Mechanische toetsenborden zijn een hot topic, zeker fanatieke gamers zullen er reeds een hebben of er minimaal van dromen. Toch is het concept verre van modern. De techniek die de basis is van de populaire toetsenborden van vandaag, stamt zelfs uit de jaren 80; jaren waarin het vooral de actieve typisten waren die de meerwaarde van degelijke mechanische toetsenborden ontdekten. Maar waarom zijn ze kostbaar en toch zo waardevol voor de computerenthousiasteling? Wij laten het zien aan de hand van de beste mechanische toetsenborden.

Een mechanisch toetsenbord is bijzonder omdat elke knop is voorzien van zijn eigen mechanische switch, of schakelaar in goed Nederlands. Deze switches bestaan in tal van verschillende varianten om aan de uiteenlopende eisen van typisten en gamers te voldoen. Zo zijn er lichte of juist zware modellen, modellen die een hoorbare klik geven of juist bovengemiddeld stil zijn, voor elke complexe wens wat wils. Ze staan vrijwel allemaal echter bekend om hun bouwkwaliteit: de meeste van die switches kunnen 50 miljoen keer of meer worden ingedrukt zonder merkbare slijtage. Aantallen waar je normaliter niet bij in de buurt zal komen. Tevens zijn ze herkenbaar omdat het actuatiepunt (het punt waarop de toets geactiveerd wordt) na enkele millimeters indrukken al is bereikt in plaats van wanneer de toets de bodem raakt. Hierdoor kan een scherpe typist een veel hogere typsnelheid behalen en een gamer sneller reageren, twee fundamentele redenen voor de populariteit.

Mechanisch

Hoewel de kwaliteit van goedkope toetsenborden (modellen van een paar tientjes) sterk uiteen loopt en er zeker aankoopwaardige modellen tussen zitten, komen ze nimmer in de buurt van de prestaties van een degelijk mechanisch toetsenbord. De goedkopere toetsenborden maken namelijk gebruik van zogeheten ‘rubber dome switches’, waarbij je als gebruiker de knop door een laagje rubber dient te drukken voordat de letters op het scherm verschijnen. De kostprijs van de eenvoudige printplaat met rubberen laag erover staat echter niet in verhouding tot die van een toetsenbord bestaande uit veelal honderd of meer individueel aangestuurde mechanische switches.

Er zijn zeker fabrikanten die het daarbij laten en eenvoudige modellen met mechanische switches op de markt brengen. Mechanische toetsenborden met prijzen tussen de 60 en 80 euro zijn geen uitzondering. De algemene tendens bij grotere fabrikanten is echter om – als ze dan toch aan het investeren zijn – de kwaliteit van alle onderdelen flink te verhogen. Mechanische toetsenborden met prijzen oplopend tot 200 of zelfs 250 euro zijn daardoor eveneens geen uitzondering, modellen waarbij je aan het gewicht bij het uitpakken veelal al merkt dat er niet bespaard is op kwaliteit. Hoewel het in absolute termen geen misselijke prijzen zijn, kun je redelijk eenvoudig uitrekenen dat een stukje kwaliteit onder je vingers per dag gebruik in centen kan worden uitgedrukt: een kleine investering voor de echt serieuze typist of gamer.

Cherry MX

Lang was het Duitse Cherry, bekend om zijn Cherry MX-switches die in vrijwel elk mechanisch bord te vinden waren, de grootste relevante fabrikant van mechanische switches. Cherry had dan ook een breed assortiment patenten om veel echte alternatieven te voorkomen. Die monopoliepositie zorgde voor een overzichtelijke markt voor de consument: de verschillende switches kenden allemaal hun eigen kleur waardoor je als liefhebber exact wist welke ervaring je te wachten stond, ongeacht de fabrikant van het toetsenbord.

Een toetsenbord met een Cherry MX Red switch heeft een lichte lineaire aanslag, een Cherry MX Black switch juist een zware, MX Brown een middelzware met een voelbaar actuatiepunt (de zogeheten tactile bump) en MX Blue was herkenbaar aan het hoorbare ‘klikje’ bij het activeren van elke toets. Die laatste blijft populair onder de puristen, maar ze worden soms als ietwat asociaal beschouwd omdat je omgeving kan meegenieten van jouw typ- of gamekunsten. Kort door de bocht genomen is Cherry MX Brown de veiligste keuze voor tal van doeleinden en is MX Red vooral interessant voor zij die zich enkel met snelle games bezig houden. Maar smaken verschillen.

Ondanks dat Cherry nog veel meer modellen kent, tref je deze zelden aan in winkels. De enige uitzondering daarop is de stillere Cherry MX Silent switch.

©PXimport

Andere merken

Inmiddels zijn veel van de Cherry patenten – die uit de jaren 80 stamden – verlopen en dat zette de deur open voor bedrijven zoals het Chinese Kaihua om eigen switches op de markt te brengen. Hoewel deze Kailh-switches ‘de enige echte’ Cherry-switches tegenwoordig aardig weten te benaderen, blijft er nog wel sprake van een merkbaar verschil, waar Kailh dan weer een prijsvoordeel tegenover zet. Hoewel Kailh ook kleuren in de naamgeving gebruikt, wijken deze af van de Cherry-standaard, een trend die anderen later volgden en wat het overzicht niet ten goede komt.

Een drijvende kracht achter de verbreding van de mechanische switch markt is het feit dat Cherry de vraag naar sommige van zijn switches simpelweg niet aankon. Vooral de grote vraag naar modellen met ingebouwde rgb-verlichting vanuit de gaminghoek zorgde ervoor dat grote bedrijven zoals Logitech en Razer hun heil in andere oplossingen gingen zoeken. Beide brengen inmiddels modellen met hun eigen switches op de markt, de Logitech Romer-G en Razer Green/Orange/Yellow respectievelijk. Zo is er tegenwoordig veel meer te kiezen, maar is de keuze ook een stuk lastiger en onoverzichtelijker geworden. Wij bekijken in deze test tien verschillende mechanische toetsenborden met uiteenlopende switches en doelgroepen.

