ID.nl logo
Daáág, slechte nachten! 10 tips om beter te slapen
© Viktor Cap 2015
Gezond leven

Daáág, slechte nachten! 10 tips om beter te slapen

Lag je vannacht weer te woelen en werd je vanmorgen moe en prikkelbaar wakker? Slecht slapen is een drama: het heeft nadelige gevolgen voor je lichamelijke en mentale gezondheid. Gelukkig kun je zelf de nodige dingen doen (of laten) waardoor je lekkerder slaapt. ID.nl heeft 10 uhm ... slaapverwekkende tips voor je verzameld. Welterusten!

In dit artikel lees 10 dingen die je kunt doen om beter te slapen: 1. Rust en regelmaat | 2. Voldoende beweging | 3. Niet te laat eten | 4. Drink met mate | 5. Geen schermen in de slaapkamer | 6. Goed matras en kussen | 7. Juiste temperatuur |8. Donkere en stille kamer | 9. Ontspanningsoefeningen | 10. Wees niet bang om hulp te zoeken

Lees ook: Waarom goed slapen zo belangrijk is


1. Rust en regelmaat

Niet alleen kinderen gaan goed op rust en regelmaat, wij volwassenen doen het ook veel beter op schema’s. Wanneer je zoveel mogelijk op een vast tijdstip naar bed gaat en opstaat, dan went je lichaam hieraan en zal het in slaap vallen sneller gaan. Een wake-up light dat langzaam aan- en uitgaat kan je hierbij helpen. Houd die vaste tijden ook in het weekend aan en probeer het laatste uur voor slapen vooral ontspannende dingen te doen, neem een warme douche bijvoorbeeld. Doe je graag een powernap overdag? Zet dan je timer op een maximaal een kwartiertje.

2. Voldoende beweging

Wanneer je voldoende slaapt, voel je je actiever, maar andersom werkt het ook: door voldoende te bewegen, slaap je beter. Deze conclusie trekt het onderzoek dat is uitgevoerd door de National Sleep Foundation. Uit een steekproef genomen onder 2600 mannen en vrouwen tussen de 18-85 jaar blijkt dat mensen aanzienlijk beter slapen als ze minstens 150 minuten per week in beweging zijn. Dit zorgt al voor een verbetering van de slaapkwaliteit met 65 procent! Ben je van nature niet zo’n sporter, probeer meer bewegen dan ook in jouw vaste schema te gieten, net als het op tijd naar bed gaan en opstaan. Je slaapt er niet alleen beter door, het is ook nog eens goed voor je gewicht en fitheid en het drukt depressies de kop in.

©Natalia - stock.adobe.com

Frisse lucht en beweging overdag zijn beide goed voor je nachtrust.

3. Niet te laat eten

Zo rond een uur of 10 in de avond enorm veel trek in iets hartigs? Laat je niet verleiden door die chipszak of airfryer, want vet eten voordat je gaat slapen is echt funest. Niet alleen qua calorieën, maar je slaapt nu eenmaal slechter in met een volle maag. Toch iets willen eten? Houd het dan bij koolhydraatarm voedsel, een volkoren cracker of boterham, wat noten, dadels of een banaan.

©africa-studio.com (Olga Yastremska and Leonid Yastremskiy)

Laat je niet verleiden tot vette snacks voordat je gaat slapen.

4. Drink met mate

In de uren voordat je gaat slapen is het verstandig om cafeïne- en alcoholhoudende dranken te laten staan. Van koffie weten we vaak wel dat het een negatief effect op de slaap heeft, maar van alcohol denken we vaak dat we er juist lekker door in slaap vallen: de term slaapmutsje is niet voor niets ingeburgerd. Hoewel alcohol dan misschien wel voor een snelle slaap zorgt, heeft het als bijkomende effect dat je er korter en minder diep door slaapt. Moet je vaak ‘s nachts naar de wc? Stop dan zeker twee uur voor het slapen gaan met drinken.

5. Geen schermen in de slaapkamer

Uit onderzoek van het Trimbos Instituut komt naar voren dat 80 procent van de Nederlanders met een scherm (telefoon, tablet of laptop) naar bed gaat. Terwijl we eigenlijk best weten dat staren naar zo’n blauw scherm niet slim is voor het slapengaan. Het zijn trouwens ook de prikkels van alle sites, posts, stories en series die je mentaal wakker houden. Ban daarom eens een maandje die schermen uit de slaapkamer en kijk wat het je brengt. Trek desnoods de wifi eruit. Is het voor je werk echt noodzakelijk dat je mobiel op je nachtkastje ligt? Maak dan gebruik van de night modus op je telefoon en gebruik ‘m ook echt alleen om gebeld te kunnen worden.

