Hoe word jij écht goed wakker? Is dat van een old skool wekker die je iedere keer weer een hartverzakking bezorgt, door zacht tjilpende vogeltjes of juist een subtiele wake up-light? Wat is eigenlijk de beste manier om aan de dag te beginnen? En wat zijn de beste wekkergeluiden? Wij gingen voor je op onderzoek uit.

In dit artikel lees je wat voor effect een luide wekker heeft, welk liedje ervoor zorgt dat je goed aan je dag begint en of je nou mag snoozen of liever niet. Lees meer over het effect van een goede nachtrust in het artikel Waarom goed slapen zo belangrijk is.

Een goede nachtrust is alles

Uitgerust wakker worden heeft vooral te maken met hoe je geslapen hebt. Ben je op tijd naar bed gegaan zonder een borrel of kop koffie teveel op, heb je voldoende frisse lucht in de slaapkamer en heb je je rondje socials in bed overgeslagen, dan heb je dikke kans op een goede nachtrust. En dat is belangrijk, want een goede slaap zorgt er namelijk voor dat je alle slaapfases doormaakt en fris en fruitig aan een nieuwe dag begint. Lees hier nog even wat je zelf kunt doen om je slaap te verbeteren.

©Gorodenkoff Productions OU

Schrikken van de wekker

Of je schrikt van de wekker ligt natuurlijk aan het soort geluid en het volume, maar ook aan het feit of je wel uitgeslapen bent. Ben je laat naar bed gegaan en heb je niet voldoende slaap achter de rug, dan is je biologische klok nog niet zover om wakker te worden als de wekker gaat. Je biologische klok bereidt je lichaam namelijk voor op het wakker worden door je lichaamstemperatuur en hartslag alvast te laten stijgen. Zit jouw lichaam nog niet in die fase, dan schrik je je een hoedje als de wekker ineens gaat. Late slapers maken ook meer kans op lichamelijke en mentale klachten.

Alarm of vogeltjes

Sommige mensen komen alleen hun bed uit door een keiharde bliep of luide pieptoon. Maar doet het ook nog iets lichamelijk met je, als je met een hard geluid wakker wordt? En wat werkt beter? Wetenschappers van de RMIT University in Australië deden onderzoek naar de invloed van wekkergeluid op hoe je je voelt na het opstaan. De conclusie? Hoe melodieuzer het wekgeluid, hoe alerter je bent als je opstaat. Hoofdonderzoeker Adrian Dyer pleit daarom voor nummers zoals Good vibrations van de Beach Boys en Close to me van The Cure op je wekkerradio.

Mensen die wakker werden van een hoge pieptoon of snoeiharde bliep werden juist slaapdronken wakker en het duurde even voordat ze bijkwamen. Nu werd het onderzoek onder slechts vijftig personen gedaan en werd er maar eenmalig getest, dus heel harde bewijzen levert het natuurlijk niet op.

Tip! Word je liever niet wakker met een liedje in je hoofd dan zijn er ook apps die je helpen fijn wakker te worden met rustige geluiden. Sunrise en Sleep cycle bijvoorbeeld.

©Philips

Geleidelijk wakker worden

Wakker worden door een wekker zorgt altijd voor een stressreactie, al heeft dat verder weinig negatieve gevolgen voor je lichaam. Volgens wetenschapper Marijke Gordijn, gespecialiseerd in humane chronobiologie en slaap, blijkt uit verschillende onderzoeken dat mensen die geleidelijk wakker worden beter functioneren overdag. Bovendien zijn deze mensen gedurende de dag in een betere stemming. Een wake up-light is de bekendste manier van rustig aan wakker worden. Doordat het licht geleidelijk aan feller wordt, weet je lichaam dat het tijd wordt om wakker te worden.

Snoozen of niet?

Nog één keertje snoozen en dan ga ik er echt uit. Ook voor jou een heel bekende gedachte? Probeer het opstaan volgende keer toch anders aan te pakken. Snoozers zetten hun wekker namelijk meestal een half uur vroeger zodat ze nog even lekker een aantal keer die snoozeknop kunnen indrukken, maar het is veel beter om de wekker gewoon op de normale tijd te zetten. Zo pak je meer slaap en krijgt je lichaam voldoende tijd om de laatste slaapfase te voltooien. Als je steeds snoozet, dan beland je lichaam iedere keer weer in een korte slaap van negen minuten en word je alleen maar vermoeider wakker.