Toetsenbord eigen stijl

Het aantal fabrikanten van ‘alternatieve’ mechanische switches mag dan wel zijn toegenomen, vrijwel alle switches zien er van de buitenkant hetzelfde uit. Dit komt omdat er een hele markt is ontstaan voor mensen die hun toetsenbord na aanschaf nog verder personaliseren door bijvoorbeeld mooiere kabels aan te schaffen of door de keycaps (de toetsen) zelf te vervangen door varianten met een opvallende kleurstelling, een speciaal ontwerp of een hogere kwaliteit plastic. Zoek je op bijvoorbeeld Massdrop of AliExpress op ‘Cherry MX’, dan vind je honderden producten om je toetsenbord helemaal naar eigen wens in te richten. Van eenvoudige alternatieven tot gouden keycaps aan toe, je kunt het zo gek niet bedenken of het bestaat. Zo wordt een functioneel product als een toetsenbord ook een design statement.

Corsair K95 Platinum

De Corsair K95 Platinum is een perfect voorbeeld van een echt luxe toetsenbord. Hij weegt maar liefst 1,3 kg en kent een bouwkwaliteit en afwerking waar je u tegen zegt. Tevens is dit model is voorzien van een aluminium afwerking voor een overtuigend premium gevoel. Zelfs een leek zal direct herkennen dat dit een Porsche onder de toetsenborden is. Daar staat wel een flinke prijs tegenover, want met circa 200 euro is het ook één van de duurste modellen die we bekijken.

Corsair maakt enkel gebruik van originele Cherry MX-switches en had zelfs een exclusieve deal met Cherry dat zij het de eerste fabrikant was die de snelle ‘Cherry MX Speed Silver’-switch mochten verkopen, een variant die nog sneller reageert en waarvan ook een K95 Platinum-versie verkrijgbaar is. De exclusiviteit is inmiddels overigens verlopen. Andere signalen dat dit model zich richt op gamers, zijn de specifieke gamegerelateerde opties in de software, de extra rij toetsen enkel voor macrofuncties, en ook de uitgebreide rgb-verlichting met tal van effecten is meer een vraag uit de gaminghoek dan de zakelijke markt.

Zij die wel gamen maar ook andere taken op hun computer uitvoeren zullen ook wel aan hun trekken komen, met de aanwezige zaken als de polssteun en de fysieke toetsen om het volume aan te passen of door je muziek heen te skippen. Voor hen ligt een K95 Platinum met de neutralere Cherry MX Brown-switch echter wel voor de hand. Zelfs met de grote gamingfocus is het al met al een uitstekende allrounder en een waardig topmodel … mits je het geld ervoor over hebt.

Corsair K95 Platinum

Prijs
€ 199,-
Websitewww.corsair.com10Score100

©PXimport

Razer BlackWidow Chroma V2

Razer is inmiddels al enkele jaren afgestapt van Cherry MX-switches en maakt enkel gebruik van zijn eigen Razer-switches. Hoewel de kleuraanduidingen die Razer gebruikt anders zijn, zijn ze vrijwel altijd direct te vertalen naar een Cherry MX-alternatief. In de praktijk valt op dat deze switches het gevoel van de originele modellen sterk weten te benaderen, maar de ervaren typist zal ze wel degelijk van elkaar kunnen onderscheiden. Een positief gevolg van de eigen benadering is dat de door ons geteste Razer Orange-variant beduidend stiller werkt dan de Cherry MX Brown-switch waar deze sterk op lijkt. Is stilte gewenst, dan is deze Razer interessant, maar puur voor het gevoel onder de vingers houdt een Cherry-basis toch de voorkeur.

Ondanks dat Razer bekend staat als een opvallend gamingmerk, is de BlackWidow Chroma V2 juist één van de meer neutraal vormgegeven high-end-toetsenborden. Hij is lekker neutraal zwart, wat ook in een zakelijke omgeving niet zou misstaan. Pas wanneer je de rgb-verlichting in werking zet, verandert het ingetogen model in een echt gamingproduct. Net als Corsair heeft ook Razer een extra rij toetsen voor macrodoeleinden wat de gamerfocus toch weer duidelijk maakt, al ontbreekt hier wel de wat luxere aluminium afwerking en de fysieke volumeknop, terwijl de prijs niet gek veel lager ligt. Een bijzondere feature van de Razer is de aanwezige leder-look zachte polssteun wat als een wolkje voor de polsen voelt … die feature zien we graag vaker terug!

Razer BlackWidow Chroma V2

Prijs
€ 179,-
Websitewww.razerzone.com8Score80

©PXimport

Cooler Master MasterKeys Pro M White LED

Cooler Master richt zich met de MasterKeys-serie vooral op een scherpe prijs-prestatieverhouding. Je krijgt namelijk een toetsenbord met een keurige bouwkwaliteit, een nette matzwarte afwerking en niet onbelangrijk: echte Cherry MX mechanische switches voor een relatief zachte prijs. Het rechttoe rechtaan ontwerp van Cooler Master leent zich ook goed voor zakelijk gebruik en verspilt geen kostbare ruimte op je bureau.

