Een airco biedt comfort bij warm en vochtig weer. Maar voor optimale prestaties en energie-efficiëntie moet de capaciteit wel passen bij de ruimte. Houd dus rekening met de kenmerken van de kamer, je leefstijl en de situatie. Een slaapkamer vraagt om een ander systeem dan een woonkamer. Daarom is het verstandig om voor de aankoop eerst de benodigde koelcapaciteit te berekenen.

Lees ook: 6 fouten die je niet moet maken met je airco

Aangename temperatuur en minimaal energieverbruik

De juiste capaciteit van de airco is belangrijk om op lange termijn geld te besparen. Wanneer het vermogen te laag is berekend, zal de unit meer dan normaal op volle toeren moeten draaien. Hierdoor zullen de kosten voor reparaties en vervanging van onderdelen beslist hoger liggen dan bij een airco waarbij de capaciteit correct is berekend. Bovendien zal een airconditioner die is optimaal is afgestemd op de ruimte zuiniger werken en je ecologische voetafdruk verkleinen. Het grootste nadeel van  een te krap berekende airco is dat hij de kamer niet efficiënt zal koelen, waardoor je minder comfort hebt. Het komt er dus op neer om een zo aangenaam mogelijke temperatuur te bereiken met zo min mogelijk energieverbruik.  

Koelcapaciteit

De koelcapaciteit of de koellastcapaciteit is afhankelijk van verschillende factoren. Je moet de inhoud van de ruimte kennen, rekening houden met het aantal personen dat er dagelijks leeft, de soort isolatie, het aantal ramen en deuren en ook de apparaten die zich in deze ruimte bevinden en die uit zichzelf warmte afgeven. We tonen twee eenvoudige manieren om het vermogen van een airco te berekenen. De installateur beschikt over speciale en dure software om deze berekeningen te maken, maar op deze manier krijg je zelf al een goed idee van het vermogen dat je nodig hebt en kun je de prijzen correct vergelijken.  

©Milan Gucic | astrosystem

Volume van de ruimte

De belangrijkste factor is de grootte van de kamer. Hoe groter de kamer, hoe krachtiger de airco moet zijn om deze kamer te koelen. Ook de hoogte van het plafond heeft een belangrijke invloed op het vermogen. Om de inhoud van de ruimte te berekenen vermenigvuldig je gewoon de breedte met de lengte en de hoogte van de kamer. Een ruimte van 8 meter lang, 4 meter breed en 2,5 meter hoog geeft bijvoorbeeld 80 m³ . 

Warmtefactor

In de eerste manier van berekenen vermenigvuldig je het aantal kubieke meter met een bepaalde warmtefactor. Er zijn drie warmtefactoren: 30, 40 of 50.

Ook interessant: Airco gebruiken zonder dat je gaat zweten van de kosten

🖩 Methode 1: volume x warmtefactor

De meest eenvoudige manier om de koellast te berekenen is de vermenigvuldiging  van de inhoud van de ruimte met de gekozen warmtefactor. In ons voorbeeld zal dat 80 x 40 of 3.200 watt geven. Er is dus een airco nodig van 3.200 watt om deze ruimte efficiënt te koelen.

Dit is een simpele koellastberekening. Soms gaat het om ruimtes die samen worden gebruikt en dan wordt de berekening uiteraard meer complex. Op deze website krijg je een iets meer gedetailleerde online-calculator om de koelberekening te maken. 

🖩 Methode 2: via de BTU

Voor airconditioning gebruikt men ook vaak de eenheid BTU wat staat voor British Thermal Units. BTU drukt de kracht van het koelvermogen uit. Deze universele eenheid wordt trouwens ook gebruikt om de hoeveelheid warmte te meten die nodig is om een ruimte te verwarmen. Hoe groter de ruimte, des te meer BTU's je nodig hebt. Om het vermogen in BTU's te kennen, ga je opnieuw uit van het volume van de ruimte. Dan vermenigvuldig je het resultaat met 100 en dan tel je er 1.000 eenheden bij op voor ieder glasoppervlak.  Voor onze kamer van 80 m3 met twee ramen geeft dat 80x100+2000= 10.000 BTU. 

 In een tabel

Voor wie het rekenwerk graag aan zich voorbij laat gaan, hebben we een tabel waarin je in grote lijnen leest hoeveel BTU en kW per uur je minimaal nodig hebt om een ruimte te koelen.

Klimaat

Heb je een vakantiehuis in het buitenland en ben je van plan daar (ook) een airco te installeren, dan moet je weten dat ook de regio van invloed is op nodige vermogen om een comfortabel binnenklimaat te maken. Een regio met een hoge luchtvochtigheid heeft een krachtigere airco nodig dan een regio met een lage luchtvochtigheid.