Het populairwetenschappelijke platform Quest legt het je graag nog even op een simpele manier uit:

Conclusie

We vatten de belangrijkste aanbevelingen nog even voor je samen.

🛌 Goed slapen doe je door:

• Op tijd naar bed te gaan
• Voor het slapen gaan geen of weinig koffie of alcohol drinken
• Te zorgen voor voldoende frisse lucht in je slaapkamer
• Niet uitgebreid op je smartphone kijken vlak voor het slapengaan

🌅 Uitgerust wakker worden doe je door:

• Liever voor een melodieus wekkergeluid te kiezen dan voor een keiharde piep
• Een wake up-light te gebruiken
• Juist níet te snoozen

Wanneer je je dekbed gewassen hebt, wil je dat het natuurlijk weer lekker dik en luchtig aanvoelt. Maar wanneer je hem gewoon in de droger gooit, kan de vulling gaan klonteren, zodat er dunne stukken en dikke stukken ontstaan. Dat slaapt niet echt lekker. Om dat te voorkomen, gooien veel mensen er een paar tennisballen bij. Helpt dat echt?

Wat tennisballen in de droger doen

Tijdens het drogen raken de tennisballen telkens het dekbed. Dat helpt vooral bij dons en veren. Als die nat zijn, blijven ze aan elkaar plakken en zakt de vulling in. Door de constante beweging vallen die samengepakte delen weer uiteen, waardoor de vulling zich opnieuw verspreidt. Zo kan de warme lucht overal beter bij en droogt het dekbed gelijkmatiger. De droogtijd wordt er niet korter van, maar het dekbed komt wel duidelijk voller uit de droger.

Hoeveel tennisballen zijn genoeg?

Met één tennisbal in de wasdroger merk je vaak weinig, zeker bij een groot dekbed. Die verdwijnt al snel in de stof en heeft dan weinig effect. Met twee tot vier ballen werkt het beter, omdat ze het dekbed op meerdere plekken tegelijk in beweging houden. Zolang de ballen vrij kunnen bewegen en niet vast blijven zitten in de vulling, doen ze hun werk.

Kun je elke tennisbal gebruiken bij het drogen van een dekbed in de droger?

iet elke tennisbal is even geschikt. Vooral nieuwe of felgekleurde ballen kunnen bij hogere temperaturen kleur afgeven en kleine pluisjes verliezen van de vilten buitenlaag. Dat komt niet vaak voor, maar het risico is wel aanwezig. Gebruik je oudere tennisballen, dan is de kans hierop kleiner. Wil je dat verder beperken, dan kun je de ballen in een oude witte sok stoppen en die dichtknopen. Het effect blijft grotendeels hetzelfde, al is het iets minder uitgesproken dan met losse ballen.

Geef het dekbed genoeg ruimte in de droger

Tennisballen helpen alleen als het dekbed voldoende ruimte heeft om te bewegen. Is de trommel te vol, dan draait alles als één geheel rond en gebeurt er weinig. Wil je grote tweepersoonsdekbedden drogen, dan heb je een droger met een ruime trommel nodig. Heb je die niet zelf? Kijk dan of er een wasserette bij je in de buurt is. Meer ruimte zorgt voor meer beweging en daarmee voor een beter eindresultaat.

Niet elk dekbed kan in de droger

Tennisballen hebben vooral effect bij dons- en verendekbedden. Bij synthetische vulling is dat verschil kleiner en kan de constante beweging van de ballen de vulling na verloop van tijd zelfs vervormen. Wol, zijde en andere natuurlijke materialen mogen meestal helemaal niet in de droger. Check daarom altijd eerst het waslabel voordat je het dekbed in de trommel legt.

Even tussendoor opschudden helpt

Haal het dekbed halverwege het programma even uit de droger en schud het los, alsof je het bed opmaakt. Leg het daarna omgedraaid terug in de trommel. Zo verdeelt de vulling zich opnieuw en kan het dekbed gelijkmatiger drogen.

Wat kun je van het eindresultaat verwachten?