De lagere prijs komt uit de eenvoudigere featureset: luxe toevoegingen zoals extra macrotoetsen, fysieke volumetoetsen of een polssteun ontbreken hier. Leuk aan de MasterKeys is dat er veel verschillende modellen van verkrijgbaar zijn, zo kun je kiezen voor een compact model zonder numeriek gedeelte, de Pro S die interessant is voor gamers en mensen die hun toetsenbord regelmatig verplaatsen, of een volledig toetsenbord met klassieke indeling: de Pro L. Wij testen een afwijkende indeling, de Pro M, die wel een numeriek gedeelte heeft, maar geen pijltjestoetsen en andere navigatietoetsen. Een opvallende indeling. Daarbij kun je ook nog voor verschillende Cherry MX-switches kiezen en waar wij de versie met witte verlichting bekeken, kun je (tegen meerprijs) ook rgb-verlichting kiezen. Hoewel de verder bescheiden featureset alsnog moet voldoen, is het toch een positieve ontwikkeling voor de consument dat er flink wat te kiezen valt.

Cooler Master MasterKeys Pro M White LED

Prijs
€ 89,-
Websitewww.coolermaster.com8Score80

©PXimport

HyperX Alloy FPS

In de gamingmarkt is Kingston met zijn HyperX-submerk een redelijk nieuwe speler, maar net als met Kingstons eerste headset (de indrukwekkende HyperX Cloud), maakt ook het eerste toetsenbord een zeer positieve indruk. De HyperX Alloy FPS is uitzonderlijk solide gebouwd metalen toetsenbord wat samen met de keuze voor originele Cherry MX-switches het typ- en gamegevoel ten goede komt. Het compleet stalen ontwerp is ook een prettige plus boven de veelal plastic afgewerkte modellen in deze middenklasse. Ook kan het strakke ontwerp, zonder poespas en met minimaal ruimteverlies op je bureau, ons zeker bekoren. Tegelijkertijd weet de HyperX toch nog voldoende een eigen stijl neer te zetten met zijn opvallende zwart/rood gevlochten kabel, de optionele rode en van extra grip voorziene WASD-toetsen voor gamers en een nette reishoes.

Wat prijs betreft zit dit model rond de 129 euro waar je hem redelijkerwijs zou verwachten. Kwalitatief een duidelijke stap boven de goedkopere modellen en die meerprijs voel je onder de vingers, maar gezien de bescheiden featureset zonder polssteun, fysieke mediatoetsen of rgb-verlichting, blijft hij wel ruim onder de topmodellen. De rode verlichting misstaat de HyperX Alloy FPS zeker niet, maar het moet wel net bij je setup passen.

HyperX Alloy FPS

Prijs
€ 129,-
Websitewww.hyperxgaming.com8Score80

Mech-wannabe’s

Indeling toetsenborden

Logitech G Pro

De Logitech G Pro is een voorbeeld van een TKL-toetsenbord (zie kader). De meerwaarde voor pure gamers staat wat ons betreft niet ter discussie, al zul je voor slechts incidenteel Excel-werk al kriebels krijgen. Inhoudelijk is het bord voorzien van de nodige gamerfeatures zoals anti-ghosting en veel-key rollover. Kwalitatief is het een keurig gebouwd en afgewerkt toetsenbord. De optie om hem op drie hoogtes te kunnen stellen is prettig. De populaire rgb-verlichting is hier aanwezig. Logitech maakt gebruik van zijn eigen Romer-G switches. Het fundamentele ontwerp is duidelijk anders, maar in typ-ervaring benaderen ze de neutrale Cherry MX Brown-modellen. Het maakt ze een allemansvriend. Ze voelen weliswaar iets zachter onder de vingers, maar ze zijn ook duidelijk stiller wanneer je fanatiek bezig bent.

De bijbehorende software van Logitech steekt boven de concurrentie uit en dat is erg prettig. Eindeloos profielen kunnen instellen voor al je games is een mooie plus en standaard zitten er reeds 300 gameprofielen in. Wel apart is de keuze om een bewust compact gehouden toetsenbord een paar centimeter dieper te maken dan nodig. En we kunnen ook lastig begrijpen waarom de grote broer van de G Pro, de Logitech G910 Orion Spectrum, 20 euro goedkoper is. Deze biedt een volledige toetsindeling en heeft daarbij ook nog een polssteun. De verwachting is dat de net uitgekomen G Pro dan ook nog wat in prijs zal zakken, wat het helemaal een ijzersterke keuze zal maken.

Logitech G Pro

Prijs
€ 149,-
Websitegaming.logitech.com9Score90

©PXimport

Cherry MX-Board 3.0

Cherry is niet alleen de fabrikant van de populairste mechanische switches, het maakt zelf ook complete toetsenborden. Het Cherry MX-Board 3.0-toetsenbord richt zich overduidelijk op typisten en niet op gamers. Dat is te zien aan zijn eenvoudige, ietwat oubollige uitstraling en het ontbreken van verlichting en softwarefeatures, ondanks dat er ook gewoon prima op gegamed kan worden. Interessant zijn de lage toetsen, mechanische toetsenborden hebben traditioneel hoge toetsen. Dit maakt het voor nieuwkomers in de markt van mechanische toetsenborden eenvoudiger om aan het toetsenbord te wennen.

De Cherry MX-Board 3.0 is één van de goedkoopste in deze test, maar doet kwalitatief niet onder voor de modellen die enkele tientjes hoger zijn geprijsd. Als je om de extra features die de luxere modellen bieden niet geeft (en typisten zullen dat veelal niet doen) dan is dit een heel interessante keuze. Geen fratsen, wel een degelijk toetsenbord voor je geld.