©DimaBerlin - stock.adobe.com

Staren naar een blauw scherm is funest voor een goede slaap.

Lees ook: Razendsnel naar dromenland: 7 gadgets voor als je niet kunt slapen

6. Goed matras en kussen

Zorg dat het met de basis ook goed zit en investeer in een goed matras en kussen. Je voorkomt er nek- en rugklachten mee en daardoor verbetert ook je slaapkwaliteit. Ga bij het uitzoeken van een nieuw bed niet over één nacht ijs en ga zeker een aantal keer proefliggen op verschillende tijdstippen. Veel winkels bieden je de service om het matras een aantal maanden uit te proberen: maak hier zeker gebruik van en wees kritisch. Kijk voor tips ook even naar dit artikel: Da’s relaxed: 10 tips voor de aankoop van het perfecte bed.

Zit het met jouw matras en kussen wel goed, dan is er nog iets wat jou misschien sneller richting dromenland kan brengen: een verzwaringsdeken. Zo’n verzwaarde deken weegt tot wel 15 kilo en zorgt voor een zogenaamde deep pressure therapy: door een zwaar gewicht op je te leggen, krijg je het gevoel geknuffeld te worden en kom je in een kalmere staat terecht. Je wordt minder vaak wakker en ook mensen met ADHD, autisme, chronische pijn en angststoornissen hebben er baat bij.

©IKEA

Maak altijd gebruik van de proefperiode bij de aankoop van een nieuw matras.

7. Juiste temperatuur

Vaak lukt slapen niet goed omdat je lichaamstemperatuur nog te hoog is. Dit kan komen door te veel inspanningen voordat je gaat slapen of omdat het in de kamer te warm is. De ideale temperatuur in de slaapkamer is 18 graden. Lukt het met een raam open niet om het er kouder te maken? Overweeg dan airconditioning of verdrijf de warme lucht met een ventilator.

8. Donkere en stille kamer

Een donkere kamer zorgt voor de aanmaak van het voor een goede slaap zo benodigde melatonine en een beetje licht door een spleetje van de gordijnen kan dit al in de war schoppen. Kies daarom voor goed passende, verduisterende raambekleding in de slaapkamer. Met slimme gordijnen kun je dit op afstand regelen en zelfs een timer zetten, zodat je in de ochtend door natuurlijk licht wakker wordt gemaakt. En zodra het gaat schemeren, sluiten de gordijnen vanzelf. Een alternatief voor verduisterende gordijnen kan ook een slaapmasker zijn.

Ook lawaai van de buren of de straat kan zorgen voor een verstoorde nachtrust. Overweeg in dat geval oordoppen, je kunt ze zelfs op maat laten maken. Ook een white noise machine of andere gadget kan je helpen de omgevingsgeluiden te blokkeren.

©IKEA

Bij Ikea vind je ook slimme rolgordijnen die je op afkomst kunt bedienen.

9. Ontspanningsoefeningen

Hoe meer zen jij bent, des te beter je slaapt. Gelukkig zijn er steeds meer tools en apps op de markt die jou helpen met ontspannen, zodat je sneller in slaap valt en rustiger slaapt. Denk bijvoorbeeld aan de Somnox slaaprobot, Dodow slaaphulp en apps zoals Headspace. Deze laatste leert je door middel van meditatieoefeningen je hoofd leeg te krijgen en je ademhaling te reguleren. Ook fijn om je helemaal te laten ontspannen is een geurdiffuser met etherische oliën.

10. Wees niet bang om hulp te zoeken

Nog een laatste advies: zoek altijd hulp als het je met bovenstaande tips zelf niet lukt om je slaappatroon te verbeteren en doorbreken. De huisarts kan je hiervoor doorverwijzen naar een slaaptherapeut of -coach en zij onderzoeken samen met jou waar de oorzaak ligt. Bij een aantal zorgverzekeringen zit deze hulp in het basispakket en in andere gevallen moet je hiervoor aanvullend verzekerd zijn.


▼ Volgende artikel
Wanneer heb je HDMI 2.1 écht nodig (en wanneer is het weggegooid geld)?
© Dennis
Huis

Wanneer heb je HDMI 2.1 écht nodig (en wanneer is het weggegooid geld)?

