Deze 85 inch Hisense past wellicht niet in iedere woonkamer, maar dat er vraag is naar grotere televisies is wel duidelijk. Met de 85UXKQ levert Hisense het beste wat miniled-tv’s op dit moment te bieden hebben. Prachtig contrast én enorme piekhelderheid.

Van een televisie met een hoog prijskaartje als deze moet toch wel een aantrekkelijk design hebben. Meer nog dan bij kleine modellen is het beeld zo overweldigend dat je liefst van al zo min mogelijk kader ziet. Zo geeft het grote beeld een nog sterkere indruk. Een klein kader dus, met als enige accent de zijkanten die 45° afgeschuind zijn. Perforaties in het metaal verraden daar, en aan de bovenzijde, de aanwezigheid van luidsprekers.

De tv is verder opvallend vlak, hij meet nauwelijks vier centimeter in diepteprofiel. De achterzijde is afgewerkt in verschillende panelen met streepmotief. Sommige daarvan staan wat bol en buigen onder heel lichte druk wat door. Dat is een detail dat we liever niet zien. De tv staat op twee eenvoudige smalle poten die je kunt monteren in een brede of smalle stand.

Aansluitingen

Op een topmodel zoals dit hadden we gehoopt op vier HDMI 2.1-poorten, maar helaas. We vinden twee HDMI 2.0-aansluitingen, en twee HDMI 2.1-aansluitingen. Op die laatste poorten krijg je 48Gbps bandbreedte. Gamers kunnen dan ook aan de slag in 4K120, pc-gamers zelfs in 4K144 of 2K@240. De tv ondersteunt ALLM, HDMI VRR, AMD FreeSync, en NVIDIA G-Sync Compatible. De input lag bedraagt 16,8ms in 4K60. Een van de HDMI 2.1-poorten ondersteunt ARC/eARC.

De resterende aansluitingen zijn twee USB-aansluitingen, een composiet video en stereo cinch ingang, hoofdtelefoonaansluiting, optisch digitale audio-uitgang, ethernet, WiFi (802.11ax) en Bluetooth. Alle aansluitingen wijzen naar opzij, een strakke wandmontage is dus mogelijk. Voorzie wel stevige muurankers, de tv weegt 54,4kg. Met externe USB-opslag kan je via de enkelvoudige DVB-T/T2/C-tuner, DVB-S/S2-tuner en een CI+-slot live tv bekijken, opnemen en pauzeren.

Super contrast en helderheid 

Hisense had dit jaar al mooie dingen getoond met de U7K- en U8K-reeks. Maar de UXK-reeks gaat echt nog wel een stapje verder. De miniled-achtergrondverlichting van deze 85 inch-reus is onderverdeeld in 5.184 zones, dat zijn er vijfmaal zoveel als op de U8K. Het VA-paneel is vermoedelijk van hetzelfde type als de ULED-modellen. We zien een prima eigen ANSI-contrast van 4.100:1, dat met local dimming stijgt naar 44.000:1 of zelfs meer in het gemakkelijkere testpatroon. De SDR-beelden zijn dan ook erg knap, en naderen OLED-prestaties.

We zien geen halo’s of zonegrenzen, hoogstens uitzonderlijk bij heel contrastrijke content maar dan zelfs bijna alleen als je vanuit een hoek kijkt. Het VA-paneel heeft een goede kijkhoek voor kleur, maar contrast daalt licht als je uit het centrum zit. De uniformiteit in donkere beelden was echter prima. In heldere beelden zagen we een klein lichtjes donkere vlek in het centrum. Dat stoorde ons niet, maar het is iets om rekening mee te houden als je een hekel hebt aan het zogeheten Dirty Screen-effect (dit kan verschillen van toestel tot toestel).

De Filmmaker-mode was erg helder, iets te helder zelfs, dus laat zeker de lichtsensor geactiveerd. De grijsschaal vertoonde wat tinting, lichtjes rood in de middentinten en blauw in de heldere tinten. Op witte content kan dat soms storen. Er was heel veel schaduwnuance en kleuren zijn goed.