Cherry MX-Board 3.0

Prijs
€ 79,-
Websitewww.cherryamericas.com8Score80

SteelSeries Apex M500

SteelSeries kent een breed assortiment, van opvallende mechanische toetsenborden tot betaalbare mech-achtige toetsenborden. De Apex M500 is zit ergens in het midden en is duidelijk een no-nonsense functioneel toetsenbord. Het is bijna een schoolvoorbeeld middenklasse mechanisch bord. De afwerking is geheel kunststof: geen fancy staal of aluminium voor het oog, maar dit bord zit wel merkbaar stevig in elkaar. Het rechttoe rechtaan ontwerp plus het grote en neutrale lettertype, maakt het haast een ietwat klassiek toetsenbord. Wel is de gamefocus van SteelSeries duidelijk door de daarvoor relevante features, zoals anti-ghosting, n-key rollover en keuze voor Cherry MX Red-switches. De MX Red-switches in het door ons geteste model komen in gaming duidelijk het best tot hun recht. De lagere weerstand doet ze sneller aanvoelen, maar wel met bijbehorend risico dat een typist met zware aanslag ze soms iets te eenvoudig en onbedoeld indrukt.

Het neutrale lettertype zorgt dat de verlichting goed doorschijnt, het is met enige marge het model met de hoogste helderheid in deze test. Opvallend is ook de keuze voor enkel blauwe verlichting, dat moet wel net bij je opstelling passen. Gezien het aanbod van modellen met rode leds veel groter is dan blauwe leds, is het wel een prettige toevoeging aan de markt. Al met al een zeer degelijk toetsenbord met een bescheiden featureset en redelijke prijs-prestatieverhouding. Het grootste ‘probleem’ is dat er weinig echt aan opvalt, terwijl er heel veel te kiezen is voor de 100 à 120 euro die je voor dit bord kwijt bent. Is de featureset echter precies wat je zoekt, dan is ook deze Apex M500 een prima koop.

SteelSeries Apex M500

Prijs
€ 109,-
Websitewww.steelseries.com7Score70

©PXimport

Ducky Shine 6

Wanneer je deze Ducky voor het eerst voor je hebt liggen, vraag je je wellicht af waarom dit model 169 euro kost. Het opvallende blauwe frame, je eerste aanraking met de extra aanwezige spatiebalk waarop een abstracte aap te zien is (vanwege het Chinese jaar van de aap, een neutrale spatie die je op de foto ziet is ook inbegrepen). Ook de wat speelse merknaam Ducky van deze Taiwanese toetsenbordenspecialist doet eerder vermoeden dat het juist betaalbare modellen zijn. Niets is echter minder waar, want Ducky-toetsenborden zoals deze Shine 6 Special Edition behoren tot de betere op de markt en zijn dan ook zeer geliefd bij de mech-kenners.

Dit komt vooral vanwege de (interne) bouwkwaliteit, die is uitstekend en vooral ook de kwaliteit van de zogeheten double-shot keycaps zetten af tegen wat je in de meeste gaming-gerichte borden tegen komt. Werkend of gamend op je Ducky overtuigt het gevoel dat je op een stukje kwaliteit zit te typen en dat is precies waar Ducky zich van oudsher op richt. De featureset is netjes maar niet overdreven: we zien wel fysieke mediaknoppen en rgb-verlichting waarvan de instellingen op je bord worden opgeslagen. Opvallend is een mouse-bungee voor je muiskabel, maar een polssteun had dit model niet misstaan (die is overigens wel los verkrijgbaar). Opvallend voor deze Special Edition zijn de half-hoge keycaps waardoor meer licht onder je toetsen vandaan komt. Het blauwe frame zal vermoedelijk niet iedereen liggen, maar later dit jaar zullen modellen met een zwart frame en zelfs modellen met nog luxere keycaps gemaakt van PBT-plastic volgen. Een prachtbord voor de liefhebber.

Ducky Shine 6

Prijs
€ 169,-
Websitewww.duckychannel.com.tw9Score90

©PXimport

Sharkoon Skiller Mech SGK1

De Sharkoon Skiller Mech SGK1 is opvallend, en dat heeft meerdere redenen. Zo is hij de goedkoopste in de test, maar is hij zeker niet karig wat features betreft. We treffen (witte) verlichting aan, zien zelfs een polssteun en gamemogelijkheden zoals anti-ghosting en n-key rollover ontbreken ook niet (let wel op, de polssteun is niet te verwijderen). Het product doet de bekende reputatie van Sharkoon eer aan: veel product voor een bescheiden bedrag. De Skiller Mech kent wel een uitgesproken, ietwat agressief design waar je lastig omheen kunt. Kantoorgebruik ligt door dat ontwerp niet voor de hand terwijl de featureset zich daar ook voor had geleend.

Hoewel goedkoop in dit geval zeker geen duurkoop is, kunnen we niet om de onvermijdelijke kostenbesparingen heen. Zo maakt Sharkoon gebruik van de Kailh-switches die Cherry weliswaar redelijk benaderen maar die de purist toch net niet zullen overtuigen. Ook ontbreken mediatoetsen en is de afwerking van eenvoudiger plastic minder dan de luxere modellen in deze vergelijking. De fysieke bouwkwaliteit van dit bijna 1,3 kg wegend bord is alleszins keurig, helemaal gezien de prijs, maar het mag duidelijk zijn dat de duurdere modellen een hoger gevoel van luxe weten over te brengen dan deze prijsbreker.

Sharkoon Skiller Mech SGK1

Prijs
€ 69,-
Websitewww.sharkoon.com7Score70

©PXimport

ASUS Claymore

De ASUS Claymore is met enige marge de duurste in deze test, en het is ook wel de meest opvallende. Je kunt namelijk het numerieke gedeelte on-the-fly verwijderen of terugplaatsen. Zo kun je snel ruimte maken voor je muis en intensief gamen, of juist weer prima uit de voeten met taken waarvoor dat numerieke deel toch cruciaal is. Je kunt het numpad zelfs aan de linkerkant plaatsen! Voor zij die kantoortaken en gamen combineren, is de meerwaarde groot, maar dit heeft dus wel een flinke meerprijs.

