Er zijn diverse beeldtechnieken voor televisies die allemaal hun eigen voor- en nadelen kennen. Maar welk effect hebben die verschillende technologieën eigenlijk op het energieverbruik van een tv? En wat kun je zelf nog instellen om je televisie zuiniger te maken?

De beeldtechnologie van een televisie heeft veel minder impact op je verbruik dan je in eerste instantie zou denken. Lang geleden waren er wel technologieën die effectief meer verbruikten. Denk maar aan plasma, maar ook crt en de eerste lcd-televisies die nog gebruik maakten van buislampen als achtergrondverlichting. Nu delen we tv’s op in twee categorieën: lcd en oled.

De oled-categorie bevat zowel de w-oled-tv’s als de qd-oled-tv’s. En in de lcd-categorie zitten alle vormen van verschillende led-achtergrondverlichtingen, zoals direct, edge en full array. In de praktijk zien we echter dat beeldtechnologie veel minder impact heeft dan sommige andere factoren. Zo veel zelfs, dat je je eigenlijk niet druk hoeft tet maken over de eventuele besparing die het zou opleveren als je voor de ene of andere technologie kiest.

Energielabels

Voor televisies (maar ook monitoren) geldt sinds 1 maart 2021 een nieuw energielabel. Deze loopt van de letter G tot A, waarbij G zeer onzuinig is en A het meest zuinig. Naast het energielabel zie je ook het energieverbruik in kWh per 1000 uur en wordt ook aangegeven wat de energie-efficiëntie is bij HDR-beelden, eveneens aangeduid met een letter (ook van A tot G). Bij de informatie over HDR zie je ook wat het energieverbruik in Kilowattuur per 1000 uur is. Kortom: de nieuwe energielabels bevatten behoorlijk wat nuttige informatie die jou kunnen helpen een goede keuze te maken voor de juiste balans. De informatie over HDR is puur ter informatie, want de regels hiervoor zo soepel dat fabrikanten ze zeer uiteenlopend kunnen gebruiken. De informatie omtrent het normale (SDR-) verbruik is in dit geval betrouwbaarder, want daar gelden striktere regels voor.

©Bron: eprel.ec.europa.eu

Vooral in de winkel is het handig dat de energielabels zijn voorzien van een QR-code, die stuurt je naar een webpagina waar je nog meer informatie vindt over het scherm, zoals de garantie en een uitgebreidere specificaties. Bekijk hier een voorbeeld van zo'n pagina.

Schermgrootte

Eén van de belangrijkste factoren die het energieverbruik bepalen is de schermgrootte. Een grotere tv vereist immers een grotere achtergrondverlichting (de lichtbron) en die verbruikt meer energie. De stap van 40 inch naar 55 inch lijkt misschien niet zo groot, maar je verdubbelt wel bijna het schermoppervlak. En stap je over van 55 inch naar 65 inch, dan krijg je nog eens 40 procent extra schermoppervlak. Kijken we even snel naar wat energielabels, dan verbruikt een 40 inch ongeveer 50 Watt, een 55 inch zit al snel aan 70-80 Watt en een 85 inch heeft 150-170W nodig.

©alexlmx | Adobe Stock

Resolutie

Ook de beeldschermresolutie heeft een impact op het verbruik. Naarmate resoluties hoger worden, is er meer energie nodig om dezelfde lichtopbrengst te creëren. De reden is dat het pixeloppervlak nooit 100 procent gebruikt kan worden om licht te tonen. Er is namelijk altijd wat verlies door de transistoren die op een pixel staan, en dat verlies is groter bij kleinere pixels. Bovendien vergen meer pixels ook meer rekenkracht om alle beeldverwerking uit te voeren. Energieverbruik is dus een reden om twee keer na te denken of je echt wel een 8K-tv nodig hebt.

Maximale helderheid

De piekhelderheid van een tv heeft een grote invloed op het energieverbruik. Hogere helderheidsinstellingen verbruiken meer energie. Ja, een direct led-tv kan veel zuiniger lijken dan een full array local dimming-model, maar die eerste levert maximaal 300 nits, en de tweede 1.000 nits. Dat is eigenlijk appels met peren vergelijken.

Beeldmodus

Elke tv heeft verschillende beeldmodi zoals levendig, sport, film, eco enzovoort. Welke beeldmode je gebruikt kan flink wat impact hebben op het energieverbruik. Wanneer je een televisie voor de eerste keer instelt, komt het meestal uit de doos in een eco-beeldmodus, al zal die benaming per fabrikant verschillen. Schakel je naar een andere beeldmode, dan zal het verbruik vrijwel zeker stijgen. Je kunt de eenvoudige regel aanhouden: hoe helderder een beeldmodus is, hoe hoger het verbruik.

©© Eric Beeckmans

Lichtsensor helpt besparen

Het aanpassen van de helderheid aan de omgevingsverlichting in de kamer kan helpen energie te besparen. De lichtsensor in de tv is daarbij je beste vriend, want die doet dat automatisch voor je. Over het algemeen vind je in de eco-instellingen ook andere energiebesparende instellingen. Die verminderen het energieverbruik effectief, maar verlagen vaak ook de schermhelderheid.

©Eric Beeckmans

Welke content kijk je?

Het klinkt misschien niet heel logisch, maar wat voor content je kijkt bepaalt mede het energieverbruik. Kijk je bijvoorbeeld veel HDR-beelden, dan zul je merken dat de tv meer verbruikt. Dat is logisch, want HDR-beelden kunnen veel meer helderheid eisen van je televisie.  HDR zelf is weliswaar niet per definitie helderder, maar in sommige gevallen zou de impact best groot kunnen zijn. Wie bijvoorbeeld vooral HDR-games speelt op de tv zal dat merken. Wie gewoon elke dag naar live tv kijkt, in SDR, heeft een veel minder verbruik.