De echte verrassing vinden we bij HDR. Het beeld piekt op een helderheid van 3.478 nits op het 10% venster en 934 nits op een volledig wit scherm. Dat is verbazingwekkend goed, en verlegt echt wel de grens voor HDR-prestaties. De piek bereik je pas na een seconde, maar we zagen altijd minimaal 2.500 nits op het 10% venster. Het kleurbereik van de quantum dots is 99% P3, ook al uitstekend. Maar de processor heeft het blijkbaar moeilijk om zoveel helderheid, contrast en kleur in de pas te laten lopen.

Donkere tinten worden consequent te donker getoond, de heldere tinten volgen we de gewenste curve. Dat drukt een beetje zwartdetail weg, maar wat erger is, in donkere scènes lijkt de local dimming ook veel schaduwnuance te maskeren, zodat het wat uitgeveegd lijkt. Beide effecten konden we wat milderen door ‘Verbeterde schaduwdetails’ te activeren.

Ook in de HDR-tonemapping zien we ruimte voor verbetering. In sommige beelden haalde dat extra kleur en contrast naar boven, in andere verborg het wat witdetail. Kortom, al zijn de beelden vaak bijzonder indrukwekkend, Hisense benut het volledige potentieel van dit toestel niet optimaal. Mogelijk kunnen software updates dat verbeteren, maar dat is nooit zeker.

Beeldverwerking

Op een groot scherm is beeldverwerking des te belangrijker, want elk detail staat immers in het groot op het scherm. Bij onze eerste test laat het toestel een paar steken vallen, zowel de MPEG-ruisonderdrukking als het filter dat kleurbanden verwijdert, lijkt niet te werken. Met een inderhaast geleverde software update is het probleem echter weer opgelost. We zien dan dat de resultaten heel sterk aanleunen bij die van de U8KQ. Goede de-interlacing, upscaling, en ruisonderdrukking zorgen voor een prima basis. Video waarin zware compressie-artefacten (blokvorming) zichtbaar zijn, kan de processor niet opschonen. En kleurstroken werkt hij alleen weg als deze relatief zacht zijn.

Het paneel heeft een goede bewegingsscherpte. Snel bewegende voorwerpen hebben een heel fijne vage rand. De optionele 240Hz-mode veroorzaakt verlies van verticale resolutie, en op dit formaat vinden we dat een geen optimale zaak. Tenzij je echt opteert voor maximale bewegingsscherpte laat je het beter uitstaan. De processor zorgt voor goede motion interpolation, zodat snelle camerabewegingen er vloeiend uitzien.

Meeslepende audiobeleving

Hisense heeft dit model voorzien van een uitgebreide luidsprekerconfiguratie. Die moet garant staan voor een meeslepende beleving waarbij ook Dolby Atmos en DTS:X tracks tot hun recht komen. Daarvoor zijn twee opwaarts gerichte speakers en twee zijwaarts gerichte speakers toegevoegd aan de stereo luidsprekers onderaan en de woofer in de rug.

De configuratie levert samen 82 Watt vermogen. Die extra luidsprekers zijn een stevige troef voor surround-tracks. Onze Dolby Atmos-testen zetten ons midden in het geluid, en ook het hoogtekanaal is goed hoorbaar. Voor de beste surround kies je de ‘theater’ preset, al kan die soms nogal overdreven klinken. De tv levert heel wat volume en een flink portie bas.

Ook voor muziek konden we de prestaties van deze Hisense wel waarderen. Enkel wanneer er erg veel bas in de soundtrack zit, kan de woofermodule een klikkend geluid maken. Dat probleem kwamen we overigens ook al tegen op de U8KQ. Voor de meeste kopers zullen deze audioprestaties volstaan.

VIDAA U7: gebruiksvriendelijk en vlot 

In ons overzicht van VIDAA U7 vind je alles wat je moet weten over het smart tv-systeem van Hisense. Het werkt vlot en heeft een gebruiksvriendelijke interface. We hebben wel twee minpunten. Het Home-scherm is grotendeels gereserveerd voor reclame of gesponsorde content. Dat is een ontwikkeling die we betreuren en we steeds vaker bij andere fabrikanten zien.

