontwerp maakt het toestel amper 11mm dik. Toch is het scherm erg stevig, en buigt niet gemakkelijk, iets wat op het vorige model wel het geval was. De perfect vlakke rug is afgewerkt met een verticaal streeppatroon, en bevat onderaan een indrukwekkende rij luidsprekers. De zijkant is beschermd met een titanium zwart metalen frame, dat vooraan nauwelijks zichtbaar is. Centraal in de rug is er een enkele aansluiting voorzien voor de One Connect Box. De zware metalen voet heeft net als het frame een titanium zwarte kleur.

Aansluitingen

Nog een opmerkelijk detail, de Samsung S95C heeft nu een One Connect Box, ook een feature die alleen voor de topmodellen is. De QN95C, het Neo QLED 4K-topmodel moet het dit jaar zonder One Connect Box stellen. Het gemak van die One Connect Box is niet te onderschatten, zeker als je voor wandmontage kiest. Alle aansluitingen staan op de box en er loopt slechts een kabel naar de tv die zowel stroom als data vervoert. Dat maakt opstellen en het eventueel verbergen van allerlei kabels een pak gemakkelijker. De One Connect Bos staat gewoon bij de bronnen, zoals je spelconsoles of Blu-ray-speler, en je kan zelfs alles uit het zicht zetten in een kast.

Het is ook mogelijk om de One Connect Box achteraan op de voet van de tv te plaatsen, Samsung levert daarvoor een korte verbindingskabel mee. De box bevat vier HDMI 2.1-aansluitingen, elk met 40Gbps bandbreedte. Ze ondersteunen 4K120, ALLM en VRR (HDMI VRR, AMD FreeSync en NVIDIA G-Sync compatible). Gamers kunnen uitkijken naar een spectaculair lage input-lag, nauwelijks 10,4ms in 4K60 en 5,6ms in 2K120. Voor PC-gamers ondersteunt de S95C zelfs een 144Hz refreshrate. ARC/eARC is beschikbaar op HDMI 3. Verder beschikt de box over drie USB-poorten, ethernet, WiFi, Bluetooth en een optisch digitale audio-uitgang. Er is een dubbele tv-tuner voor DVB-T2/C/S2 en een CI+-slot. Opnemen en live tv pauzeren kan door het aansluiten van externe USB-opslag.

Uitgebreide Smart Hub

De Samsung Smart Hub biedt een bijzonder rijk aanbod streaming-apps, van de meest gekende internationale diensten tot bijna alle lokale diensten. Daarnaast kun je ook gebruik maken van Airplay2, of kan je Netflix of YouTube casten naar de tv. Maar dat is niet alles, Samsung heeft ook heel wat andere functies in petto. Denk bijvoorbeeld aan Ambient Mode, waarmee je de tv een decoratieve functie kunt geven geen tv kijkt. Of MultiView om twee bronnen tegelijk te bekijken, erg handig voor gamers die in een klein venster een YouTube walkthrough van hun spel willen bekijken.

Gamers kunnen overigens dankzij apps als Xbox, Utomik of Steam games vanuit de cloud streamen naar de tv. Met Workspace kan je dan weer verbinden met een PC of Mac, of gebruik maken van Windows 365. Smart Things, de IoT-hub van Samsung waar je slimme apparaten kunt beheren, is uitgebreid met een ingebouwde Zigbee Hub, en ondersteuning voor Matter, een nieuwe universele standaard voor slimme apparaten.

Aan de layout van de Smart Hub is weinig veranderd ten opzichte van vorig jaar, maar de Smart Hub werkt nu wel vlotter. Vorig jaar bleef hij al eens haperen. Door een paar kleine aanpassingen in de organisatie geraak je nu ook in minder klikken bij de instellingen of speciale functies. De nieuw afstandsbediening is erg klein en compact, en bevat een minimale selectie toetsen, maar dat heeft geen impact op het gebruiksgemak. Dankzij de ingebouwde oplaadbare batterij en fotovoltaïsch panel aan de achterzijde hoef je nooit nog batterijen te wisselen. Via de USB-C-poort kun je de afstandsbediening snel even bijladen moest dat toch nodig zijn.

