In een doorsnee woning gaat 15 procent van het totale warmteverlies via ramen en deuren. Inspanningen zoals zonnepanelen of een warmtepomp schieten hun doel deels voorbij als de warmte gewoon via de ramen verdwijnt. Enkelglas is al lang niet meer van deze tijd, maar ook dubbelglas en zelfs drievoudig glas is de afgelopen jaren spectaculair verbeterd. Wil je renoveren op vlak van beglazing, dan maken we je graag wegwijs.

In dit artikel geven we een overzicht van de verschillende soorten hoogrendementsglas. We bekijken ook hoe je het isolerende vermogen van beglazing kunt vergelijken en wat je zoal bespaart met hoogrendementsglas. Hoe weet je welk glas bij jou in de ramen staat? Ook informeren we je over eventuele subsidie die je kunt krijgen van de overheid.

Lees ook: 10 vragen over HR++-glas

Isolerende beglazing bestaat uit twee of drie glasbladen. Een afstandhouder zorgt dat de glasbladen van elkaar gescheiden zijn en in de spouw zit droge lucht of droog gas. Bij panden die gebouwd werden voor 1995 bestaat de beglazing nog uit enkelglas of uit de eerste generatie van dubbelglas. De isolatiewaarde van dat dubbelglas is niet vergelijkbaar met de huidige normen. Destijds was de spouw tussen de glasbladen gewoon gevuld met lucht en was er evenmin sprake van een isolerende coating.  

U-waarde = warmtegeleiding

Om de isolatiekwaliteit van verschillende soorten beglazing te vergelijken, baseert men zich op de warmtegeleiding. Die wordt uitgedrukt in U-waarde. Hoe kleiner deze waarde, hoe kleiner de warmtegeleiding, hoe beter dus de thermische isolatie en hoe lager het energieverbruik. Enkel glas heeft bijvoorbeeld een waarde van 5.5, terwijl drievoudig glas in een kunststof kozijn een U-waarde heeft van 0.4 tot 0.9. 

Onderstaande tabel geeft een goed idee van het verband tussen de U-waarde en warmteverlies via het glas. Veronderstel dat de temperatuur buiten 0°C is en de binnentemperatuur bedraagt 20°C, dan meet je binnen aan het raam de volgende temperaturen. 

Geen koude wand

Behalve het warmteverlies beperken is er nog een bijkomend nut van goede isolerende beglazing: het behaaglijk gevoel. Een grote glaspartij die onvoldoende isoleert, voelt aan als een koude wand. Met hoogrendementsglas kun je in de winter comfortabel dicht bij het raam zitten om een boek te lezen. Bovendien heb je minder risico op condensatie. Ten slotte is het een investering die je onmiddellijk merkt in de energierekening. Per 1 m² enkel glas die je vervangt door hoogrendementsglas, bespaar je elk jaar ongeveer 23 m³ aardgas of 25 liter stookolie. 

©Anna Zheludkova

Hoogrendementsglas

Toch is hoogrendementsglas een vage term, want er vallen meerdere uitvoeringen onder deze noemer. De meest gebruikte variant is HR++glas. Deze beglazing bestaat uit twee glasplaten waartussen isolerend gas zit zoals krypton of argon. Vaak zit er ook een flinterdun metaallaagje aan de binnenkant van de glasplaat als extra isolatie. HR+++glas, of triple glas, is uit drie glasplaten opgebouwd. Tussen deze platen zit isolerend gas en weer zijn die glasplaten voorzien van een coating. Het voordeel van HR+++glas is dat het in de winter de warmte binnen en in de zomer de warmte buiten houdt. HR+++glas zorgt voor de beste isolatie.

HR+++ of HR++

HR+++glas gaat langer mee dan dubbelglas en isoleert beter op akoestisch vlak. Het nadeel is de kost van dit glas. En dan hebben we het niet alleen over de prijs van het glas maar ook over de prijs van nieuwe kozijnen. Triple glas is dikker en per m² minstens tien kilogram zwaarder dan dubbel glas. Bovendien houdt driedubbelglas veel zonlicht vast, waardoor zonnewering bijna altijd onmisbaar is. HR+++glas is duurder door de extra glasplaat en door het feit dat de montage moeilijker is, want de kozijnen moeten aangepast worden om het gewicht te dragen. Als je dus wilt investeren in nieuw glas en HR+++glas past niet in je budget, dan kun je gerust voor HR++glas gaan. Dat is aanzienlijk goedkoper dan drievoudig glas en het isoleert bijna zo goed.