De tweede opmerking betreft de aanwezigheid van Belgische lokale apps, of beter gezegd: de afwezigheid ervan. Dat is anno 2023 eigenlijk niet meer van deze tijd. Hisense liet wel weten dat VTM Go er aankomt, maar voor Streamz en VRT Max is er nog geen nieuws, ook al staan ze op hun verlanglijst.

Net zoals bij de U8KQ en U7KQ kreeg de UXKQ dezelfde zilverkleurige, compacte lichtmetalen afstandsbediening. Die werkt goed, heeft een degelijke toetsaanslag, goede selectie toetsen en prima layout. De toetsen zitten dicht bij elkaar, maar hebben wel een duidelijk profiel zodat je je zelfs op de tast niet gemakkelijk vergist. Er zijn zes sneltoetsen voor de belangrijkste streamingdiensten.

Conclusie

De Hisense 85UXKQ biedt onmiskenbaar goede prestaties, met grensverleggend contrast en uitstekende helderheid. Deze tv presteert in veel of weinig omgevingslicht heel goed. Maar tegelijkertijd toont het dat Hisense nog niet het volledige potentieel benut. Zeker wat betreft HDR10 is er nog veel nodig om de weergave van donkere content te verbeteren, en kan ook tonemapping optimaler worden ingezet.

Toch lieten de HDR-beelden al een sterke indruk achter en met ondersteuning voor Dolby Vision en HDR10+ zit je echt wel gebeiteld. Het enorme beeld krijgt prima ondersteuning van de ruime audioconfiguratie die knap surroundgeluid levert. VIDAA U is een gebruiksvriendelijke omgeving, al blijft het ontbreken van lokale Belgische apps nog steeds een pijnpunt. Dat je voor dit soort technologie meer betaalt, lijkt voor de hand liggend. We hopen wel dat Hisense er voor die prijs nog wat aan kan verbeteren via software updates.

De aankomende nieuwe Xbox-machine van Microsoft geeft wat Epic Games betreft vanaf de dag van release meteen toegang tot de digitale pc-winkel Epic Games Store.

Dat meldde Epic Games Store-hoofd Steve Allison aan Game File. Daarmee lijkt hij zo goed als te bevestigen dat de Epic Games Store toegankelijk wordt op de aankomende nieuwe Xbox, die volgens eerdere berichten meer richting een pc neigt in een consolejasje.

"We zijn zeker van plan om op de nieuwe Xbox-hardware aanwezig te zijn, aangezien ze ons vertellen dat ze dat verwelkomen - tenzij hun beleid gaat veranderen. We gaan er vanaf dag één bij zijn."

De nieuwe Xbox is in feite een pc

Microsoft bevestigde eerder al dat de volgende Xbox veel eigenschappen zal delen met pc's. Zo zouden er meerdere gamewinkels op beschikbaar komen naast de Xbox Store zelf - net zoals de vorig jaar uitgekomen ROG Xbox Ally dus. Daarmee is ook de hoop ontstaan dat er op het apparaat pc-winkels van andere partijen, zoals Steam en de Epic Games Store, beschikbaar komen. Uit bovenstaande quote blijkt dus dat Epic Games dat in ieder geval wel ziet zitten.

Naast digitale winkels van derde partijen is het aannemelijk dat ook de Xbox Store zelf aanwezig is op het apparaat. Het zou de keuze via welke winkel games gekocht worden dus bij de consument zelf leggen. Voor zover bekend is Microsoft ook bezig met een manier om Xbox Series- en Xbox One-games speelbaar te krijgen op de nieuwe Xbox via backward compatibility.

Begin dit jaar kwamen er geruchten naar buiten dat de nieuwe Xbox-interface zou draaien op de Full Screen Experience van de Xbox pc-app, dat onderdeel uitmaakt van Windows. De volgende Xbox zou volgens geruchten draaien op de AMD Magnus APU, die CPU en GPU in één chip combineert.

Eerder deze week hintte AMD al naar de mogelijkheid dat de nieuwe Xbox in 2027 uitkomt. Officieel heeft Microsoft op moment van schrijven de nieuwe machine nog niet onthuld, en er is dus ook geen releasedatum bekend.