QD-OLED: nu nog helderder

Samsung heeft in de S95C een nieuw type QD-OLED-panel toegepast. Dat gebruikt een efficiënter OLED-materiaal en verbeterd, real-time power management. Die combinatie resulteert volgens Samsung in meer helderheid, betere energie-efficiëntie en hogere betrouwbaarheid. Dat laatste verwijst naar het eventuele gevaar voor inbranden, want QD-OLED-panelen zijn daar, net als andere OLED-panelen gevoelig voor. Echte cijfers daarover zijn er niet, maar eerste testen lijken er toch op te wijzen dat QD-OLED gevoeliger is voor inbranden dan andere OLED-panelen. Bij normaal gebruik in de woonkamer zou dat geen probleem mogen vormen, maar vermijd toch zoveel mogelijk statische beelden langdurig op het scherm te zetten.

De piekhelderheid van de S95C kunnen we wel meten, en die ligt inderdaad ongeveer 30 procent hoger dan vorig jaar. Op het 10% venster meten we 1363 nits, en op het volledig wit scherm blijft er nog 272 nits over. Een flinke vooruitgang dus, maar net niet genoeg om de nieuwe LG G3 voorbij te steken. De S95C kan echter wel veel helderdere pure kleuren voorleggen dan de G3. Die laatste gebruikt immers niet alleen RGB-subpixels maar ook een witte subpixel, terwijl de S95C enkel RGB-subpixels gebruikt. De subpixelstructuur van de S95C is overigens niet veranderd, en gebruikt nog steeds een ietwat ongewoon driehoekspatroon. Dat is onzichtbaar en heeft geen nadelig effect bij tv-kijken, maar mogelijk wel als je de tv als computermonitor wilt gebruiken én er erg dichtbij zit. Dat driehoekspatroon veroorzaakt dan een bij bijvoorbeeld witte tekst op een donkere achtergrond een lichtjes groene tint bovenaan en magenta tint onderaan de letters.

Prachtige kleuren

Hoe vertalen die prestaties zich naar beeldkwaliteit? We schakelen naar de Filmmaker Mode. Daar blijkt al snel dat het beeld uitzonderlijk goed gekalibreerd is. Testscènes met veel kleur, zoals House of Flying Daggers of Hero, zien er prachtig uit. Huidskleuren bewaren hun natuurlijke uitstraling, en de kleurweergave is sprankelend, zonder ooit overdreven te zijn. In donkere scènes kan de S95C zijn perfecte contrast erg goed uitspelen, sterrenhemels fonkelen echt. We zien een klein beetje minder schaduwdetails dan verwacht, maar dat kan je aanpassen door de gammawaarde in de instellingen naar 2,2 te schakelen.

In HDR komen alle sterke eigenschappen van de S95C nog meer naar voren. Het kleurbereik haalt een indrukwekkende 99% P3, en door de RGB-subpixelstructuur en hoge helderheid creëert hij ook een zeer groot kleurvolume, waarbij zeer heldere kleuren hun volle intensiteit behouden. Ook de HDR-versie van Filmmaker Mode bleek zeer goed gekalibreerd. De S95C clipt enkel een beetje witdetail weg in zeer helder gemasterde beelden. Dat kan je vermijden door “HDR Toontoewijzing” van “Statisch” naar “Actief” te schakelen zodat de S95C dynamische tonemapping toepast op HDR10-beelden. Dat maakt de schaduwnuances iets beter zichtbaar, maar maakt veel andere scènes ook wat te helder. We lieten het liever uit staan, maar bij veel omgevingslicht kan het zeker nuttig zijn.

De S95C liet ook bij heel donkere scènes zoals de strandscène in House of Dragons geen steken vallen, de weergave toonde veel nuance zonder hinderlijke tinten of weggedrukt detail. HDR-beelden bleken in elk geval een lust voor het oog, de S95C speelt zijn kleur en helderheid prima uit, en is een knappe showcase voor de meerwaarde van HDR. Samsung ondersteunt HDR10+, maar geen Dolby Vision, dat blijft jammer.

Goede beeldverwerking

De S95C gebruikt dezelfde Neural Quantum Processor 4K als de QN90C. Het is dan ook geen verrassing dat we nagenoeg dezelfde prestaties zien. Zeer goede upscaling, uitstekende deinterlacing van 1080i-beelden en prima ruisonderdrukking. Voor de ruisonderdrukking moet je wel volledig vertrouwen op de expertise van Samsung; er is namelijk alleen een “auto”-stand, je kunt zelf niet bepalen hoe sterk de ruisonderdrukking werkt. Geen zorgen, want het resultaat bleek erg betrouwbaar, en elimineert ruis zonder ook detail weg te vegen.