©Vasiliy | Adobe Stock

Stroomverbruik in stand-by

Het stroomverbruik van een tv in stand-by is vaak zo'n 0,5W of minder. Dat is ongeveer 4kWh op jaarbasis, met een gemiddelde prijs van 0,4€/kWh is dat dus nog net geen twee euro, dus zoveel bespaar je daar niet. Maar er zijn wel een paar zaken om rekening mee te houden. Want een smart-tv die je bijvoorbeeld kunt aanzetten met behulp van een app verbruikt al snel een stuk meer; 5W of hoger. En daarmee kom je op jaarbasis al gauw uit op 20 euro. Gebruik je die functionaliteit niet, schakel deze dan uit.

©Bigc Studio | Adobe Stock

Je kunt natuurlijk ook de tv volledig uit het stopcontact halen om sluipverbruik helemaal uit te schakelen, maar doe dat  alleen bij lcd-tv’s. OLED-tv’s doen regelmatig een onderhoudscyclus voor het scherm wanneer je geen tv kijkt. Hiermee vermijden ze burn-in. Zet je ook een oled-tv helemaal uit, dan kunnen ze dat onderhoudsprogramma niet afdraaien of storen ze juist tijdens het tv-kijken dat een onderhoudscyclus noodzakelijk is.

Tot slot

Het type schermtechnologie in je televisie speelt een rol bij energieverbruik, maar de impact is beperkt vergeleken bij andere factoren. De schermgrootte, resolutie, maximale helderheid, beeldmode, helderheidsinstellingen en energiebesparende functies spelen allemaal een rol bij het verbruik. De vuistregel is dat grotere, helderdere televisies meer verbruiken.  

Tijdens de Nintendo Direct Partner Showcase die vanmiddag werd uitgezonden, werden releasedata gegeven voor twee eerder aangekondigde Nintendo Switch 2-versies van Bethesda-games: Fallout 4: Anniversary Edition en Indiana Jones and the Great Circle. Ook werd er een Switch 2-versie van The Elder Scrolls 4: Oblivion Remastered aangekondigd.

Alle drie de games werden uitgebreid getoond tijdens de livestream. De Switch 2-versies van Fallout 4 en Indiana Jones and the Great Circle waren eerder al aangekondigd, maar de releasedata waren tot vandaag nog niet bekend. Daarbij werd vandaag een Switch 2-versie van de remaster van The Elder Scrolls 4: Oblivion aangekondigd.

The Elder Scrolls 4: Oblivion Remastered

In het voorjaar van 2025 kwam The Elder Scrolls 4: Oblivion Remastered al naar pc, PlayStation 5 en Xbox Series-consoles, en in de loop van dit jaar zal ook een Switch 2-versie verschijnen. Het gaat om een grafisch sterk verbeterde versie van de klassieke Bethesda-rpg uit 2006, mede mogelijk gemaakt dankzij Unreal Engine 5.

Verder kunnen spelers van de remaster van dit openwereldavontuur diverse andere verbeteringen ervaren, waaronder deels opnieuw opgenomen dialogen, verbeterde animaties van personages en vijanden en de mogelijkheid om te rennen in het spel. De remaster bevat ook alle officiële uitbreidingen. Een precieze releasedatum voor de Swich 2-versie is er nog niet.

Fallout 4: Anniversary Edition

Falout 4: Anniversary Edition kwam vorig jaar al uit voor PlayStation- en Xbox-consoles, alsmede pc. Het is een uitgebreidere versie van de game uit 2015. De Switch 2-versie komt op 24 februari uit, en pre-orders komen later vandaag beschikbaar.

Deze definitieve versie van de game bevat zowel het hoofdspel als de zes uitbreidingen (Automatron, Nuka-World, Far Harbor en de Workshop-uitbreidingen). Daarnaast zitten er meer dan 150 creaties uit de Creation Club bij, waaronder missies en wapens.

Fallout is tegenwoordig populairder dan ooit dankzij de gelijknamige tv-serie die op Amazon Prime Video te zien is. Het tweede seizoen is net beëindigd en er moet een derde seizoen uitkomen.

Indiana Jones and the Great Circle

Indiana Jones and the Great Circle tot slot was ook al op pc, Xbox Series-consoles en PlayStation 5 beschikbaar, maar komt op 12 mei ook naar Nintendo Switch 2. In de game besturen spelers de beroemde avonturier bekend uit de films, terwijl hij diverse exotische locaties aandoet, waaronder Egypte en het Vaticaan.

Er is een nieuwe trailer uitgekomen van Michael, de aankomende biopic rondom wijlen superster Michael Jackson.

Afgelopen najaar kwam al een eerste teaser trailer uit, en nu is de eerste volledige trailer hieronder te zien. Daarin is te zien dat er een blik wordt geworpen op het jonge leven van Michael Jackson, alsmede zijn toenemende populariteit en het begin van zijn carrière als soloartiest na zijn werk bij de Jackson 5.

Over Michael

Michael wordt geregisseerd door Antoine Fuqua (Training Day). Een opmerkelijk feit is dat de rol van Michael Jackson wordt gespeeld door Jaafar Jackson, het neefje van de wijlen artiest. De film draait vanaf 23 april in de bioscoop.

Overigens heeft de studio achter de film al gehint naar de mogelijkheid dat er nog een film rondom Michael Jackson uit zal komen die zich op de latere jaren in het leven van de artiest zal richten. Hier is verder echter nog niets over bekend.