Windows is een veelzijdig besturingssysteem, maar compact en gestroomlijnd kun je het niet noemen. Bovendien lijkt elke nieuwe versie er weer extra functies en onderdelen bij te krijgen. Kan het niet wat compacter? Met de juiste hulpmiddelen draai je hier je hand niet voor om: alles voor een lichtgewicht Windows 11.

Aan de slag met Tiny 11

Tiny11 bestaat uit een set hulpmiddelen waarmee je Windows 11 op dieet zet en zorgt voor een lichtgewicht versie van het besturingssysteem. Het werkt grotendeels met scripts die specifieke onderdelen uit de software verwijderen. Resultaat is een compacte versie van Windows die je op de computer kunt installeren. Tiny11 is beschikbaar in twee varianten. De eerste – Tiny11 Maker – is de standaardversie die Windows flink afslankt, maar waarbij je de mogelijkheid houdt om gangbare functies alsnog toe te voegen. Denk aan talen, updates en Windows-onderdelen die je wél graag gebruikt. De tweede variant – Tiny11 Core Maker – pakt het rigoureuzer aan: deze versie stript Windows tot een minimum. Je kunt de eerdergenoemde functies niet meer toevoegen. Volgens de makers leent zo'n ultraslanke Windows-versie zich voor testdoeleinden en is de versie bijvoorbeeld ideaal om in een virtuele machine te gebruiken. Voor dagelijks gebruik is zo'n Windows-versie niet bruikbaar.

Het voorwerk

Om te beginnen, zorg je voor de meest recente versie van Windows 11. Op het moment van schrijven is dat Windows 11 25H2. Je haalt deze versie binnen via https://www.microsoft.com/nl-nl/software-download/windows11. Kies voor het iso-bestand. Die vind je onder Download Windows 11-schijfkopiebestand (ISO) voor x64-apparaten. In het menu selecteer je Windows 11 (multi-versie ISO-bestand voor x64-apparaten) en klik je op Download nu. Wanneer hierom wordt gevraagd, kies je de gewenste taal. Sla het iso-bestand op in een aparte map, die je bijvoorbeeld Windows 11 Compact noemt. Vervolgens haal je de nieuwste versie van Tiny11 op via de eerdergenoemde website. Je vindt het installatiebestand boven aan de pagina. Klik op de knop Code en kies Download ZIP. Pak het zip-bestand uit en plaats het bestand Tiny11maker.ps1 op een eenvoudige locatie, bijvoorbeeld in de root op de C:\-schijf. Je beschikt nu over alles om van start te gaan.

Koppelen

Keer terug naar de map waarin je het iso-bestand hebt opgeslagen. Klik met de rechtermuisknop op het bestand en kies voor Koppelen. Hiermee koppel je de Windows-installatiebestanden aan een virtuele schijf, zodat Tiny11 ermee kan werken. Links in het venster van Verkenner verschijnt de schijf, bijvoorbeeld F:. Als je erop klikt, toont de Verkenner de Windows-installatiebestanden. Onthoud welke schijfletter wordt gebruikt: dit heb je later nodig.

Tiny11 bestaat uit een script dat je aanroept via PowerShell. PowerShell is het scripting-onderdeel van Windows. Open het Startmenu en typ PowerShell. Klik met de rechtermuisknop op Windows PowerShell en kies Als administrator uitvoeren. Een nieuw venster opent. Typ op de opdrachtregel: Set-ExecutionPolicy Bypass -Scope Process. Druk op Enter. Vervolgens typ je de opdracht om Tiny11 Maker te starten: C:\LOCATIE\tiny11maker.ps1 -ISO <LETTER> -SCRATCH <LETTER>. Neem de opdracht letterlijk over, maar vervang LOCATIE door de locatie waar je het Tiny11-script hebt bewaard. Vervang achter -ISO de <LETTER> door de schijfletter van het iso-bestand van Windows, bijvoorbeeld F. Vervang achter -SCRATCH de <LETTER> door de schijfletter waarmee Tiny11 met de bestanden mag werken en opslaan, bijvoorbeeld C. De opdracht kan er dus zo uitzien: C:\tiny11maker.ps1 -ISO F -SCRATCH C.