We willen wel graag nog wat verbetering zien in de behandeling van kleurstroken in zachte kleurovergangen. Die kan de processor alleen maskeren als ze erg subtiel zijn. Duidelijkere stroken, zeker in donkere beelden, blijven storend zichtbaar. Het QD-OLED-scherm heeft een zeer snelle pixelreactietijd, waardoor de bewegingsscherpte erg goed is. Bewegende voorwerpen hebben geen dubbele of vage rand. Experimenteer ook met “Trilvermindering” die je onder de beeldscherpte-instellingen vindt. Die kan het soms hinderlijk gestotter in filmbeelden netjes verwijderen zodat snelle camerabewegingen vloeiend blijven.

 Audio valt tegen

In dat superslanke profiel heeft Samsung 70 watt audiovermogen gestopt, en de rij luidsprekers in de rug deden ons hopen op een goede geluidskwaliteit. Dat viel helaas tegen. Al van bij de eerste muziekstukken (Krupa van Apollo 440 of The Struggle Within van Metallica) valt op dat er eigenlijk geen sprake is van enige bas. Erg luid krijgen we de audio ook niet, het volume is erg beperkt. Het mag duidelijk zijn dat wie meeslepende filmsoundtracks of live-concerten beluistert, toch een extra soundbar nodig heeft. Dat zagen we ook bij een andere Samsung-tv, de QE55QN90C, die we ook gereviewed hebben.

Conclusie: Samsung QE55S95C kopen?

 Dat Samsung al in de tweede generatie van zijn QD-OLED-tv’s een sprong van 30 procent kon maken voor piekhelderheid is een bijzonder aangename verrassing. We hadden wel graag gezien dat ook de audioprestaties wat meer aandacht kregen. Die verbleken bij de beeldkwaliteit en maken de aankoop van een soundbar eigenlijk een noodzaak als je volop van film en muziek wilt genieten. Daardoor vinden we ook zijn prijs wat te hoog. Van een ding zijn we zeker: je zal op de QE55S95C regelmatig een film gaan kijken. De beeldkwaliteit is uitmuntend, met uitstekende piekhelderheid, perfect contrast, bijzonder knappe en rijke kleuren, zeer brede kijkhoek en prima bewegingsscherpte. Ook voor sport en games zien we de S95C perfect geschikt. Het superslanke ontwerp met de handige One Connect Box garandeert een elegante opstelling, op een meubel of aan de muur. In de Smart Hub vind je niet alleen een zeer uitgebreid aanbod apps, maar ook tal van andere functies. Met de komst van een ingebouwde Zigbee Hub en Matter-ondersteuning is hij ook een knap dashboard voor je slimme apparaten.

Take-Two Interactive en ontwikkelaar Rockstar beginnen aankomende zomer met de marketing rondom de Grand Theft Auto 6-release. De releasedatum staat nog steeds gepland op 19 november van dit jaar.

Dat liet Take-Two weten bij het bekendmaken van diens fiscale kwartaalcijfers. Aldus de uitgever in een persbericht: "Dit fiscale jaar is uitzonderlijk voor ons en we zijn enorm zeker van onze zaak voor het aankomende fiscale jaar. Die gaat revolutionair voor Take-Two en de gehele entertainmentindustrie worden, geleid door de release van Grand Theft Auto 6. Rockstars marketing rondom de release gaat deze zomer van start."

Take-Two bevestigde wederom dat het langverwachte GTA 6 op 19 november moet uitkomen. Het bedrijf heeft al vaker releasedata voor de game beloofd om het later alsnog uit te stellen. Dat het nu meldt dat de marketing rondom de release van het spel aankomende zomer begint, geeft wel een gevoel van meer zekerheid over de mogelijkheid dat de huidige releasedatum wordt gehaald.

Fysieke release niet uitgesteld

Onlangs gingen er geruchten dat alleen de fysieke release van Grand Theft Auto 6 misschien zou worden uitgesteld. Het idee zou zijn dat de digitale release gewoon op 19 november zou verschijnen, maar de fysieke release in de winkels pas later verschijnt om zo leaks te voorkomen. Aan Variety liet Take-Two-ceo Strauss Zelnick weten dat dit echter "niet het plan is". Daarmee lijkt dit gerucht dus ontkracht.

Switch 2-versie van Borderlands 4

Take-Two geeft ook het populaire spel Borderlands 4 uit. Die game verscheen vorig jaar al op meerdere consoles, maar een Switch 2-versie werd uitgesteld. Tijdens de bekendmaking van de kwartaalcijfers vandaag bleek dat de game geheel uit het releaseschema van de uitgever is gehaald.

