Wie Linux wel eens wil proberen zonder direct van Windows af te stappen, kan Linux dual boot installeren. In dit artikel vertellen we hoe dat in zijn werk gaat en leggen we daarnaast ook uit hoe je deze partitie weer veilig kunt verwijderen.

We gaan er in elk geval van uit dat je Windows 10 op uw systeem hebt draaien. Voor je een dual boot-installatie met Linux overweegt, maak je het beste eerst een volledige systeemback-up. Dat doe je veiligheidshalve ook als u naderhand Linux weer wilt verwijderen.

Ga ook na of je over een zogeheten uefi-systeem of een (wat ouder) bios-systeem beschikt. Dat kan namelijk van belang zijn tijdens het samenstellen van je live usb-stick (zie verderop). Druk op de Windows-toets en tik systeem in, waarna je de applicatie Systeeminformatie opstart. In de rubriek Systeemoverzicht, bij BIOS-modus lees je dan ofwel UEFI af, ofwel Verouderd.

Je controleert ook of je nog over voldoende vrije schijfruimte beschikt. Druk op Windows-toets+R, tik diskmgmt.msc in en druk op Enter. Je hebt bij voorkeur minimaal 20 GB Niet-toegewezen schijfruimte. Desnoods moet je eerst een partitie verkleinen.

©PXimport

Daarna schakel je de functie Snel opstarten in Windows uit, omdat die moeilijk kan doen in dual boot. Druk op de Windows-toets, tik configuratie in en open het Configuratiescherm. Kies Systeem en beveiliging en Het gedrag van de aan/uit-knoppen wijzigen in de rubriek Energiebeheer. Klik op Instellingen wijzigen die momenteel niet beschikbaar zijn en verwijder het vinkje bij Snel opstarten inschakelen. Bevestig met Wijzigingen opslaan.

Linux installeren naast Windows 10

Om de Linux-installatie te starten moet je de gewenste versie op een live bootmedium zetten. We nemen de populaire distributie Ubuntu als voorbeeld. Eerst ga je Ubuntu downloaden. Download vervolgens de gratis tool Rufus portable en start die op. Stop een (lege) usb-stick in je pc en selecteer die bij Apparaat. De Opstartselectie stel je in op Schijf of ISO-image en via de knop SELECTEREN verwijs je naar het gedownloade iso-bestand.

Heb je een uefi-systeem, dan kies jeGPT bij Partitie-indeling en UEFI (geen CSM) bij Doelsysteem. Stond er geen ‘EUFI’, maar ‘Verouderd? Dan kies je respectievelijk voor MBR en BIOS of UEFI. De andere opties laat je ongemoeid, waarna je het proces kunt starten met de voorgestelde standaardopties).

Na afloop start je je systeem van de usb-stick op. Mogelijk moet je daarvoor meteen na het opstarten een speciale toets indrukken, zoals Esc, Del, F2 of F12. Als het goed is, verschijnt dan een bootmenu en kun je je usb-stick selecteren.

©PXimport

Even later stel je de gewenste taal in, zoals Nederlands, net als de juiste toetsenbordindeling. Wat verderop kies je Installeer Ubuntu naast Windows 10. Je stelt de juiste tijdzone in, geeft een gebruikers- en computernaam en een wachtwoord op en de installatie kan beginnen.

Na afloop en een herstart van het systeem krijg je een speciaal bootmenu te zien, afkomstig van Ubuntu: grub2. Dat laat je kiezen uit (onder meer) Ubuntu of Windows 10. Je dual boot is klaar!

Linux-partitie verwijderen

Je hebt Linux een eerlijke kans gegeven, maar uiteindelijk overtuigt het besturingssysteem je toch niet. Dan heeft het natuurlijk weinig zin dit OS kostbare schijfruimte te laten innemen. We gaan het OS nu dan ook weer verwijderen. Voor we verder gaan is één ding van groot belang: je hebt straks een usb-stick nodig waarmee je Windows 10 kunt installeren. Lees elders op deze site hoe je Windows 10 op een usb-stick zetten kunt.