Welke versie

Het iso-bestand van Windows bevat de bestanden voor verschillende Windows-edities, zoals Windows 11 Home en Windows 11 Pro. Tiny11 vraagt welke Windows-versie je wilt afslanken. Elke editie heeft een eigen nummer: typ het nummer van de gewenste editie en druk op Enter. Het grootste deel van het werk zit erop. Kies wel een Windows-versie waarvoor je over een geldige licentie beschikt.

Installeren maar

Tiny11 heeft een nieuwe iso met Windows-installatiebestanden gemaakt. Het bestand heet Tiny11.iso. Met behulp van deze iso en een usb-stick kun je vervolgens een schone installatie van het afgeslankte Windows uitvoeren. Je kunt een opstartbare usb-stick op verschillende manieren maken, waaronder met Rufus. Ga naar https://rufus.ie/nl/ en haal de nieuwste versie binnen. Start de app en wijs bij Apparaat de usb-stick aan. Je hebt een stick met een minimale capaciteit van 8 GB nodig. Bij Opstartselectie kies je Schijf of ISO-image en klik je op Selecteren. Wijs het zojuist gemaakte iso-bestand van Tiny11 aan. Klik tot slot op Starten. Om de afgeslankte versie van Windows op een computer te installeren, start je deze op met de usb-stick. Doorloop de stappen van de installatiewizard, zoals je ook zou doen bij een gangbare installatie. Het resultaat: een afgeslankte Windows-versie.

Weer opbouwen

Prettig aan de compacte versie van Windows is de mogelijkheid om naderhand de onderdelen toe te voegen die je wel degelijk gebruikt. Heb je gekozen voor Tiny11 Maker (en niet voor Tiny11 Core), dan is dit mogelijk. Open het Startmenu, typ Onderdelen en kies Windows-onderdelen in- of uitschakelen. Plaats vinkjes naast de componenten die je wilt gebruiken. Daarnaast vind je een deel van de standaard-apps via de Microsoft Store: open het Startmenu, typ Store en kies Microsoft Store. Kies Apps en ga op zoek naar de apps die je alsnog wilt gebruiken, bijvoorbeeld Outlook.

Tiny11 Core

Heb je de smaak te pakken en wil je een nog compactere Windows-versie? Dan kun je Tiny11 Core overwegen. Deze vind je op dezelfde pagina als het andere Tiny11-script. De resulterende Windows-versie ontbeert alle onderdelen die ook door Tiny11 Maker worden verwijderd, maar haalt ook weg: Windows Component Store, Windows Defender, Windows Update en WinRE. Vooral Windows Update is een onderdeel dat je niet graag kwijt wilt, tenzij je de Windows-versie tijdelijk wilt gebruiken om bijvoorbeeld iets te proberen, en daarbij Windows in een virtuele machine installeert. Met Tiny11 Core een Windows-installatie maken voor dagelijks gebruik, is niet aan te raden. 

Bestaande Windows afslanken

Heb je al een bestaande Windows-versie draaien en geen behoefte om een nieuwe installatie van een afgeslankte versie uit te voeren? Met een ander programma – CrapFixer – kun je een bestaande Windows-computer uitkleden en hoef je geen schone installatie uit te voeren. Je mag het programma gratis gebruiken. De nieuwste versie vind je op https://github.com/builtbybel/CrapFixer/releases. Pak het zip-bestand uit en dubbelklik op CrapFixer.exe om het programma te starten. Je hoeft het niet te installeren.

CrapFixer is opgebouwd uit drie hoofdonderdelen: Fixer, Restore en Tools. Kies Fixer. Dit onderdeel bestaat uit twee tabbladen: Windows en Applications. Op de tab Windows vind je aan de linkerzijde de collectie met 'opties' die je via CrapFixer kunt uitschakelen als je er geen behoefte aan hebt. De opties zijn onderverdeeld in verschillende categorieën, zoals Gaming, Privacy en System. Klik eerst op Analyze. CrapFixer scant het systeem en geeft aan wat het aan overbodige troep (zoals bloatware) aantreft. In het venster rechts lees je de aanbevelingen. CrapFixer geeft aan of het onderdeel momenteel wordt uitgevoerd, wat de geadviseerde instelling is en of die al is toegepast. Roodgemarkeerde items vragen extra aandacht, bijvoorbeeld als het gaat om de eerdergenoemde bloatware.