©Youril

©DS | ID.nl

Vacuümglas is dunner en lichter

Daarnaast is er ook vacuümglas dat uit slechts twee glasplaten bestaat met daartussen een microspouw van slechts 0,1 mm. De glasbladen zijn, afhankelijk van de uitvoering, 3 tot 6 mm dik en één van de glasbladen is voorzien van een speciale isolerende coating. Deze beglazing is maar liefst vier keer dunner dan triple glas en weegt maar een derde van drievoudig glas. Dit heeft eigenlijk vooral voordelen. De U-waarde is slechts 0.4 tot 0.7 en de totale dikte van de beglazing (dus alle lagen samen) bedraagt tussen de 6,7 en 11,7 mm. Vacuümglas heeft een goede geluidsreductie en door de geringe dikte is het ideaal om te plaatsen in bestaande kozijnen. Vacuümglas is wel duur. Gemiddeld betaal je 245 euro per vierkante meter exclusief btw. Het heeft een lange levensduur (25 jaar getest); daarom wordt er 15 jaar garantie op gegeven. Bovendien neemt de isolatiewaarde door de tijd niet af, in tegenstelling tot traditioneel isolatieglas.  

Zonwerend glas

Zonwerend glas is een buitenbeentje. Het is een oplossing voor wie veel licht in huis wil, maar de warmte van de zon wilt buitenhouden. Het is hoogrendementsglas waarop een laagje metaaloxide is aangebracht. Zonwerend glas heeft bijna dezelfde dikte als gewoon hoogrendementsglas en daarom past het zonder problemen in bestaande ramen, zodat het uitstekend bruikbaar is voor renovaties. Dit glas heeft eigenlijk alleen maar zin bij ramen die zuid, zuid-oost of oost-west zijn georiënteerd.  

Subsidie

Op de website van ISDE kun je subsidie aanvragen om een deel van de kosten te dekken. Ruw gerekend neemt men aan dat je op die manier ongeveer 15 procent van de factuur kunt terugkrijgen. Het loont de moeite om even na te denken of je de renovatie van de beglazing kunt combineren met een andere maatregel om de woning te verduurzamen. De subsidie van de Rijksoverheid voor twee maatregelen is het dubbele van die voor één maatregel, maar je moet beide maatregelen wel binnen de twee jaar laten uitvoeren. Een voorbeeld daarvan is HR++glas laten plaatsen en een zonneboiler installeren. 

Je komt in aanmerking voor de hoogste subsidiëring als je triple glas of vacuümglas in nieuwe kozijnen laat plaatsen. Die subsidiëring is drie keer zo hoog als voor HR++glas.

Wanneer je je dekbed gewassen hebt, wil je dat het natuurlijk weer lekker dik en luchtig aanvoelt. Maar wanneer je hem gewoon in de droger gooit, kan de vulling gaan klonteren, zodat er dunne stukken en dikke stukken ontstaan. Dat slaapt niet echt lekker. Om dat te voorkomen, gooien veel mensen er een paar tennisballen bij. Helpt dat echt?

Wat tennisballen in de droger doen

Tijdens het drogen raken de tennisballen telkens het dekbed. Dat helpt vooral bij dons en veren. Als die nat zijn, blijven ze aan elkaar plakken en zakt de vulling in. Door de constante beweging vallen die samengepakte delen weer uiteen, waardoor de vulling zich opnieuw verspreidt. Zo kan de warme lucht overal beter bij en droogt het dekbed gelijkmatiger. De droogtijd wordt er niet korter van, maar het dekbed komt wel duidelijk voller uit de droger.

Hoeveel tennisballen zijn genoeg?

Met één tennisbal in de wasdroger merk je vaak weinig, zeker bij een groot dekbed. Die verdwijnt al snel in de stof en heeft dan weinig effect. Met twee tot vier ballen werkt het beter, omdat ze het dekbed op meerdere plekken tegelijk in beweging houden. Zolang de ballen vrij kunnen bewegen en niet vast blijven zitten in de vulling, doen ze hun werk.

Kun je elke tennisbal gebruiken bij het drogen van een dekbed in de droger?

iet elke tennisbal is even geschikt. Vooral nieuwe of felgekleurde ballen kunnen bij hogere temperaturen kleur afgeven en kleine pluisjes verliezen van de vilten buitenlaag. Dat komt niet vaak voor, maar het risico is wel aanwezig. Gebruik je oudere tennisballen, dan is de kans hierop kleiner. Wil je dat verder beperken, dan kun je de ballen in een oude witte sok stoppen en die dichtknopen. Het effect blijft grotendeels hetzelfde, al is het iets minder uitgesproken dan met losse ballen.

Geef het dekbed genoeg ruimte in de droger

Tennisballen helpen alleen als het dekbed voldoende ruimte heeft om te bewegen. Is de trommel te vol, dan draait alles als één geheel rond en gebeurt er weinig. Wil je grote tweepersoonsdekbedden drogen, dan heb je een droger met een ruime trommel nodig. Heb je die niet zelf? Kijk dan of er een wasserette bij je in de buurt is. Meer ruimte zorgt voor meer beweging en daarmee voor een beter eindresultaat.