"We hebben de moeilijke beslissing gemaakt om de ontwikkeling (van de Switch 2-versie) te pauzeren", zo werd wederom aan Variety gemeld. "We blijven ons richten op het leveren van kwaliteitscontent voor de game en blijven het optimaliseren. We blijven ook nauw samenwerken met onze vrienden bij Nintendo. Zo komen PGA Tour 2K25 en WWE 2K26 voor de Switch 2 uit, en we willen graag meer van onze spellen naar het systeem brengen." Het is niet bekend wanneer en of Borderlands 4 nog uitkomt voor de Switch 2.

Over Grand Theft Auto 6

Grand Theft Auto 6 komt op 19 november uit voor PlayStation 5 en Xbox Series X en S. Het spel draait om twee hoofdpersonages: Lucia Caminos en Jason Duval. Het duo heeft een relatie, en duidelijk is in ieder geval dat Lucia vrijkomt uit de gevangenis en het tweetal vervolgens nog verder het criminele pad op gaat.

De game speelt zich af in Vice City, een fictieve versie van Miami, en omstreken. Dat betekent dat spelers glooiende stranden en met neon verlichte straten kunnen verwachten. Het was ook al de setting van de PlayStation 2-game Grand Theft Auto: Vice City, dat na GTA 3 uitkomt. Naar verwachting zal Grand Theft Auto 6 een ongekende hoeveelheid details vertonen. Lees hier alles over de game.

Je laptopaccu lijkt altijd leeg te zijn op het moment dat er nergens een stopcontact te bekennen is. Met de juiste software-instellingen pers je echter makkelijk een uur extra uit je apparaat, zonder dat je daarvoor technisch onderlegd hoeft te zijn. Wij leggen uit aan welke knoppen je precies moet draaien voor maximaal resultaat.

Er is weinig irritanter dan een laptop die in de spaarstand schiet of uitvalt terwijl je in de trein net de laatste hand legt aan een belangrijk document. Veel gebruikers denken bij een snel leeglopende batterij direct dat de hardware versleten is en kijken alweer naar een nieuwe laptop. Vaak is de accu zelf echter nog prima in orde, maar gaat het besturingssysteem slordig om met de beschikbare energie. Fabrieksinstellingen zijn namelijk vaak gericht op maximale prestaties en helderheid, niet op uithoudingsvermogen. In dit artikel leer je hoe je de regie terugpakt en de energievreters in toom houdt, zodat je met een gerust hart de dag doorkomt.

Waar die energie eigenlijk naartoe lekt

Om te begrijpen hoe je accucapaciteit bespaart, moet je eerst weten waar de energie aan opgaat. De twee grootste verbruikers in een laptop zijn vrijwel altijd het beeldscherm en de processor. Het scherm vreet stroom om pixels te verlichten; hoe feller het scherm, hoe sneller de teller tikt. Daarnaast speelt de verversingssnelheid een rol. Veel moderne schermen verversen het beeld 120 keer per seconde (120 Hz). Dat kijkt heel rustig, maar kost aanzienlijk meer rekenkracht dan de standaard 60 Hz.

Onder de motorkap is de processor continu bezig met het verwerken van taken. Een veelvoorkomende misvatting is dat je handmatig alle programma's moet afsluiten om stroom te besparen. Dat is maar ten dele waar, want moderne systemen zijn heel goed in het bevriezen van apps die je niet gebruikt. Wat wél energie kost, zijn achtergrondprocessen die actief blijven synchroniseren, zoals cloudopslagdiensten of mailprogramma's die elke minuut checken op nieuwe berichten. Ook randapparatuur die stroom trekt via de usb-poort, zelfs als je deze niet actief gebruikt, snoept procenten van je lading af.

Besparen tijdens eenvoudige taken

De energiebesparende modus is je beste vriend wanneer je taken uitvoert die weinig rekenkracht vereisen. Denk hierbij aan tekstverwerken, e-mailen, webbrowsen of het invullen van spreadsheets. In deze scenario's heb je de volledige kracht van je processor en videokaart simpelweg niet nodig. Door in Windows of macOS te kiezen voor de energiebesparende modus, klokt de processor zichzelf terug. Hij werkt dan letterlijk iets langzamer, maar voor administratieve taken merk je daar in de praktijk niets van. De letters verschijnen nog steeds direct op je scherm zodra je ze typt.