Kwalitatief gezien is dit een keurig uitgevoerd en afgewerkt bord: één van de luxere modellen onder de vingers. De opvallende details in de aluminium afwerking van het geheel zijn een kwestie van smaak, maar dat het een bijzonder toetsenbord is ziet wel iedereen eraan af. De aanwezigheid van een fysiek volumewiel is prettig. Zoals we van ASUS mogen verwachten, is het model voorzien van uitgebreide rgb-verlichting en de optie deze te laten synchroniseren met andere ASUS-rgb-hardware zoals muizen of moederborden. Heb je een recent ASUS-moederbord, dan kun je zelfs direct vanuit het toetsenbord de overklok instellen of je ventilatorsnelheid aanpassen. Stuk voor stuk zaken die zeker interessant kunnen zijn.

Ons voornaamste bezwaar is het ontbreken van een (al dan niet optionele) polssteun. Een echt topmodel zien we namelijk het liefst voorzien van alle optionele extra’s. Ook is de bouwkwaliteit weliswaar goed, maar de meerprijs staat niet geheel in verhouding. Als je niet op een paar tientjes hoeft te kijken en het concept van een verwijderbare numpad je aanspreekt is het echter een interessant toetsenbord.

ASUS Claymore

Prijs
€ 239,-
Websitewww.asus.com9Score90

©PXimport

Conclusie

Het is lastig om een slecht mechanisch toetsenbord tegen te komen. Geen van de door ons geteste modellen mag als een miskoop worden beschouwd, ze steken allemaal uit boven goedkopere dome-toetsenborden. We zien vooral sterk uiteenlopende producten. Je wensen op een rijtje zetten is dus de cruciale eerste stap. Wil je bijvoorbeeld een fullsize-model of een heb je het numerieke gedeelte niet echt nodig? Neem je enkel genoegen met Cherry MX-switches of zijn alternatieven ook goed? En welke features vind je belangrijk? Denk dan aan een polssteun, verlichting (al dan niet rgb) en fysieke mediatoetsen. Jouw specifieke wensen moet je zwaarder wegen dan de mening van een ander. Ook echt unieke features mogen niet worden vergeten, denk aan het afneembare numpad gedeelte van de toffe, aluminium afgewerkte maar oh zo prijzige ASUS Claymore, of de zachte kussen-polssteun van Razer BlackWidow.

Het model dat de diepste indruk bij ons achterlaat is de luxe, overcomplete Corsair K95 Platinum: die weet alle hokjes aan te vinken en geven we het keurmerk Best getest. Daar heb je overigens wel flink wat ruimte op je bureau voor nodig en een ruim budget van 200 euro … twee duidelijke argumenten die je ook weer eenvoudig richting een alternatief zouden kunnen sturen.

Genoeg andere merken tonen aan dat een goed mechanisch toetsenbord niet per sé honderden euro’s hoeft te kosten, als je maar ergens wat water bij de wijn doet. Met de Cherry MX 3.0 heb je voor nog geen 80 euro een echt degelijk fratsen-vrij mech-bord onder je vingers. Sharkoon bezuinigt op de switches en afwerking om wel een polssteun en verlichting te kunnen bieden, voor z’n bord van nog geen 70 euro. Cooler Master biedt voor een bescheiden meerprijs een breed scala aan degelijke modellen met uiteenlopende vormen en led-opties, en gebruikt Cherry MX-switches. De Cooler Master MasterKeys Pro M White LED biedt een sterke prijs-kwaliteitverhouding, genoeg redenen om het toetsenbord ons Redactietip-keurmerk te geven. De HyperX Alloy FPS laat zien dat ultra-solide staal ook onder de 130 euro mogelijk is, maar speelt net als SteelSeries in een prijssegment waar wel héél veel te kiezen is, wat opvallen lastig maakt. Voor een mech kiezen is kortom eenvoudig, maar welke te kiezen is zeker nog een pittige opgave.

In de tabel (pdf) vind je de testresultaten van de 10 geteste toetsenborden.

©PXimport

Bij ID.nl zijn we gek op producten waar je niet de hoofdprijs voor betaalt. Daarom gaan we een paar keer per week voor je op zoek naar zulke aanbiedingen. Met Kerst en Oud en Nieuw voor de deur is het weer tijd om te bedenken wat je wil gaan eten. Wat dacht je van fondueen? Met deze vijf fonduesets maak je indruk op je vrienden en familie.

Met een fondueset smelt je de lekkerste kazen en dep je je broodje of vlees in bouillon of kaas. Fonduesets zijn de ultieme sfeermakers voor de feestdagen, of het nu met vrienden is of familie en of je kiest voor romige kaas, bouillon of chocolade; het is op en top genieten. Een absolute must-have voor elke levensgenieter en perfect voor de feestdagen. Wij vonden vijf betaalbare fonduesets voor je.

Boska Elektrische Fondueset Pro - 8 personen

De Boska Elektrische Fondueset Pro is ontworpen voor liefhebbers van kaas‑ en vleesfondue. De set bestaat uit een geëmailleerde gietijzeren pot met een inhoud van circa 2,15 liter, waardoor je genoeg ruimte hebt voor een volledige kaasfondue of bouillon. Het verwarmingselement is elektrisch en beschikt over een instelbare thermostaat; hierdoor kun je de temperatuur naar wens aanpassen voor verschillende soorten fondue. Een handig indicatielampje laat zien wanneer het element aan staat. De pot staat op een stevige basis en heeft een extra lang snoer van twee meter, zodat je hem makkelijk midden op tafel plaatst. Bij de set worden acht fonduevorken geleverd die zijn voorzien van gekleurde markeringen. De combinatie van gietijzer en emaille zorgt voor een gelijkmatige warmteverdeling en eenvoudige reiniging.