Philips Hue SpatialAware is een nieuwe functie die lichtscènes afstemt op de indeling van je kamer. In plaats van kleuren 'los' over je lampen te verdelen, gebruikt Hue een ruimtelijke kaart waarbij rekening wordt gehouden met de onderlinge verhouding van je lampen. Het resultaat? De scènes voelen een stuk natuurlijker aan. Hoe zit dat precies, en hoe stel je het in?

Veel Hue-scènes bestaan vooral uit een palet: kleur + helderheid. De app houdt daarbij tot nu toe beperkt rekening met waar je lampen staan en op welke hoogte ze hangen. Het gevolg is dat een staande lamp in de hoek soms dezelfde kleur of felheid krijgt als spots boven de eettafel, terwijl je bij een scène als "zonsondergang" juist een logisch verloop verwacht dat door de ruimte loopt. In de praktijk voelt zo'n scène dan meer als losse lampen die toevallig hetzelfde thema draaien, in plaats van één lichtbeeld dat klopt vanuit een richting of 'bron'.

Je kunt het vergelijken met surround sound. Als je kanalen zonder plattegrond willekeurig aan speakers koppelt, hoor je wel geluid, maar de richting klopt niet. SpatialAware doet voor licht hetzelfde als een goede speakeropstelling voor audio: de plek in de ruimte wordt het uitgangspunt.

Wat SpatialAware anders doet

SpatialAware draait de aansturing om. Je scant je kamer met de camera van je telefoon of tablet, waarbij de Hue-app augmented reality gebruikt om vast te leggen waar je lampen zich bevinden: links of rechts, hoog of laag, plafond of vloer. Op basis daarvan slaat de Hue-app een ruimtelijk model van de kamer op, dat automatisch wordt bijgewerkt als je later lampen toevoegt. Kies je daarna een ondersteunde scène, dan verdeelt Hue kleur en helderheid bewust op basis van die posities. Daardoor krijgen plafondlampen en lampen op ooghoogte niet meer zomaar dezelfde tinten, maar spelen ze een eigen rol in het totale lichtbeeld.

Wanneer zie je het meeste effect

Heb je maar een paar Hue-lampen in je kamer, dan is het effect heel beperkt. Maar heb je in je kamer meerdere lampen op verschillende posities en hoogtes staan en/of hangen, dan is SpatialAware wel een mooie toepassing. Denk aan een woonkamer met plafondspots, een staande lamp naast de bank, een ledstrip achter het tv-meubel en sfeerverlichting in een kast. Dan valt er echt iets 'ruimtelijks' te verdelen en zie je sneller dat de scène als één geheel aanvoelt.

Bij scènes die op de natuur geïnspireerd zijn, zie je het verschil vaak als eerste, omdat dit soort scènes draait om een geleidelijke overgang. Denk aan het idee van een horizon: aan de ene kant warm en dieper van kleur, alsof de zon net ondergaat, en richting plafond juist lichter en koeler, zoals een heldere lucht. Zonder ruimtelijke logica kan zo'n verdeling op willekeur lijken, waardoor de sfeer niet helemaal klopt. Met SpatialAware kan Hue dat verloop koppelen aan de posities van je lampen, zodat de kleuren zich logischer verdelen en de scène als één geheel voelt.

©Philips Hue

Zo stel je Hue SpatialAware in

Open in de Hue-app de kamer waarin je SpatialAware wilt gebruiken en start de scan. De app begeleidt je terwijl je de ruimte filmt, zodat de posities van je lampen worden vastgelegd. Daarna sla je het ruimtelijke model op. Voeg je later lampen toe of verplaats je ze, dan scan je die kamer opnieuw zodat de kaart weer klopt.

Voor welke scènes kun je SpatialAware gebruiken?

Op dit moment werkt SpatialAware met ongeveer de helft van alle 'geremasterde' scènes uit de Scene Gallery. De nadruk ligt op natuur-scènes (bijvoorbeeld Savanna Sunset, Lake Placid en Mountain Breeze). Het belangrijkste om te onthouden: niet elke scène krijgt meteen SpatialAware. In de app hoort per scène zichtbaar te zijn of de functie wordt ondersteund.

©Philips Hue

Dit heb je nodig

SpatialAware werkt alleen samen met de Hue Bridge Pro. Daarnaast heb je een smartphone of tablet nodig waarop de Hue-app geïnstalleerd is (downloaden voor iOS | downloaden voor Android), zodat er een scan gemaakt kan worden. Zonder die scan is er geen ruimtelijke kaart en kan SpatialAware niets verdelen.

Wat zie je in de praktijk?

De winst zit vooral in samenhang: scènes ogen netter en meer 'zoals bedoeld', omdat hoogte en positie van je lampen meetellen. Kleur en licht worden daardoor logischer verdeeld. Plafondlicht en sfeerverlichting zitten elkaar minder in de weg, omdat ze niet meer automatisch dezelfde tinten en felheid toebedeeld krijgen.