Het verwijderen van de Linux-partitie is een tweestapsproces: eerst haal je de Linux-partitie(s) weg en vervolgens pas je de bootloader aan, zodat Windows weer automatisch opstart in plaats van het keuzemenu van grub2.

We beginnen we met het verwijderen van de Linux-partitie(s). Aangezien er hiervoor geen specifieke uninstaller beschikbaar is, doen we het maar met de botte bijl. Druk op op Windows-toets+R, tik diskmgmt.msc in en druk op Enter. In het Windows Schijfbeheer herken je vast de Linux-partitie(s) wel.

©PXimport

Afhankelijk van de Linux-installatie kunnen dat er meerdere zijn. In tegenstelling tot Windows-partities, hebben Linux-partities doorgaans geen stationsletter en wordt er evenmin een Bestandssysteem vermeld.

Rechtsklik op zo’n Linux-partitie in de grafische voorstelling van Schijfbeheer en kies voor Volume verwijderen. Herhaal dit eventueel voor de andere Linux-partitie(s). Verderop lees je hoe je de beschikbare schijfruimte kunt herstellen.

Bootloader herstellen

Je kunt nu de pc herstarten. Je ziet dat de Linux-bootloader grub2 nog steeds intact is en het heft in handen wil nemen. Aangezien die nergens nog de Linux-partitie kan bespeuren, schakelt grub2 over naar een paniekmodus. Bijna het enige wat die nog toont, is de prompt grub rescue>. Einde verhaal.

Sluit de pc dus maar af en herstart die met de eerder geprepareerde installatie-stick van Windows 10. Wellicht moet je hiervoor bij het opstarten wederom een speciale toets indrukken, waarna je in een bootmenu je usb-stick kunt selecteren.

Even later start de installatieprocedure van Windows. Na het instellen van taal, tijdzone en toetsenbord klikje op Volgende en daarna op Uw computer herstellen. Je kiest nu achtereenvolgens Problemen oplossen en Opdrachtprompt.

©PXimport

Tik het commando bootrec.exe /fixmbr in en bevestig met Enter. Sluit het venster daarna af en kies Doorgaan. Als het goed is, herstart je systeem nu weer mooi met Windows 10.

Mocht dit onverhoopt toch niet lukken, probeer het dan met Problemen oplossen, Opstartherstel.

Restjes opschonen

Linux is weg en Windows draait weer als een zonnetje. Toch zijn er nog enkele restanten om aan te pakken. Zo is er de vrijgekomen schijfruimte die op dit moment geen functie heeft. Die kun je gelukkig hergebruiken. De opties behandelen we in het artikel over Windows 10-partities vergroten.

Tot slot, had je met het oog op je dual boot-installatie de functie Snel opstarten in Windows uitgeschakeld, dan belet niets je om deze functie te activeren. Dat doe je exact zoals eerder beschreven, alleen plaats je deze keer een vinkje bij Snel opstarten inschakelen (aanbevolen).

Het is een gekke aflevering. We voorspellen Nintendo's complete jaar en gaan volledig van de rails, maar hebben het ook over het afscheid van Power Unlimited. Dank voor alle begripvolle reacties, en veel plezier met de aflevering.

Kom bij onze Discord. Via ⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠deze link⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠ ⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠kan je met ons en andere luisteraars kletsen over games, deals, nieuws en meer.

Wil je zelf ook een vraag insturen of heb je iets leuks om te melden? Dat kan! Stuur een mailtje naar bonuslevelcast@gmail.com (of bonuslevelkast@gmail.com of bonuslevelqast@gmail.com) en wellicht hoor je jezelf terug in de volgende aflevering!

Gratis of tegen een kleine vergoeding foto’s bewerken kan prima, maar niet elk programma past bij elke klus. In dit artikel helpen we je kiezen tussen Canva, Photopea, GIMP en Fotor: vier populaire opties voor Windows, zowel met software als via de browser. We focussen op een aantal populaire handelingen en benoemen per scenario waarvoor je het betreffende programma kunt gebruiken zonder te hoeven bijbetalen.