Daarnaast is dit het moment om eens kritisch naar je schermhelderheid te kijken. Binnenshuis is een helderheid van 50 tot 60 procent vaak meer dan voldoende om comfortabel te kunnen werken. Werk je vooral 's avonds? Dan kan het zelfs nog lager. Ook het uitschakelen van toetsenbordverlichting levert in deze context pure winst op. Het zijn kleine percentages per uur, maar op een hele werkdag maakt dit het verschil tussen wel of niet de oplader moeten pakken.

©PXimport

Prestaties boven accuduur

Er zijn momenten waarop je de batterijbesparingsinstellingen beter uit kunt laten, of zelfs agressief moet vermijden. Zodra je aan de slag gaat met zware grafische taken, zoals videobewerking, 3D-rendering of serieuze gaming, werkt een besparingsmodus averechts. De software knijpt de toevoer van stroom naar de componenten af, wat resulteert in een haperend beeld, trage exporttijden en een frustrerende gebruikservaring.

In deze gevallen heeft de hardware ademruimte nodig om te kunnen presteren. Als je probeert te gamen op een besparingsstand, zal het systeem de prestaties van de grafische chip zo ver terugschroeven dat het spel onspeelbaar wordt. Bovendien duurt het renderen van een video in spaarstand veel langer, waardoor het scherm en de schijf langer actief moeten blijven, wat onderaan de streep soms zelfs méér energie kost dan een korte piekbelasting op vol vermogen. Hier geldt: efficiëntie door snelheid is soms zuiniger dan traagheid.

Situaties waarin instellingen het niet meer redden

Hoewel je met software veel kunt optimaliseren, zijn er harde grenzen waarbij geen enkele instelling je meer gaat redden. Je moet realistisch zijn over de fysieke staat van je apparaat.

Ten eerste is er de chemische degradatie. Als de maximale capaciteit van je accu (ook wel battery health geheten) onder de 70 procent is gezakt, kun je instellen wat je wilt, maar de rek is er fysiek uit. De batterijcellen kunnen de lading simpelweg niet meer vasthouden. Ten tweede is oververhitting een doodsteek voor je accuduur. Als de ventilatoren van je laptop continu staan te loeien omdat de koelkanalen vol stof zitten, kost dat enorm veel energie. Warmte is in feite verspilde energie. Tot slot helpt software niet als je zware externe apparaten zonder eigen voeding aansluit. Een externe harde schijf die zijn stroom via de laptop krijgt, trekt de accu leeg alsof het een rietje in een pakje sap is, ongeacht je schermhelderheid.

Creëer je eigen energieprofiel

Om echt grip te krijgen op je verbruik, moet je de instellingen afstemmen op jouw specifieke gedrag. Begin met de slaapstand-instellingen. Veel mensen laten hun laptop openstaan als ze even koffie gaan halen, waarbij het scherm zomaar tien minuten op volle sterkte blijft branden. Stel in dat het scherm al na twee of drie minuten inactiviteit uitgaat. Dat is de makkelijkste winst die je kunt boeken.

Kijk ook naar je randapparatuur. Gebruik je een externe monitor? Zorg dan dat je laptop zo is ingesteld dat het interne scherm volledig uitschakelt, en niet 'zwart maar aan' blijft staan. Gebruik je veel bluetooth-apparaten? Schakel bluetooth uit als je ze niet gebruikt; het constant scannen naar verbindingen kost stroom. Voor gebruikers met een oledscherm is er nog een extra truc: gebruik een donkere modus. Bij oledschermen verbruiken zwarte pixels namelijk helemaal geen energie, in tegenstelling tot traditionele lcd-schermen waar de achtergrondverlichting altijd aan staat.

Balans tussen snelheid en stopcontact

Het verlengen van je accuduur is uiteindelijk een balansspel tussen comfort en noodzaak. De grootste winst behaal je door de schermhelderheid te temperen en de slaapstand agressiever in te stellen, zodat je geen energie verspilt in de pauzes. Wees niet bang om de energiebesparingsmodus standaard aan te zetten voor alledaags werk; de moderne processors zijn krachtig genoeg om dat zonder haperingen op te vangen. Pas als je merkt dat je laptop traag reageert bij zwaardere taken, is het tijd om de teugels weer iets te laten vieren. Zo bepaal jij hoelang de werkdag duurt, en niet je batterij.