Hue SpatialAware: praktijkvoorbeeld

Op de foto (klik erop om hem groot te openen) zie je boven de Lake Mist-scène zonder SpatialAware en daaronder dezelfde scène mét SpatialAware. Als je kijkt naar de thumbnail van het scènevoorbeeld links onderin, dan zie je dat het voorbeeld in de onderste afbeelding beter klopt met wat je in de kamer ziet: de kleuren zijn verdeeld alsof je naar een horizon kijkt. Onderaan zitten warmere, oranje tinten, die geleidelijk opschuiven naar blauwere tonen richting 'lucht'.

Dat zie je vooral terug in de verdeling over de lampen. In de bovenste versie lijkt het alsof vooral één ledstrip de scène draagt, waardoor de rest van de verlichting minder meedoet. In de onderste versie vormen de lichtpunten meer één geheel: het licht boven en achter de deur links is nu bijvoorbeeld één duidelijke kleur in plaats van dat het bestaat uit meerdere losse tinten. Dat oogt rustiger en gelijkmatiger. Tegelijk voelt die onderste versie ook wat koeler, waardoor Lake Mist misschien niet de meest uitgesproken scène is om het verschil te demonstreren, maar je ziet wel goed wat SpatialAware doet: het maakt van losse kleuren een verdeling die beter past bij het idee achter de scène.

©Philips Hue

Privacy en veiligheid

Voor SpatialAware scan je je kamer met de camera. Die 3D-scan wordt vervolgens opgeslagen in de Hue-app. Of de kaart volledig lokaal blijft of ook opgeslagen wordt in de cloud hebben wij niet kunnen achterhalen. Ga er dus niet automatisch vanuit dat alles op je telefoon blijft. Als voorzorgsmaatregel kun je de Hue-app alleen cameratoegang geven op het moment dat je de scan doet en daarna kijken in iOS of Android of je die permissie weer wilt beperken. Kan er gevoelige informatie in beeld komen (bijvoorbeeld post, documenten of een whiteboard) tijdens het scannen? Berg dat dan even weg tot na je scan.  

JBL brengt met de BandBox-serie zijn eerste audioproducten uit die specifiek gericht zijn op het maken van muziek. De BandBox Solo en Trio zijn bluetooth-speakers die tegelijkertijd functioneren als versterker voor instrumenten. De opvallendste toevoeging is het gebruik van kunstmatige intelligentie om audiosporen in realtime te scheiden, wat het meespelen met bestaande nummers makkelijker moet maken.

De kern van de nieuwe serie is de zogeheten 'Stem AI'-technologie. Hiermee kunnen gebruikers specifieke onderdelen van een liedje, zoals de zang, drums of gitaar drums in realtime op het apparaat zelf kunt isoleren of verwijderen uit elk nummer. Voor muzikanten biedt dit praktische voordelen: je kunt een gitaarpartij isoleren om precies te horen hoe deze gespeeld wordt, of de partij juist wegdraaien om zelf mee te spelen over de originele begeleiding.

Voor één muzikant

De instapversie is de BandBox Solo, een compacte speaker met een vermogen van 18 watt RMS. Het apparaat beschikt over één ingang die geschikt is voor een gitaar of microfoon. Gebruikers kunnen via de JBL One-app diverse digitale versterkers en effecten zoals reverb, chorus en phaser instellen, waardoor externe effectpedalen in veel gevallen overbodig zijn. Daarnaast functioneert de Solo als audio-interface: via de usb-c-aansluiting koppel je hem aan een laptop om direct opnames te maken in muziekproductiesoftware (DAW).

Voor meerdere muzikanten tegelijk

Voor wie meer aansluitmogelijkheden of volume nodig heeft, is er de BandBox Trio. Dit model levert 135 watt vermogen en is uitgerust met een ingebouwde vierkanaalsmixer. Hierdoor is het mogelijk om met meerdere mensen tegelijk te spelen, bijvoorbeeld een zanger en twee instrumentalisten. De Trio onderscheidt zich verder door een verwisselbare accu die tot tien uur speeltijd biedt en een LCD-scherm voor directe feedback. Ook heeft dit model meer fysieke knoppen, zodat je het geluid tijdens het spelen kunt aanpassen zonder direct de app erbij te hoeven pakken.

Prijs en beschikbaarheid

De JBL BandBox Solo en Trio zijn vanaf februari verkrijgbaar. De BandBox Solo heeft een adviesprijs van 249,99 euro. De grotere BandBox Trio kost 599,99 euro. Een belangrijk detail voor vroege kopers is dat de 'looper'-functie, waarmee je laagjes muziek over elkaar opneemt, bij lancering nog niet beschikbaar is; deze wordt volgens JBL pas in oktober via een update toegevoegd.