Niet elk dekbed kan in de droger

Tennisballen hebben vooral effect bij dons- en verendekbedden. Bij synthetische vulling is dat verschil kleiner en kan de constante beweging van de ballen de vulling na verloop van tijd zelfs vervormen. Wol, zijde en andere natuurlijke materialen mogen meestal helemaal niet in de droger. Check daarom altijd eerst het waslabel voordat je het dekbed in de trommel legt.

Even tussendoor opschudden helpt

Haal het dekbed halverwege het programma even uit de droger en schud het los, alsof je het bed opmaakt. Leg het daarna omgedraaid terug in de trommel. Zo verdeelt de vulling zich opnieuw en kan het dekbed gelijkmatiger drogen.

Wat kun je van het eindresultaat verwachten?

Tennis- of drogerballen zijn vooral een hulpmiddel, geen vervanging voor de juiste drooginstellingen. Droog het dekbed niet te vaak of te heet: kies een lage of middelhoge temperatuur en selecteer een speciaal dons- of beddengoedprogramma als dat op je droger zit. Zorg ook voor voldoende ruimte in de trommel. Als je dan ook nog eens ballen laat meedraaien, heb je er alles aan gedaan om te zorgen dat je dekbed weer lekker vol uit de droger komt!

Waarom start een computer met een SSD binnen enkele seconden op, terwijl een oude harde schijf blijft ratelen? Het vervangen van een HDD door een SSD is de beste upgrade voor een trage laptop of pc. We leggen in dit artikel uit waar die enorme snelheidswinst vandaan komt en wat het fundamentele verschil is tussen deze twee opslagtechnieken.

Iedereen die zijn computer of laptop een tweede leven wil geven, krijgt vaak hetzelfde advies: vervang de oude harde schijf door een SSD. De snelheidswinst is direct merkbaar bij het opstarten en het openen van programma's. Maar waar komt dat enorme verschil in prestaties vandaan? Het antwoord ligt in de fundamentele technologie die schuilgaat onder de behuizing van deze opslagmedia.

De vertraging van mechanische onderdelen

Om te begrijpen waarom een Solid State Drive (SSD) zo snel is, moeten we eerst kijken naar de beperkingen van de traditionele harde schijf (HDD). Een HDD werkt met magnetische roterende platen. Dat kun je vergelijken met een geavanceerde platenspeler. Wanneer je een bestand opent, moet een fysieke lees- en schrijfkop zich naar de juiste plek op de draaiende schijf verplaatsen om de data op te halen. Dat fysieke proces kost tijd, wat we latentie noemen. Hoe meer de data op de schijf verspreid staat, hoe vaker de kop heen en weer moet bewegen en wachten tot de juiste sector onder de naald doordraait. Dit mechanische aspect is de grootste vertragende factor in traditionele opslag.

©Claudio Divizia

Flashgeheugen en directe gegevensoverdracht

Een SSD rekent definitief af met deze wachttijden omdat er geen bewegende onderdelen in de behuizing zitten. De naam 'Solid State' verwijst hier ook naar; het is een vast medium zonder rammelende componenten. In plaats van magnetische platen gebruikt een SSD zogenoemd NAND-flashgeheugen. Dat is vergelijkbaar met de technologie in een usb-stick, maar dan veel sneller en betrouwbaarder. Omdat de data op microchips wordt opgeslagen, is de toegang tot bestanden volledig elektronisch. Er hoeft geen schijf op toeren te komen en er hoeft geen arm te bewegen. De controller van de SSD stuurt simpelweg een elektrisch signaal naar het juiste adres op de chip en de data is direct beschikbaar.

Toegangstijd en willekeurige leesacties

Hoewel de maximale doorvoersnelheid van grote bestanden bij een SSD indrukwekkend is, zit de echte winst voor de consument in de toegangstijd. Een besturingssysteem zoals Windows of macOS is constant bezig met het lezen en schrijven van duizenden kleine systeembestandjes. Een harde schijf heeft daar enorm veel moeite mee, omdat de leeskop als een bezetene heen en weer moet schieten. Een SSD kan deze willekeurige lees- en schrijfopdrachten (random read/write) nagenoeg gelijktijdig verwerken met een verwaarloosbare vertraging. Dat is de reden waarom een pc met een SSD binnen enkele seconden opstart, terwijl een computer met een HDD daar soms minuten over doet.

©KanyaphatStudio

Van SATA naar NVMe-snelheden

Tot slot speelt de aansluiting een rol in de snelheidsontwikkeling. De eerste generaties SSD's gebruikten nog de SATA-aansluiting, die oorspronkelijk was ontworpen voor harde schijven. Hoewel dat al een flinke verbetering was, liepen snelle SSD's tegen de grens van deze aansluiting aan. Moderne computers maken daarom gebruik van het NVMe-protocol via een M.2-aansluiting. Deze technologie communiceert rechtstreeks via de snelle PCIe-banen van het moederbord, waardoor de vertragende tussenstappen van de oude SATA-standaard worden overgeslagen. Hierdoor zijn snelheden mogelijk die vele malen hoger liggen dan bij de traditionele harde schijf.