HDMI 2.1 is de nieuwste standaard voor beeldoverdracht, maar lang niet iedereen heeft de extra bandbreedte ook écht nodig. Vooral voor gamers met een PlayStation 5, Xbox Series X of krachtige pc is het relevant. Kijk je alleen films of televisie? Dan volstaat de oudere aansluiting vaak prima. Wij leggen uit waar de grens ligt.

Als je momenteel op zoek bent naar een nieuwe televisie of monitor vlíegen de technische termen je om de oren. HDMI 2.1 wordt door fabrikanten en winkels vaak gepresenteerd als een absolute noodzaak voor een scherm dat klaar is voor de toekomst. Hierdoor ontstaat de angst dat je een miskoop doet als je kiest voor een model met de oudere HDMI 2.0-standaard. Toch is dat in veel Nederlandse huiskamers een misvatting, want de voordelen zijn nogal specifiek. Veel consumenten betalen onnodig extra voor een functie die ze technisch gezien nooit zullen activeren. Na het lezen van dit artikel weet je precies of jij die snelle poort nodig hebt, of dat je dat budget beter aan een groter scherm of beter geluid kunt besteden.

De kern van het probleem: bandbreedte

Het fundamentele verschil tussen de gangbare HDMI 2.0-standaard en de nieuwere 2.1-versie zit 'm in de digitale snelweg die ze bieden. Je kunt het zien als een waterleiding: door een 2.1-kabel kan veel meer water (of dus data) tegelijk worden gepompt (48 Gbit/s in dit geval) dan door de oudere 2.0-variant (die 'maar' 18 Gbit/s kan verwerken). Die extra ruimte is nodig voor 4K-beelden met een zeer hoge verversingssnelheid (120 beelden per seconde) of voor extreem hoge resoluties zoals 8K.

Een hardnekkige mythe is dat HDMI 2.1 het beeld altijd mooier maakt. Dat is onjuist. Als je naar een Netflix-serie kijkt in 4K, ziet dat er via een 2.0-poort exact hetzelfde uit als via een 2.1-poort. De kabel verandert niets aan de kleuren, de scherpte of het contrast; hij zorgt er alleen voor dat het signaal 'erdoor' past. Pas als er een file op de kabel ontstaat (omdat je te veel beelden per seconde wilt versturen) wordt de nieuwe standaard noodzakelijk. Zolang je dataverbruik onder de limiet van HDMI 2.0 blijft, voegt versie 2.1 niets toe aan de beeldkwaliteit.

Wanneer werkt dit wél goed?

HDMI 2.1 komt pas echt tot zijn recht als je de grenzen van beweging en snelheid opzoekt. Dat is vrijwel exclusief het domein van de fanatieke gamer. Heb je een PlayStation 5 of Xbox Series X in huis en wil je games spelen in de hoogste 4K-resolutie met 120 beelden per seconde (120 Hz)? Dan is een HDMI 2.1-aansluiting op je tv onmisbaar. Zonder deze poort blijft je console steken op 60 beelden per seconde, wat minder vloeiend oogt bij snelle shooters of racegames.

Ook pc-gamers met een zware, moderne videokaart (zoals de NVIDIA RTX 40- of 50-serie) profiteren hiervan als ze hun pc op de tv aansluiten. Naast de snelheid biedt de 2.1-standaard ondersteuning voor Variable Refresh Rate (VRR). Dat zorgt ervoor dat de televisie zijn verversingssnelheid continu aanpast aan de spelcomputer, wat haperingen en 'tearing' (waarbij het beeld in tweeën lijkt te breken) voorkomt. Daarnaast is er Auto Low Latency Mode (ALLM), een signaal waardoor je tv automatisch naar de spelmodus schakelt zodra je de console aanzet. Voor wie de maximale prestaties uit een moderne spelcomputer wil halen, is HDMI 2.1 dus een logische en eigenlijk verplichte keuze.

Oké, maar wanneer werkt dit níet goed?

Voor de gemiddelde kijker is de meerwaarde van HDMI 2.1 nagenoeg nihil. Kijk je voornamelijk lineaire televisie (nieuws, talkshows), sportwedstrijden, films op Blu-ray of series via streamingdiensten als Disney+ en Videoland? Dan kom je nooit in de buurt van de bandbreedte die HDMI 2.0 niet meer aankan. Films en series worden vrijwel altijd gemaakt en uitgezonden in 24, 30 of maximaal 60 beelden per seconde. Een standaard HDMI 2.0-aansluiting kan 4K-beeld op 60 Hz fluitend aan, inclusief HDR (High Dynamic Range).