Swissmar Lausanne 11‑delige fondueset - 6 personen

De Zwitserse fabrikant Swissmar levert met de Lausanne een 11‑delige fondueset die is gericht op traditioneel fonduen. De set bestaat uit een koperen pan met een geëmailleerde binnenkant en een zware RVS‑branderschaal. Doordat koper de warmte snel opneemt en verdeelt, is de fondue snel op temperatuur. De pan staat op een robuuste stalen houder waarin een brander met regelaar zit; hiermee pas je de vlamsterkte aan voor kaas‑, bouillon‑ of chocoladefondue. In de doos zitten verschillende accessoires, waaronder zes vorkjes en een branderschaal. Deze set is niet elektrisch, waardoor je hem zelfs buiten of op de camping kunt gebruiken.

Mäser Fondueset - 4 personen

De fondueset van Mäser bestaat uit een roestvrijstalen pan met bijbehorende brander. Roestvrij staal is slijtvast en eenvoudig te reinigen; je kunt de pan na gebruik in de vaatwasser zetten. De set heeft een inhoud van rond één liter, voldoende voor een kaas‑ of chocoladefondue voor een klein gezelschap. Er worden meerdere fonduevorkjes meegeleverd met gekleurde puntjes om ze te onderscheiden. Dankzij de stevige basis staat de pan stabiel op tafel, terwijl de gelijkmatige warmteverdeling voorkomt dat de inhoud aanbrandt. Omdat het geen elektrisch toestel is, gebruik je de brander met brandgel of spiritus.

Baumalu 385050 fondueset - 6 personen

Deze fondueset van Baumalu bestaat uit een zware gietijzeren pan die op een decoratieve houten plaat staat. Gietijzer houdt de warmte goed vast en is geschikt voor zowel kaas‑ als chocoladefondue. De bijgeleverde brander plaats je onder de pan; je regelt de vlamsterkte met een draaiknop. Omdat de pot stevig op de houten plaat staat, blijft hij stabiel en kras je niet op de tafel. In de set zitten fonduevorkjes met houten handvatten.

Tristar FO‑1107 Fonduepan - 8 personen

De Tristar FO‑1107 is een elektrische fondueset met een inhoud van ongeveer 1,5 liter. Je gebruikt deze pan voor verschillende soorten fondue, zoals kaas, bouillon of chocolade. Het verwarmingselement levert circa 1000 watt en heeft een instelbare thermostaat, zodat je de temperatuur kunt aanpassen aan het type fondue. Een indicatielampje geeft aan wanneer het apparaat actief is. De pan heeft een antiaanbaklaag, een cool‑touch handgreep en staat op een antislipvoet voor extra stabiliteit. Er worden acht fonduevorkjes meegeleverd en door de ring bovenop blijven de vorkjes op hun plek tijdens het fonduen.

Papieren facturen, garantiebonnetjes, contracten en andere documenten slingeren al snel overal rond. Waarom niet alles digitaal bewaren, zodat je het in enkele klikken terugvindt? In dit artikel vind je gratis tools en praktische tips om je administratie te scannen, te taggen, doorzoekbaar te maken en veilig op te slaan zonder veel gedoe.

Tip 1: Scanner

Stel, je wilt een hele reeks documenten digitaliseren, zoals garantiebewijzen of facturen. We gaan ervan uit dat je een scanner in huis hebt, eventueel als onderdeel van een all-in-one-printer. Zo’n toestel is goed geschikt voor stabiele, rechte scans, en een (soms optionele) documentinvoer maakt het extra handig bij grotere aantallen. Je scant het best op zo’n 300 dpi, in grijswaarden of kleur, en bewaart het resultaat bij voorkeur als pdf. Helaas genereert de meegeleverde scansoftware vaak alleen pdf’s met een afbeelding van de tekst, waardoor je die later niet kunt doorzoeken of kopiëren.

©OttoPles

Tip 2: NAPS2

Gebruik in dit geval beter scansoftware met geïntegreerde OCR, zoals het gratis en opensource NAPS2 (www.naps2.com, Windows, macOS en Linux). Start de app, klik op Nieuw profiel en op Apparaat kiezen om je scanner te selecteren. Je kunt kiezen uit drie drivertypes: WIA (ingebouwd in Windows, beperkt), TWAIN (krachtiger) en ESCL (voor moderne netwerk- of wifi-scanners, vergelijkbaar met Apple AirScan). Doorgaans kies je voor TWAIN. Stel de scanopties in en open Geavanceerd voor extra instellingen. Typ een profielnaam en bevestig met OK.

Klik nu op de knop OCR en download de gewenste talen, zoals Dutch en English. Plaats een vinkje bij PDFs doorzoekbaar maken middels OCR en kies taal en modus (Snel of Beste). Vink ook de andere opties aan en druk op Scannen.

Klik daarna op het pijlknopje bij PDF opslaan en kies PDF-instellingen. Vul bij Standaard bestandspad een bestandsnaam in – gebruik eventueel ‘placeholders’ als $(YY)-$(MM)-$(DD) – en kies bij Compatibiliteit bij voorkeur PDF/A, zoals PDF/A-2b. Dit formaat slaat namelijk alle lettertypes, kleurprofielen en structuurinformatie in het bestand zelf op, wat ‘garandeert’ dat je het document ook jaren later nog in zijn oorspronkelijke vorm te zien krijgt. Vink Onthoud deze instellingen aan, klik op OK, selecteer de scans en kies PDF opslaan. Het is trouwens ook mogelijk om een (niet-doorzoekbaar) pdf-bestand in NAPS2 te importeren, dit vervolgens te OCR’en en als PDF/A te bewaren.

Tip 3: Mobiel

Een vlakbedscanner is zeker handig, maar niet noodzakelijk, want je kunt tegenwoordig ook prima scannen met je smartphone. Met de juiste app wordt het beeld automatisch ge-OCR’d en indien nodig rechtgetrokken. Een van de betere apps is Adobe Scan, beschikbaar via www.kwikr.nl/adobescan of in de appstore van Android en iOS.