Fotobewerking is bijna altijd freemium. Dat betekent dat basistaken kosteloos zijn, terwijl geavanceerde (AI-)functies en exportFopties vaak beperkt zijn of achter een proefperiode of abonnement zitten. Achtergrond verwijderen met één klik is vaak beperkt. Zo krijg je advertenties in Photopea en is bij Canva een betaalde versie nodig. GIMP is volledig gratis en opensource, zonder betaalmuren, en sinds 16 maart 2025 is versie 3.0 stabiel beschikbaar. Fotor biedt een gratis collage-maker en basisbewerking, terwijl AI-functies zoals de achtergrondverwijderaar en HD-export bij betaalde varianten horen. Door de beperkingen te begrijpen, voorkom je dat je klusje stokt op het moment dat je op de downloadknop klikt en pas dan ontdekt dat je credits of een abonnement nodig hebt.

Achtergronden weghalen

Wil je een onderwerp uit een foto op een transparante achtergrond zetten? Dan werk je binnen Windows bijvoorbeeld in de Canva-desktop-app of in de browser (www.canva.com). Open je afbeelding via Uploads of sleep het bestand in je ontwerp. Klik de foto aan en kies bovenin Openen in editor. Start nu Achtergrond wissen en wacht de analyse af. Om deze functie gratis uit te proberen, ga je naar de functie Achtergrondverwijderaar. Werk de randen bij met Wissen en Herstellen en pas zo nodig de Penseelgrootte aan. Als je klaar bent, klik je op Delen / Downloaden, kies je PNG en, indien beschikbaar, de optie voor een transparante achtergrond. In de gratis versie is het verwijderen van de achtergrond doorgaans eenmalig te proberen; onbeperkt gebruik en transparant exporteren vallen onder de Pro-versie. Daarom is het slim om vooraf de uitsnede te plannen en het meteen in één keer goed te doen.

Photoshop-functies in je browser met Photopea

Photopea (www.photopea.com) werkt in de browser en voelt vertrouwd aan als je eerder met lagen, maskers en slimme selecties hebt gewerkt. Open je foto, maak eerst een kopie van de achtergrond met Laag / Dupliceren en ontgrendel eventueel het sloticoon in het lagenpaneel. Voor een automatische selectie kies je Selecteren / Onderwerp of Select / Remove BG.

Verschijnt er een melding, dan kun je een advertentie bekijken om de functie te kunnen gebruiken. Je kunt altijd handmatig selecteren met Magisch knippen, daarna de selectie verfijnen met Selecteren / Aanpassen / Doezelaar of Selecteren / Rand verfijnen.

Verwijder de achtergrond door Bewerken / Wissen of de Delete-toets. Maak wel eerst een raster met Laag / Rastermasker als de laag een zogenoemd Smart Object is. Dat is een speciale laag waarin je een afbeelding, tekst of zelfs meerdere lagen kunt insluiten, en die niet direct wordt aangepast als je bijvoorbeeld schaalt, roteert of filters toepast. .Voeg een nieuwe achtergrond toe via Bestand / Openen en plaatsen... en breng die naar achteren met Laag / Ordenen / Naar achtergrond.

Een fijn pluspunt is dat Photopea lokaal in de browser werkt en brede ondersteuning biedt voor onder meer psd, AI, pdf, svg, HEIC en diverse raw-formaten, wat deze dienst ideaal maakt voor snelle klussen zonder installatie.

Nauwkeurig uitsnijden met GIMP

GIMP 3.0 (www.gimp.org) is binnen Windows gratis te installeren en biedt vergeleken met eerdere versies een modernere interface en nieuwe mogelijkheden, maar klassieke technieken voor nauwkeurig uitsnijden blijven goud waard. Open je foto en activeer de voorgrondselectie met Gereedschap / Selectie / Voorgrond selecteren. Teken grofweg rond je onderwerp, druk op Enter om de voorvertoning te starten en verfijn door met de penseelcursor over het onderwerp te schilderen.

Als de voorvertoning goed is, bevestig je met Selecteren en maak je de achtergrond doorzichtig met Selecteren / Inverteren en daarna Aanpassen / Clear. Voor zachtere randen kun je Selecteren / Selectieranden verzachten gebruiken of een laagmasker toevoegen via Laag / Masker / Laagmasker toevoegen en met zwart-wit de overgang subtieler schilderen.