Ook voor bezitters van een oudere of minder krachtige spelcomputer, zoals de PlayStation 4, de Xbox One of de Nintendo Switch, voegt de nieuwe poort niets toe. Het signaal dat deze apparaten uitsturen is simpelweg niet zwaar genoeg om de bredere snelweg nodig te hebben. Je koopt in dat geval een Ferrari om er vervolgens alleen maar mee in een 30-kilometerzone te rijden. Je betaalt voor capaciteit die ongebruikt blijft, terwijl je dat geld wellicht beter had kunnen investeren in een tv met een beter contrast of hogere helderheid.

Dealbreakers

Er zijn specifieke situaties waarin het blindstaren op HDMI 2.1 je keuze onnodig beperkt of zelfs leidt tot een slechtere aankoop. Dit zijn de harde grenzen:

Je zoekt een televisie in het budgetsegment. In de lagere prijsklassen is de term HDMI 2.1 vaak misleidend. Fabrikanten mogen de term soms gebruiken omdat de tv één specifieke feature ondersteunt (zoals ALLM), terwijl het paneel zelf technisch helemaal geen 120 Hz kan weergeven. Je koopt dan een tv met een 2.1-sticker, maar zonder het daadwerkelijke voordeel van vloeiend beeld. In dit segment is beeldkwaliteit altijd belangrijker dan het versienummer van de poort.

Je wilt alleen beter geluid via een soundbar. Vaak wordt gedacht dat je voor de beste geluidsoverdracht (eARC) per se een volledige HDMI 2.1-tv nodig hebt. Hoewel eARC officieel onderdeel is van de 2.1-specificaties, hebben veel fabrikanten deze functie ook toegevoegd aan televisies die verder gewoon op HDMI 2.0 draaien. Als je doel puur het doorsturen van Dolby Atmos-geluid is, is een volledige HDMI 2.1-poort dus geen harde eis, zolang eARC maar specifiek wordt vermeld.

Je kijkt puur films en series. Als je geen gamer bent, is er geen enkel scenario waarin HDMI 2.1 je kijkervaring verbetert. Het sluit een heleboel uitstekende oudere of goedkopere modellen uit die misschien wel een veel mooier OLED- of QLED-paneel hebben, maar niet de nieuwste aansluitingen. Beeldkwaliteit (zwartwaarden, kleur) wint het voor de filmkijker altijd van bandbreedte.

©DC Studio

Wat betekent dit voor jouw situatie?

Om de juiste keuze te maken, moet je kritisch kijken naar wat er in je tv-meubel staat of komt te staan. De vuistregel is eenvoudig: ben jij iemand die elke frame telt in een online shooter en heb je de hardware om dat te genereren? Dan moet HDMI 2.1 bovenaan je wensenlijst staan; zonder die poort knijp je de prestaties van je dure console af en mis je de soepelheid waarvoor je betaald hebt.

Ben je daarentegen een filmliefhebber die geniet van de hoogste beeldkwaliteit in HDR, of kijk je vooral sport? Richt je dan op het contrast, de helderheid en de kleurweergave van het paneel. Een kwalitatief hoogwaardig paneel met een 'oudere' aansluiting geeft een indrukwekkender plaatje bij films dan een middelmatige tv die toevallig wél een 2.1-aansluiting heeft. Laat je niet gek maken door het idee van toekomstbestendigheid als de beloofde toekomst niet aansluit bij jouw kijkgedrag.

Dus...

HDMI 2.1 is essentieel voor gamers met een PS5, Xbox Series X of krachtige pc die willen spelen in 4K bij 120 Hz. Voor filmkijkers, serie-bingers en tv-kijkers biedt de standaard geen zichtbare beeldverbetering ten opzichte van HDMI 2.0. De extra bandbreedte is puur bedoeld voor zeer hoge framerates die videocontent niet gebruikt. Kies alleen voor HDMI 2.1 als je hardware hebt die deze snelheid daadwerkelijk kan benutten. In alle andere gevallen is de kwaliteit van het beeldscherm zelf veel belangrijker dan het type aansluiting.

▼ Volgende artikel
Alles over Highguard - waarom heeft iedereen het over deze shooter?
© Wildlight Entertainment
Huis

Alles over Highguard - waarom heeft iedereen het over deze shooter?

Op 26 januari kan de wereld aan de slag met Highguard. Het lijkt erop dat iedereen weet wat Highguard is, terwijl tegelijkertijd ook niemand precies weet wát Highguard nou precies is. In dit artikel zetten we dus uiteen wanneer je de game kunt spelen, en waarom deze titel van Wildlight Entertainment zoveel aandacht krijgt.