Installeer en start de app. De gratis versie volstaat meestal, al laat de betaalde versie (circa 10 euro per maand) je onder meer tot 100 pagina’s per bestand scannen (in plaats van 25) en pdf’s exporteren naar Office 365-formaten.

Meld je aan, bijvoorbeeld via je Google-account, en tik op Scan. Je kunt het resultaat onder meer uitsnijden, roteren en de helderheid en het contrast aanpassen. Kies Blijven scannen voor extra pagina’s of tik op PDF opslaan zodra je klaar bent. De pdf belandt standaard in je Adobe-account (https://acrobat.adobe.com), maar je kunt het bestand ook delen of (via Meer) bijvoorbeeld opslaan in Google Drive. Het pdf-bestand is standaard doorzoekbaar, controleer bij Voorkeuren of Tekstherkenning uitvoeren op opgeslagen PDF wel is ingeschakeld, maar het is geen PDF/A. Wil je dat, dan kun je het bestand alsnog omzetten met reeds eerder vermelde, gratis tools als NAPS2 of PDFCreator (zie ook kader ‘Pdf-printer’).

Tip 4: Tags koppelen

Om naderhand snel het gewenste document te kunnen terugvinden, zorg je er dus allereerst voor dat je documenten doorzoekbaar zijn (bij pdf’s kan dit via OCR: zie tip 2). Je kunt gerust ook zelf extra trefwoorden, zeg maar digitale kleefbriefjes, aan je documenten koppelen.

Met een tool als TagSpaces (www.tagspaces.org, Windows, macOS en Linux) tag je in één keer meerdere bestanden en mappen met eigen trefwoorden. Bestaande tags voeg je simpelweg toe door ze naar bestanden te slepen. TagSpaces heeft ook een krachtige zoekfunctie waarmee je snel documenten met de juiste tag(s) terugvindt.

Handig zijn ook ‘smart tags’: je bepaalt dan zelf de criteria, waarna nieuwe bestanden automatisch de juiste tags krijgen. Deze tags kun je opslaan in aparte sidecar-bestanden (JSON) of je voegt ze achteraan de bestandsnaam toe: een bestand als aanpassing.pdf bijvoorbeeld wordt dan iets als aanpassing[huur indexering].pdf. De betaalde Pro-versie (42 euro per jaar) heeft enkele geavanceerde opties, zoals het toekennen van tags op basis van lokale AI-taalmodellen.

Tip 5: Tags zoeken

Vind je TagSpaces toch wat overkill, dan zijn er andere manieren om documenten van (doorzoekbare) trefwoorden te voorzien. Je kunt in Verkenner (met sneltoets F2) trefwoorden toevoegen aan de bestandsnaam, maar het kan ook anders. Klik met rechts op een bestand of selectie, kies Eigenschappen en open het tabblad Details. Afhankelijk van het bestandstype kun je hier tags toevoegen bij velden als Titel, Onderwerp, Labels, Categorieën en Opmerkingen. Dit werkt goed bij bijvoorbeeld Office-bestanden en afbeeldingen, maar pdf-documenten laten zich minder makkelijk taggen. Dit kan bijvoorbeeld wel bij het aanmaken van zo’n document vanuit NAPS2 of PDFCreator. Bij deze laatste kun je bij een profiel titel, auteur, onderwerp en trefwoorden meegeven.

Vanuit de Verkenner kun je vervolgens zoeken op deze tags, ook in pdf-bestanden (ook al zijn ze niet zichtbaar op het tabblad Details). Navigeer naar de juiste map of het station en typ in de zoekbalk van de Verkenner labels:<trefwoord>.

Werkt dit niet, dan ontbreekt waarschijnlijk een geschikt zoekfilter. Je kunt zo’n Adobe-IFilter alsnog installeren via deze link. Je kunt dit controleren vanuit het Configuratiescherm: open Indexeringsopties, klik op Geavanceerd en scrol op het tabblad Bestandstypen naar pdf. Daar hoort PDF Filter (of eventueel Reader Search Handler) te staan, en Eigenschappen en inhoud van het bestand indexeren moet zijn ingeschakeld. Zorg er tevens voor dat alle gewenste mappen zijn opgenomen bij Deze locaties beheren (via de knop Wijzigen).

Tip 6: Opslagstructuur

Je documenten zijn nu doorzoekbaar en mogelijk ook getagd, maar er is nog een derde belangrijk aspect: bewaar alles met logische bestandsnamen in een doordachte mappenstructuur.

Voor bestandsnamen plaats je de belangrijkste info, zoals projectnaam en/of datum, liefst vooraan. Gebruik de ISO-notatie (JJJJ-MM-DD), zodat je bestanden makkelijk chronologisch sorteert. Zoals vermeld in tips 4 en 5 kun je de naam aanvullen met trefwoorden, gescheiden door een koppelteken of onderstrepingsteken (vermijd spaties of speciale tekens). Eventueel voeg je achteraan een versienummer toe, zoals _v1. Een voorbeeld is 2025-08-31_Huurcontract_Appartement_v1.pdf.

Breng de bestanden onder in een logische structuur, bijvoorbeeld op datum, per project of klant, of per categorie (zoals Huis, Werk, Gezondheid, Financieel enzovoort). Je zult merken: dankzij consistente map- en bestandsnamen vind je documenten sneller terug.

Tip 7: Organisatietool

Je hebt een logische mappenhiërarchie opgezet, maar je moet natuurlijk ook zorgen dat documenten in de juiste map terechtkomen. Externe hulp van een organisatietool als het gratis Dropit (www.dropitproject.com, werkt nog onder Windows 11) of File Juggler (www.filejuggler.com, betaalde versie 44 euro) kan daarbij handig zijn. We bekijken kort deze laatste.