Maak strakke collages met Fotor

Fotor (www.fotor.com) blinkt uit in laagdrempelige collages. Binnen Windows kun je via de website of desktop-toepassing aan de slag via Photo Editing Tools om Collage Maker te kiezen. Vervolgens selecteer je een lay-out in het linkervenster en sleep je elke foto in een vak. Je wisselt van opmaak met Templates en maakt desgewenst een tekstlaag. Klaar? Download je werk via Download rechtsboven en kies PNG of JPG; bij gratis gebruik is exporteren zonder watermerk mogelijk, voor hogere resoluties en extra AI-functies schakel je over op (het betaalde) Pro.

Voor een simpele voor-en-na-collage kies je een tweevakslay-out en zet je de beelden er een voor een bij. Wil je een panoramisch effect, selecteer dan een compositie met smalle marges, zodat de overgang strak oogt, en houd een vaste horizon aan terwijl je met de pijltjestoetsen het kader per foto verfijnt.

Onderwerp vrijstaand maken en netjes plaatsen

Je kunt met alle vier tools een onderwerp vrijstaand maken en in een nieuw beeld plaatsen. In Canva open je het doelcanvas, sleep je het vrijstaande png-object in de compositie en positioneer je het met de muis. In Photopea plak je het onderwerp in een document met de juiste afmetingen, zet je het op een eigen laag en verfijn je de rand via Selecteren / Laag verfijnen. Als de rand te hard oogt, activeer je de laagmaskerselectie en gebruik je Selecteren / Aanpassen / Doezelaar met een kleine waarde, waarna de overgang natuurlijker wordt.

In GIMP voeg je het onderwerp als nieuwe laag toe, maak je een Laagmasker, schilder je zachte overgangen langs haar of textuur en stel je indien nodig de maskerdekking bij. Fotor kan ook achtergronden verwijderen, al moet je wel een trialabonnement nemen om het beeld te downloaden.

Export, transparantie en valkuilen bij verwijderen

Transparantie in een afbeelding blijft een bron van misverstanden. Exporteer vrijstaande beelden altijd als png (of webp waar ondersteund) als je de doorzichtige achtergrond wilt behouden; jpg vult transparantie op met een standaardkleur. Photopea geeft met een schaakbordpatroon aan dat pixels leeg zijn; je bereikt dat door het alfakanaal te behouden en via Bewerken / Wissen te wissen. Een alfakanaal is een extra kanaal dat geen kleur bevat, maar informatie over transparantie of een selectie opslaat.

In GIMP moet je eerst Laag / Transparantie / Alfakanaal toevoegen gebruiken, anders zal Delete het beeld vullen met de achtergrondkleur van de laag in plaats van de achtergrond transparant te maken.

Bij Canva en Fotor controleer je bij Download welke exportopties je programma ondersteunt; transparant png of extra kwaliteit kan Pro vereisen. Loop je tegen een limiet bij één-klik-functies in Photopea aan, kies dan een handmatige selectie plus Rand verfijnen of Doezelaar en exporteer alsnog als png. Met die basiskennis voorkom je zwarte vlakken, witte randen of ongewenste artefacten.

Desktop-app, browser-app of iets ertussenin?

Binnen Windows kun je Canva als desktop-app installeren en zo los van je browser werken, wat soms stabieler aanvoelt. Photopea draait in de browser, maar je kunt het als zogeheten Progressive web-app installeren. Lukt het installeren niet, controleer dan of de dienst al eerder geïnstalleerd is en verwijder het via de app-beheerfunctie van je browser; daarna verschijnt de optie opnieuw. Dit werkt in Chrome en Edge; andere browsers kunnen beperkingen hebben.

GIMP installeer je klassiek met een Windows-installer en werkt volledig lokaal, handig voor offline bewerkingen en grotere projecten. Fotor biedt zowel een webversie als een Windows-app.In alle gevallen loont het om updates bij te houden, omdat bugs of tijdelijk niet-beschikbare functies geregeld via server- of app-updates worden verholpen.