Releasedatrum van Highguard

Highguard is vanaf vandaag, 26 januari, rond 19:00 uur Nederlandse tijd beschikbaar op pc, PlayStation 5 en Xbox Series X en S. De exacte releasetijd is nog niet bekend, maar vermoedelijk zal de game rond die tijd op alle platforms beschikbaar worden.

Daarbij is het spel free-to-play, dus je hoeft niets te betalen om Highguard te spelen. Daarbij ondersteunt de game crossplay en cross-save, dus je kunt de game samen met vrienden op andere platforms spelen en je progressie op andere platforms meenemen. Het spel is niet te preloaden, maar vereist op pc in ieder geval 25 GB aan beschikbare opslagruimte.

Met de lancering van het spel zendt ontwikkelaar Wildlight Entertaiment om 19:00 uur Nederlandse tijd ook direct een zogenaamde Launch Showcase uit op YouTube - ook hieronder te bekijken. De studio belooft in deze showcase een ‘deepdive in de gameplay’ van Highguard te tonen, de contentplannen voor het eerste jaar uit de doeken te doen en nog ‘veel meer’. 

Watch on YouTube

Wat is Highguard?

Aan team-based PvP heroshooters als Overwatch is geen gebrek, maar Highguard lijkt zich bij die groep te scharen. Het spel wordt ontwikkeld door Wildlight Entertainment, dat weer bestaat uit oud-ontwikkelaars van onder andere Titanfall en Apex Legends. Mensen die dus meer dan prima shooters in elkaar hebben gedraaid, waardoor de interesse toch ietwat gewekt wordt. 

Ieder team in de game bestaat uit drie zogenaamde Wardens, waarvoor verschillende personages gekozen kunnen worden. In de trailer zien we bijvoorbeeld een ridderachtige personage, die met een speciale vaardigheid elektrische stokken rond kan gooien. Ook is er een groot ijsmonster dat schijnbaar muren kan laten verschijnen, een soort cowboy met beestachtige klauwen en een personage dat met messen kan gooien. Ook heeft ieder personage schijnbaar toegang tot geweren om het vijandelijke team mee te bevechten.

Het doel van een potje is namelijk het vinden van de ‘Shieldbreaker’, een soort groot zwaard waarmee je de basis van de tegenstanders open kan breken en uiteindelijk overnemen. Wanneer dit lukt is het potje gewonnen. In de context van de game krijgt jouw team op die manier de controle over het continent. 

©Wildlight Entertainment

Waarom is er zoveel om Highguard te doen?

Wildlight positioneert de game in hun marketing als een “nieuw soort shooter”, maar veel spelers zijn op basis van de trailer nog niet overtuigd. Highguard doet qua opzet van de potjes wel een paar dingen anders dan hero-shooters als Overwatch en Marvel Rivals, maar zoals Concord in 2024 liet zien is de huidige markt voor dit subgenre binnen shooters redelijk verzadigd. Velen zijn simpelweg nog niet overtuigd dat Highguard daadwerkelijk iets vernieuwends met zich mee weet te brengen.

Dit valt ook te verwijten aan een opvallend gebrek aan marketing van de game. Zo’n anderhalve maand voor release hoorden we voor het eerst van Highguard, toen de trailer werd getoond als afsluiter van The Game Awards. Normaliter is de laatste aankondiging van die show een van de hoogtepunten, maar Highguard wist mensen niet te enthousiasmeren. 

De gesprekken rondom Highguard werden echter nog vreemder, toen opviel dat Wildlight geruime tijd niets meer plaatste op sociale media over de game. Na de initiële aankondiging van de game werd er wekenlang niets meer geplaatst op het X-account van Highguard, tot drie dagen voor launch - toen het bedrijf een countdown startte. Ook dit maakte het lastig om enthousiast te worden voor Highguard. 

©Wildlight Entertainment

In de afgelopen dagen doken er berichten en geruchten op die stelden dat Geoff Keighley - de presentator en oprichter van The Game Awards - Highguard specifiek had uitgekozen als afsluiter van The Game Awards, omdat hij hier wel iets in zag. Op 25 januari plaatste Keighley een gif op X, waarin John Hammond uit Jurassic Park zegt: “Over 48 uur accepteer ik jullie verontschuldigingen”. 

Natuurlijk gunnen we iedere game waar tijd en passie in heeft gezeten het beste, maar het is ook niet te ontkennen dat het verhaal rondom Highguard op zijn minst frappant te noemen is. Nou ja, vanaf 19:00 uur kunnen we het spel zelf onder handen nemen. Verwacht daarom binnenkort impressies op onze socials en ID.nl.