Tennis- of drogerballen zijn vooral een hulpmiddel, geen vervanging voor de juiste drooginstellingen. Droog het dekbed niet te vaak of te heet: kies een lage of middelhoge temperatuur en selecteer een speciaal dons- of beddengoedprogramma als dat op je droger zit. Zorg ook voor voldoende ruimte in de trommel. Als je dan ook nog eens ballen laat meedraaien, heb je er alles aan gedaan om te zorgen dat je dekbed weer lekker vol uit de droger komt!

Waarom start een computer met een SSD binnen enkele seconden op, terwijl een oude harde schijf blijft ratelen? Het vervangen van een HDD door een SSD is de beste upgrade voor een trage laptop of pc. We leggen in dit artikel uit waar die enorme snelheidswinst vandaan komt en wat het fundamentele verschil is tussen deze twee opslagtechnieken.

Iedereen die zijn computer of laptop een tweede leven wil geven, krijgt vaak hetzelfde advies: vervang de oude harde schijf door een SSD. De snelheidswinst is direct merkbaar bij het opstarten en het openen van programma's. Maar waar komt dat enorme verschil in prestaties vandaan? Het antwoord ligt in de fundamentele technologie die schuilgaat onder de behuizing van deze opslagmedia.

De vertraging van mechanische onderdelen

Om te begrijpen waarom een Solid State Drive (SSD) zo snel is, moeten we eerst kijken naar de beperkingen van de traditionele harde schijf (HDD). Een HDD werkt met magnetische roterende platen. Dat kun je vergelijken met een geavanceerde platenspeler. Wanneer je een bestand opent, moet een fysieke lees- en schrijfkop zich naar de juiste plek op de draaiende schijf verplaatsen om de data op te halen. Dat fysieke proces kost tijd, wat we latentie noemen. Hoe meer de data op de schijf verspreid staat, hoe vaker de kop heen en weer moet bewegen en wachten tot de juiste sector onder de naald doordraait. Dit mechanische aspect is de grootste vertragende factor in traditionele opslag.

©Claudio Divizia

Flashgeheugen en directe gegevensoverdracht

Een SSD rekent definitief af met deze wachttijden omdat er geen bewegende onderdelen in de behuizing zitten. De naam 'Solid State' verwijst hier ook naar; het is een vast medium zonder rammelende componenten. In plaats van magnetische platen gebruikt een SSD zogenoemd NAND-flashgeheugen. Dat is vergelijkbaar met de technologie in een usb-stick, maar dan veel sneller en betrouwbaarder. Omdat de data op microchips wordt opgeslagen, is de toegang tot bestanden volledig elektronisch. Er hoeft geen schijf op toeren te komen en er hoeft geen arm te bewegen. De controller van de SSD stuurt simpelweg een elektrisch signaal naar het juiste adres op de chip en de data is direct beschikbaar.

Toegangstijd en willekeurige leesacties

Hoewel de maximale doorvoersnelheid van grote bestanden bij een SSD indrukwekkend is, zit de echte winst voor de consument in de toegangstijd. Een besturingssysteem zoals Windows of macOS is constant bezig met het lezen en schrijven van duizenden kleine systeembestandjes. Een harde schijf heeft daar enorm veel moeite mee, omdat de leeskop als een bezetene heen en weer moet schieten. Een SSD kan deze willekeurige lees- en schrijfopdrachten (random read/write) nagenoeg gelijktijdig verwerken met een verwaarloosbare vertraging. Dat is de reden waarom een pc met een SSD binnen enkele seconden opstart, terwijl een computer met een HDD daar soms minuten over doet.

©KanyaphatStudio

Van SATA naar NVMe-snelheden

Tot slot speelt de aansluiting een rol in de snelheidsontwikkeling. De eerste generaties SSD's gebruikten nog de SATA-aansluiting, die oorspronkelijk was ontworpen voor harde schijven. Hoewel dat al een flinke verbetering was, liepen snelle SSD's tegen de grens van deze aansluiting aan. Moderne computers maken daarom gebruik van het NVMe-protocol via een M.2-aansluiting. Deze technologie communiceert rechtstreeks via de snelle PCIe-banen van het moederbord, waardoor de vertragende tussenstappen van de oude SATA-standaard worden overgeslagen. Hierdoor zijn snelheden mogelijk die vele malen hoger liggen dan bij de traditionele harde schijf.