Selecteren maar

Nu komt het leuke werk: bepalen van welke onderdelen je afscheid neemt. Gebruik de lijst aan de linkerkant van het venster om de onderdelen te selecteren. Ben je het eens met de standaardselectie van CrapFixer voor een volledig onderdeel, dan vink je de hoofdcategorie aan. Om bijvoorbeeld alle advertenties uit te zetten, plaats je een vinkje bij Ads. Wil je niet alle wijzigingen toepassen, dan vink je ze individueel aan. Weet je niet zeker wat een onderdeel inhoudt? Klik erop met de rechtermuisknop en kies Help (of druk op de F1-toets): een compacte toelichting verschijnt. Ben je tevreden over de selectie? Uitvoeren maar. Klik op de knop Run Fixer, die je rechtsonder in het venster vindt. 

Neem apps mee

Werp ook een blik op de tab Applications, eveneens beschikbaar via het onderdeel Fixer. Hier lees je voornamelijk welke apps je kunt uitschakelen. Denk aan apps zoals Bing Nieuws en Weer, Copilot en andere ingebakken programma's zoals Telefoonkoppeling. Wil je deze allemaal verwijderen? Klik op Select all (linksonder in het venster). In plaats daarvan kun je ze ook selectief aanvinken.

Kom je later terug op een bepaalde selectie, dan kun je de situatie ook terugdraaien en de instellingen herstellen. Klik links op Restore. In het rechtervenster lees je wat er is teruggedraaid.

Handmatig te werk

Ondanks alle welkome hulp van buitenaf, kun je zelf ook een aantal stappen nemen om Windows meer lichtgewicht te maken. Voorkom allereerst dat er onnodige programma's tijdens de systeemstart worden geladen. Open de Windows-instellingen (Windows-toets+I) en kies Apps / Opstarten. Een overzicht van opstart-apps verschijnt. Zet de schuif op Uit bij de apps die je niet wilt laden. Verwijder ook de apps die nog aanwezig zijn, maar je niet meer gebruikt. Kies Apps / Geïnstalleerde apps. Zoek de app die je wilt verwijderen, klik op Meer opties (herkenbaar aan de drie puntjes) en kies Verwijderen.

Je kunt ook zelf een groot deel van de Windows-onderdelen in- en uitschakelen vanuit de standaardgebruikersomgeving. Open het Startmenu en typ Onderdelen. Klik op Windows-onderdelen in- of uitschakelen. Wil je een volledige categorie uitschakelen, verwijder dan het vinkje bij de hoofdcategorie. Wil je losse onderdelen uitschakelen, dan klap je de hoofdcategorie open en verwijder je de vinkjes bij de ongewenste onderdelen. Plaats de muis op een onderdeel om een compacte beschrijving van het onderdeel te zien. Bij twijfel: schakel het onderdeel niet uit.

Groepsbeleid

Ben je een gevorderde gebruiker en beschik je over Windows 11 Pro? Dan kun je ook het onderdeel Groepsbeleid slim gebruiken om Windows compact te maken. Open het venster Uitvoeren (Windows-toets+R) en typ Gpedit.msc. Vooral onder Computerconfiguratie / Beheersjablonen / Alle instellingen kun je flink wat opties aanpassen. Een interessante instelling is Standaardpakketten Microsoft Store uit het systeem verwijderen. Kies Ingeschakeld en zet aan de linkerzijde van het venster vinkjes bij de apps die je niet wilt gebruiken. Neem ook de rest van de categorie Windows-onderdelen door en zoek naar de standaardprogramma's (bijvoorbeeld Windows Agenda). Vaak kun je die individueel uitschakelen (bijvoorbeeld via Windows Agenda uitschakelen).

Voor Pro's: het ingebouwde groepsbeleid gebruiken.

💻 Nieuwe laptop nodig? Kijk en vergelijk op Kieskeurig.nl