Start de geïnstalleerde tool op en klik op Add rule (of eerst op Add rule group als je de regels wilt categoriseren). Stel dat je alle pdf’s die in de map \gedeeld terechtkomen automatisch wilt verplaatsen op basis van trefwoorden. Vul dan Description in en klik op de knop met drie puntjes bij Monitor om de bronmap te kiezen. Via het tandwielpictogram kun je eventueel Examine everything regularly <frequentie> between checks instellen, wat ook goed werkt voor gedeelde netwerkmappen.

Klik daarna op de plus-knop bij If en stel het filtercriterium in, bijvoorbeeld: Any of the following / Other / PDF Properties / Keywords. Bevestig met Insert en geef het trefwoord op bij Contains / Text. Je kunt via de plus-knop extra filters instellen en kiezen tussen Any of All of the following.

Leg nu de gewenste actie vast bij Then: klik op de plusknop, kies bijvoorbeeld Move file en vul de doelmap in bij to. Bewaar je filter met Save and close. Op het tabblad Rules klik je op de pijlknop naast je filter om het te activeren. Test het resultaat.

Tip 8: Zoektool

Zoals gezegd laat de ingebouwde zoektool in Windows je met de juiste filters en instellingen ook zoeken naar metadata, zoals trefwoorden in pdf’s. Met zoekfilters en operatoren zijn zelfs complexe opdrachten mogelijk, zoals labels:factuur auteur:Toon van Daele grootte:>300kB gewijzigdop:dit jaar. Echt gebruiksvriendelijk of handig is deze functie helaas niet. Je bent dan beter af met een tool als Agent Ransack (alias Filelocator Pro, www.mythicsoft.com/agentransack). Ook de gratis Lite-versie ondersteunt netwerkshares, Booleaanse operatoren, reguliere expressies en zoeken naar metadata via IFilter.

Start de tool, zet deze op Expert en open het tabblad Hoofd. Vul bij Bevat tekst je zoekterm in en bij Zoek in het gewenste station of de map. Eventueel kun je ook filters instellen voor Grootte en Gewijzigd Na / Voor. Op het tabblad Datum voeg je extra tijdsfilters toe en op het tabblad Opties vink je zeker Office en PDF documenten aan. Vul je bij Bevat tekst een pdf-trefwoord in, dan vindt Agent Ransack ook de bijbehorende bestanden. In het tabblad Treffers (rechtsonder) zie je bij gevonden bestanden bijvoorbeeld Keywords: <gezocht_trefwoord>. Met een dubbelklik open je meteen het bestand.

Tip 9: Back-ups

Je administratie digitaliseren is een goed idee, maar dit is pas veilig met een degelijke back-upstrategie. Het best hanteer je hier de 3-2-1-regel: drie datakopieën (hoofdversie en twee back-ups), op twee soorten media, waarvan minstens één kopie op een andere locatie. Zo bescherm je je data tegen hardwarestoringen, ransomware, brand en diefstal.

Een uitstekende gratis en opensource back-uptool is Duplicati (www.duplicati.com, Windows en macOS), die we zelf al jaren dagelijks geautomatiseerd gebruiken voor back-ups naar zowel een netwerkschijf (NAS) als de cloud (Google Drive).

Installeer het gedownloade msi-bestand. Klik na afloop met rechts op het programma-pictogram in het Windows-systeemvak en kies Open om het browserdashboard te starten. Verschijnt First Run Setup, klik dan op Yes en stel een wachtwoord in. Je kunt Duplicati in je browser openen via http://localhost:8200. Wil je ook toegang vanaf een andere pc in je netwerk, open Instellingen in Duplicati en vink Remote toegang toestaan aan, zodat het dashboard bereikbaar is via http://<intern_ip-adres>:8200. Klik vervolgens op +Back-up toevoegen, laat Een nieuwe back-up instellen geselecteerd en vul een naam in. Schakel bij opslag buiten je netwerk versleuteling in. Geef vervolgens doel- en bronlocatie op en bepaal wanneer en hoe vaak de back-up wordt uitgevoerd. Duplicati maakt standaard incrementele back-ups, waarbij alleen nieuwe of gewijzigde data worden opgeslagen, waardoor het back-upvolume beperkt blijft.

Tip 10: Beveiliging

Een goede back-upstrategie is cruciaal om je data veilig te bewaren, maar veiligheid draait ook om privacy. De beste manier om te voorkomen dat onbevoegden inzage krijgen in je (medische, financiële …) gegevens is versleuteling. In tip 9 vermeldden we al dat je in Duplicati back-ups automatisch kunt versleutelen met sterke AES-256-encryptie. Maar ook de data op je originele opslaglocatie wil je wellicht beveiligen.

Hiervoor kun je een gratis opensource-tool als VeraCrypt gebruiken, die naast containerbestanden ook complete partities of schijven kan versleutelen met sterke algoritmen als AES-256. We hebben niet de ruimte hier verder op in te gaan, maar hier vind je meer uitleg. Ook handig is Cryptomator om via je lokale synchronisatiemap data te versleutelen bij cloudopslagdiensten als Google Drive, OneDrive of Dropbox. Je vindt hier meer uitleg daarover.

Daarnaast kun je voor diverse documenttypes ook individuele bestanden beveiligen met een wachtwoord, al is dit vaak minder robuust dan een volledig versleutelde opslaglocatie. Dit kan bijvoorbeeld vanuit verschillende Office-applicaties, maar ook met pdf-tools zoals NAPS2 (bij PDF-instellingen vink je PDF versleutelen aan) en PDFCreator (bij Profielen, via Actie toevoegen / Versleuteling).